Ocenite etot tekst:


---------------------------------------------------------------
     © Copyright Shlomo Wulf = Dr Solomon Zelmanov 04-8527361
     HAIFA, ISRAEL, 2000
     Email: solzl@netvision.net.il
     Date: 8 Mar 1999
---------------------------------------------------------------

     Hotel by ya najti polyanu
     I tam licom v travu utknut'sya,
     I zadremat' pod ptichij shchebet,
     I, esli mozhno, ne prosnut'sya...
     Dzh.Klifford





     V  KONCE  SHESTIDESYATYH  NA  VODNOJ  STANCII  VO  VLADIVOSTOKE  CTIHIJNO
SOBIRALASX INZHENERNAYA  MOLOD¨ZHX,  VSPYHIVALI I  GASLI  VLYUBL¨NNOSTI,  NO VSE
UCHASTNIKI  NASHIH BESED I CHASTYH POHODOV CHEREZ TAJGU PERESHEJKA K UYUTNYM I ESHCH¨
CHISTYM  TOGDA  BUHTAM USSURIJSKOGO  ZALIVA  SHODILISX  V ODNOM: NET NA SVETE
DEVUSHKI KRASIVEE, CHEM MOYA BYVSHAYA ODNOKURSNICA PO LENIGRADSKOJ KORABELKE TANYA
SMIRNOVA.  |TO BYLO NECHTO VNE VSYAKOJ KONKURENCII NE TOLXKO V ZHIZNI, NO I  NA
|KRANE.
     YA ZNAL, CHTO TANYA POPALA SYUDA V POISKAH UBEZHISHCHA  OT ROKOVOJ LYUBVI, CHTO S
NEJ PRODOLZHAYUT PROISHODITX KAKIE-TO ISTO-RII, POROZHDAYUSHCHIE SAMYE  NEVEROYATNYE
SLUHI.  I  VS¨  |TO  BYLO KAK-TO  SVYAZANO  S  NASHIM  ODNOKURSNIKOM  FELIKSOM
DASHKOVSKIM.
     YA S  NIM I EGO KOMPANIEJ V INSTITUTE NE BOLXNO OBSHCHALSYA, SAMOGO FELIKSA,
KAK  I EGO PODRUZHKU |LLOCHKU, NE LYUBIL. DA I K SAMOJ TANE, PRI MOEJ VNESHNOSTI
I ZASTENCHIVOSTI, DO VLADIVOSTOKA I PODHODITX-TO NE RESHALSYA.
     ZATO  TUT  YA  POLXZOVALSYA E¨  SAMYM T¨PLYM  RASPOLOZHENIEM.  ONA  VPOLNE
OCENILA PRIVLEKATELXNOSTX MOEJ MOLODOJ  SU-PRUGI I BYLA  S NEJ V  PREKRASNYH
OTNOSHENIYAH.
     SPLETNI  ZHE  O  TANE MENYA  NISKOLXKO NE  INTERESOVALI  --  SVOIH PROBLEM
HVATALO.
     ZATO SAMA ONA, SUDYA  PO VSEMU, NICHEGO  NE ZABYLA,  ESLI SPUSTYA TRIDCATX
PYATX LET POZVONILA  UZHE  V IZRAILE,  POSLE MOEJ STATXI V ZASHCHITU REPATRIANTOV
SLAVYANSKOGO PROISHOZHDENIYA, I PEREDALA MNE SVOI ZAPISKI.
     POSLE  IH PUBLIKACII MNE  POZVONIL FELIKS I POPROSIL "VY-SLUSHATX DRUGUYU
STORONU". A POTOM I |LLA KOGANSKAYA ZAGO-RELASX "ZASHCHITITX SVOYU CHESTX".
     KAK  VYYASNILOSX, KAZHDYJ IZ NIH PO-SVOEMU  ISKAL SVO¨  UBEZHISHCHE OT
ODNOJ I  TOJ  ZHE SITUACII. TAK CHTO PUSTX KAZHDYJ IZLAGAET SVOYU VERSIYU ODNIH I
TEH ZHE SOBYTIJ.
     ***
     DA, CHUTX  NE  ZABYL! TUT V  IH MONOLOGAH FAMILII, IMENA, CKB, INSTITUTY
UPOMYANUTY. TAK  VOT,  |TIH  UCHREZHDENIJ I  CHASTNYH  LIC NE BYLO I  BYTX-TO NE
MOGLO. ESLI KOMU VDRUG POCHUDILOSX, CHTO EGO  IMELI V VIDU,  TO  |TO --  CHISTOE
SOVPADENIE!  ZA  VS¨  CHTO  ONI  VAM  TUT  NAVSPOMINALI, YA LICHNO  OTVECHATX NE
SOBIRAYUSX!..





     Ne pomnya proshlogo, ne imeesh' budushchego.
     Velikij detskij psiholog i  pedagog skazal kak-to,  chto u cheloveka  dlya
sebya vozrasta ne sushchestvuet. Te zhe dushevnye muki, chto ya ispytyvala devochkoj,
esli u menya otnimali lyubimuyu  kuklu, ya  chuvstvuyu segodnya, uzhe  za pyat'desyat,
sovsem v drugom vneshnem vide,  v drugoj strane i v  okruzhenii drugih  lyudej,
esli vdrug menya tak ili inache  ograbili. |to proishodit poslednie desyat' let
dostatochno chasto. Pochtovyj  yashchik  boyus' otkryvat', esli tam  lyuboe pis'mo na
ivrite -- chto tam s menya eshche?.. Kak govoritsya, nash evrejskij obraz zhizni.
     No  menya-to kak zaneslo v  etu stranu s moimi slavyanskimi do obozrimogo
kolena predkami po vsem liniyam? |tot vopros mne ne raz prihodit na um, kogda
ya bojko govoryu na ivrite s sefardskim gortannym proiznosheniem i s neizmennym
radostnym smehom s pridyhaniem. Snachala  moya nyneshnyaya hozyajka poglyadyvala na
menya pri etom s kakim-to misticheskim strahom, kak esli by vdrug zagovoril na
tom zhe ivrite  ee lyubimyj pes, estestvenno,  Bethoven ili ne menee upitannyj
kot po klichke, konechno zhe, |jnshtejn. K intellektualam ya popala dozhivat' svoj
beskonechnyj trudovoj vek, chert nas vseh poberi...
     Na desyatom godu vsya eta blagodat' stala sovershenno privychnym adom v rayu
vmesto ada v adu, kuda pereselilas'  moya rodina. A vot kak vse eto nachalos',
ya sovershenno sluchajno vspomnila vchera, kogda vygulivala  etogo svoeobraznogo
intellektuala  i  hozyajskogo lyubimca Bethovena. Poskol'ku ya  i voobrazit' ne
mogla, skazhem, psa  Glinku ili Pushkina v  moej proshloj  zhizni,  to ostorozhno
sprosila  moyu  millionershu,  pochemu,  mol,  Bethoven, a  ne  Bobik? "Kak?  --
brezglivo skrivilas' ona. -- Vy, russkie, ne znaete dazhe, kto takoj Bethoven?
Vy i Mocarta ne znaete?" Dokazyvat'  takim shtuchkam chto-libo  -- sebe  dorozhe,
poka ne ya ej, a ona mne platit, a potomu ya dvusmyslenno zametila tol'ko, chto
Bobik vse-taki  luchshe...  "Vot  tebe  kasseta,  --  terpelivo  vozrazila  moya
general'sha.  --  |to Lyudvig  Van Bethoven. Poslushaj ego  doma.  I ty sama  ne
zahochesh'  bol'she vklyuchat'  etogo  vashego... kak ego...  Bobika,  o kotorom v
svobodnom mire nikto i ne slyshal."
     Itak, zanaves otkryvaetsya.
     Na scene -- skver v svobodnom mire.
     |migranty, to bish'  repatrianty obshchayutsya  tol'ko s sebe podobnymi, a ih
sobaki -- s kem popalo iz chetveronogih.
     Tri chetverti chasa otvedeno v moem raspisannom po minutam rabochem dne na
progulku  hozyajskogo  lyubimca. Vot  on  sebe kakaet  i  nositsya  so  vsyakimi
patriciyami  i  plebeyami,  poka  ya  za  nim  slezhu  so  skamejki  pod  teplym
dekabr'skim solncem Svyatoj zemli.
     A  naprotiv  bushuet  politicheskij  disput.  Moi bezrabotnye  sverstniki
odinakovo mnogoznachitel'no podnimayut brovi, ironicheski ulybayas'. Oni vser'ez
reshayut  chto,  po  ih  mneniyu,  sleduet  delat'  prem'er-ministru  Izrailya  i
prezidentu  Rossii, a  takzhe naskol'ko podhodit  ih  "russkoj"  partii  odin
pozhiloj paren'. Do nih davnym davno net nikakogo dela ni Izrailyu, ni Rossii,
ni  kakoj-libo partii  do neblizkih vyborov, a oni tut  drug druga  chut'  ne
udavit'  gotovy. Lica krasnye, golosa  uzhe ohripshie,  a spor tol'ko nabiraet
nakal.
     Mne  oni  vsegda   dejstvuyut   na  nervy,  osobenno  ocherednoj  gorlan,
uhitryayushchijsya dazhe i v etom  "spore", gde vse govoryat nepreryvno i nikogo  ne
slysha, byt' kakim-to avtoritetom.
     Na etot raz vseh pereoral  nekij oblezlyj  vysokij tip pri galstuke.  YA
bylo  vnutrenne oblozhila ego pro sebya  za osobo  gromkij i vrode by znakomyj
golos, no tut "predsedatel' mitinga" vdrug pochesal levoe uho pravoj rukoj, a
potom pravoe -- levoj.  Takoj zhest  v  moej zhizni vstrechalsya tol'ko u  odnogo
cheloveka...


     Sam   Predvechnyj  napravil  nashi   s  Tanej   stopy  v  tot  skver  dlya
nepostizhimogo vo vremeni i pro-stranstve soprikosnoveniya dvuh serdec.
     YA togda prosypalsya zatemno ot ptich'ego chivikaniya v nochi, perehodyashchego k
rassvetu v rajskoe penie.... poka ne vstupala  so svoej ariej pervaya vorona.
I -- vse!
     Naglyj gortannyj zhirnyj krik totchas snimal sladkie sny i vozvrashchal menya
k privychnoj pytke proklyatym bytiem...
     V  detstve babushka  pela mne tosklivye i groznye evrejskie pesni nachala
20 veka na russkom yazyke. "Na ostrove dikom  vdali  ot lyudej, -- dovodil menya
do slez plach o Drejfuse, -- vdali  ot rodnogo naroda tomitsya  nevinno zabytyj
evrej,  tomitsya  i  zhdet on  bednyaga. I  zhdet on  ot  gnusnyh  svoih palachej
vozvrata, svobody i chesti. I s groznogo morya  ne svodit  ochej -- net li v nem
radostnoj  vesti..."  Dalee obolgannomu  francuzskomu  oficeru snitsya  son o
vstreche so svoej sem'ej, i  zvuchit novyj nadryv:  "I uznik prosnulsya, o uzhas
ob®yal neschastnuyu dushu bol'nuyu. Opyat'  on mogilu svoyu uvidal. Opyat' on glyadel
v dal' morskuyu..."
     Nahodyas' vrode by na svobode i, k tomu zhe, bolee, chem vblizi ot rodnogo
naroda, ya, razve chto ne glyadel v dal' morskuyu, tak kak i za nej  ne bylo dlya
menya nichego horoshego.
     Itak, v tot den' ya vstal ni svet ni zarya bez kakogo-libo plana na den'.
Lyubye  plany  dlya  podobnyh mne  personazhej dramy  pod  nazvaniem  "Aliya"  --
voshozhdenie  na  Rodinu  --   davnym-davno  ne  imeli  ni  malejshego  smysla.
Ostavalos'  tol'ko, sleduya  chelovecheskim  eshche  privychkam,  sdelat'  zaryadku,
umyt'sya,  pozavtrakat' i... zhdat'  estestvennogo  okonchaniya  v  konce koncov
ocherednogo  proklyatogo  dnya,  chtoby  zabyt'sya   snami  o  normal'noj  zhizni,
prosnut'sya ot naglogo karkan'ya, chtoby...
     Estestvenno,  nestaryj,  zdorovyj i deesposobnyj  chelovek dolzhen chto-to
delat'  v techenie dnya -- gulyat', chitat', smotret'  televizor,  delat' uborku,
hodit' za  pokupkami.  Tol'ko vot  beda:  lyubimye  knigi  uporno  ne  hoteli
chitat'sya, russkie programmy televideniya pokazyvali do melochej znakomuyu novuyu
rossijskuyu  merzost',  ot kotoroj my sbezhali.  Uborkoj  zanimalis' ne  menee
bezrabotnye zhenshchiny  nashego klana, a  na pokupki ne bylo  deneg.  Voobrazite
sami, kakovo moral'noe  sostoyanie takogo "glavy sem'i", kak  on vosprinimaet
vossoedinenie s rodnym narodom. I kakim viditsya emu edinstvennyj vyhod?..
     YA byl  izbavlen ot  gibel'nogo  finala toj samoj zhenshchinoj, chto podarila
mne  samye svetlye minuty moej  zhizni. Ona  vernulas'  ko mne,  kogda  stali
ischezat' poslednie vospominaniya o NASHEJ S NEJ OBSHCHEJ MOLODOSTI.
     "Miting"  bezdel'nikov  v oblyubovannom  emigrantami  skvere?  YA  v roli
pereoravshego   vseh   gorlana-glavarya?..   A   chto   eshche  prikazhete   delat'
bezrabotnomu,  kak ne  sidet'  v skvere pod solnyshkom obretennoj  tol'ko dlya
takoj  "zhizni" istoricheskoj  rodiny ili  ne obshchat'sya  s sebe podobnymi? Ved'
dazhe v  tyur'me  ili  v  durdome  obitateli  nahodyat uteshenie v razgovorah  s
tovarishchami po neschast'yu. Tem bolee, chto vstretilis'  my s nej tol'ko potomu,
chto, pri  nalichii  desyatka svo-bodnyh skameek v skvere, lyuboj vnov' voshedshij
napravilsya by ot vhoda  tol'ko  k edinstvennoj  zanyatoj, v dannom sluchae -- k
moej.  |to zdes' proishodit povsemestno, ot bessmyslennoj naglosti -- vezde i
vsegda sadit'sya  drug drugu na golovu: ostanovit'sya  poperek lyuboj lestnicy,
veshat'  svoi veshchi v plyazhnoj razdevalke na edinstvennyj  zanyatyj kryuk i  tomu
podobnoe  --  v lyuboj  oblasti chelovecheskogo obshcheniya. Vot kakaya-to geveret  --
gospozha --  i  spuskaet  s  povodka  pyatnistogo  razla-pistogo  psa,  mel'kom
oglyadyvaet  skver i pret ne kuda-nibud', a imenno ko mne s yavnym  namereniem
sest' ryadom so mnoj, hotya nafig ona  mne nuzhna, korova?..  Prishlos' vstat' i
podojti k  moim sverstnikam, sporyashchim  v centre  skvera,  hotya  ih vseh edva
terplyu -- s ih bezapelyacionnost'yu i ambiciyami.
     Kak ni stranno,  v etot moment ya dumal kak  raz o Tane. YA znal, chto ona
zhivet  v Izraile uzhe let desyat'. I esli  ya, s moimi evrejskimi do obozrimogo
kolena predkami po vsem  liniyam,  tak neter-pim  k  svoim  soplemennikam, to
kakovo tut ej?.. Esli my vpervye za tysyachi let sobralis' iz rasseyaniya slovno
tol'ko dlya togo, chtoby  zhrat'  drug druga,  kak  pauki  v banke, to eto nasha
evrejskaya beda i  vina. No zdes',  naravne s  nami, teoreticheski "svoimi", v
ravnoj mere chuvstvuyut sebya nezvanymi gostyami na  chuzhom prazdnike zhizni i te,
kto znal i lyubil nas imenno v kachestve oblagorazhivayushchego vkrapleniya v pochvu,
na kotoroj vse nachinaet  cvesti, a  ne  v vide  odnorodnoj  kuchi,  sposobnoj
tol'ko smerdet'....
     Itak, kakaya-to geveret shla pryamo ko mne, a ya podoshel k  svoim priyatelyam
i vklyuchilsya v spor, gde  menya slushayut ohotnee drugih,  boyus', tol'ko potomu,
chto ya, edinstvennyj, kazhdoe utro, ne  imeya na den' nikakih planov i zanyatij,
povyazyvayu  galstuk.  |to vnimanie ostalos'  moim  edinstvennym sposobom hot'
kakogo-to samoutverzhdeniya, bez kotorogo chelovecheskaya osob' prevrashchaetsya dazhe
ne v zhivotnoe, a v rastenie.
     "Feliks! -- obradovalsya byvshij  raketchik  Isaj, sedoj  porodistyj aid  v
nelepoj shtormovke poverh svitera. -- CHital segodnyashnyuyu gazetu?"
     YA pozhal plechami: znaem my vashi gazety!
     "Slushaj, zatoropilsya on. -- Ty ved' vsyu zhizn' prorabotal v takom-to NII,
tak?"  "Komu  kakoe tut  delo?" "Ran'she ne bylo dela, zato teper'... Smotri,
chto govorit deputat knesseta takoj-to: Nakonec, prinyaty konkretnye resheniya o
finansirovanii  i  vnedrenii  ryada  oboronnyh proektov." "Nu  i  chto?  Ochen'
nekonkretno. CHto znachit -- "ryada"? Odnogo? Pyati? A priehali tysyachi s tysyachami
proektov." "Da podozhdi ty! Vot iz-za  takih  skeptikov i ne  dvigaetsya delo.
Slushaj:  Sredi  avtorov est' i pozhilye lyudi,  specialisty, kotorye uzhe mnogo
let  bezuspeshno  pytalis'  probit'  svoi predlozheniya. To,  chto  nam  udalos'
dobit'sya  blagozhelatel'nogo,  i,  glavnoe,  professional'nogo,  rassmotreniya
predlozhenij  i  prinyatiya  po nim real'nyh  polozhitel'nyh reshenij -- bol'shoj i
zasluzhennyj uspeh. Ponyal? Pryamo pro tebya. |tot deputat -- nasha nadezhda..."
     YA  chital  pro etogo  deputata i o  raznyh sopredel'nyh  trudoustrojstvu
inzhenerov i uchenyh struktur-ah, kotorye tak hvalil odin i tot  zhe zhurnalist.
"Nikakoj  nadezhdy, -- vozrazil  poetomu  ya. -- Treplo. Polozhenie,  pri kotorom
specialistam otkazalo v rabote po special'nosti i v prave na dostojnuyu zhizn'
tol'ko   po    etnicheskomu   priznaku,   vezde   imenuetsya   gosudarstvennym
antisemitizmom! On chto, etogo  ne ponimaet? Prosto igraet na elektorat." "Ty
prosto  zlopyhaesh', kak vse neudachniki! -- goryachilsya Isaj. -- Dazhe esli desyat'
proektov i dvadcat' chelovek  poluchat rabochie  mesta,  to eto  uzhe precedent!
Znachit, evreev zdes' stali brat' na rabotu, predstavlyaesh'? Segodnya vzyali eti
dvadcat' chelovek, a zavtra -- nas s toboj, ego, von tu zhenshchinu na skamejke!"
     "Von tu? --  udivilsya  ya.  -- Ona i ne podozrevaet,  chto  Zemlya vrashchaetsya
vokrug  Solnca,  a  ne  naoborot,  ne to chto o  kakih-to  voennyh  proektah.
Ot®yavlennaya geveret!" "Segodnya obychnaya geveret, a  zavtra --  nadezhda Izrailya
iz novoj volny repatriacii!"
     Mezhdu  tem,   potencial'naya   gordost'  alii  dejstvitel'no  uzh  bol'no
pristal'no smotrela v  nashu storonu. Mozhet byt' poetomu ee pes vdrug pristal
ko  mne pod smeh proklyatyh sovkov so vseh storon.  Ego hozyajka, kotoruyu  moj
bednyj  Isaj prinyal bylo za neponyatogo geniya mirovoj voennoj nauki, nakonec,
okliknula  nagleca  takim  golosom, kakim obshchayutsya mezhdu soboj tol'ko  dikie
pticy  v  dzhunglyah da mestnye  mamashi  so svoimi  chadami: "Daj!  Bo rega!..--
Prekrati, idi syuda..." A potom, ne spesha, podoshla i vzyala ego na povodok.
     YA nastroilsya bylo  vyskazat' vse,  chto  ya  dumayu o merzkom pse i  o  ee
povedenii, estestvenno, muchayas' s nuzhnymi vyrazheniyami, kogda eta geveret eshche
pristal'nee posmotrela na menya i krutanula svoim nosom.  Takoj podvizhnyj nos
v moej zhizni vstrechalsya tol'ko u odnogo cheloveka...
     I dlya nas oboih  kak-to  srazu vdrug ischez Izrail' pod svoim vezdesushchim
solncem, sginul kuda-to  gorlastyj bezdel'nik-boltun s povadkami dzhentl'mena
sredi  sebe  podobnyh,  a  za  nimi  i sarkasticheskaya  molodyashchayasya  osoba na
skamejke, sledyashchaya za chuzhim psom s idiotskim imenem.
     A  za povorotom sceny -- baltijskij sosnovyj  les  i zheltye rovnye volny
Finskogo zaliva...







     Tanya:
     My s etim dzhentl'menom  zvalis' togda Tat'yanoj i  Feliksom i uchilis' na
poslednem kurse leningradskoj korabelki.
     V  etom akte my kak raz gotovilis' k ekzamenam  poslednej  sessii, esli
voobshche  mozhno  zanimat'sya  zubrezhkoj   v  takih  scenicheskih  kostyumah,  kak
kupal'niki, tem  bolee na  obshchej podstilke s  ego rukoj  na  moej eshche sovsem
po-piterski beloj  spine. CHto ya  videla, glyadya v  knigu, znaet lyubaya  byvshaya
vlyublennaya devushka mo-ego vozrasta. Vo vsyakom sluchae, i ne knigu, i ne figu.
     I tut pered nami ostanovilas' statnaya pozhilaya cyganka. Ih mnogo brodilo
i brodit po vsej Rossii. Da  i po Parizhu, Rimu i Londonu, gde ya  ishitrilas'
pobyvat'  za  vremya  moego  "evrejstva",  oblagorozhennogo krutym  nikajonom.
Tol'ko v Izraile cygan pochemu-to net i v pomine. Ne  tol'ko obshchiny cyganskoj
--  ni odnogo! Interesno, pravda? S  chego by eto, a,  evrei?..  A  tam cyganki
prista-vali ko vsem s  professional'noj nastojchivost'yu. |ta snachala  prisela
na korto-chki naprotiv nas, shchelknula kolodoj kart, a potom kak-to estestvenno
uselas' na pesok,  legko i uyutno, kak v kreslo. CHelovek tak sidet' ne mozhet,
podumalos' mne.
     "A  vot,  molodye-interesnye, -- zapela  ona, -- ya vam pogadayu, chto bylo,
chto budet, chto na serdce,  kto kogo lyubit, kto  kogo obmanet i na chem serdce
uspokoitsya..."  "SHli by vy, tetya,  k  drugim, --  provorchal Feliks,  neohotno
snimaya  ladon' s  moej  talii i brezglivo glyadya  na  zasalennye karty skvoz'
dymchatye ochki s bezo-shibochnoj moshch'yu svoego vysokomerno-ustalogo i  neizmenno
brezglivogo vyra-zheniya nesimmetrichnogo semitskogo lica. -- Slovno my  sami ne
znaem, kto iz nas kogo lyubit. Vas, vo vsyakom sluchae, tut ne lyubyat..."
     "Ne skazhi, Feliks,  -- vdrug  skazala ona. I kak  eto  oni chitayut  imena
sovershenno neznakomyh lyudej?  -- Vot  kak  raz ty tut s  nelyubimoj  devushkoj,
kotoraya  tebya ochen' lyubit.  Verno, Tanya?" YA  zaglyanula pri etih slovah  v ee
temno-korichnevye, smorgnuvshie slovno v ozhidanii oskorbleniya ili udara  glaza
i  kak-to  srazu  ej  poverila. YA  slovno  otrazilas' v ee  zrachkah  s moimi
naivnymi planami i nadezh-dami na etogo nepristupnogo parnya. |to  byl dazhe ne
rentgenovkij  vzglyad -- eka nevidal' razglyadet' u kogo-to zhelchnyj puzyr'! |to
bylo nechto neestestvennoe na dannom etape nashego mirovozzreniya -- chtenie moih
myslej. V principe, ne nado bylo byt' takoj  uzh ved'moj, chtoby i bez mistiki
ocenit'  situaciyu.  Dostatochno  bylo  vzglyanut' na  bogatyj  naryad  Feliksa,
akkuratno  slozhennyj  na peske, vsyu etu  malo komu dostupnuyu  v shestidesyatye
gody zamshu  i  vel'vet,  i  sravnit'  s  moimi  nehitrymi snastyami dlya lovli
zolotoj rybki -- otkrytym nenovym  kupal'nikom,  moej aristokraticheskoj,  kak
l'stil mne  Feliks, prozrachnoj  v  edva  zametnyh golubyh  prozhilkah  kozhej,
dejstvitel'no   krasivymi  dlinnymi  nogami   i   standartno   golubymi  dlya
predstavitelya  titul'noj  nacii  glazami pod chelkoj  so-otvetstvuyushchego cveta
volos.
     "Budem gadat'? -- ne svodya s menya  pristal'nogo vzglyada  skazala  ona. --
Pozhaleesh', Feliks,  esli ya dal'she pojdu." "Skol'ko?" -- brezglivo sprosil moj
kumir,  izya-shchno  sklonyayas'  nad odezhdoj za koshel'kom  i toroplivo  pochesyvaya
krest-nakrest oba uha. "Kogda lezhish' s takoj krasavicej,  to den'gi  --  delo
desyatoe. Gotov' zele-nen'kuyu, umnica moya..."
     Glyadya   v   glaza  tol'ko   mne,   smelo   i   vlastno   priglashaya   na
parapsihologicheskij  dialog, ona  prihlopnula smugloj  uzkoj ladon'yu, slovno
kuznechika, treshku, bro-shennuyu na pesok, sunula kuda-to  pod sharf  na poyase i
prigotovilas' k dejstvu.
     Tol'ko komu eto nuzhno? -- hotelos' mne ej skazat'. YA i sama znala, s kem
imeyu  delo. Ne pozor'sya, psiholog vysokogo klassa. K chemu vsya eta klounada s
gryaznymi kartami? Tam i togda ya eshche verila, chto talant dolzhen byt' ocenen po
dostoinstvu. Poetomu ispytyvala styd  i  bol', slovno eto ne ona,  a ya sama,
znaya sebe  istinnuyu  cenu,  brozhu zdes', sredi  zyabkih  zagorayushchih v poiskah
melkogo zarabotka, obrekaya  sebya  na  otkrytoe  podozrenie  i nasmeshku.  |ta
uvazhaemaya  v svoem  krugu  pozhilaya  zhenshchina, estestvenno,  davno zhila  ne  v
tabore,   a   v  kakom-nibud'   cyganskom  kolhoze.  Kto-to   tam  promyshlyal
vyrashchivaniem i prodazhej  cvetov, kto-to torgoval nizkoprobnoj  kosmetikoj na
fone vechnogo deficita, a dlya nee sam smysl vsej zhizni tak i ostalsya v vechnom
nacional'nom  iskusstve gadaniya,  kogda vot takaya zasalennaya karta --  tol'ko
kontrol'naya zapis' slozhnoj  sistemy astrologicheskih i logicheskih postroenij,
telepatii,  osnovannoj  ne  tol'ko   na   nepostizhimom   kontakte  s  mozgom
sobesednika, no i s samimi tainstvenno mercayushchimi vechnymi zvezdami... Tysyachi
sharlatanok  v ekzotichesk-om  v  nashih  shirotah indijskom  naryade  brodili po
zemle, a edinicy vladeli tajnoj.
     YA vdrug  predstavila,  kak  pered  ee  vnutrennim  vzorom  odnovremenno
voznikali kakie-to tainstvennye geometricheskie figury,  nalozhennye na  setku
zvezdnogo neba, kak na etom postroenii  ona videla  nas det'mi i  starikami,
nash  pervyj vzdoh  i  poslednij  vydoh. Vidimye tol'ko ej  nashi geneticheskie
osobennosti pozvolyali bezoshibochno  povedat' nam vse o nashih roditelyah, yavnyh
i tajnyh  pristrastiyah,  nadezhdah  i  planah. Neizvestnaya chelovechestvu davno
sginuvshaya civilizaciya byla peredo mnoj vo vsem svoem dobrom velichii, kotoroe
moglo  byt' v drugih rukah i groznym.  Imenno  tak ya  vosprinimala  v  svoih
umstvennyh postroeniyah i drevneevrejskuyu, tozhe moshchnuyu i tozhe doshedshuyu do nas
lish' v slabyh otbleskah bylogo velichiya civilizaciyu, kogda polyubila Feliksa i
stala primeryat'  na sebya priobshchenie  k evrejstvu. CHto by ni govorili v nashej
internacional'noj strane  o smeshannyh brakah, no russkaya, stav  zhenoj evreya,
dolzhna  perestat'  byt'  russkoj. Ved' sami eti nashi evrei -- russkie  tol'ko
vneshne, po  obrazu zhizni i  rolevoj funkcii, no ne vnutri samih sebya. |tu-to
chuzherodnost' i chuvstvuyut mnogie moi soplemenniki. A chuzhoe vsegda aktivno ili
passivno ottorgaetsya. Zdes',  na polyane,  u berega holodnogo  morya ya eshche raz
pochuvstvovala raznicu mezhdu  drevnimi i yunymi naciyami. Cyganka i ne pytalas'
okoldovat'  Feliksa. Ona obrashchalas'  tol'ko ko  mne,  doveryala  tol'ko  mne,
preparirovala  tol'ko moyu  dushu  --  pod nasmeshlivo-snishoditel'nym  vzglyadom
vrode  by  obychnogo  v  povsednevnoj zhizni  parnya,  mgnovenno  i  intuitivno
vklyuchivshego svoyu  nacional'nuyu  zashchitnuyu ideyu, pomoshchnee, pozhaluj, indijskoj,
prinesennoj syuda cyganami...
     Nechistye smuglye pal'cy vybrosili poslednyuyu kartu: "Rasstanetes'. Budut
korotkie  pozornye dlya vas  oboih  vstrechi, kotorye razvedut vas navsegda, a
potom vy  vstretites'  uzhe v starosti, kogda  ot tvoej (mne) lyubvi ostanetsya
tol'ko pepel  i styd...  A ty, -- ona napryazhenno smotrela  na Feliksa, slovno
vyderzhivaya  vnutrennyuyu  bitvu civilizacij, -- pridesh' k nishchete i  otchayaniyu  k
vashej poslednej vstreche... na svoej zemle."
     Cyganka slovno vklyuchila ekran, na kotorom ya uvidela krupnym planom edva
uznavaemoe  zhutkoe morshchinistoe lico moego lyubimogo s sedoj shchetinoj na shchekah,
zhalkoj ulybkoj i zatravlennym vzorom  --  na  fone nevoobrazimo  prekrasnogo,
kakogo-to  nevidannogo, rajskogo,  sverkayushchego  yarkimi kraskami velikolepiya.
Esli  by  vmesto  etogo  prazdnichnogo fona  byli kluby  dyma  i  pyli,  edva
razlichimye   v   nochi,  mechushchiesya  tolpy  polurazdetyh  lyudej   v  otbleskah
elektricheskih  iskr i  razgorayushchegosya plameni,  razverstye rty  i  rushashchiesya
steny,  eto ne proizvelo  by  na  menya takogo  vpechatleniya oglushayushchego voplya
zhutkoj katastrofy, kak etot kontrast ada i raya v odnom kadre...
     Po vsej veroyatnosti, ya poblednela, tak kak Feliks, trevozhno vzglyanuv na
menya,  vskochil s peska: "Hvatit  pugat' devushku, ty, dura  staraya! -- kriknul
on, naklonyayas' slovno za kamnem pered zloj  sobakoj. -- Poluchila den'gi? Vse,
katis' otsyuda! Tajka, eto  zhe prosto staraya glupaya ved'ma. YA ni odnomu slovu
ne poveril..."
     On tak nichego i ne uvidel...
     Cyganka strannym obrazom, bez malejshego  usiliya i ne menyaya pozy, slovno
vzletev,  razognula  pod  svoej  yubkoj  nogi, brosila  na  menya  uzhe  sverhu
poslednij  dobryj  blagodarnyj  vzglyad,  slovno i  obodryaya, i snishoditel'no
posmeivayas'  nad moej interpretaciej  togo, chto ona mne pokazala. Ulybnulas'
mne na proshchanie, plavno i izyashchno mahnula  rukoj i  poshla sebe proch', zadorno
podnyav golovu, slovno  tancuya na peske. Ee zhdali uzhe drugie  chuzhie sud'by, a
my,  rasstroennye  i perepugannye, ostalis' odni na  nebol'shoj  polyane sredi
sosen  i bleska  vsegda nizkogo severnogo  solnca,  plavayushchego nad  zalivom.
Vokrug nas byl ogromnyj  mir, zamknutyj v kroshechnuyu golubuyu planetu, kotoruyu
ne razlichit' v samyj moshchnyj teleskop dazhe i s blizhajshej zvezdnoj sistemy.
     Iskrilis' vo vseh podrobnostyah  svoej yantarnoj zheltiznoj stvoly blizhnih
sosen,  no po mere  udaleniya  ot kromki polyany oni bystro tuskneli do polnoj
chernoty. Uzhe v neskol'kih desyatkah metrov byl dushnyj i syroj chuhonskij mrak.
     Kakoj zhe  moshch'yu nado obladat', podumalos' mne, chtoby  razlichit' budushchee
ne na chas-dva, a hotya by na den' vpered, ne govorya o godah...
     Feliks:
     YA tak nichego i ne uvidel...
     Uzh  bol'no  ne vovremya  poyavilas'  eta  cyganka.  My s  Tanej  vrode by
gotovilis' k  poslednej sessii, no vy  sami ponimaete,  o  chem ya mog vser'ez
dumat' ryadom s  vysokoj blondinkoj  dvadcati let s vyzyvayushchimi formami, edva
upakovannymi v rastyanutyj  i vygorevshij  kupal'nik-bikini. YA  slovno kasalsya
nashej  podstilki odnoj napryazhennoj i  ne pomeshchayushchejsya  v  plavkah oporoj, na
kotoruyu  moya  pod-ruga  to  i  delo  kosila  ozornym  i  ves'ma  dalekim  ot
akademicheskoj sosredotochen-nosti golubym glazom...
     A nadoedka-cyganka vmesto obychnoj treskotni vdrug vstupaet v neponyatnyj
para-psihologicheskij  dialog  s  moej podrugoj,  sklonnoj  ko  vsyakogo  roda
mistike, i naglo zayavlyaet vsyakie gluposti o moej nishchete na "svoej" zemle.
     I tol'ko teper' ya snimayu shlyapu pered toj gadalkoj...
     A  togda  doverchivaya  Tanya otshatnulas'  ot kakogo-to  zhutkogo  videniya,
poglyadyvaya to na menya, to udalyayushchuyusya ved'mu.
     Vecher  byl isporchen. My  svernuli podstilku, odelis', ne glyadya drug  na
druga,  i poshli k tramvajnoj  ostanovke. V belesom  nebe  shumeli sosny,  pod
nogami posk-ripyval kover iz mnogoletnih zheltyh opavshih igl. Neyarkoe majskoe
solnce eshche sadilos' v zaliv, a v parke uzhe zazhglis' sovsem ne lishnie fonari.
|tot  chuhon-skij polumrak v sochetanii s pristal'nym svetom nizkogo  solnca i
neskonchaemyh belyh  nochej vsegda  razdrazhal menya v Leningrade posle  rodnogo
Kryma.  Tam  byl libo  yarkij  nastoyashchij den',  libo  dushistaya  chernaya  noch',
nastupavshaya pochti bez sumerek.
     "CHto ona takoe tebe  pokazala, Tajka? -- sprosil ya uzhe na ostanovke, gde
moya lyubimaya zyabko kutalas' v svoyu staren'kuyu rastyanutuyu bordovuyu koftu, hotya
ya  vsegda zamerzal ran'she nee.  -- YA  nichego  ne uvidel. Plyun'!  |lementarnoe
shar-latanstvo zloj ved'my." "Ona ne zlaya, -- edva slyshno prosheptala Tanya. -- I
ne sharlatanka.  Ona  znaet,  chto govorit." "Tak ved'  nichego  i ne  skazala.
Obychnaya  treskotnya." "Ona  govorila  so mnoj,  a ne  s toboj!  Ty  nichego ne
uslyshal potomu, chto tvoya civilizaciya..."  "CHush'  kakaya-to! My vse  iz  odnoj
civilizacii."  "Nichego  podobnogo!  Vy  s  nej  --  iz  dvuh  raznyh  drevnih
civilizacij, a ya iz tret'ej  --  molodoj. Mne  vnushit' legche."  "I chto zhe ona
tebe, takoj molodoj,  vnushila?" "N-ne znayu... CHto-to strashnoe.  Pro tebya..."
"Sorvalsya  so  skaly,  lezhu s vyshiblen-nymi mozgami?" "Huzhe. Ty  zhiv,  no...
huzhe, chem mertv, ponimaesh'?" "V sumasshe-dshem dome?" "V-vryad li. Tam ne mozhet
byt' tak bogato i krasivo. CHto-to vrode  stihijnogo bedstviya,  no... ne  dlya
vseh..."  "Tak  ne  byvaet."  "Pochemu  zhe?  Vspomni  "Obyknovennyj  fashizm."
Nemeckih turistov v konclager'."  "Ona tebe pokazala?.." "Da. Ad dlya evreev,
no...  ne dlya  vseh."  "Kak  gluboko ty vosprinima-esh'  nashu istoriyu!  Ty zhe
russkaya, Tajka."  "Russkaya. No  tak lyublyu svoego evreya, chto  ni o chem, krome
vsego, chto s nim svyazano i dumat' ne mogu! A on..."
     "Taechka, -- celoval ya ee potemnevshie ot volneniya izumitel'nye glazki,  --
ty ej poverila, chto ya tebya, budto by,  ne lyublyu? Dura ona,  a ne ved'ma!" "A
ty, budto by, vse-taki lyubish'? -- zaglyadyvala ona mne v dushu.  -- Ty-to v etom
uveren? Da net, -- otvela ona moi ruki. -- CHto ty menya  bez konca hochesh', ya ne
somnevayus'. Tak  menya zhe vse hotyat! S pyatnadcati let prohodu ne dayut. Tol'ko
vot... nikto-to menya nikogda ne lyubil i ne lyubit..."
     Tut prigrohotal uzhe perepolnennyj tramvaj, kotoryj  ozhidala tolpa. Tanya
vvin-tilas' pervoj, a ya, propuskaya  slabyh, edva ne ostalsya i potom s trudom
protis-nulsya, chtoby tut zhe, konechno,  prizhat'sya k  nej, blagoslovlyaya  davku.
Ona goryacho dyshala mne v lico priotkrytym rtom, a ya edva sderzhival  sebya, tak
kak celovat'sya bylo togda ne prinyato dazhe v davke.
     Vdrug  v  ee  glazah   vspyhnuli  privychnye  ozornye  golubye  iskorki,
pritushennye bylo zloveshchimi  predskazaniyami.  "Derzhis',  Feliks!" -- ulybalas'
Tanya chemu-to  za moej spinoj.  "Kto tam? Byvshij  uhazher?" -- ya uzhe privyk  ih
otvazhivat' ot moej krasavicy. "Esli by! Huzhe..." "Nu, ty  segodnya v udare! --
smeyalsya ya. -- To prividelos' chto-to znakomogo trupa, to raduesh'sya predstoyashchej
drake,  -- pytalsya ya obernut'sya. -- Menya tak zazhali, chto golovy ne povernut'."
"Tebe  povezlo,  --  uzhe  hohotala  ona. --  Men'she dostanetsya.  Oj,  mama!  --
zazhmurialas' ona, kak  i vse prochie,  kto smotrel v tu zhe storonu. -- Vot eto
samoobladanie!.." Kak ya ni izvivalsya, obernut'sya ne mog,  a Tanya i prochie to
druzhno  vzdragivali  i  zami-rali,  to  oblegchenno  vzdyhali,   chtoby  snova
vytarashchit' glaza.
     Tramvaj  nessya, motayas'  na rel'sah. Kogda  on,  nakonec,  ostanovilsya,
pozadi menya proizoshlo lihoradochnoe dvizhenie, tresk odezhdy, mat. "Slava Bogu,
--  pytalas' teper' obernut'sya k oknu Tanya. -- Kak on tam? Oblegchilsya?"
     Na  ostanovke  ostalsya  vytolknutyj  iz  tramvaya  p'yanyj,  ot  kotorogo
sharahalas' tak  i ne popavshie k nam lyudi. Skoro oni  umen'shilis' do  tochek i
ischezli.
     "A chto  on tut  delal?" "On? Bez  konca chudom  uderzhival  v  sebe  svoe
soderzhimoe, no tak naduval shcheki i tarashchil glaza, chto ya boyalas'... Esli by on
vse-taki vzorvalsya, tebe-to nichego,  a my vse,  kto stoyal k nemu licom  i ne
mog  dazhe  shevel'nut'sya..." "Kakie svin'i!  -- menya samogo  toshnilo ot odnogo
voobrazheniya togo, chto tvoril-os' za moej spinoj... -- A tebe smeshno!" "Svin'i
imeyut pravo na svoyu zhizn', kol' im ne ugotovana drugaya."


     Tanya:
     Mir zhenshchiny udivitel'no  mal -- v nem  edva pomeshchaetsya glavnyj na dannyj
moment muzhchina.
     Feliks Dashkovskij,  na roli pervogo lyubovnika, perepolnyal moyu Vselennuyu
s teh por, kak  v podshefnom kolhoze on,  odin, vystupil protiv "shobly",  kak
nazyvali  studenty  nashej gruppy komsorga Dimku Vodolazova i  ego okruzhenie,
reshivshih prisvoit' mizernye  summy, prichitavshiesya nam vsem  za  nash  gryaznyj
trud na raskisshih chernyh polyah pod nepreryvnym morosyashchim dozhdem.
     "SHobla? -- pridurivalsya ogromnyj belobrysyj komsorg na improvizirovannom
mitinge pod navesom, imenuemym  stolovoj. -- CHto est'  "shobla". Perevedi nam,
Feliks,  so  svoego odesskogo. Tut  russkie  lyudi."  "Ne putat', ne  putat',
Vodolazov,  --  besstrashno  vozrazhal Feliks. --  Russkij  i  poklonnik krepkoj
russkoj vodki  ne odno i to zhe. I razgovor u nas, Vodolazov, ne ob etom, a o
den'gah, vydelennyh na myaso dlya otryada. Na chto vy vchera  pokupali vodku?" "YA
smazyval nashi  naryady,  Dashkovskij.  Nekotorym  chuzhakam v  svoej  strane eto
prosto ne ponyat'.  U  nih  nikogda ne  bylo i  ne budet delovyh  otnoshenij s
russkim narodom. Im den'gi prisylayut bogatye roditeli. A nam nado koryachit'sya
vsyu noch'  v  portu  pered  lekciyami,  chtoby  zarabotat' na propitanie.  A  s
krest'yanstvom bez vypivki h... zarabotaesh'!" "Dim-ka! Tut zhe my..." "Pardon,
Tasen'ka, sorvalos'. Ne  terplyu  odessitov." "Mozhno podumat',  chto  pil odin
brigadir, a ne vy vse troe s nim v svoe udovol'stvie. Svoih deneg na vodku u
vas ne ostalos' -- vzyalis' za nashi?  Tak, Vodolazov?" "Feliks, plyun'. U Dimki
zhe  opyt s  celiny eshche. On znaet, kak  vesti delo..." "Opyt propivat'  obshchie
den'gi?  Ne somnevayus'."  "Tebe, Dashkovskij  davno  ne  bili  tvoyu  odesskuyu
mordu?"   "ZHidovskuyu,  --  popravil   ego  popyhi-vayushchij  samokrutkoj   vechno
p'yanen'kij kolhoznyj brigadir. -- CHuvstvuetsya, chto davno ne bili..."
     Vse   napryazhenno   smotreli  na  dvuh  studentov  odnoj  gruppy  odnogo
instituta, grazhdan  odnoj velikoj i zhalkoj strany, gotovyh k shvatke za edva
razlichimye kopejki sredi neubrannyh posle skudnogo obeda doshchatyh stolov.
     Nashi  scenicheskie  kostyumy v  etom  akte  ne  otlichalis' elegantnost'yu.
Mokraya gryaznaya odezhda, zalyapannye promokshie sapogi ili kedy. Na zadnem plane
sceny  blesteli mokrye  spiny  dvuh pridannyh  nam loshadej, kotorye kak  raz
dostavili  s reki derevyannuyu bochku s vodoj  dlya nashego umyvaniya i  pit'ya. Na
etoj zhe razboltannoj telege  professorskij  syn Slava  Rudchenko, naznachennyj
voditelem  kobyl,  kotoryh  uvidel  zdes'  vpervye v zhizni, dostavlyal nam  i
produkty  iz  sel'maga  vrosshej  v  zemlyu  derevushki  s  ee  vechno   mokrymi
solomennymi kryshami.  Pod  shum spora  Slava,  edinstvennyj  soyuznik Feliksa,
ispuganno  skol'znul  s telegi  i rasteryanno protiral mokrym nosovym platkom
ochki.
     Vodolazov  byl  starshe  nas  vseh,  na  nego  i  vzglyanut'-to koso bylo
strashnovato. On postupil v nash prestizhnyj vuz vne konkursa, kak celinnik, po
putevke  CK  komsomola.  Govoryat, chto na celine on odin zabil lomom nasmert'
chetveryh  ssyl'nyh chechencev, napavshih pri  nem na prodavshchicu,  chtoby  otnyat'
vyruchku. Za etot podvig u nego byla dazhe kakaya-to medal'. CHto emu iznezhennyj
Feliks i perepugannyj nasmert' Slava?  Tem  bolee, chto vse  ponimayut pravotu
Vodolazova. Kartoshki, sborom kotoroj my zarabatyvaem na svoe propitanie, net
--  ona utonula  v  gryazi sredi otkuda-to vsplyvshih  v etih  chuhonskih bolotah
kamnej. Dima zabiraet vydelennye otryadu den'gi, chtoby poit' brigadira, a tot
podpisyvaet lipovye naryady.
     Poetomu tol'ko my, devchonki, podnyali vizg,  kogda  Dima  Vodolazov stal
bit' Feliksa Dashkovskogo.  No "odessitu", okazyvaetsya, nasha pomoshch' byla i ne
nuzhna.  Dva-tri  korotkih  ryvka,  i  gromadnyj Dima  okazalsya  gde-to sredi
ob®edkov na polu, pod skamejkami, otkuda zhalko prosil poshchadit' ego ruku...


     I vot  uzhe inaya  dekoraciya v  tom zhe  akte --  chistaya  skol'zkaya  tropa,
porosshaya mokroj travoj  i usypannaya  zolotistymi  sosnovymi iglami.  My idem
vdvoem s pobeditelem  i nesem trofej -- chan s podozritel'nogo  vida myasom. Na
nas  visyat  mokrymi  poponami  uzhe bespoleznye pod nepreryvnym  dozhdem  nashi
gorodskie plashchi.
     "Davaj peredohnem,  Tanya. Gospodi, kakaya zhe  ty mokraya.  U  tebya  kapli
visyat na  nosu i brovyah. Oni tebe idut." "Mne idet kaplya na nosu?" "Tebe eshche
bol'she pojdut kapli  na  tvoem tele..." "Feliks, my edva  znakomy, a ty o...
tele.  S uma soshel?"  "Net. Neuzheli ty ne zametila, kak ya na tebya smotryu vse
eti gody, dazhe na lekciyah?" "Nu i chto?  YA figuristaya, na menya vse smotryat ot
nechego delat'. |to ne povod  tak famil'yarno so mnoj  govorit',  -- pytalas' ya
sebya  razozlit'. -- YA ne dumayu,  chto ty so svoej |llochkoj pervyj  zhe razgovor
nachal s kapel' na tele." "Da kakaya  ona  moya! Tak,  nashi otcy vmeste sluzhili
kogda-to. Vot i druzhim sem'yami. S nej u menya nichego ser'eznogo." "A o kaplyah
na tele? -- ne slezala ya s  vzvolnovavshej menya frazy.  --  |to chto,  ser'eznye
namereniya?  Skazal  ya nachala hotya  by,  chto ko mne neravnodushen, esli  slabo
skazat',  chto ty menya lyubish'." "A ty by hotela imenno  priznaniya?" "Konechno.
To, chto ty skazal zvuchit inache. Ty  sam znaesh' kak." "CHto ya tebya...  hochu? A
chto   v  etom  protivoestestvennogo?"  "Lyublyu   podrazumevaet  hochu.  No  ne
naoborot."
     On  stal  menya  tut zhe na  tropinke celovat'. Menya dostatochno do  etogo
celovali,  ya voobshche  byla  uzhe  daleko  ne devochka iz sed'mogo  "a", kotoraya
vpervye  prochitala  v uzhase "Milogo druga", strashas'  otkryvat' kazhduyu novuyu
stranicu, no tak  menya laskali vpervye. V  etom bylo chto-to nenashe, no mnogo
luchshe  nashego...  Skoree  vsego,  kto-to  iz  obychnyh  russkih  parnej  umel
celovat'sya i luchshe,  no ya davno byla tajno  vlyublena v etogo  "odessita",  a
potomu menya tak intrigovala imenno evrejskaya lyubov'.  I ya prosto nastroilas'
na to, chto sejchas nachnetsya nechto neobychnoe, kol' skoro on menya,  nakonec-to,
zametil.


     Feliks:
     Zametil ya Tanyu, konechno, srazu. Eshche na vstupitel'nyh ekzamenah.
     Konkurs  v Korabelku togda byl nevoobrazimyj. Demobilizovannym i prochim
celinnikam otdali polovinu  mest. Poluchiv  chetverku,  desyatiklassnikam mozhno
bylo  bol'she  ne  prihodit'.  V  nashej  gruppe  skoro  ostalos',  ne  schitaya
l'gotnikov, vsego shestero, vklyuchaya menya  i etu blondinku, kotoroj dostatochno
bylo  prosto  poyavit'sya  v  koridore  instituta  ili v auditorii  i  sdelat'
neskol'ko shagov, chtoby vse do edinogo smotreli tol'ko na nee.
     Na poslednem ekzamene,  po fizike,  ya uzhe podgotovil otvet i zhdal svoej
ocheredi, a ona kak raz s  drobnym  stukom toroplivo risovala i pisala  melom
formuly na zelenoj steklyannoj doske,  to i delo uderzhivaya svoj krutyashchijsya ot
volneniya rovnyj rozovyj nosik rukoj s zazhatoj v nej tryapkoj. Vse ee pylayushchee
lico  bylo  v melu, glaza sverkali  sinevoj, byust vzdymalsya ot sderzhivaemogo
dyhaniya, slovno  stremyas' vyrvat'sya iz  beloj bluzki. No otvechala ona  ochen'
tolkovo, zvon-kim  golosom.  |kzamenator  yavno  eyu  lyubovalsya  i  potomu  ne
toropilsya otpustit', zadavaya vse  novye dopolnitel'nye voprosy, a ya  obmiral
ot svoih strannyh fantazij.
     Vse  posleduyushchie gody  ya  podspudno ozhidal poyavleniya v pole zreniya Tani
Smir-novoj. No  u nas slozhilas' ochen' teplaya kompaniya,  i  ya slishkom dorozhil
druzhboj podrugi detstva |lly Koganskoj, chtoby zamenit' mechty real'nost'yu.
     Tak bylo  do nelepoj  draki s  Vodolazovym, zateyannoj  mnoyu tol'ko radi
vnimaniya Tani. YA kak chuvstvoval, chto v poslednij moment ona naprositsya mne v
naparnicy.
     Na  obratnom  puti,  kogda my  ostanovilis'  smenit'  ruku,  ya  vpervye
okazalsya s  nej  licom k licu.  YA kak-to ne privyk s moim rostom  k zhenskomu
vzglyadu ne snizu vverh i obaldel ot samoj ee stati.
     Ee, kak govorili nedrugi, "volch'ego"  razreza  bol'shie blestyashchie  glaza
svetilis' osobenno yarkoj golubiznoj sredi temnoj i mokroj  zeleni chuhonskogo
kraya. Menya vsegda intrigovalo eto  udivitel'noe chudo prirody -- yasnoe nebo iz
glubin chelo-vecheskogo cherepa!.  Dostatochno mne bylo  pri  sluchajnyh vstrechah
zaglyanut'  v eti raspahnutye  v siyayushchij  vnutrennij mir okoshki, kak  goryachie
chernye glazki |l-lochki kazalis' mne pustotoj.
     My  oba byli  slovno v bredu i govorili  milye  dvusmyslennosti.  Posle
kakoj-to osobo zaintrigovavshej ee frazy ona skazala chto-to takoe, posle chego
ostavalos'  tol'ko celovat'sya.  Nado  skazat', chto  etomu delu  menya  kak-to
obuchila odna... starshaya podruga,  lyubovnica, po sluham, moego bravogo  papy.
Da i  Tanya, sudya po ostrym  vpechatleniyam ot sovershenno srazivshej menya kak-to
sluchajnoj vstrechi v parke na Kirovskih ostrovah, byla otnyud' ne devochka. Tem
bolee oshelomlyayushchim bylo  vpechatlenie ot  pervogo soprikosnoveniya nashih  gub.
Ona vosprinimala eto, kak dolgozhdannoe  osushchestvlenie davnej mechty. Ne mogla
otorvat'sya, dazhe kogda ya uzhe podustal.
     Kogda my vernulis', na nashih licah vse bylo napisano. Oshelomlennaya moej
neo-zhidannoj  izmenoj |llochka, ustroiv  pervuyu burnuyu scenu revnosti,  potom
sov-sem upala duhom i  tol'ko  prosheptala:  "Obeshchaj mne odno... ne vodit' ee
hot' v nashe imenie..."
     Ona imela  v  vidu  nashi  s  nej igry  v aristokratov v  zabroshennoj  i
zarosshej   dikimi  kustami   barskoj   usad'be   do  nastupivshej   dlya  |lly
katastrofy...
     |lla:
     Dajte mne  skazat'  ob etom samoj! CHto znachit potom? Kogda  eto, potom,
esli eto uzhe kasaetsya menya?..


     Tanya:
     Eshche  by  ee eto  ne  kasalos'!  Kogda  posle pervoj zhe  lekcii  ya  byla
demonstrativno,  pered  vsemi,  vyvedena pod  ruku Feliksom iz  auditorii, ya
tol'ko  radovalas'  ispepelyayushchim vzglyadam superelegantnoj |llochki, kotoroj ya
vse eti gody tak zavidovala.
     No u moej luchshej podrugi Tamary bylo po etomu povodu drugoe mnenie!
     "Tan'ka,  nu chemu ty tak rada? -- gromkim shepotom govorila ona, okrugliv
dlya ubeditel'nosti vypuklye svetlye glaza. -- Kto ty i  kto on?  Da ty prosto
posmot-ri vokrug sebya."
     Nichego horoshego ne bylo v dekoracii k etoj scene. Smotret' vokrug bylo,
chestno  govorya,  prosto toshno.  Kommunal'naya  kuhnya  s  nelepym  suzheniem  k
edinstvennomu oknu  vo dvor-kolodec. Za oknom proglyadyvaet pomojka. Iz kuhni
otkryta  dver' v nashu  komnatu.  A tam potertaya, kak mamina  plyushevaya kofta,
mebel'.  I sama mama  spit  v  svoem  prodavlennom  kresle,  priotkryv rot i
pohrapyvaya,  zakinuv golovu  nazad-nabok.  Strashnovataya  kartina,  kotoruyu ya
potom bez konca nablyudala v aeroportah pri zaderzhkah rejsov, a doma eto bylo
uzhe privychnym  -- moya mama ne dopolzla do svoej  krovati s  pancirnoj setkoj,
prisela i tut zhe otrubilas' posle vechernej smeny. Tak i budet  spat' odetaya,
s otkrytym rtom -- zavtra ej zastupat' v pervuyu smenu, vstavat' v polshestogo,
ne  do prilichij... Ona u menya v ogromnom  dezhurnom gastronome  u Baltijskogo
vokzala prodaet morozhenuyu  rybu s lotka v neotaplivaemom tambure. Dazhe letom
u  nee  krasnye  zamerzshie,  slovno obvarennye  ruki.  K  etoj scene  tol'ko
nadryvnoj pesni "Razluka ty, razluka..." za scenoj nehvatalo...
     "Feliks,  --  goryacho  sheptala  mne  Tamarka   pod   akkompaniment  etogo
pohrapyvaniya,  -- chelovek  sovershenno  drugogo  kruga. My  kto?  Proletariat,
navechno  pobedivshij  sam  sebya  na barrikadah  revolyucii. A  on  --  chut'  ne
general'skij synok. Sovsem  drugaya  poroda. Oni nas nikogda  ne  pojmut. Tem
bolee on evrej! |to zhe takaya chvannaya naciya. Znaesh', kak oni nazyvayut russkih
v svoem krugu?  Fon'ka-hrop! Predstavlyaesh'? Dazhe  ne Van'ka, a  Fon'ka... Ty
dlya nego i ego mamashi -- tak, a-shikse!.." "Toma, my studenty odnogo vuza. Nas
uchat odni  i  te zhe  luchshie  v mire professora."  "Nu,  hot'  za eto spasibo
sovetskoj  vlasti."  "Znaesh',  okazyvaetsya,  on vovse  ne odessit.  On  menya
priglasil k  sebe na  leto  v Sevastopol'!..." "Tak on uzhe priglashal k  sebe
Marinku s Mashfaka,  nu ty ee znaesh'..." "Nu i chto? I on  u menya ne  pervyj."
"Da ne  v etom  delo! Marisha ta-a-akoe rasskazyvala  o Dashkovskih...  Dom na
beregu  morya,  vot takoj  vinograd  pryamo  nad  golovoj  svisaet,  u  papashi
"volga"-pikap." "A on govorit, chto papa  ego  nikakoj ne  general  i  voobshche
davno v otstavke." "Konechno. K tomu zhe on sejchas i ne akademik  kakoj, chtoby
tak zhit'. I mama ego ne znatnaya doyarka. Zarplata u nee takaya zhe, kak u tvoej
mamy. Ona u nego tozhe  torguet, tol'ko  v bufete pri luchshej  gostinice. I  u
otca  ego  zarplata, kak  i u  moego  rodimogo na  ego  vysokoj  inzhenerskoj
dolzhnosti. Tak  moj  dosmerti rad, chto na  bolee-menee  prilichnyj  velosiped
nakopil. Prosto starshij Dashkovskij  -- revizor  kakih-to krymskih restoranov.
Poetomu u tvoej mamy problema  kupit' lishnie  chulki, a  u  mamashi  Feliksa --
ocherednoe  zolotoe kol'co s rubinom. Soobrazhaj! YA by eshche ponyala, esli by tut
raschet  s tvoej  storony,  no lyubov'?.." "No i on lyubit  menya..."  "Ne smeshi
menya. Otpryski takih semej voobshche lyubit'  ne sposobny. On na tebe nikogda ne
zhenitsya. Radi propiski on by luchshe na |llochke ili na ej podobnoj  iz  svoego
kruga i svoej nacii... A tebya, podruga, tvoj Feliks pomatrosit i brosit."
     I brosil, kak vy uvidite dal'she. Zato kak pomatrosil!.. V konce koncov,
chtoby   bylo   chto  vspomnit'   v   starosti,  nado   imet'   v  zhizni  hot'
bezrezul'tatnuyu, no yarkuyu lyubov'.
     Feliks  ne zhil  v  obshchezhitii, kak  drugie inogorodnie. V ego komnate  u
Narvskih vorot  my proveli  luchshie dni i nochi toj zimy posle kolhoza.  Nazlo
ego kom-panii...


     Feliks:
     V  nashem krugu, konechno, obsuzhdalis' tak  ili inache vse  odnokursniki i
odno-kursnicy, no uzh  komu dostavalos'  bol'she vseh, tak  eto  Tane. I  rost
velikovat dlya zhenshchiny, i nosom shmygaet, kogda volnuetsya, i "vymya svoe  vechno
vypya-chivaet", i popkoj  vertit,  i v zhivote u nee burchit,  tak kak ona ochen'
bedna  i  vsegda golodna. YA uzh ne  govoryu o  tom, kak obygryvalos' vyrazhenie
"blestyashchaya studentka" primenitel'no k ee staren'kim zhaketam i yubkam.
     Devochki  ne  terpeli  ee  za  vneshnee  prevoshodstvo,  a  mal'chiki -- za
otkrovennoe  prenebrezhenie  k ih popytkam  za nej uhazhivat'.  Nemedlennye  i
rezkie  otpory krasavicy  s  hodu ob®yasnyalis' ee estestvennym antisemitizmom
nizshih sloev obshchestva. Kogda Gena Bogun kak-to osobenno nastojchivo priglashal
ee na tanec na institutskom vechere, ona molcha podvela ego k bol'shomu zerkalu
i  skazala,  obdav  ledyanym  vzglyadom:  "CHego by  tebe, Gena, ne  najti sebe
devushku tvoego kalibra? Nu posmotri na nas oboih -- kto ty i kto ya?"
     Smotret' na  nih  ryadom bylo,  chestno  govorya,  tak  zhe nepriyatno, kak,
skazhem, na brilliant v obgorevshem spichechnom korobke. V konce  koncov, lyubov'
ne tak  uzh zla. Vybrat'  sebe takogo parnya Tanya  mogla razve chto po surovomu
raschetu. No togda uzh luchshe vse-taki kogo drugogo...
     V etoj situacii bednogo Genu, kak  muzhchinu, moglo  uteshit' tol'ko odno:
Tanin  antisemitizm. I -- poshlo, poehalo. Inache, chem yudofobkoj ee u nas nikto
ne  nazyval. A zaodno podslushivalis', redaktirovalis' i kommentirovalis' vse
ee zamechaniya, mussirovalas' ee tesnaya druzhba s Tamaroj Slichenko, schitavshejsya
takoj zhe otkrovennoj antisemitkoj, kak i ee paren' -- Dima Vodolazov.
     A nado vam skazat', chto  boleznennee vseh na  lyuboj chih v moyu evrejskuyu
storonu reagiroval togda ya sam. Ne buduchi takim sionistom, kak mnogie drugie
v moem okruzhenii, ya cenilsya v kompanii imenno za umenie nemedlenno adekvatno
rea-girovat' v tramvae  ili v parke na  oskorbitel'nye zamechaniya  prohozhih v
nash  adres. YA proshel unikal'nuyu semejnuyu shkolu samozashchity bez oruzhiya u moego
papy -- otstavnogo polkovnika morskoj pehoty i mastera sporta.
     Veli my  sebya  dostatochno raskovanno. Konechno, ne tak, kak izrail'tyane,
zametnee  i protivnee  kotoryh na ulicah  evropejskih  stolic tol'ko  p'yanye
russkie, no i ne sovsem tak, kak polozheno vesti sebya prilichnym lyudyam.
     I vot kak-to v mae na Ostrovah my s Genoj i Valeroj vzyali v lodki  |llu
i  Dinu  -- sestru  Geny. I privychno  durachilis'  na  tihih  prudah,  kogda s
sosednej lodki  nam sdelal zamechanie paren' v  forme moryaka torgovogo flota,
katayushchij  kakuyu-to  blondinku.  Valera stal krivlyat'sya, vsyacheski  provociruya
draku.  Tem  bolee,  chto  tot  skazal  svoej  podruzhke po-anglijski:  "Kikes
swagger", a erudit Gena tut zhe perevel eto  kak "zhidy  kurazhatsya". Na beregu
tozhe nashelsya erudit, i ottuda v nash adres uzhe po-russki takoe poneslos', chto
nikakie  moi  priemy  nas  by  ne  spasli,  vytashchi  oni  nas  na  bereg.  My
pereglyanulis', nalegli na vesla,  nyrnuli pod vne-shnij mostik na Maluyu Nevu,
chto strozhajshe zapreshchalos', a vernulis' na prudy tol'ko cherez paru chasov.
     Kogda my sdali lodki i podnyalis' s mostkov na alleyu, moryak samozabvenno
celo-valsya so svoej  devushkoj, sidya na skamejke. Valera sovsem bylo sobralsya
s  nim  vyyasnit'  otnosheniya, kak sidyashchaya  na kolenyah moryaka blondinka  vdrug
obernulas', i na nas trevozhno sverknula znakomaya sineva.
     Lico  Tani pylalo,  ee  koftochka byla rasstegnuta,  vpervye otkryv  mne
istinnoe velikolepie  ee svobodno  metnuvshejsya grudi.  Gena s Valeroj tut zhe
zamerli. A  Tanya ulybnulas' nam vspuhshimi gubami, ne zastegivayas', prizhalas'
k svoemu kavaleru, obnyav ego za sheyu i skazala emu, no glyadya v upor tol'ko na
menya: "Vse v poryadke, milyj. |to moi odnokursniki. Privet, Felya! Ne prostyli
na reke, poka ot nas begali?"
     Moryak chto-to proburchal v nash adres, pytayas' osvobodit'sya ot ee ob®yatij,
no  ona  tut  zhe   zalepila  emu  rot  poceluem,  a  nam  ostavalos'  tol'ko
retirovat'sya.
     "Prostitutka! -- shipela  togda  |lla. -- A eshche studentka!  Nado zhe, sidit
pri vseh  na  kolenyah  u moryaka  chut'  ne golaya... Dazhe  ne veritsya, chto eto
Smirnova..."
     "Kakaya grud'! -- zharko stonal  mne na uho Gena. -- Predstavlyaesh'... on ee
celoval pryamo... YA teper' tri nochi spat' ne budu... Da ya ej zavtra zhe sdelayu
oficial'noe predlozhenie ruki i serdca!.." "Antisemitke?" -- ehidno sprosil ya.
     "O chem eto vy, mal'chiki? -- nastorozhilas' |lla. --  My zhe dogovorilis': v
nashej kompanii nikakih sekretov!"
     "Oni  o  babah,  |lla, --  nasmeshlivo suzila Dina svoi barhatnye glaza v
pushistyh  resnicah  i  milym  zhestom  otbrosila s  vysokogo lba pryad' gustyh
v'yushchihsya  svetlokashtanovyh  volos.  --  Ne  mogut  pridti  v  sebya  ot  vashej
odnokursnicy. Mezh-du  prochim,  ya by na ih meste  tozhe obomlela, kak  ona  im
svoim byustom v glaza plesnula..."
     "Da chto  tut osobennogo! -- zadohnulas' |lla. -- Esli hotite znat', takoj
grudi  lyubaya zhenshchina na  Zapade prosto  styditsya,  delaet  sebe plasticheskie
operacii  za bol'shie den'gi.  A  Smirnova vechno  nosit  protertye svitera  --
special'no dlya muzhchin s primitivnym vkusom."
     "Kak budushchij  vrach,  ya  dolzhna  vas  ohladit',  --  potupilas' Dina. -- V
anatomicheskom  teatre  etot  vozhdelennyj  vami  organ  sostoit  iz  dovol'no
protivnogo zheltogo  zhira.  Studenty-mediki  posle  takogo  vskrytiya  nadolgo
izbavlyayutsya  ot roman-tiki." "Vot-vot, -- obradovalas'  |lla. -- A u Smirnovoj
etogo zhira  prosto v izbytke, chto  speredi, chto szadi. I  ne  udivitel'no  --
odnimi kashami pitaetsya..."
     "A,  glavnoe,  s  kem tak strastno  celuetsya, -- podal,  nakonec,  golos
Valera. -- S ubezhdennym  antisemitom mezhdunarodnogo klassa! CHto on tam vyakal,
Gena?"  "Ku-kluks-klan -- coony-kike-catholic!  -- nigger-zhid-katolik --  vragi
belyh protestan-tov." "Nikto vokrug  anglijskogo ne znaet, -- zametil ya, --  a
ved'  kak-to  srazu doga-dalis',  o  chem shla rech' i vyzverilis'!  CHto znachit
rasovaya solidarnost'!"
     "Znaete, do menya tol'ko sejchas doshlo, -- zatoropilsya  Gena. -- Esli by my
ne  udrali,  nas  by  prosto linchevali!  Predstavlyaete?  V  Leningrade!"  "I
Smirnova nasha by tol'ko radovalas' i podzuzhivala,  -- rezyumirovala |lla.  -- A
ty, Feliks, -- stremitel'no pokrasneli ee nos i  glaza, -- huzhe vseh sebya vel,
kogda  ona vam svoi  golye  sis'ki  vystavila. YA vse videla -- u  tebya  glaza
goreli  pochishche, chem u  etoj  volchicy! Tak i pozhiral...  Esli  by ne ya i etot
moryak, ostalsya by s nej, da?" "|llochka, uspokojsya, -- privychno celoval ya ee v
shchechku. -- Vechno ty menya revnuesh'."
     "Samyj vernyj sposob otpugnut' zheniha,  -- zametila Dina, stranno na nas
s |lloj poglyadyvaya. --  Esli by Feliks byl moim zhenihom,  ya by ego sejchas eshche
sil'nee prirevnovala.  K takoj "miledi" prosto nevozmozhno ne revnovat', no ya
by  otneslas'  k  etomu  s  ponimaniem  i perenesla  by  svoyu obidu molcha, s
dostoinstvom."
     "YA  podumayu, -- vdrug skazal ya, vpervye  prismotrevshis' k  ochen' izyashchnoj
sestre Geny. -- Ne isklyucheno, chto |lla sovsem ne k toj revnuet." "A k Dinochke
ya by i ne  revnovala, -- uzhe smeyalas' podruga detstva. -- Dinochka nikogda sebe
ne pozvolit togo, chto eta dryan'!.."


     Feliks:
     "Feliks,  -- govorila Tanya, zanyav  svoyu lyubimuyu  v nashih lyubovnyh  igrah
pozu  na mne  verhom,  perebiraya moi  volosy,  -- mne  ved'  tozhe  prihoditsya
ispytyvat'  takoj  press! S kem, mol, ty svyazalas',  proletarochka? S chut' ne
general'skim synkom. I evreem vpridachu. My zhe s toboj lyudi sovershenno raznoj
porody. Kak  vy v svoem krugu  nazyvaete nas, russkih? Vot  imenno... I  eshche
govoryat, chto, esli ty na mne vse-taki zhenish'sya, to rano ili pozdno uvezesh' v
Izrail', i ya poteryayu svoyu Rodinu."
     "A  kak  nas nazyvaet tvoe okruzhenie? --  zanimalsya  ya, v  svoyu ochered',
svoim lyubimym delom,  poglazhivaya krugoobraznymi dvizheniyami ee kachayushchuyusya nad
moim licom  grud'. -- Kak nazval  menya  togda Dima? A Gena  nam  perevel, chto
znachit kike na yazyke  amerikanskih rasistov. A ty celovala togo moryaka srazu
posle togo, kak on obozval nas zhidami! Hotya on sdelal eto tol'ko za to,  chto
my ne stesnyaemsya proyavlyat'  sredi titul'noj nacii  horoshee nastroenie! Tochno
tak zhe celovala, kak teper' menya, ya videl..."
     "Revnuet!  --  pristraivalas'  ona  poudobnee   dlya  prodolzheniya  nashego
schast'ya. -- Nakonec-to i on menya revnuet! A chto? Znaesh' kakoj moryak... ZHalko,
chto plavaet daleko  i celuetsya redko... Ty chto, Fel'ka!...  Bol'no zhe..." "A
moryaka terpela? Nu chto, otpustit'?" "Net!.. Net!! Eshche!.."
     "Kstati,  o  ptichkah, --  smeyalas' ona,  podkladyvaya drova v topku nashej
krugloj pechki i sidya na skameechke v odnih trusikah,  hotya ya byl uzhe v bryukah
i  pulovere, vechno zamerzaya  v etom  syrom Leningrade,  kak by my  ni topili
krugluyu pechku. --  YA togda dazhe ne ponyala, chto skazal o vas moj zamechatel'nyj
moryak.  My  s nim  prosto drug  pered  drugom  vypendrivalis', hvastaya svoim
anglijskim.  A  chto kasaetsya moej kompanii, to v nej obsuzhdalis'  ne stol'ko
nashi  s toboj  nacional'nye  razlichiya,  skol'ko social'nye.  Deskat', u  vas
dvuhetazhnyj svoj  dom  na beregu morya, vinograd pryamo nad golovoj svisaet, u
papashi "volga"-pikap."
     "Nu  i  chto?  --  serdilsya  ya. -- V  Sevastopole u vseh  vinograd. |to zhe
subtropiki."  "Papa  dejstvitel'no  general?" "Moj papa davno v otstavke.  I
voobshche, chto eto  za  rassprosy?  Vot uzh  ne dumal, chto tut  raschet  s  tvoej
storony, a ne lyubov'..." "S moej-to storony imenno lyubov', a vot ty zachem so
mnoj svyazalsya? Ty ved' videl segodnya moyu edinstvennuyu Rodinu."
     "Da uzh, raschet podskazal by mne druguyu leningradku..."
     "Vot!  --  prizhalas'  ona licom k  moim kolenyam. -- A eti duraki govoryat,
chto, mol,  otpryski takih semej  voobshche lyubit'  ne sposobny.  CHto  ty na mne
nikogda ne zhenish'sya.  Radi propiski ty by luchshe na |llochke zhenilsya ili nashel
kogo drugogo  iz svoego  kruga i  svoej nacii..." "A s toboj ya  zachem, po ih
vysokomu mneniyu?" "A menya, Feliks, ty pomatrosish' i brosish'... Ty  chego  eto
ves' drozhish'? Sejchas ya drov podlozhu."
     "Prosto zasidelis' my  s  toboj v etih stenah. Hochu podvigat'sya. Znaesh'
chto,  Tajka.  Poshli na katok."  "Zavtra?"  "Sejchas." "Tak  polnoch'  zhe,  vse
zakryto..." "A ya dyru na stadion znayu."
     "A razdevalka?" "Tut kon'ki odenem. Ryadom zhe!"
     Ona bystren'ko nadela bryuki i sviter, natyanula  kon'ki. Stupaya imi  kak
mozhno ostorozhnee po parketu prihozhej, chtoby ne budit' i tak edva smirivshihsya
s prebyvaniem zdes' Tani sosedej, my s  nepreodolimym smehom  i uzhe  s shumom
skatilis' po lestnice i prosto poehali na svoih kon'kah po nochnoj  naledi po
trotuaram k Narvskim i dalee k stadionu.
     Dyra byla na meste. Slavnaya takaya dyrochka, skvoz' kotoruyu Tanya ne mogla
protisnut'sya ni pryamo, ni bokom, hotya ya byl uzhe vnutri. YA so smehom provodil
ee v shchel', celuya pryamo cherez sviter.
     "Da  poterpi ty! -- smeyalas' ona. -- Zachem zhe togda  my  zdes'?  Mog i na
krovati celovat'  natural'no, bez  upakovki."  "Prosto  ya  vspomnil,  kak  ya
obezumel, kogda tot moryak tebya na Kirovskih ostrovah celoval... natural'no."
     "Oj, nu pryam ne moryak, a zver' popalsya..."  "A ya?" "Ty? Nu  kakoj zhe ty
zver', Felichka? Ty  -- chelovek.  Samyj moj  lyubimyj chelovechek na zemle. Samyj
dobryj  i  bezzashchitnyj  mal'chik... Tak  my kataemsya, ili  srazu budesh'  menya
obratno v dyru protiskivat'?" "A chto? Zamechatel'noe zanyatie!"
     Na pustynnyh, zanesennyh snezhnym puhom  begovyh dorozhkah stadiona  bylo
ochen'  milo.  Fonari  ne  goreli. Vokrug byla sinyaya  fosforicheskaya tishina, i
padal sneg. Tol'ko peli nashi kon'ki i zharko dyshala Tanya u moej shcheki, poka my
katalis'  "gollandskim  shagom", chto  pozvolyalo  mne krepko  ee  obnimat'  za
sil'nuyu gibkuyu  taliyu i  prizhimat'sya  snizu  rukoj  k  ee chasto vzdymayushchejsya
grudi.  Ona ne  nadela pod sviter  lifchik  i mne  vdrug  pomereshchilos', chto ya
katayus' s goloj Tanej...
     "Ty pohudela,"  --  radovalsya  ya,  kogda Tanya sama  protisnulas' v shchel'.
"Vspotela i skol'zkoj stala..."
     My  vskarabkalis'  s grohotom na vtoroj etazh,  a tut  okazalos', chto  ya
vtoropyah hlopnul vhodnoj dver'yu, zabyv doma klyuchi. Zvonit' bylo bespolezno --
svolochi-sosedi  principial'no dver'  ne otkroyut  posle nashego  shuma. Idti  k
komu-to v kon'kah i v odnih sviterah?..
     "Pobud' zdes', -- skazal ya -- Sejchas sam otkroyu..."
     Mne  udalos'  proniknut'  v  komnatu cherez  fortochku  i  otkryt'  dver'
iznutri.  Vot  tut  uzh  my namerenno prostuchali  kon'kami po  parketu obshchego
koridora,  zaperlis'  v  svoej  komnate i  stali lihoradochno razdevat'  drug
druga.
     Kogda shlynuli pervye vostorgi,  ya vdrug reshil osushchestvit' to, chto  mne
pomereshchilos'  na  katke. K  Taninomu  izumleniyu,  ya  vdrug  stal  -- golyj  --
natyagivat' na  nogi botinki s kon'kami. Ona tut zhe  s  vostorgom posledovala
moemu  primeru  i my sdelali  neskol'ko  shagov po  parketu,  slovno  katayas'
"gollandskim shagom"  s  rukami  krest-nakrost i  s  oshchushcheniem  na moej  ruke
tyazhesti ee grudi.
     "Oj, ne  mogu bol'she!.. -- s hohotom oprokinula  ona menya na  krovat'  i
brosilas' sverhu, zvenya kon'kami po zheleznoj starinnoj krovati. -- Nado zhe! V
odnih kon'kah... Nikogda ni ot kogo i ne slyshala!"
     Katanie na nochnom stadione i nash pikantnyj naryad tak zaryadili  nas, chto
my dolgo ne mogli ostanovit'sya, oprokidyvaya  drug druga na  spinu i utopaya v
porazitel'no myagkoj, uyutnoj posteli.
     "YA chut' soznanie  ne poteryal,  kogda vdrug uvidel tam v parke, kak tvoj
moryak na tebya... bez kupal'nika  smotrit, --  pochemu-to zaelo menya segodnya na
tom  epizode.  --  Da eshche celuet.."  "Razreshaetsya i  vam... Teper' etu...  Vy
dovol'ny,  |dmundovich?"  "Il'ich..."  "Da   u   vas   prosto  maniya  velichiya,
Dashkovskij!  Ty zhe Feliks. Znachit, |dmundovich." "Mendel'son tozhe Feliks. A ya
Feliks  Il'ich po pasportu."  "Men-del'sona  vy pripleli  iz samyh sadistskih
soobrazhenij, a vas, tovarishch, esli vy uzh tak nastaivaete, ya budu zvat' prosto
Il'ich. Mozhno?" "No pri odnom uslovii. Kol'  u nas s  vami poshli takie smelye
eksperimenty, to kak revolyucionnaya podruga otnositsya k idee poehat' so svoim
Il'ichem kak-nibud' na dachu ego dyadi i osvoit' sposob takoj zhe lyubvi na snegu
--  v lyzhah". "V vostorge!.."


     Feliks:
     Vot  uzh gde byl sobachij  holod, tak eto v zakolochennom na  zimu dome na
dyadinoj  dache, kogda my otodrali  doski i pronikli  vnutr'.  YA  totchas nabil
drovami pechku i zatopil kolonku dlya vannoj, no dolgo ne reshalsya snyat' pal'to
i pereodet'sya dlya lyzhnoj progulki.  Tanya, naprotiv, tut zhe okazalas' v svoem
svitere i toroplivo smazyvala lyzhi.
     Starye  eli  zamerli  v  tishine.  Doma  stoyali  pod  snezhnymi  shapkami,
svisavshimi s krysh  do  samyh  okon, kotorye  utopali osnovaniyami v  glubokie
sugroby.  Ot stancii  po  ulice  dachnogo  poselka  veli  tol'ko  nashi sledy.
Martovskoe solnce  siyalo s  belesogo  neba, otrazhayas'  golubymi, rozovymi  i
zolotistymi iskorkami. Teni ot elej na yarkoj belizne kazalis' temno-sinimi.
     "Feliks, -- zagorelas' Tanya,  oglyadyvaya poselok s kryl'ca. -- Smotri -- ni
dushi. Tak chto eto ne takaya uzh shutka naschet lyubvi v lyzhah., a?  Davaj ustroim
lyzhnuyu progulku nyu." "Ty chto, mne i tak holodno!" "A mne net!"
     Ona vernulas' v dom, iz truby kotorogo v nebo bil belyj dym, rastekayas'
sredi elovyh pikov, i vernulas' dejstvitel'no v odnih botinkah. Privodya menya
v  trepet,  ona  naklonilas'  zakrepit'  lyzhi. Glyadya na neestestvennyj blesk
beloj kozhi  na fone  snegov, ya podumal, chto  moya  podruga chto-to  uzh slishkom
lyubit obnazhat'sya...
     "|to  elementarno,  Vatson,  --  siyala  ona svoej  oslepitel'noj spinoj,
ulybkoj  i golubiznoj glaz, oborachivayas' ko mne na lyzhne, kogda ya sprosil ee
ob  etom.  --  CHtoby  podcherknut' svoyu  individual'nost'  zhenshchina  pol'zuetsya
peremenchivoj  modoj. Mne eto nedostupno.  Zato ya dostoverno  znayu, chto uzh  v
takom naryade mne  ravnyh  net. Nu,  kakuyu |llochku ty sposoben voobrazit'  na
fone takoj popki?" "Da ne verti ty namerenno, -- radovalsya ya, spesha za gibkoj
i uzhe rozovoj ot  legkogo  morozca lyzhnicej. -- U tebya i tak  vse  igraet pri
kazhdom dvizhenii." "Vozbuzhdaet?" "A kak ty  dumaesh'?" "YA dumayu tol'ko  o tom,
chego  eto  ty med-lish'...  Vpered, Il'ich! Est'  u revolyucii nachalo...  gde u
revolyucii konec?.."
     Doma ya usadil  ee v zapolnennuyu goryachej vodoj  vannu, kuda  ona  tut zhe
zatashchila  i menya. My tak  tam otlichilis', chto vsya voda okazalas' vyplesnutoj
ne tol'ko na pol i na steny, no i na potolok vannoj komnaty.
     Potom ya  ne spesha  vytiral ee  polotencem,  namazyval s  nog do  golovy
tetinymi  kremami,  usadil  v kreslo naprotiv tryumo i stal, pol'zuyas' fenom,
raschesyvat'   ee  tonkie   gustye   volosy,  kotorye  pryamo   na  glazah  iz
temno-korichnevyh  i  prilip-shih  k licu i  shee  prevrashchalis' v  zolotistye i
volnistye, nispadayushchie volnami na okruglye bal'nye plechi.
     Poka ya delal ej prichesku, ona ochen' vnimatel'no  i ser'ezno smotrela na
sebya v tryumo i special'no dlya menya vremya ot vremeni povodila  iz  storony  v
storonu grud'yu.
     Tak  nachalis'  nashi osobye otnosheniya, sygravshie, kak  vy  uvidite nizhe,
rokovuyu rol' v nashej sovmestnoj sud'be...





     Feliks:
     Posle  moego  otkrytogo  sblizheniya  s Tanej  na  menya  nachalas' oblava.
Komnata, kotoruyu  ya snimal iz-za ostroj nepriyazni k  lyubomu skopleniyu  lyudej
voobshche i  k obshchezhitiyam v chastnosti, stala  vdrug prityagatel'noj dlya tetushek.
Oni  videli  spasenie v  moem  srochnom brake s lyuboj dostojnoj  osoboj.  Tem
bolee, chto vremeni dlya razdum'ya bol'she ne ostavalos'. Raspredelenie na nosu,
a  ostat'sya v Leningrade  mozhno  tol'ko  s  mestnoj  propiskoj.  Sama  mysl'
vernut'sya v sonnyj Sevastopol', ne govorya o provincii voobshche, privodila menya
v  otchayanie.  Luchshe  vseh v kachestve  vkladysha  o  propiske v  moem pasporte
podhodila  |llochka  so svoim  papoj-professorom  Voenno-morskoj  akademii  i
drugom  samogo   Antokol'-kogo,   u   kotorogo  mechtala  rabotat'  vsya  nasha
studencheskaya  elita. No |lla  byla  dlya  menya  tol'ko podruga detstva.  I do
blizosti s Tanej ya ne predstavlyal ee v moej posteli, a uzh posle...
     A  ona, uverennaya  v svoej  neotrazimosti, predpolagala ne  moe,  a  ee
reshenie nashej sovmestnoj sud'by.  I  byla iskrenne udivlena, chto ya  ushel  ot
nee,  da eshche k Tane. Tem bolee, chto "miledi" nichut'  ne huzhe |lly podhodila,
kak leningradka,  v kachestve  togo  zhe  vkladysha  v pasport.  Tol'ko  vot  k
Antokol'skomu  moj put'  byl by bolee  problematichen. Mne svetil zavod, a  ya
lyubye proizvodstva, dazhe kon-struktorskie byuro  posle praktik terpet' ne mog
--  tol'ko NII...
     Vozvrashchayas' k nachalu, ya hotel by  zametit', chto raspredelenie v voennye
CKB, NII, ne govorya o zavodah, bylo dlya nas,  chistokrovnyh sovetskih evreev,
samo  soboj  razumeyushchimsya --  pri vseh  nashih  razgovorah  ob  antisemitizme.
Korabelka v  te gody voobshche  byla  etalonom poryadochnosti vo vseh otnosheniyah,
vklyuchaya  nacio-nal'nuyu  terpimost'.  Professora  cenili  v  studentah tol'ko
znaniya  i umenie. Za shest' let u menya ne bylo ni  odnogo  povoda ih v chem-to
zapodozrit'.
     A  uzh  voobrazit',  chto,  skazhem,  Smirnovoj  nachislili  v  buhgalterii
kakogo-to  CKB  sto  rublej  v  mesyac,  a Koganskoj,  na  toj zhe  dolzhnosti,
pyat'desyat za to, chto ona evrejka, stalo vozmozhnym tol'ko posle pereezda  "iz
galuta na Rodinu"...  Tak chto dlya menya bylo problemoj ne popast' na rabotu v
oboronnuyu  promyshlennost',  a zacepit'sya  pri etom  za  Leningrad.  Vprochem,
neoboronnyh predpriyatij dlya  vypusknikov Korabelki prakticheski ne bylo -- pri
toj  krugovoj oborone, kakuyu derzhala  v Afrike, Azii, Latinskoj Amerike i  v
raznyh  prochih  Palestinah  ci-tadel'  izvrashchennogo socializma...  Professor
Antokol'skij slyl  yudofilom,  a  potomu  Gena,  Valera, |lla  i  vse  prochie
leningradcy  iz  nashej   evrejskoj   kompanii   popali   na  predvaritel'nom
raspredelenii k nemu -- v luchshij NII.  YA podpisal tuda zhe, predpolagaya kak-to
propisat'sya do okonchatel'nogo resheniya komissii osen'yu.
     Tuda  zhe  byla pryamaya doroga i Tane,  napisavshej kakuyu-to nashumevshuyu  i
vazhnuyu dlya Antokol'skogo kursovuyu rabotu. No ee  v  spiske raspredelennyh  v
golovnoj NII  ya  pochemu-to  ne  zametil,  ne obrativ  togda  na  eto osobogo
vnimaniya.
     My voobshche tak uvleklis' odnoj  storonoj nashih otnoshenij, chto, kak potom
vyyasnilos', ya  svoej  lyubovnicy v inom kachestve voobshche ne znal. Skazhem, my s
nej  ni razu  ne byli vdvoem  v  restorane  ili  kafe. Ot  vseh  predlozhenij
podobnogo   roda,   dazhe   ot  ugoshcheniya  doma  ona  myagko,   no   reshitel'no
otkazyvalas'.YA  ponyatiya  ne imel, gde i chem ona voobshche  pitaetsya. U Tani byl
klyuch ot  moej komnaty.  My tam vstrechalis' tol'ko dlya togo, chtoby nemedlenno
nachat'  celovat'sya, a  rasstavalis'  posle  takogo iznemozheniya,  chto  oba  i
govorit' ni o chem ne mogli.


     Mezhdu tem, |lla ne pridumala inoj  zashchity svoego schast'ya, krome dlinnyh
pisem  s massoj vosklicatel'nyh znakov dorogoj tete  Sonechke,  moej  mame, i
nakachala ee chrezvychajno.
     V  konce  koncov, mama  sama prikatila v Leningrad, no  poznakomit'sya s
etoj kategoricheski  otkazalas'. "Posmotryu-ka  ya na nee sama izdali, -- reshila
ona. -- Voz'mite bilety, nu, skazhem, v Malyj opernyj na "Per Gyunta". Esli ona
mne ponravitsya,  ya tebe  sdelayu  vot  tak. I ty nas  poznakomish' v pervom zhe
antrakte. No esli net, to ya tebe sdelayu vot tak i... ty menya znaesh'!"
     Mama vzyala u dyadi YUry, papy |lly, ego morskoj komandirskij binokl' i na
scenu iz  svoej  lozhi,  po-moemu, dazhe ne vzglyanula. Ona mne  sdelala vtoroj
znak pochti srazu zhe, kak tol'ko my s Tanej  poyavilis' v partere, i mne stalo
sovsem ne do muzyki. YA dejstvitel'no horosho znal svoyu mamu...
     Tanya  byla v svoem edinstvennom vyhodnom plat'e  s korotkimi  rukavami.
Sudya po vsemu, ono bylo sshito davno i bez ucheta estestvennogo rosta devushki,
a potomu  tak obtyagivalo ee figuru, chto  moya lyubimaya dejstvitel'no vyglyadela
vyzyvayushche. Tem  bolee s ee nogami, pohodkoj, da eshche v  takom teatre. Kogda ya
provodil Tanyu i  primchalsya v kvartiru teti, mama s  poroga vynesla prigovor:
otkrovennaya prostigospodi... I potrebovala ot menya nemedlennogo razryva.
     |to bylo kak  raz  v pik nashej lyubvi, i ya otkazalsya. Mama ustroila  mne
odnu  iz svoih  yuzhnyh isterik  pryamo  v  kvartire ocepenelyh  ot neprivychnyh
intonacij  piterskih  rodichej,  a  potom  dolgo  i  gor'ko  plakala  v  kupe
poezda-"semerki", kogda  ya ee  provozhal.  YA ochen' lyubil ee i plakal vmeste s
nej, no v moej komnate u Narvskih vorot menya zhdala pohudevshaya i pohoroshevshaya
ot vseh etih potryasenij ni v chem ne vinovataya Tanya, i ya nichego uteshitel'nogo
mame tak i ne skazal.
     Togda tetushki predprinyali ataku s drugoj storony.
     Kak-to menya  (estestvenno, bez Tani) priglasili na kakoe-to torzhestvo v
sem'e Geny i Diny  Bogun. Ih otec Semen Borisovich  byl izvestnym advokatom i
otlichalsya  professional'nym  krasnorechiem.  V  etot  vecher  on  razvlekal  i
privle-kal menya, pozhaluj, s ne men'shej strastnost'yu, chem nedavno, k vostorgu
vsego svo-bodnogo mira, spasal ot rasstrela evreev-"valyutchikov".
     Potom my  uedinilis'  s Dinoj v ee komnate i  priseli na  divan,  chtoby
vmeste  posmotret'  semejnyj al'bom. Obychnoe  zanyatie  v sem'e potencial'noj
nevesty. Dina  davala  poyasneniya, listaya stranicy  s chuzhimi  licami.  I  tut
otkrylas'  bol'shaya fotografiya Diny na  ih dache sredi  zaroslej.  Dina byla v
odnih plavkah i ochen' mila s belym  sledom  na  fone zagara. YA, estestvenno,
vpilsya  glazami v  pikantnoe  foto.  Dina  vskriknula,  vyhvatila  "sluchajno
popavshij kuda ne nado" snimok i gusto pokrasnela, zahlopnuv al'bom.
     "I kto eto  tebya tak snimal?  -- ne sobiralsya ya zamechat' ee  smushchenie. --
Lyubimyj muzhchina?" "Nichego podobnogo... sprosi sam u |lly. My s nej odni byli
na  dache."  "I sdelali  odin snimok?" "A tebe kakoe delo?" "Hochu  posmotret'
ostal'nye." "Posmotrish'. Kogda zasluzhish'..."
     Opyat' ostavalos' tol'ko celovat'sya na etom divane. I chem dol'she  ya etim
zani-malsya, tem men'she mne hotelos' s nej rasstavat'sya.
     Dina  byla ne prosto  privlekatel'naya, no  kakaya-to  iznachal'no rodnaya,
umnaya, sderzhannaya, laskovaya, s tonkimi piterskimi manerami. S nej  ya otdyhal
ot razdvoeniya lichnosti, nacional'nyh kompleksov. Svoya  devochka... YA zachastil
k Bo-gunam i perestal zvonit' Tane, poselivshis' u tetushki na Petrogradskoj.
     Vozvrashchayas'  k  sovremennoj  dlya  menya  real'nosti, ya voobshche  udivlyayus'
svoemu togdashnemu "razdvoeniyu lichnosti" i prochim komleksam.
     Russkie, vklyuchaya Tanyu, byli v tysyachu raz bol'she pohozhi na  evreev,  chem
bol'shinstvo  izrail'tyan. Kak-to ya okazalsya doma u  rabotodatelya-"marokkanca"
kak  raz v  Den'  pamyati zhertv Katastrofy,  kogda  sirena na neskol'ko minut
ostanavlivaet  na  polnom  begu  vsyu  stranu,  chtoby  pochtit'  pamyat'  shesti
millionov. Poka  ya stoyal  i edva  sderzhival slezy pod nevynosimyj voj, Mordi
veselo  peremigivalsya  so svoim vzroslym synom. "Ty  ne  skorbish' po evreyam,
pogibshim ot ruk nacistov?" -- s izumleniem sprosil ya. "Nas eto ne kasaetsya, --
otmahnulsya on. -- Ashkinazy -- evropejskie evrei -- chem-to ochen' dostali nemcev,
esli te tak ozvereli. Nas v Severnoj  Afrike ne trogali. Nash  duhovnyj lider
schitaet, chto v Katastrofu pogibli tol'ko te evrei, chto imeli dushi greshnikov,
te,  komu  ne  sledovalo i  na svet  rozhdat'sya!"  "To est', po mneniyu tvoego
ravvina,  Vsevyshnij sam  poruchil Gitleru vypolnit'  volyu nebes i  unichtozhit'
skvernu na  planete?  CHto  nacistskaya  ideologiya byla  prednachertana svyshe?"
"Ideologiya --  eto po vashej,  russkoj chasti. YA znayu tol'ko, chto vesti dela  s
nemcami  odno udovol'stvie. Zamechatel'nye  lyudi. Gorazdo luchshe ashkenazov..."
"A araby i podavno luchshe "russkih",  ne tak  li? -- vyzverilsya ya. -- Ne potomu
li ty platish'  palestincu  Ali  vdvoe bol'she,  chem  mne  za  tu  zhe rabotu?"
"Konechno!  Ali  tut rodilsya. Vse ego  predki vekami zhili na  etoj  zemle.  A
otkuda vzyalis' vy vse s vashimi strannymi privychkami i vysokomeriem? Da lyuboj
arab imeet na Palestinu  v tysyachu raz bol'she prav, chem olim.  YA lichno vsegda
golosoval za teh, kto byl protiv russkoj alii. Nam  vy  tut ne nuzhny, ponyal?
Ali gorazdo  bol'she pohozh na evreya, chem  ty!  On govorit na ivrite  ne  huzhe
menya, soblyudaet svoi musul'manskie tradicii  i verit v edinogo Boga. Poetomu
ya  emu  plachu  bol'she, chem tebe. A v kogo  verish' ty? Da u tebya, krome tvoih
krivyh uhmylok i prezreniya k nam, voobshche net nichego  za  dushoj. Vy ne prosto
russkie. Vy russkie-ateisty. Vot my s  toboj govorim sejchas  ne na evrejskom
yazyke, a  po-anglijski. I na nem ty ob®yasnyaesh'sya s trudom, znaya  tol'ko svoj
varvarskij   severnyj  yazyk,   na  kotorom  v  mire  ne   govorit   ni  odin
civilizovannyj chelovek.  Ty  demonstrativno ne zhelaesh'  potratit' hot' chas v
den', chtoby osvoit' ivrit potomu, chto ty preziraesh' nash yazyk, nashi tradicii,
nashe povedenie,  dazhe nashu vneshnost'.  YA davno  za toboj  nablyudayu. Tebe tak
protivny nashi golosa, chto tebya  peredergivaet dazhe,  kogda ko mne obrashchaetsya
moj vnuk! Ty nenavidish' Izrail', vse evrejskoe, voobshche vse nerusskoe, vernee
--  nesovetskoe! CHto ty tak tarashchish'sya? Ty byl uveren, chto Mordi -- primitivnoe
sushchestvo,  obez'yana,  chto ego  predki vylezli  iz-pod  verblyuda,  kogda tvoi
chitali  "Vojnu  i mir"? U  tebya  i mysli ne vozniklo  pointeresovat'sya  moej
biografiej. Sefard  dlya tebya --  falafel'shchik  i gryaznaya tvar'.  Tak tebya uchat
tvoi russkie gazety? A ya uchilsya v Parizhe potomu, chto znayu francuzskij luchshe,
chem ty svoj russkij. Mne ne povezlo. Poetomu  ya  derzhu  etot zavodik. I chto?
|to ya tebya prinyal na vremennuyu rabotu, a ne ty menya. Tebe u nas ne nravitsya?
Kol' a-kavod!  Rossiya ogromnaya. Ishchi sebe mesto u sebya na  rodine i ne lez' v
chuzhuyu stranu, ne pytajsya  opredelyat'  v nej  moyu sud'bu. Arabu, vidite li, ya
plachu slishkom mnogo!  Da  bud'  moya  volya,  ya  by voobshche  zhil  v  normal'noj
Palestine  bez  takih  fal'shivyh  evreev   kak  ty,  chtoby  nami   upravlyalo
evrejsko-arabskoe  pravitel'stvo  i  dostojnyj  arab,  kak  pravil   Nel'son
Mandella  YUzhnoj Afrikoj  nazlo nekotorym  "patriotam" vrode tebya. Ivrita  ne
znaet i znat' ne hochet, a stroit iz sebya sionista, shit!"
     Mne  pochudilos' -- zhid. Vprochem, eto  slovo  prosto vopilo iz  vsego ego
monologa. Takogo  antisemita  ya  ne vstrechal  nikogda  v  zhizni.  No on  byl
sovershenno prav! Dostatochno bylo  prosto posmotret' na kishashchuyu  vokrug sem'yu
Mordi,  chtoby vse ponyat'. Esli  eto i est' evrei, esli eto i est' strana dlya
takih evreev, to ya syuda popal tol'ko potomu, chto zabludilsya...
     V gazetah  bez konca  sporili  o  tom, sleduet li  mirno razdelit'sya  s
palestincami, ili nado ih prosto vygnat' tankami  i  raketami s vertoletov v
millionnye  lagerya bezhencev v sosednih arabskih  stranah.  Poka eta problema
reshalas',  nazrel  vopros,  kak  razdelit'sya ili  razdelat'sya  s  agressivno
nastroennymi k evreyam izrail'skimi arabami. Esli i ot nih udastsya otdelit'sya
ili kuda-to ih vygnat', to nemedlenno vozniknet problema, kak postupit' s ne
menee   agressivnymi   i   naglymi   "marokkancami"   --  iudeyami   arabskogo
proishozhdeniya.  Esli  i  s  nimi  udastsya  kak-to  raskvitat'sya za  vse,  to
proklyataya ameba tut  zhe nachnet delit'sya na izrail'tyan i "russkih". Poslednie
nezamedlitel'no  razdelyatsya  na chistyh evreev i gryaznyh  buharcev, gruzin  i
prochih  churok.  A  tam  vspomnyat  o  nepolnocennosti,  skazhem, odessitov  po
sravneniyu s moskvichami. YA  uzh  ne  govoryu o "pejsatyh", kotorye i drug druga
schitayut nevernymi, a  prochih evreev -- voobshche ischadiyami ada; o levyh, kotorye
gotovy utopit'  v  lozhke  der'ma  pravyh,  i  naoborot.  I kak  na  vse  eto
prepohabie  hvataet  odnogo  krohotnogo i chudom  ucelevshego  v  adu  naroda,
sobrannogo,  nakonec so  vsego  mira?..  Ved',  v  otlichie ot  biologicheskoj
normal'noj ameby, opisannoe vyshe omerzitel'noe sushchestvo ne  sposobno rasti --
tol'ko beskonechno delit'sya....
     Odnako,  my  tut  s vami  zamechtalis' o  svetlom evrejskom  budushchem,  a
dejstvie-to  proishodit   poka   v  Leningrade,  s  tamoshnimi  i  togdashnimi
predrassudkami.
     Tanya,  estestvenno,  volnovalas'  za  menya  i  kak-to  vychislila,  kuda
pozvonit'.
     YA smutno slyshal iz  vannoj  golos teti:  "Feliksa? Odnu  sekundochku. On
prini-maet vannu. No vy ne bespokojtes'. On ne byl u vas ne potomu, chto  byl
s  etoj...  |to Dinochka."  "Dinulya?  --  skazal  ya, hotya  chuvstvoval kakoj-to
holodok  v grudi.  --  Tysyacha  izvinenij, no ya snova  ne smogu  popast' k vam
segodnya vecherom. Antokol'skij takoj pridira. Ty chto molchish'? Obidelas'?"
     "Nemnogo,  Feliks,  -- uslyshal ya  drognuvshij  golos.  --  Tol'ko  ty  zrya
izvinyaesh'sya. YA tebya otpuskayu. I na etot vecher, i na vse  posleduyushchie vechera,
zanyatye u tebya s... etoj..."
     "CHto?  --  zakrichal ya zhalko.  -- |to chto...Tanya? Tajka,  rodnaya,  ya  tebe
vse..."


     Tanya:
     Konechno zhe  ya volnovalas',  kogda v razgar kanikul Feliks vdrug kuda-to
propal. U menya sluchajno okazalsya telefon ego dyadi, i ya reshila sama pozvonit'
emu.
     Leningrad v te dni zaleplyali mokrye  snega, a  koni Klodta na Anichkovom
mostu stanovilis' pohozhimi na doistoricheskih chudovishch. YA s  trudom zakryla za
soboj dverku oslepshej ot  nalipshego snega telefonnoj budki, styanula zubami s
onemevshej ruki mokruyu varezhku, chtoby kinut' dvoshku.
     "Feliksa? -- razdalsya  privetlivyj  zhenskij golos. -- Odnu sekundochku. On
pri-nimaet vannu. No vy ne bespokojtes'. On ne byl  u vas ne potomu, chto byl
s etoj... On dejstvitel'no byl na konsul'tacii  u Antokol'skogo.  Ne kladite
trubochku. On slyshal zvonok i  sejchas vyjdet. Vy slushaete?" "Da," -- ya do boli
zakusila  pal'cy.  Syroj  veter  raspahnul  dverku  budki.  Lyudi   ostorozhno
spuskalis' po zanesennoj snegom  lestnice  podval'nogo tualeta. "Kak mama? --
treshchala  tetya moego  kumira.  -- Popravilas'?  YA vchera  s nej progovorila vsyu
noch'.  Nastaivajte,  Dinochka   (Kakaya  eshche  Dina?  |llu,  chto   li  ona  tak
nazyvaet?..)  Kak tol'ko vy  podadite zayavlenie, ona ot nego  otstanet. YA ne
otkazhu  sebe  v udovol'stvii  ee  lichno izvestit'. Drugogo  puti prosto net!
Prosto  net... A ya tak mechtayu stat' i vashej lyubimoj tetushkoj. Aga. S  legkim
parom. |to Dinochka." "Dinulya? -- golos  Feliksa  byl  takim neznakomym, chto ya
voobshche usomnilas', tuda li ya popala. -- Tysyacha izvinenij, no ya snova ne smogu
popast' k vam segodnya vecherom. Antakol'skij takoj pridira. YA peredelal glavu
kursovogo v pyatyj raz, predstavlyaesh'? Ty chto molchish'?  Obidelas'?" "Nemnogo,
Feliks. Tol'ko ty  zrya izvinyaesh'sya. YA tebya  otpuskayu. I na etot vecher, i  na
vse  posleduyushchie  vechera,  zanyatye  u  tebya  s...  etoj...  Mozhete  podavat'
zayavlenie ili  ne podavat'. I tetushke mozhno ne bespokoit'sya i  lichno so mnoj
vstrechat'sya..."  "CHto?  -- gluho  krichal  Feliks.  -- |to  chto...Tanya?  Tajka,
rodnaya, ya tebe vse..."
     Na Nevskom i na Fontanke ischezli vse zvuki.  Dvigalis' mashiny, o chem-to
peregovarivalis' cherez  shosse dvornichihi, razzevaya krasnye rty, no zvukov ne
bylo. Tol'ko koso leteli mokrye hlop'ya, zaleplyaya moi goryashchie shcheki.
     "Mne  tak  nravitsya,  kogda  ty rasstraivaesh'sya,  --  vspomnila ya  slova
Feliksa kak-to v posteli.  -- U  tebya udivitel'no zhivoj  nosik. Pryamo hvostik
kakoj-to, no ya ego  ochen' lyublyu." Po  vsej veroyatnosti,  s moim hvostikom na
lice sejchas tvorilos' nechto uzhasnoe. Esli  uchest', chto  moi dovol'no naivnye
golubye glaza ot zlosti vsegda vdrug stanovyatsya yarkosinimi i sverkayut, to ne
udivitel'no  chto na menya  oglyadyvalis'  dazhe  ravnodushnye ko  vsemu na svete
leningradskie prohozhie.
     Potom vdrug  nastala udivitel'naya legkost', kak na ulice posle dantista
s  krovavoj  vatkoj vo rtu  na meste udalennogo so strashnoj bol'yu zuba. No ya
oshiblas'.  Nichego togda ne  konchilos'.  Tut-to  on  i prishel ko  mne  domoj.
Razodetyj,  s cvetami, s konfetami, vinovatyj i prishiblennyj on s omerzeniem
probiralsya sredi obitatelej nashej kvartiry. Na moyu ustaluyu posle raboty mamu
on togda staralsya voobshche ne smotret'. Ona zhe, naprotiv, ne svodila glaz to s
nego, to s menya, slovno proveryala na sovmestimost'.
     "Nu kak on tebe, mama? -- sprosila  ya, kogda provodila ego do ostanovki.
--   Ponravilsya?" "Barchuk, -- skrivilas' ona. -- Nichego u tebya s nim ne  vyjdet.
Ty zhe u menya devochka zametnaya. Poishchi eshche. Po sebe. |tot -- ne dlya tebya."
     YA ego  ochen' lyubila, a  potomu  i ne vnikala v tshchatel'no podgotovlennoe
vran'e. Prostila i vse.  Snova nachalis' nashi udivitel'nye  dni i nochi, pikom
kotoryh stali "osobye otnosheniya", kak vyrazilsya Feliks.
     YA  navryad li risknu kogda-libo opisat'  eti  otnosheniya dazhe namekom.  U
kazhdoj vlyublennoj  pary est' svoi podobnye sekrety, o  kotoryh znayut  tol'ko
dvoe  na vsej  Zemle, no  kotorye i  sostavlyayut, v sushchnosti,  nepovtorimost'
imenno etoj, a ne drugoj svyazi dvuh tel i serdec.
     A  Feliks bez  konca vspominal svoe predatal'stvo, edva ne  postavivshee
tochku na  lyubyh nashih otnosheniyah, i  ne mog  poverit', chto ego mogut vot tak
zaprosto i bez scen prostit'... Vprochem, pust' sam rasskazhet. Davaj, Felya...


     Feliks:
     YA ponyatiya ne imel,  gde i  kak  zhivet devushka moej  mechty, a  potomu ee
adres uznal v dekanate. Mysl', chto ya ee poteryal navsegda,  porazila menya uzhe
sleduyushchim ve-cherom  tak,  chto  ya  vyskochil  iz tetinogo doma  i poper peshkom
skvoz' nochnuyu  mokruyu slepyashchuyu  metel'  do Baltijskogo  vokzala, ne  zamechaya
dorogi.
     Tanya zhila na Drovyanoj, pod®ezd v glubine  temnogo dvora-kolodca, pervyj
etazh. Dver' v dranom dermantine, knopka "Smirnovym -- tri zvonka".
     Mne otkryla sama Tanya. Vyglyadela ona ne  luchshim obrazom -- poblednevshaya,
s krugami  pod  glazami. Ona  ne brosilas'  kak obychno  mne  na sheyu so svoim
dushis-tym dyhaniem u moih gub, a molcha postoronilas'.
     Kommunal'naya   kuhnya   imela  nelepoe  suzhenie  k  zatyanutomu  pautinoj
edinstven-nomu oknu, vyhodyashchemu na pomojku. Zdes' nikogo ne bylo i vonyalo ne
to kakoj-to edoj,  ne  to iz  tualeta cherez  otkrytuyu pryamo  syuda dver'. YA s
uzhasom i omerzeniem probiralsya mezhdu  plitami i  stolami k otkrytoj  dveri v
uzkij penal ee zhilishcha, gde edva pomeshchalas' odna krovat'  i stol s kolchenogim
stulom. Za zanimavshim chetvert' penala platyanym shkafom  v prodavlennom kresle
posapyvala, priot-kryv rot i zakinuv golovu nazad-nabok izmozhdennaya zhenshchina.
     "Moya mama,  --  ukazala  na  nee  Tanya. -- Ne dopolzla  do posteli  posle
vechernej smeny. Zavtra  ej  zastupat' v pervuyu, vstavat' v polshestogo, ne do
prilichij... Ona u menya v dezhurnom gastronome prodaet morozhenuyu rybu."
     Bozhe,  kakaya nishcheta!.. Mne  prihodilos' byvat' v podobnyh kvartirah, no
takoe otkrovennoe ubozhestvo ya v nashi dni videl vpervye.
     Izrail'tyane podozritel'no pereglyadyvayutsya, kogda my govorim, chto zhili v
galute v masse ne huzhe predstavitelej titul'nyh nacij.  Ne huzhe... Huzhe, chem
zhila  eta  chudom  ucelevshaya v blokadu  zhenshchina  i ee  poslevoennogo rozhdeniya
edinstvennaya dochka, bylo prosto nekuda! YA ne  reshalsya  oglyanut'sya  i na samu
Tanyu, kotoraya tol'ko gor'ko shmygala u menya za spinoj.
     "Nu, --  nakonec,  hriplo skazala  ona.  --  CHto ty  hochesh' mne  skazat',
Dashkovskij? Davaj pobystree, ya uzhe sovsem spat' sobralas'."
     YA obernulsya. Ona byla  v starom vytyanuvshemsya vo vse storony zastirannom
halate,  stoptannyh shlepancah,  s raspushchennymi na noch'  volosami  i  sledami
zubnogo poroshka v ugolkah rta. No i v etom tyuremnom naryade ona porazila menya
blagorodstvom linij i siyayushchej beliznoj svoej shei.
     "Prosti menya, esli mozhesh'... -- edva vygovoril ya. -- I pojdem domoj."
     Glaza  ee srazu zagolubeli, guby priotkrylis', potom ee  lico ozarilos'
samoj zamechatel'noj ulybkoj, kakaya voobshche vozmozhna na svete. "Reshil vse-taki
vernut'sya k  svoej  Tajke? -- tresnutym  golosom  skazala ona.  -- I nadolgo?"
"Prosti menya, -- tiho povtoril ya. -- Mne tut tak dostaetsya..."
     "A  ya chto  po-tvoemu, dura?  -- prozvuchalo uzhe u  samyh  moih  gub pered
oglushayushchim poceluem. -- YA vse ponimayu. Derzhis', Feliks."
     "Tak  edem?" "A  kak zhe! --  ona pryamo peredo mnoj  rasstegnula  halat i
stala  dostavat'  iz shkafa  bel'e i  odezhdu, prevrashchayas' v privychnuyu Tanyu. --
|llochke, ili kak tam ee, Dinule ot etoj peredaj  privet pri sluchae.  I tvoej
reshitel'noj tetushke. Fig oni u menya tebya poluchat!"
     YA  podal ee staren'koe pal'to. Ee mama uzhe ne  spala v svoem  kresle, a
napryazhenno  smotrela  na  nas,  vcepivshis'  v  ruchki  kresla, slovno  hotela
vyskochit'.  YA nelovko poklonilsya. Ona  tol'ko  stranno  smorgnula. YA dazhe ne
znal, kak  ee zovut i potomu ne  reshilsya proiznesti ni slova. YA uvidel,  kak
Tanya naklonilas', kogda podbezhala ee pocelovat', hotya zhenshchina uzhe stoyala.
     "Po-moemu, i tvoya mama menya ne ochen' zhaluet, -- skazal ya, kogda my vyshli
na Drovyanuyu. -- I ty  horosha.  Mogla by hot' menya predstavit'. Kak ee zovut?"
"Zovut ee Svetlanoj Osipovnoj." "Iosifovnoj? --  ozhivilsya ya.  --  A  ty ne?.."
"Inte-resovalas' i ochen',  kogda  polyubila  tebya. Ona  evrejka  ne v bol'shej
mere,  chem  sluga  Hlestakova.  Tebya  zhe  ona  prosto boitsya, kak  ognya. Mne
prishlos'  ej sovrat',  chto  ty  ustroil  menya k svoej umirayushchej rodstvennice
sidelkoj na noch'.  Dlya nee ty nachal'stvo. Kstati,  ya  na  tvoi  "den'gi  dlya
otchetnosti"  nichego sebe  ne  pokupala."  "I zrya.  Uzh halat-to  ya  tebe  mog
kupit'..."
     "Soderzhanke  s  moej  vneshnost'yu,  barin,  sleduet pokupat'  bel'etazh i
vyezd,  a  ne  halat.  Mne nuzhen  ty  ves'. Bez  pomoshchi  tvoih  roditelej, s
zarplatoj  inzhenera.  Ili  ty  schitaesh',  chto spish'  s prodazhnoj zhenshchinoj?..
Podozhdi  ty. Celovat'sya vy vse gorazdy. Tak vot, esli ty menya lyubish', sdelaj
predlozhenie -- i vse stanet legal'nym."
     "YA zhe skazal --  my pozhenimsya tol'ko posle  togo, kak ya  predstavlyu tebya
svoim roditelyam." "A moya mama ne v schet?" "YA berus' ee obvorozhit'..."







     Feliks:
     "Mne  ne veritsya!" -- vertelas' Tanya pered zerkalom  v  moej  komnate  u
Narvskih vorot, primeryaya tol'ko chto podarennyj ej v dorogu modnyj  sherstyanoj
trenirovochnyj kostyum s otlozhnym vorotnichkom.
     "Ty sama vinovata. YA mog by zamenit' ves' tvoj garderob, esli by ty tak
yarostno ne  vozrazhala.  Tak  net, voobrazila, chto  tak  vedut sebya tol'ko  s
soderzhankami."
     "Felya, ya sovsem ne  o kostyume,  hotya on  mne ochen' nravitsya i  vrode by
idet, a?"
     "Nu  vot zachem  sprashivat'? Ty zhe v komplimentah nikogda ne  nuzhdalas'.
Tol'ko ya ne pojmu, pochemu by ne nadet' pod nego lifchik..." "On mne ne nuzhen,
--  pobedno povorachivalas' ona pered zerkalom. -- Pravda?"
     "No v poezde chtob byl pod kostyumom,  a to ya prosto  ne otob'yus' ot vseh
zhelayushchih s toboj poznakomit'sya."
     "YA sejchas kak raz i  govoryu vovse  ne o  kostyume,  a o  poezde. YA davno
smirilas', chto hozhu v star'e i tryap'e. Mne ne veritsya, chto  ty menya vse-taki
vzyal s soboj, chto von tam lezhat dva bileta. Ne peredumal v poslednij moment.
CHto ya  uvizhu  nastoyashchee  more,  Krym,  Sevastopol'... YA zhe dal'she Bologogo v
zhizni iz  Leningrada ne  vyezzhala. Tol'ko oblizyvalas' na chuzhie vpechatleniya.
Ty  chto?  Opyat'  dumaesh', kak  menya  tam  vstretyat tvoi  roditeli?"  "Ne bez
etogo..." "Tak  sdaj moj bilet. YA ne obizhus'. Budu tebya zhdat' osen'yu, a?" "I
budesh' mne verna? V takom kostyume?" "I -- bez lifchika! Predstavlyaesh'? Vot tak
molniyu -- raz, do  poyasa! I -- verna zdes' moemu Feliksu,  kotoryj kak raz tam
po mne skuchaet, i mne eshche i ne tak veren, zdorovo?"
     "Smeesh'sya, a  glazki potemneli. Znachit, volnuesh'sya." "A ty?"  "I ya.  Ne
kazhdyj  reshitsya  znakomit' svoih  roditelej  s takoj  "miledi".  Ot  kotoroj
nikogda ne znaesh', chego zhdat'..."
     "Znaesh', snachala menya eto prozvishche dazhe podnimalo v sobstvennyh glazah,
no potom,  kogda ty menya...  priblizil, nazlo svoej kompanii, osobenno tvoej
neveste  |llochke..."  "Skol'ko  raz  ya tebe govoril! Prosto podruga detstva.
Otcy sluzhili vmeste.  Nikakaya ne nevesta."  "I  durak. Lakomyj kusochek, a ne
devochka.  Papa general." "Admiral." "Odin chert. I professor k tomu zhe. Pryamo
ne test' a most v budushchee! A  ya?.." "Opyat'  za svoe! Mozhno podumat',  chto ty
menya bol'no zamechala do togo boya v kolhoze."
     "Slavnyj  byl  boj, Felichka, --  zazhmurilas' Tanya. -- Ni razu  ne videla,
chtoby kto-to  smog  uronit'  Dimu Vodolazova.  My  s  ego  Tamarkoj devchonki
zametnye.  Na  lyubom  piknike  nashu kompaniyu vechno  ceplyali. Tak  vot  Dimke
dostatochno  bylo  prosto  pripodnyat'sya  u  kostra,  kak  chelovek pyat'  srazu
otstupali."   "Veselen'kaya   u  tebya  byla  kompaniya.  Odni   antisemity..."
"Nachinaetsya! Nu prosto  kakaya-to  maniya presledovaniya! U vseh nacij tol'ko i
bylo  del, chto s evreyami  borot'sya!  I kogda oni tol'ko  uspevali delat' vse
ostal'noe? London tam,  Parizh, Peterburg kakoj-to postroit'..."  "A vse-taki
ne  mozhet  byt',  chtoby  Dima  s  Tomkoj  Slichenko  i drugimi  ne  obsuzhdali
nacional'nuyu prinadlezhnost' moego okruzheniya." "Tak  eto zhe ot zavisti! Vy zhe
i umnee nas, i bogache,  i derzhites'  svobodnee,  slovno eto  ne  vy, a  my --
nacmen'shinstvo. Da  eshche sredi  etoj kompanii Feliks,  o kotorom vse devchonki
tajno mechtayut. Kak ne pozlobstvovat'!.."


     Tanya:
     |tot  poslednij uchebnyj god proshel, kak lihoradochnyj son. Mame prishlos'
sovrat', chto ya  ischezayu na noch' na prirabotok. Den'gi "dlya otchetnosti" daval
Feliks.  "Tebe ne kazhetsya, chto ty  spish' s prodazhnoj zhenshchinoj?" -- sprashivala
ya,  prinimaya  ocherednuyu kupyuru.  "Otnyud'.  Vse dlya  konspiracii."  "A  mozhet
raskryt'sya mame?  Sdelaj  mne predlozhenie -- i vse  stanet  legal'nym." "YA zhe
skazal  -- my  pozhenimsya tol'ko  posle  togo,  kak  ya  predstavlyu  tebya svoim
roditelyam."  "A moya mama ne  v schet?" "Nu, po-moemu, tvoya mama menya ne ochen'
zhaluet." "Ona tebya prosto boitsya, kak ognya.  Ty ej napominaesh' nachal'stvo, a
ona pasuet pered kazhdoj shishkoj." "Tem  bolee  nado  tebya poznakomit' s moimi
starikami. Vot uzh kto nikakogo nachal'stva ne boitsya."
     Zapomnilsya poezd.  YA voobshche pochti ne  vyezzhala  iz Leningrada, a esli i
ezdila k  dyade v Bologoe,  to v  obshchem vagone.  A  tut,  nado  zhe, kupejnyj!
Zerkala, zanavesochki i publika prilichnaya.


     Feliks:
     V poezde  Tane  vse vremya  hotelos' est'. Sudya po  vsemu,  ee krohotnaya
sem'ya zhila v svoem penale vprogolod'. U nee bez konca burchalo  v zhivote. Ona
stesnyalas', perezhivala, uveryala, chto eto ot goloda i ot volneniya.
     My  pervymi  soskakivali s podnozhki  vagona na eshche  plyvushchij pod nogami
perron   i  sovali  rubli  lihoradochno  speshashchim  k  "bogatym   proezzhayushchim"
izmozhdennym  zhenshchinam  v platkah. Pryamo tut  zhe Tanya  razvorachivala gazetnye
kul'ki  i, smeyas' i obzhigayas',  nachinala  est'  goryachuyu kartoshku  v ukrope s
hrustyashchimi  solenymi  ogurchikami,  chto  shokirovalo  ne  tol'ko  menya,  no  i
respektabel'nyh passazhirov nashego kupejnogo vagona. A ved' snachala ej prosto
prohodu  ne  davali.  Na glazah  u menya  otbivali,  osobenno  bravye morskie
oficery,  kak  tol'ko  ona  vpervye  poyavilas'  v  koridore  v  svoem  novom
trenirovochnom kostyume, vse-taki "zabyv" nadet' pod nego lifchik.
     V  vagone-restorane  ona  s  trudom  spravlyalas'  s  neterpeniem.  Edva
oficiantka  stavila  pered  nej  raskalennye pahuchie  shchi,  Tanya, vinovato  i
vorovato  vzglyanuv na  menya pochti prozrachnymi  ot schast'ya golubymi  glazami,
sklonyalas' nad  tarelkoj,  soderzhimoe kotoroj tut  zhe ischezalo v nej. To  zhe
proishodilo i s kotletoj s garnirom. I tol'ko posle dobavochnogo vtorogo ona,
kak nasytivshijsya  mladenec, izdavala glubokij vzdoh i otkidyvalas' na spinku
sideniya k  izumleniyu morskogo  oficera  naprotiv  nee, edva  pristupivshego k
pervomu. Aristokratichnaya vrode by yunaya  dama rasseyanno terebila zanavesku  s
admiraltejskim  korablikom,  blazhenno  ulybayas'  mne,  emu i prochim stepenno
zhuyushchim passazhiram.
     Zato,  kogda  podavali  chaj  s  eklerom,  ona  snova ozhivlyalas'  i  vsya
procedura bystrogo pogloshcheniya proishodila s toj zhe  udivitel'noj dlya kipyatka
bystrotoj.
     YA nablyudal ee za stolom vpervye i ne na shutku volnovalsya, priblizhayas' k
Sevastopolyu. Ee zhe predstoyashchaya vstrecha s moimi roditelyami tem bolee pugala --
bukval'no do paniki.
     Kogda, nakonec,  poshli  nashi beskonechnye tunneli,  my stali na  nervnoj
pochve tak celovat'sya v temnote, chto k momentu vyhoda na perron u  nee opuhli
guby, ya byl vstrepannyj, a oficery, kotorye tol'ko i ostalis' v nashem vagone
posle Simfe-ropolya, smotreli na nas chut' li ne s uzhasom.
     Tanya:
     My  stoim s  Feliksom  u okna  v koridore, schitaya naletayushchie  mrakom  i
grohotom tunneli, mezhdu kotorymi za  oknom vysvechivayutsya blednogolubye buhty
i serye  korabli, golye  zheltye  holmy  i  postrojki  na  nih.  Poezd  dolgo
protyagivaetsya vdol' beskonechnogo perrona, my vyhodim, i  ya vizhu impozantnogo
moshchnogo muzhchinu, pohozhego na Feliksa, i nevysokuyu polnuyu bryunetku ryadom.
     Ona mel'kom pocelovala syna, no smotrela tol'ko na menya. I v ee  glazah
byla  takaya  bol',  chto  mne  nemedlenno  zahotelos'  vzyat'  svoj  chemodan i
podnyat'sya obratno  v  tambur.  I  vse  zaslonili vypuchennye Tamarkiny glaza:
"A-shikse!.."
     No Il'ya Arnol'dovich (nado  zhe!), naprotiv, smotrel na "devushku Feliksa"
s kakim-to nemym beznadezhnym obozhaniem. Boyus', chto ya emu kogo-to napominala,
tu, chto byla do vot etoj Sof'i Kazimirovny (kak narochno!).


     Feliks:
     Moi  roditeli  stoyali  na  perrone  ryadyshkom  i,  uvidev  nas,  tut  zhe
toroplivo,  v  nogu,  chto  menya  vsegda umilyalo, pospeshili  navstrechu svoemu
edinstvennomu  chadu,  priehavshemu  vse-taki  s etoj.  Vprochem,  papu Tanya  s
pervogo vzglyada vzvela, kak kurok  ognemeta. On vypyatil  svoyu  moshchnuyu grud',
vtyanul, naskol'ko eto vozmozhno,  tozhe ne slabyj zhivot  i  tut zhe polez k nej
celovat'sya.
     "Il'ya Arnol'dovich,  -- predstavilsya on. --  Otec,  vozhd'  i uchitel' etogo
proho-dimca." "Kak pohozhi vy na Feliksa," -- radovalas' i siyala glazami Tanya,
no tut podoshla mama i, slovno ne zametiv protyanutuyu Tanej ruku, proshla mimo,
obnyala menya i gor'ko zaplakala.
     "Sof'ya Kazimirovna, -- toroplivo predstavil  zhenu papa. -- Ona vsegda tak
vstre-chaet  lyubimogo  syna posle dolgoj  razluki. Skuchaet  po  nemu,  kak po
malen'komu..."
     Mama i posle  etogo  proignorirovala  Tanyu, lico  i  sheya  kotoroj poshli
pyatnami, i stremitel'no vyshla na ploshchad' u vokzala.
     Tut, k tomu  zhe, vdrug raskapriznichalas' nasha "volga". Papa  polez  pod
kapot, a ya bez vsyakoj celi sunul  golovu  tuda  zhe. Tanya tosklivo oglyadyvala
uyutnyj  vokzal,  kiparisy,   gory   i   viaduk,  po   kotoromu,  potreskivaya
kontaktorami,  katilsya sinij  trollejbus.  Mama, ostavshis'  v  teni  dereva,
teper'  ne  svodila s etoj napryazhennogo vzglyada,  i  v ee glazah  byla takaya
bol', chto mne zahotelos' nemedlenno vzyat' moej odnokursnice obratnyj bilet.
     No  tut  papa  obernul   ko   mne  uzhe  perepachkannoe  siyayushchee  lico  i
preryvayushchimsya shepotom skazal: "Felya... ty  budesh' poslednim idiotom, esli na
nej  nemedlenno ne zhenish'sya.... Nikogda  sebe ne prostish'...  Samaya krasivaya
zhenshchina, kakuyu ya kogda-libo videl! Kak ya tebe  zaviduyu... Plyun' na etu duru,
--  dernul on golovoj v storonu materi. -- Plyun' na vseh,  synok. Pticu schast'ya
mozhno  pojmat' tol'ko  raz  v  zhizni.  Vse  ostal'noe,  kar'era,  reputaciya,
obshchestvennoe mnenie  -- vse tufta po sravneniyu s takim telom... Dazhe esli eta
potryasayushchaya blondinka i neumna..."
     "Papa,  --  obidelsya ya za  Tanyu, -- ona napisala  kakuyu-to vazhnuyu nauchnuyu
rabotu  po   gidrodinamike,   ocenennuyu   samim  Antokol'skim   i   tut   zhe
zasekrechennuyu..."  "Bozhe,  Bozhe,  --  povtoryal otec. --  U nee zhe vsya dusha  na
lice... |to zhe... Felya, ne upuskaj ee, a  to zhenish'sya na takoj zhe zaraze..."
"Prekrati,  papa.  YA  zhe  ee  syn!"  "Potomu  ya i boyus',  chto etot luch sveta
pogasnet v nashem mrake..."


     Feliks:
     Po  doroge  domoj  mama  vzyala sebya v ruki i dazhe stala  poyasnyat' Tane,
sidevshej s nej ryadom na zadnem  sidenii, mimo kakih znamenityh pamyatnikov my
proezzhaem. V  poryve  blagodarnosti bednaya devushka  szhala  ej  ruku,  no  ta
otdernula kist' s takoj pospeshnost'yu i omerzeniem, slovno na ee kozhu vskochil
skorpion i otvernulas' vsem tulovishchem k oknu, ne proiznesya bol'she ni slova.
     Golubye  myagkie  glaza  "potryasayushchej blondnki"  stali  yarko-sinimi,  ee
rozovyj nosik dernulsya k levoj shcheke. Lico Tani tak izmenilos', chto ya vpervye
podumal, chto ee sovsem ne zrya prozvali "miledi"... Otec v smyatenii obernulsya
ko mne, nablyudaya etu metamorfozu. Mamu ona tozhe porazila.
     "Proshu vas,  Tanya,  -- reshila  ona  sgladit'  svoj  postupok,  kogda  my
pod®ehali k nashemu domu. -- Prostite menya... nervy."
     "Bog prostit", -- gluho i zhestko skazala "miledi", reshitel'no prohodya  v
kalitku, i vse vzdrognuli.  "CHto vy  skazali?" -- ne  poverila usham mama.  "A
nichego."  "To est'?" "Nichego -- pustoe  mesto, -- pochti veselo  otvetila Tanya,
vse temneya glazami. -- Gde  tut u vas otlit'?" "Popit'?"  -- opyat' reshila, chto
oslyshalas'  sovsem prishiblennaya neozhidannym  povorotom mama. "Potom  mozhno i
popit', no mne snachala nado gde-to tut pos..."
     "Vot  syuda, Tanechka, -- zaspeshil  papa, chuvstvuya, chto  sejchas proizojdet
nechto uzhasnoe. -- YA vas provozhu."
     "Bez ruk, papasha, -- otvela ona ego ladon' so svoej talii. -- CHto eto vam
takoe Feliks obo mne napisal, chto shodu lapat'?"
     Tanya  zakrylas' v tualete i  stala  tam chasto slivat' vodu, poka my vse
troe rasteryanno smotreli drug na druga.
     "Vot teper' mozhno i  popit', raz uzh vy tak nastaivaete, --  stremitel'no
poshla  ona,  k  nakrytomu  vo  dvore  stolu. --  No  luchshe --  snachala  poest'
chto-nibud', -- demonstrativno poterla  ona ruki. -- Feliks  mne obeshchal, chto vy
menya obedom s dorogi ugostite. Ne  obmanul, ya  vizhu. A  eto chto u  vas takoe
chernoe? |to edyat ili eto  sluchajno otkuda-to sverhu  upalo? Tak ya syadu, a to
prosto umirayu ot goloda.  Feliks, ty ne stoj tam, kak zasvatannyj, a  sadis'
ryadom so svoej devushkoj.  Esli  ya tut  odna  havat' nachnu, tebe  zhe neudobno
budet, verno?"
     "Syuda, Tanechka, -- otodvinul ej stul papa. -- A ya ryadom..."
     "Konechno, sadites', Tanya, -- otchayanno hrabrilas' i mama. -- Feliks  pisal
nam  o  vas tol'ko  horoshee,  a  eto chernoe blyudo --  golubcy  v  vinogradnyh
list'yah.  Tak chto  vy  naprasno tak toropites' nas oskorbit',  -- nachala  ona
vse-taki  zakipat'. -- U nas etot nomer ne  prohodit,  a  poetomu... Vprochem,
esli hotite znat', imenno takoj ya vas i predstavlyala..."
     "So  vsemi vashimi  predstavleniyami i tam predchuvstviyami, -- mahala rukoj
Tanya s  nabitym rtom, -- ya prinimayu tol'ko posle trapezy. M-m!.. A golubcy-to
vkusnye, hot' i strashnen'kie. A pochemu eti slivy takie protivnye i solenye?"
     "|to masliny,  -- podal nakonec golos i ya, sidya naprotiv, ryadom s mamoj.
Vse proishodyashchee kazalos' mne koshmarnym snom. -- Bez nih nikto v mire  prosto
ne saditsya obedat'."
     "Nado zhe,  a ya  ne znala.  Sadilas' sebe -- i nichego! Von kakaya vyrosla.
Tovarishch polkovnik, po-moemu, v vostorge ot moej figury, pravda?"
     "Tanechka, -- otkliknulsya papa. -- YA ponimayu, vy obidelis'. Prostite nas."
     On  nereshitel'no  polozhil  svoyu  ladon'  na  ee drozhashchuyu  ruku. Ona  ne
vydernula, naprotiv,  na glazah  ostyla, priobnyala ego za srazu  zardevshuyusya
sheyu i  chmoknula v  shcheku. Potom nereshitel'no podnyala  glaza  na nas s  mamoj.
Uvidev, kak my  ispuganno tarashchimsya, ozhidaya ot nee novyh vyhodok, Tanya ochen'
milo  smutilas'.  "|to vy menya prostite... -- tiho skazala ona, vytiraya slezy
tyl'noj  storonoj  ladoni.  --  Ne  bojsya menya  bol'she,  Feliks...  Priyatnogo
appetita, Sof'ya Kazimirovna."
     "Togda  po  ryumochke  za  znakomstvo!  --  obradovalsya papa.  --  Za  vas,
Tanechka."
     "Za vas, Il'ya Arnol'dovich! -- snova chmoknula ego ona.  -- Za mir i druzhbu
v etom dome."
     "...Togda  po  chetvertoj, -- razoshelsya papa,  kogda  glaza  Tani  sovsem
prosvetleli  ot  vkusnejshej pishchi, kotoruyu  v takom izobilii  mogla vystavit'
tol'ko moya mama. -- Za vas s Feliksom! Nazlo koe-komu za etim stolom!"
     "Vot uzh fig vam!  -- hohotala  zahmelevshaya Tanya, ne dav snova vzorvat'sya
ot etogo tosta mame. --  YA hochu  koe-kogo za etim stolom uspokoit', tovarishchi.
Feliks moj odnokursnik. Moj edinstvennyj lyubovnik,  esli vam ugodno.  No eto
poka  vse. Esli ya ego  lyublyu, eto eshche ne  znachit,  chto my  s nim  nepremenno
pozhenimsya.  On  skazal,  chto  my  reshim  etu  problemu  v  Sevastopole posle
znakomstva  s  ego roditelyami i ne inache, kak posle vzaimoponimaniya.  Vot  i
budem znakomit'sya. A potom sprosim soglasiya i u  moih roditelej,  kotorye ot
nashego predpolagaemogo braka, Sof'ya Kazimirovna, otnyud' ne v vostorge. Kak i
vy,  vyrazhayas'  bolee,  chem  delikatno.  YA  vnyatno  izlagayu   svoi  mysli  i
namereniya?"
     "Vot v takom tone,  Tat'yana, my bezuslovno pojmem drug druga, -- skazala
mama, vse bolee vnimatel'no  priglyadyvayas' k moej podruge, kotoruyu ya  v etot
moment prosto bogotvoril. -- Dejstvitel'no, nam nado  tshchatel'no prismotret'sya
drug k drugu. Dobro pozhalovat' poka prosto k nam v gosti..."
     "A  ya  vse  gadayu,  v  kogo  eto  vash Feliks  takoj  rassuditel'nyj,  --
prishchurilas' Tanya. -- Ne bojtes', on i sam sdelaet pravil'nyj vybor.."
     "V etom ya ne  somnevayus',  Tat'yana... -- podytozhila mama.  -- Slava Bogu,
vybor u nego taki eshche est'. Vam ponravilas' eda?"
     "Eshche by! YA, znaete li, ne iz izbalovannyh.  SHCHi da  kasha -- pishcha nasha. Po
prazdnikam -- makarony po-flotski.  Ili ryba. |togo vsego ya i ne probovala. I
vina ochen' vkusnye. YA v osnovnom k vodke i bormotuhe priuchena... A teper' by
pospat' s dorogi.  Mozhno?"  "Nuzhno,  -- obradovalsya  ya,  iznyvaya  ot  zhelaniya
ostat'sya s nej. -- Gde my budem spat', mama?" "My..."  -- snova zaplakala ona,
a Tanya tol'ko rukoj mahnula.
     "V komnate Feliksa, -- zatoropilsya papa, pomogaya Tane vyjti iz-za stola.
--  Naverhu..."
     Tanya  voshla  tuda pervoj i  totchas  zaperla za soboj  dver'. YA  postoyal
nemnogo i vernulsya k roditelyam. Golova kruzhilas', mysli putalis'.


     Feliks:
     "Felichka, zajdi  ko  mne,  -- zhalko  skazala mama. --  Mne nado  s  toboj
pogovorit'."
     Vsyu zhizn'  ya byl schastliv obo vsem  pogovorit' kak  mozhno dol'she s moej
umnoj i delikatnoj mamoj. Ot nee u menya nikogda ne bylo nikakih sekretov. No
segodnya ya prosto ne znal, chto ej skazat'.
     Zato ona znala i srazu pristupila k delu.
     "Ty  hochesh' stat' k starosti  doktorom  nauk  ili  starshim masterom  na
Morzvode  imeni  Sergo  Ordzhonikidze?  --  nachala   ona.  --  Ty  hochesh'  byt'
leningradcem  ili ostat'sya na  vsyu  zhizn'  v etoj sladkoj  dyre?  Ty  hochesh'
ostat'sya v evrejskoj sem'e  ili vechno stesnyat'sya, poyavlyayas' v privychnom tebe
obshchestve s takoj... Nas-tas'ej Filippovnoj?  Ty hochesh', chtoby  my prinyali  v
sem'yu novuyu lyubimuyu dochku v kachestve tvoej zheny ili  etu volchicu? Ty hochesh',
chtoby ya  lyubila  moih vnukov kak  prodolzhenie svoego  ya ili edva ih terpela?
Esli by u menya bylo chet-vero synovej, ya by i odnogo dobrovol'no ne otdala za
takuyu  dryan'. No ty u menya odin, synochek... Bol'shim neschast'em dlya menya, chem
takoj  brak,  byla  by  tol'ko  gibel'  edinstvennogo   chada!  Poshchadi  menya,
Felichka...  YA kuplyu ej obratnyj bilet i provozhu na poezd. Spasi  sebya, spasi
menya...  Ty  v  vostorge  ot ee  mamy? Ty znakom s ee papoj, kotoryj uzhe let
desyat'  v  sumasshedshem dome?  Ty  hochesh' svo-im detyam takogo dedushku  vmesto
professora  i zavkafedroj akademii admirala Koganskogo? Vspomni, kak k  tebe
otnosilis'  v  pionerlagere,  posle  kotorogo ty uprosil  papu nauchit'  tebya
drat'sya  po-nastoyashchemu.  I  predstav' sebe, chto ty vsyu zhizn' budesh' vynuzhden
zhit' sredi  etogo ham'ya, kotoroe  nikogda ne  priznaet tebya  svoim.  ZHit'  s
zhenoj, kotoraya rano  ili  pozdno nazovet tebya  pri malejshej ssore  zhidovskoj
mordoj! Ona uvleklas' toboj potomu, chto ty u menya ne prosto krasivyj paren',
a  etalon evrejskoj muzhskoj krasoty.  Tak mog vyglyadet' car' Solomon. YA i ne
mechtala, kogda  vyhodila zamuzh za  Ilyushu,  chto u nas vyrastet takoj syn. Da,
Tan'ka  ochen'  effektnaya devka,  no neuzheli tebe slabo  najti sebe  takuyu zhe
krasotku evrejskogo  proishozhdeniya? CHem Dinochka huzhe etoj dryani, esli  uzh ty
ne  hochesh' zhenit'sya na |llochke? Net-net, ne govori  bol'she ni slova. Pojdi v
sad,  posidi i podumaj. Povtori vnutri sebya kazhdyj moj vopros. I ty sam sebe
otvetish'..."


     Feliks:
     YA dejstvitel'no  dolgo sidel odin v sadu i dumal, poka perebravshij papa
i perevolnovavshayasya Tanya spali  po svoim komnatam. Dumal i ne  mog otklonit'
ni  odnogo voprosa mamy. Bud' na meste Tani lyubaya drugaya, ya by i ne dumal ni
minuty -- mama sovershenno prava  uzhe potomu, chto my evrei, a Tanya  -- russkaya.
|tu  raznicu, kak mne togda kazalos', mne demonstrirovali s detstva. Snachala
"druz'ya"  v  pionerlagere,  edva  ne  sdelavshie  menya  invalidom.  Potom  na
tancploshchadke v Orlinom, kogda  ya v pyatnadcat' let posmel zashchishchat' svoe pravo
vybrat' na tancah devochku. Tak chto zhalkaya Tanina halupa, ee zhutkaya mama i ne
znakomyj  mne, okazyvaetsya,  psih-papa prosto ne uspeli by stat' argumentami
protiv moego bra-ka s lyuboj drugoj. Lyuboj... krome Tani.
     Slovno uslyshav poslednyuyu moyu mysl', ona sama vyshla ko mne v sad v svoem
trenirovochnom kostyume. Vse maminy argumenty tut zhe isparilis'.
     "Bednogo  moego mal'chika sovsem  mama zaklevala, -- naklonilas'  ona nad
kreslom-kachalkoj  i  zadushila poceluem, zakryv  moe lico myagkimi volosami. --
Privez  zmeyu  v rodnoj dom i terzaetsya. Nu, hochesh' ya uedu? CHestnoe slovo, ne
obizhus', Feliks.  V  Leningrade budem vstrechat'sya, kak ran'she, a tut  mozhesh'
razvlekat'sya  s drugimi. Vse  ravno budesh' ih sravnivat' so  mnoj  --  v  moyu
pol'zu. Den'gi na  dorogu  u menya est'. YA  zhe vpervye  povyshennuyu  stipendiyu
poluchila -- na poslednij semestr." "Pravda? A ya i ne znal. Pozdravlyayu..."  "YA
by i sama  potihon'ku  sbezhala,  da sejchas  bilet  ne dostat'  bez  blata  --
nikakogo. Poprosi mamu. Hot' v obshchij vagon.Tak kak?"
     "A vot tak! -- ya brosil ee sebe na koleni i stal celovat' ee lico, sheyu i
vse  nizhe, dal'she  rasstegivaya  molniyu.  Ona  privychno  izgibalas', radostno
podstavlyayas' pod moi guby.
     Stuk  v  kalitku  zastavil ee rezko  sest' i  zastegnut'sya. Mama proshla
vdaleke po tropinke, i tam razdalsya ej privetlivyj golos.
     "Pojdem pogulyaem  po  gorodu,  -- skazal ya. -- Idi  pereoden'sya." "YA hochu
tak,  --  zharko  prosheptala  ona,  shchekocha gubami  moe  uho.  --  Uzhe  temno...
Gde-nibud'  syadem s  toboj... tak udobno s etoj molniej --  vse pod rukoj -- i
prodolzhim, a?" "Poshli..."
     My  vyshli v  strekot  vechernih cikad i blagouhanie sadov yuzhnogo goroda.
Belye  doma  i zabory  svetilis'  na  fone  chernoj  zeleni.  Sverhu  na  nas
tarashchilos' zvezd-noe nebo, kazavsheesya zdes' neestestvenno oslepitel'nym.
     V  uyutnoj  buhtochke  drozhali  i  perelivalis'  belye  ogni  Primorskogo
bul'vara.  U Pamyatnika  korablyam  Tanya  soskochila  na kamni,  naklonilas'  i
zacherpnula gorst' vody poprobovat' ee na vkus, kak eto delayut vse pri pervom
znakomstve  s morem. "Kakaya gadost', Feliks!  Huzhe vodki", --  zvonko krichala
ona mne ottuda. .
     V  etom  yuzhnom krayu, slovno sozdannom  dlya lyubovnoj  negi  pod  teplymi
zvezdami, idti ryadom  s nej,  da  eshche  v takom  kostyume, bylo prosto opasno!
Matrosy v belom tut zhe ostanovilis' polyubovat'sya  na strannuyu  sportsmenku i
druzhno  zaaplodirovali, kogda  ona,  graciozno  prygaya  s  kamnya na  kamen',
vozvrashchalas' ko mne.
     Borodatyj molodoj chelovek v berete sbezhal po lesenke s verhnej ploshchadki
bul'vara i protyanul Tane vizitnuyu kartochku.
     "My tut  snimaem  kino,  -- toroplivo skazal on ej, slovno menya ryadom ne
bylo. -- YA hochu vas poprobovat'." "CHto znachit "poprobovat'"? -- smeyalas' Tanya,
popravlyaya volosy  i svetya  v  temnote glazami.  -- Probuyut  masliny  i chernye
golubcy."  "U  vas budet  vse, -- hriplo otvetil  beret,  otkrovenno prilipaya
vzglyadom k ee shee. -- Kak vas zovut? YA vas predstavlyu glavrezhu, Tanya."
     "Feliks?..  --  nereshitel'no obernulas'  ona ko mne.  --  A  vdrug sud'ba
stuchitsya v dveri? Skol'ko biografij tak nachinalis'! Pojdem, a?"
     YA otricatel'no pokachal golovoj.
     "S takimi vneshnimi  dannymi glupo ostat'sya vne kino! Proshu vas,  -- vzyal
ee pod ruku beret i tak potyanul,  chto ona spotknulas' i edva ne upala. -- Vash
paren' mozhet pojti s nami."
     "Paren' pojdet tuda, -- popytalsya ya uvesti Tanyu, -- kuda emu nravitsya."
     On gramotno, bez zamaha, sunul bylo kulak mne v solnechnoe spletenie.
     V etom  sluchae,  esli  kto  ne  v  kurse,  sleduet  podstavit'  ladon',
perehvatit' kulak protivnika za  ego spinoj svoej vtoroj rukoj s sdelat' emu
"oj-e-ej".
     YA prisel s nim ryadom na belyj v nochi asfal't: "Sam  vinovat. Nikogda ne
zadiraj muzhchin s takimi zhenshchinami!"
     "CHto tut proishodit?" -- ostanovilis' okolo nas dvoe matrosov.
     "Nash  drug perepil, -- ulybnulas'  im Tanya.  -- Ne bespokojtes'.  Emu uzhe
luchshe."
     "Vy by  ego nad urnoj naklonili, -- posovetoval opytnyj  chernomorec. -- A
to on pryamo  na alleyu nablyuet...  Nekul'turno budet." "Nu, -- naklonilsya ya  k
oskalennomu pobagrovevshemu borodachu. -- Kak ideya?"
     Ne davaya emu razognut'sya, ya  sunul nagleca bashkoj v urnu i tak dolbanul
po zatylku, chto  on vynyrnul ottuda tol'ko  togda, kogda my  uzhe  zhmygnuli v
zarosli. I  -- vo-vremya! Po allee s topotom bezhali chetvero iz "kinogruppy", a
on ottiral s lica prilipshie okurki i osharashenno oglyadyvalsya.
     "Felichka, -- siyala Tanya. --  Ty davno obeshchal i menya nauchit'...  Pouchish'?"
"Luchshe pust' eto sdelaet moj papa. On master sporta  po sambo. V voskresen'e
poedem  potrenirovat'sya." "A zavtra  nel'zya?"  "Zavtra  u  nas  zaplanirovan
Hersones... A potom zvannyj uzhin."


     Tanya:
     Kakie byli dekoracii na scene na sleduyushchij den'!
     Oslepitel'no  beloe solnce stoyalo  v  zenite  nad  antichnymi  kolonnami
Hersonesa.  Pod  nashimi  nogami  dyshala  sredi  chernyh   nozdrevatyh  kamnej
prozrachnaya golu-baya massa,  kipyashchaya u skal,  a vokrug  --  drozhashchij  ot  znoya
vozduh,  propitannyj  sladkoj  gorech'yu  sedoj  polyni.  Za  Konstantinovskim
ravelinom neyasnymi mazkami pros-tupali sero-golubye gory. Togo zhe cveta byli
vplavlennye v  zerkalo  buhty  korabli.  I vse  obramlyali  nesterpimaya  sin'
morskogo prostora i  teploe siyanie  ogromnogo neba. Za scenoj to  gromche, to
tishe zvuchala rapsodiya Rahmaninova na temu Paganini.
     "Kapli, --  dotronulsya Feliks  do moej uzhe tronutoj krasnovatym  zagarom
goryachej kozhi. -- Pomnish'?"
     My  stoyali,  derzha  drug  druga  za  plechi.  YA  boyalas' otpustit'  svoe
neozhidannoe  sok-rovishche  --  takogo  parnya!  A  on  smotrel  na  menya  kak-to
stradayushche, slovno proshchayas'.
     "CHto? -- ispugalas' ya. -- Ty govoril obo mne s tvoej mamoj?.."
     "Sil'nym  vzmahom  podnimaet, --  propel on, derzha  menya  za  taliyu  nad
obryvom,  -- on  krasavicu-knyazhnu i za bort  ee brosaet..." YA zadohnulas'  ot
mgnovenij poleta, ot belyh puzyr'kov v golubom zybkom mareve i vyskochila  na
poverhnost'  pod  pushechnye  udary  priboya.  Feliks uzhe byl  ryadom. "|to  moe
lyubimoe mesto dlya nyryaniya, -- siyal on svoej gollivudskoj ulybkoj, obvolakivaya
menya beskonechno laskovym vzglyadom. -- Tebe nravitsya?" "Ochen'..."
     Feliks:
     "YA uzh bylo reshila, chto barynya veleli menya utopit', kak Mumu," -- skazala
Tanya i poplyla krasivo i sil'no k proemu sredi kamnej, za kotorym nachinalas'
krohot-naya lagunka tihoj vody. YA edva dognal ee.
     "Nichego sebe, ty zhe pryamo meteor kakoj-to, -- zadyhalsya ya, ne privykshij,
chtoby menya obstavlyali devushki. -- Otkuda takaya skorost'?"
     "Tak ty govoril obo mne s mamoj?"  "Vsyu  noch'..."  "I chto zhe vy reshili?
Ona mozhet dostat' mne bilet?"
     "Tebe  tut nravitsya?" "Eshche by! YA i ne dumala, chto byvaet takoe  more. YA
dumala,  chto Finskij zaliv eto tozhe  more..."  "Togda ostal'noe ostav'  mne.
Zagoraj, kupa-jsya, kushaj, spi. U tebya poslednie studencheskie kanikuly."
     "Raz moe izgnanie  iz raya otkladyvaetsya, hochu eshche tam  prygnut'. Tol'ko
sama, bez etih  tvoih atamanskih vol'nostej. YA zhe upisalas' ot straha,  poka
letela."
     "A ty mozhesh'  hotya  by  naedine so mnoj obojtis'  bez vul'garnostej.  YA
znayu, chto u tebya  eto zagotovleno special'no  na epatazh  moego okruzheniya.  A
privyknesh' --  ne otvyknesh'..." "I chto?" "YA na  hamke zhenit'sya ne  sobirayus',
vot chto. Ty dostatochno kul'turnaya devushka, chtoby..."
     "YA  tak  schastliva, Felik  moj!  CHto  ty  vse-taki  podumyvaesh'  na mne
zhenit'sya!  Ty prav, mne samoj toshno epatirovat' lyudej. Prosto vechnye intrigi
derzhat menya v takom napryazhenii! Kak  bylo nam horosho v Leningrade... Feliks,
--  vdrug goryacho zagovorila ona, berya menya za obe ruki i pochti kasayas'  gubami
moih  gub. -- Vot ty  sprosil... ponravilos'  li  mne more. YA  vsego dvazhdy v
zhizni vlyublyalas' -- snachala v tebya, potom vot v nego, v nastoyashchee more.  No ya
tak boyus', chto  u nas s toboj ne slozhitsya... A esli tak, to ya nikogda i ni s
kem ne  smogu byt' takoj schastlivoj, kak segodnya, kak  na tom katke  i posle
nego, na toj dache, na naberezhnyh Leningrada, v Sosnovke. No zhit' kak-to nado
i posle tebya... I sohranit' hotya  by vot etu  vtoruyu lyubov'. Kogda ya gadala,
soizvolish' li ty vzyat' menya s soboj v Krym, ya sluchajno uznala, chto est' odno
mesto  v CKB  vo Vladivostoke.  I  tut  zhe  podpisala  tuda  predvaritel'noe
raspredelenie. Ne k Antakol'skomu,  kuda vy  vse tak rvetes', hotya  nuzhna-to
emu tol'ko ya so  svoim proektom,  a kak mozhno dal'she ot... takoj elity... Ty
ne znal?" "Mne govorili, no ya ne poveril. Vernee, prosto ne pridal znacheniya.
YA  i  ne dumal  o  tom,  slozhitsya  ili ne  slozhitsya, raz ya tebya  lyublyu. Da i
predvaritel'noe raspredelenie nikogo ni k chemu ne obyazyvet."
     "Ty prosto  ne ponimaesh'! --  toropilas'  ona. -- YA nachala gotovit'  plan
otstup-leniya. I ochen'  rada, chto vovremya predugadala vse eti  milye  shalosti
tvoej mamuli.  YA bednaya, no gordaya. Kto mne meshaet ne zaviset' ot  vashego ko
mne ras-polozheniya i  vystroit' ubezhishche  na  svoj vkus u  teplogo morya  --  na
drugom  beregu  toj zhe strany?  V konce koncov, esli  vas tak ohotno berut k
Antakol'skomu,  to eto vovse ne prichina i mne tuda izo  vsej sily prolezat',
chtoby potom kazhdyj den' videt' vashi fizionomii, osobenno tvoyu |llochku..."
     "Tajka, vot ty vse vremya  upominaesh' slova  "vy",  "vash", a ya  ved' eto
vospri-nimayu,  kak  "evrejskij". Ty chto,  nedovol'na, chto hotya by v etot NII
berut  ev-reev?.."  "YA  prosto  polagayu,  chto  bud'  u  nas  na  samom  dele
antisemitizm, uzh  |llochke-to  bylo by  otkazano!  Vse  vidyat,  chto  ona  uzhe
nastroilas' idti vverh vovse ne ot uma ili talanta,  a cherez svoego papochku,
kotoryj ee i opredelil kuda sleduet. I kotoromu v "antisemitskoj" strane vash
pyatyj punkt ne pomeshal stat' admiralom i professorom!"
     "Tebya tozhe priglasil Antokol'skij."
     "A  chto emu ostavalos' delat',  -- nakonec, laskovo zaulybalas' Tanya,  --
esli vy vli-yaete na podsoznatel'nom urovne. Kogda ya soshlas' s  toboj, vo mne
takie tvorches-kie  sily  prosnulis',  o  kakih ya i  ne podozrevala! Tak  chto
avtorom  etogo  moego  gi-drodinamicheskogo  proekta yavlyaetsya  tvoya evrejskaya
golova, hotya ty v nem nichego i ne smyslish'. Vdohnovil svoyu Tat'yanu, sam togo
ne  podozrevaya.  A bez nashej  lyubvi, ya  byla  by  takaya  zhe  seraya, kak tvoya
|llochka..."
     "Opyat' tebya na mistiku zaneslo..."
     "Feliks, ty  menya lyubish'  ili terpish'?  S  dushoj  ili s  telom moimi ne
mozhesh' rasstat'sya?"  --  prodolzhala ona, kogda my  uzhe shli  k  trollejbusu po
doroge ot Hersonesa.
     "Lyublyu, kak nikogda i nikogo v zhizni," -- iskrenne voskliknul ya.
     Vse eti rassuzhdeniya  ob ubezhishche ot  menya i moego  okruzheniya  sovershenno
sbivali  menya s  tolku. Osobenno v kontekste protivopostavleniya  nas s Tanej
vsem moim evrejskim druz'yam i rodnym. Uzhe sejchas! Kogda nichego ne  resheno...
Imenno ob etom menya  i predosteregala  mama. Vse  pravil'no, vse tak, protiv
zakonov obshches-tva ne popresh', oni, kak i zakony  fiziki, nepreodolimy, dumal
ya, ne znaya, na chto reshit'sya.
     No ryadom shagala i chto-to goryacho govorila lyubimaya Tajka.
     "Togda davaj provedem etot otpusk podal'she ot tvoego doma, -- uslyshal ya.
--  Ty kak-to upomyanul, chto my mozhem ostanovit'sya u  kakogo-to dyadi Viti v tom
zhe Krymu." "Tajka! YA zhe i k mame s papoj priehal... Kak zhe mne  ih  vot tak,
na drugoj den' ostavit'?"
     "A potom i  v Leningrade ne ostanemsya, --  slovno ne slyshala  ona.  --  YA
napishu vo Vladivostok i v ministerstvo, vyproshu v to zhe  CKB vtoroe  mesto --
dlya... muzha. My budem zhit' s toboj u svoego morya! Znaesh', tam eshche interesnee
i krasivee, chem tut. Pochemu by nam ne uehat' tuda vmeste?"
     Eshche ne hvatalo! Vo Vladivostok... Predstavlyayu, kakaya eto merzkaya  dyra!
Tut paru desyatkov kilometrov ot®ed' ot Moskvy ili  Leningrada  i  popadesh' v
takuyu gnus' -- slovno v druguyu stranu. A uzh na Dal'nem Vostoke, skoree vsego,
voobshche koshmar  Bogom  zabytoj  glubinki.  Tuda  mozhno razve chto  dlya  kurazha
s®ezdit', kak  CHehov na Sahalin.  Ne zrya Porfirij  Petrovich byl  uveren, chto
Raskol'nikov dazhe so svoej Drovyanoj ulicy  v  Rossiyu ni za chto  ne ubezhit, s
inostrancami tam obshchat'sya ezhednevno. Razve chto po etapu. Tak imenno dlya togo
Sibir' i prisoedinyali, chtoby bylo kuda ssylat'. No  dobrovol'no tuda poehat'
na tri beskonechnyh goda! Blazh' kakaya-to...
     "YA davno zamechayu,  chto ty bez konca chitaesh' etu knigu pro podvodnyj mir
YAponskogo morya, -- skazal ya. -- No mne ochen' ne nravitsya, chto plan otstupleniya
toboj  tak  tshchatel'no produman.  Esli  dolgo  vglyadyvat'sya  v  propast',  ta
nachinaet  vglyadyvat'sya  v  tebya...   Ty  slovno  sama  podtalkivaesh'  nas  k
razryvu...  Kuda es-testvennee  nam s  toboj  ostat'sya  v  Leningrade. Pojti
vmeste k Antokol'skomu."  "Tvoi  beschislennye blagozhelateli v etom sluchae  s
nas  ni za  chto  ne  slezut! Da  i  ty  sam zaciklish'sya  na  nashej  s  toboj
nesovmestimosti i budesh' kompleksovat', stydyas' nishchety moej sem'i. Zachem nam
vse eto, esli mozhno zhit' sovershenno nezavisimo, poselivshis' vdvoem v nashem s
toboj ubezhishche oto vseh? V novom dlya oboih bol'shom interesnom universitetskom
gorode na beregu morya, no podal'she  ot "blagozhelatelej"  -- tol'ko ty i ya? Ne
soglasen... Togda ya prava. Vse protiv nas! Ty tozhe..."
     "Nichego  podobnogo,  goryachilsya  ya. -- V moej sem'e vse zavisit tol'ko ot
menya. I papa na nashej storone."
     "|to, Feliks ne moe delo, no, boyus',  sootnoshenie sil otnyud' ne v  nashu
pol'zu.  Dazhe pri  moshchnoj  podderzhke  morskoj pehoty. Vo  vsyakom  sluchae,  ya
niskol'ko ne udivlyus', esli nash razryv vot-vot proizojdet...  YA-to uzhe pochti
v svoem ube-zhishche,  a vot  ty nadolgo budesh'  neschastnym. Vspomni tu cyganku.
Poka ona na vysote."
     Tanya:
     Poka my byli na more v dome poyavilsya novyj personazh, seden'kij i shchuplyj
ded Kazimir. Ego kak raz privezli iz bol'nicy, i teper' on semenil po alleyam
i  po  komnatam,  priglyadyvayas'  ko  mne  s  tem  zhe chut'  li ne  panicheskim
vyrazheniem, chto i ego doch'.
     "A-shikse?  --  s  uzhasom  sprosil  on Feliksa  shepotom,  ne  znaya o moem
unikal'nom sluhe. -- O-vejs  mir..." "Mozhno podumat', chto ty vsyu zhizn' zhil ne
sredi  goev, --  ogryznulsya moj  kumir.  --  I chto  v  etom plohogo?" "Da,  my
vynuzhdeny  zhit' sredi nih, -- goryacho sheptal  starik.  -- No privesti a-shikse v
sem'yu! |togo ne budet! Tol'ko cherez moj trup. Ty  hochesh' moej smerti,  Felya?
Ty  hochesh'  maminoj  smerti,  bandit  nikolaevskogo rezhima?"  "Papa  schitaet
inache..." "Papa! |tomu oficeru lish' by kto-to vertel pered nim zadom. On kak
budto voobshche ne aid..."


     Feliks:
     Mama vela sebya v etot den' ochen' sderzhanno. Dazhe sprosila u Tani, umeet
i  lyu-bit  li ona  gotovit'.  Tanya,  konechno, tut zhe  vyzvalas'  ej  pomoch',
pereodelas' v  legkoe  plat'e,  stav  eshche  milej, nacepila  fartuk  i  ochen'
staralas' ryadom  s  mamoj  na kuhne. YA  prosto zadyhalsya ot schast'ya,  na nih
glyadya. No tut prishla tetya Raya, nasha sosedka  i mamina blizhajshaya podruga. Obe
skepticheski  pereglyadyvalis',  morshchas'  ot  togo,  kak  Tanya  izo  vseh  sil
staraetsya, sduvaya s nosa pot.
     Ne  ta  snorovka,  totchas  ponyala  i  ona, kogda yuzhnye  hozyajki vezhlivo
poprosili severnuyu gost'yu otdohnut' i vklyuchili svoe dinamo, kak papa nazyval
ih rabotu na  domu.  Tanya nablyudala  "dinamo" s pochti misticheskim uzhasom, no
ocenila  umenie tochno raspredelyat' roli v obshchej  rabote, veseluyu slazhennost'
stremitel'nyh  dvizhenij odinakovyh  polnyh belyh ruk,  naslazhdenie processom
zhenskogo truda i drug drugom.
     "Feliks,  -- sheptala ona mne, kogda  zazhglis' sredi  listvy ogni zvanogo
uzhina, byli vyneseny vo dvor eshche tri stola, a gosti uzhe rasselis' po mestam.
--  Nu i Kazimirovna! Dazhe i vdvoem,  no za paru chasov takoj stol!.. U  nas  s
mamoj  uhodil  celyj  den',  chtoby  prinyat'  raz  v  god  odnu-dve  iz  moih
neprihotlivyh podrug, a tut stol chelovek  na  pyatnadcat'.  I  --  Bozhe, kakie
blyuda! Za odin takoj uzhin mame  nado bylo by koryachit'sya v svoem tambure goda
dva... Vot eto  antisemitizm! Vsya nadezhda na spasenie evreev ot takoj nishchety
--  rodnoj Izrail'..."
     "Dalsya tebe etot Izrail',  -- ochen' ne ponravilos' mne eto.  -- Ot tvoego
zamechaniya  odin shag k  vodolazovskoj teorii o evrejskom blagopoluchii za schet
russkih. Prosto v Sevastopole, v moej sem'e, kak,  kstati, v tysyachah russkih
i ukrainskih semej, inaya shkala cennostej.  Est' takoe ponyatie -- umet'  zhit'.
CHem zlobstvovat'  i zavidovat', nado zabyt' proletarskuyu ideologiyu i uchit'sya
u  teh,  komu  povezlo.  Stoimost' etih blyud mamu malo  interesuet.  Gorazdo
vazhnee  kazhdogo za  stolom zametit' i prilaskat' po ego vkusu tak,  chtoby on
chuvstvoval, chto imenno radi nego i sobralis'."
     Vot tut i nachalos' to, chego ya tak boyalsya. Tol'ko dlya Tani u  mamy tak i
ne nashlos' dobrogo slova. Ot etogo ona tak rasstroilas', chto stala shmygat' i
vertet' nosom, burcha,  k tomu  zhe, zhivotom, v ozhidanii  nachala  trapezy. Vse
staratel'no  delali vid, chto nichego ne zamechayut. Menya  vse  eto tak smushchalo,
chto ya ee ne tol'ko nikomu ne predstavil, no  i voobshche staralsya ne smotret' v
ee storonu, osobenno kogda ona, nedolgo sderzhivayas', vse-taki nabrosilas' na
edu...
     Spasibo  hot'   papu  vse  eto  skoree  umilyalo,  chem   shokirovalo.  On
podkladyval ej samoe  vkusnoe v tarelku i podlival vina,  chto  mne ochen'  ne
nravilos'...
     Eshche  bol'she  menya  razdrazhalo,  chto vse  ego druz'ya oficery  otkrovenno
pyalilis' na moyu razveselivshuyusya ot vseobshchego vnimaniya Tanyu.
     "Smotri, kak ee otkrovenno razglyadyvayut muzhchiny, -- sheptala mne mama.  --
I  ona  ne smushchaetsya, tol'ko glazami  svoimi naglymi strelyaet na  vse chetyre
storony. I lopaet, lopaet!.. ZHenis', zhenis'  na  nej,  synok! Vot eto  budet
zhena... Ee na vseh tvoih druzej hvatit."
     Nastroenie  stalo  premerzkoe,  i  kogda  ocherednoj  morskoj  pehotinec
podmignul  mne  na  Tanyu  i  podnyal  bol'shoj  palec,  ya,  k  vostorgu  mamy,
prenebrezhitel'no mahnul rukoj s brezglivoj grimasoj.
     Tanya  tut  zhe chem-to podavilas' i  zakashlyalas', a papa stal  famil'yarno
kolotit' ee kulakom po spine i hohotat'. A ona podnyala na menya dazhe uzhe i ne
sinie,  a kakie-to  fioletovye  glaza  i  sdelala  neulovimoe  dvizhenie,  ot
kotorogo bylo mgnovenie do ryvka na sebya skaterti.
     Po ee pros'be Tanyu  ulozhili  v  etot vecher otdel'no  ot  menya, v uyutnyj
ugolok dlya gostej za kafel'noj pechkoj.
     Tanya:
     K vecheru zazhglis' ogni sredi  listvy i byli vyneseny  vo dvor  eshche  tri
stola.  Sof'ya Kazimirovna s takoj zhe nevysokoj upitannoj podrugoj metalas' s
kuhni vo dvor, nakryvaya ih dlya zvanogo uzhina, za kotoryj moej mame nado bylo
by koryachitsya  v  svoem tambure goda  dva... I vse eti blyuda  byli  ne prosto
dorogie, eto  samo  soboj,  a  samye chto  ni na est' original'nye. V zavitoj
malen'koj golovke mamy-Sofy bylo polnoe sobranie receptov vseh narodov mira,
sredi kotoryh  kogda-libo  obitali evrei.  U  nee i v  dome vsegda vse siyalo
chistotoj  --  ot  polov  do  prostynej. Vse  ona  delala  veselo,  pohodya,  s
naslazhdeniem  i tak  bystro, slovno u  nee bylo vtroe bol'she ruk, chem u moej
bednoj mamy, kotoraya prosto zasypala za stolom ot ustalosti, kogda gosti uzhe
rassazhivalis', nakonec. A u  mamy  Feliksa  ostavalis'  eshche sily byt'  dushoj
obshchestva.
     Tol'ko  dlya menya tut  slovno ne nashlos' dobrogo slova. V  konce koncov,
chto  tut takogo, uspokaivala ya sebya.  Sobralis'  starye druz'ya.  Vse  horosho
znayut  drug druga i  znayut, chto Feliks  vechno  privozit iz  Leningrada na yug
svoih druzej na leto. S chego  by oni  menya vosprinimali,  kak potencial'nogo
chlena sem'i Dashkovskih? Komu menya Feliks voobshche tut hot' kak-to  predstavil?
Poetomu nikto  ne vosprinimaet menya vser'ez.  Sezon severnyh gostej  v yuzhnom
dome. Vot pervaya uzhe zdes'. Skoro ostal'nye poyavyatsya. I tol'ko.
     Vprochem, i sam  Feliks  za stolom slovno zabyl obo mne. Podkladyval mne
edu i podlival vina vse tot zhe Arnol'dych. A ego druz'ya, muzhchiny s oficerskoj
vypravkoj, sami sprosili kak menya zovut. Smotreli, konechno, ispravno. No  na
menya vezde pyalyatsya. Kakoj-to oficer podmignul posle tret'ej  Feliksu na menya
i podnyal  bol'shoj  palec.  Moj  vozlyublennyj, pod  nepreryvnym vzglyadom svoj
mamy,  vdrug prenebrezhitel'no mahnul rukoj s chut' li ne brezglivoj grimasoj.
U  menya totchas  eta merzkaya solenaya sliva v glotke zastryala. Zahotelos' libo
tut zhe  ujti  sobirat' veshchi,  libo, kak v  kakom-to  kino,  rvanut' na  sebya
skatert'. No naprotiv  sidel i shcherbato ulybalsya mne drevnij evrejskij prorok
--   ded Kazimir,  a  sprava zharko dyshal Arnol'dych. I  ya proglotila  vse  --  i
maslinu i grimasu...


     Kogda  ya  uzhe zasypala v svoem  ugolke  za kafel'noj  pechkoj,  s  kuhni
doneslis'  razdrazhennye  golosa. "Il'ya,  pozvoni Gribenko,  -- tiho  i  rovno
govorila Sof'ya Kazimirovna. -- Pozvoni pryamo sejchas, pri  mne..." "Ne stanu ya
emu  zvonit'. I ty prekrasno znaesh',  chto  ne stanu, -- preryvayushchimsya golosom
otvetil muzh. -- I  znaesh'  pochemu.  Tak chto  ne  dovodi menya..."  "I chego  ty
besish'sya? -- eshche  spokojnee vozrazila ona. -- Pozvoni i vse.  CHto tebe stoit?"
"Ty otstanesh' ot menya?.. -- predel'no bystro proshipel on i chto-to zvyaknulo. --
Otstan' ot menya, slyshish'?.."  "Zvonil Sasha i skazal, chto tebe nado pozvonit'
Gribenko." "Ty... otstanesh' ili net, a?" "A Gribenko ty  pozvonish'?" I -- vse
snachala...
     Da  ved' ona ego namerenno  muchaet, ponyala  ya.  Dovodit,  razvlekaetsya,
naryvaetsya, no ne mozhet ne muchit'. Nenavidit svoego oficera... |tak privychno
i narochno izvodit. Mne pokazalos', chto on ee sejchas, pryamo pri mne, prishibet
chem-to tyazhelym.
     YA nakinula  halat  i  vyshla  na  verandu. "Vasha mama  taki  torguet?  --
laskovym go-losom propel  ded  Kazimir. --  Felya  skazal,  chto  ona v  rybnom
otdele. |to  ochen'  horoshij otdel. Sploshnoj  deficit. I pochemu  ty tak ploho
odeta? Mama zhad-naya?.."
     Znal by on, kak moya mama  taki  torgovala! Po vecheram  u nee nachinalis'
pristupy kurinoj slepoty, a osveshchenie v ee uglu gastronoma,  pochti na  ulice
bylo  sovsem skudnoe. I byli zhe lyudi, chto znali, chto u  prodavshchicy Smirnovoj
plohoe  zrenie. Sovali ej  ne te  den'gi,  a  to  i rezannuyu bumagu, fantiki
razglazhennye i eshche trebovali sdachi, zhaloby pisali za obschet. Deficita na to,
chem ona torgovala, togda v Leningrade  ne  bylo. Zimoj ona zamerzala v svoem
belom halate, nadetom na staren'koe pal'to. Ona ochen' staralas',  no byla ot
prirody   nerazvorotlivaya,   vsegda   na   plohom   schetu,   bez   premii  i
progressivki...


     Feliks:
     Na sleduyushchij den' papa postuchal mne v dver' na rassvete i napomnil, chto
my edem  s  Tanej v Uchkuevku  -- uchit'sya, kak  ona  vyrazilas', drat'sya,. Moj
starik  ves' gorel. Da i ya do vcherashnego uzhina tol'ko i dumal, kak by mne  i
otca osobenno ne unizit' i sebya ne dat' pri Tane legko pobedit'.
     Ee  ugolok nikak  ne zapiralsya  -- za zanaveskoj  stoyala myagkaya tahta  i
stolik s  lam-poj.. Kogda ya zaglyanul  tuda, Tanya uzhe  ne spala i smotrela na
menya izmuchennymi glazami. Ona byla v svoej staren'koj rubashke. Zalozhennye za
go-lovu ruki myagko svetilis' v polumrake.
     YA prisel pered  nej na kortochki, obnyal za taliyu i stal celovat' ee ruki
ot loktej k podmyshkam.  Ona ne shevelilas', tol'ko  grud' pod rubashkoj slovno
sama  soboj  podnyalas'  mne navstrechu, oboznachiv  soski.  Estestvenno ya stal
celovat' ih, legko spustiv rastyanutuyu tkan' s poslushno opushchennyh ruk.
     "Uzhe ne protivno? -- kakim-to chuzhim golosom skazala ona, ne obnimaya menya
i  ne  otvechaya  na  poceluj v  guby. -- A  nu  kak  tebya  zastukayut  za  etim
nedostojnym zanyatiem?"
     "Prosti menya... -- tol'ko i smog proiznesti ya. -- YA ne znayu, chto na  menya
inogda nahodit..."
     "Tak ty hot' predupredil by, chto na tebya kak raz nashlo. YA by..."
     "Ty  pomnish'   o  segodnyashnih  planah?"  "Konechno."  "Togda  vstavaj  i
odevajsya. Pape ne terpitsya nachat' tvoe obuchenie."
     "YA sejchas  pereodenus'. Tol'ko  pri odnom uslovii, -- suzila ona glaza i
posmotrev  na menya tak, chto,  kak  skazal by  Dyuma, krov' zastyla  u  menya v
zhilah.  S takim  vyrazheniem lica ego miledi  dostavala iz  korseta kinzhal  i
podsypala  yad v  bokaly...  -- Uchit' menya budet tol'ko polkovnik." "Pochemu? --
poholodel ya. -- YA tozhe koe-chto umeyu, kak ty znaesh'."
     "YA toboj neizmenno gorzhus'. No  ne  v moih  pravilah  primenyat'  protiv
svoego uchitelya  poluchennye  ot nego znaniya." "Ty chto, sobiraesh'sya... drat'sya
so mnoj?"
     "Ne isklyuchayu, Fel'ka.  I boyus', chto nasmert', -- bez teni ulybki skazala
ona. -- I pust' tebya ne udivit, esli my  rasstanemsya vragami, kak predskazala
ta cyganka."
     "Dalas' tebe eta  glupaya ved'ma..." "Zavtra chtoby byl bilet, -- sela ona
na tahte golaya po poyas, -- Inache vse tut tak konchitsya, chto ucelevshie ni o chem
drugom vsyu zhizn' i vspominat' ne smogut..."
     YA  stal celovat' ee nogi ot kolen i vyshe, nadolgo  zaderzhivayas' v samom
rodnom meste. Ona snyala rubashku cherez golovu, ne menyaya pozy i ne reagiruya na
moi  poce-lui, no vsya napryaglas' i uderzhalas' v  sidyachem  polozhenii, kogda ya
popytalsya oprokinut' ee na spinu.
     "Tvoj  otec zazhdalsya... svoej ocheredi, -- zagadochno  skazala ona. --  Mne
nado srochno nauchit'sya, chtoby pri sluchae pogovorit' s toboj na drugom  yazyke.
Nenavizhu... Idi. YA sejchas vyjdu..."


     Feliks:
     Na  dal'nem  plyazhike  v etot rannij  chas  bylo pusto.  Belyj pesok  byl
tverdym i  gladkim posle  poslednego shtorma.  Tanya  byla v svoem  vyzyvayushchem
staren'kom kupal'nike-bikini, takom rastyanutom, chto on skoree podcherkival ee
prelesti, chem skryval ih. Ona prisela na  zarosshij travoj obryvchik  u kromki
plyazha so storony berega i ochen' ser'ezno nablyudala nash s papoj muzhskoj balet
na peske.
     Otec  daval  ej  korotkie  vvodnye,  chto  nameren  delat'  ya,  kak  ego
protivnik, i  kak reagiruet  na eto  opytnyj  sambist. Nado skazat', chto tut
bylo na chto posmotret'! Papa byl v rascvete muzhskoj zrelosti, a  ya tozhe imel
togda  luchshuyu  svoyu  formu. I  my  oba  byli predel'no  napryazheny, chtoby  ne
ustupit' drug drugu pri takoj zritel'nice...
     V  utrennej tishine slyshalos'  nashe hriploe dyhanie,  zvonkie  udary  po
golomu  telu i boevye vykriki.  Raz  desyat' ya  kubarem  letel  cherez  golovu
raz®yarennogo  pol-kovnika, a potom on kuvyrkalsya na peske, gruppiruyas' eshche v
vozduhe pod moim trevozhnym vzglyadom -- ne  iskalechit'  by lyubimogo  papu radi
etoj...
     Demonstraciya nashego umeniya dlilas' do teh por, poka Tanya ne  hlopnula v
ladoshi so  zvenyashchim  ot  napryazheniya  vozglasom:  "A  ya? Vy oba  velikolepny,
tovarishchi.  No  ya  ne  hochu  byt'  tol'ko zritelem. Mezhdu prochim, mne koe-kto
koe-chto obeshchal!"
     Ona vstala i tak poshla k nam po pesku, chto oba bojca prosto obaldeli.
     Demonstrativno  obojdya menya, ona ostanovilas'  naprotiv  papy i pobedno
emu ulybnulas'. Mne pokazalos',  chto  ej voobshche  nezachem  uchit'sya  drat'sya --
takaya  kra-sota sama po  sebe -- sila  nesokrushimaya. To  zhe  dumal,  po  vsej
veroyatnosti, i slovno zagipnotizirovannyj morskoj pehotinec.
     "N-nu? -- podnyala ona svoyu udivitel'no temnuyu pri takih volosah brov'. --
My  syuda  priehali  na  urok  dlya  menya  ili  na seans  striptiza  dlya  Il'i
Arnol'dovicha?"
     "Sejchas, Tanechka,  --  hriplo skazal papa. -- Tol'ko, mozhet byt', luchshe s
Feliksom? A ya posmotryu i podskazhu?"
     "Net. Nepremenno s vami. Pri Felikse. Itak, na menya napadaet nasil'nik.
Kak on eto delaet, mne, k sozhaleniyu horosho izvestno."
     "I kak zhe?" -- rasteryanno sprosil papa, brosaya na menya trevozhnyj vzglyad.
     "On  hvataet menya  za vorot bluzki  i pytaetsya ego  rasstegnut',  chtoby
dobrat'sya  do togo, s  chego vy oba sejchas  ne  svodite  glaz.  Povtorite ego
dejstviya i nauchite menya, chto dolzhna delat' bezzashchitnaya na vid devushka."
     Papa sovsem  rasteryalsya.  Vmesto  vorota bluzki  pered  nim trogatel'no
bilas' zhilka na beloj shee udivitel'noj chistoty i formy, a predmet vozhdeleniya
nasi-l'nika  uprugo vzdymalsya  iz zastirannoj tryapki, v kotoroj lyubaya drugaya
grud' uzhe bespomoshchno boltalas' by.
     "Feliks! --  v  otchayanii kriknul on. -- Idi  syuda. YA luchshe pokazhu na nem,
Tanya... Tak vot, ty -- devushka, a ya -- nasil'nik. Vidish', Tanya? YA hvatayu ee za
sheyu, i oskorblyayu ee nevinnost'."
     "Aj! -- tonkim golosom zaoral ya. -- Tak ved' nasiluyut zhe  sred' bela dnya!
CHe et ty udumal, paskudnik? YA ne takaya, ya  zh na  rub dorozhe!.. Vot zhenish'sya,
tak hot' lozhkoj hlyabaj. Pap, shchekotno zhe!"
     I my vse troe ot hohota priseli na pesok.
     Vcherashnyaya  obida, kak ya uzhe  ponyal po  goryachemu golubomu  kosyaku v  moyu
storonu,  isparilas'  iz  Tani. |to  ee umenie  mgnovenno  zabyvat'  obidy i
porazhala menya, i privlekala k nej.
     "Mal'chiki, davajte ser'eznee. -- otsmeyalas' ona, nakonec. -- Povtorite, a
ya po-smotryu, kak otob'etsya Feliks."
     My s  papoj  vernulis' na ishodnye pozicii. Na moem gorle okazalas' ego
zheleznaya  ladon',  a  pravaya  ruka  vser'ez  zahvatila  to,  chto  on  schital
vozhdelennym mestom.
     "Na moem meste, -- skazal ya Tane, -- ty skoree vsego popytalas' by sejchas
otcepit' ego ruki,  chto privelo by k sostyazaniyu v sile, zavedomo proigryshnom
dlya zhen-shchiny..."
     "Nichego podobnogo,  --  vozbuzhdenno vozrazila ona. -- YA  v  takih sluchayah
srazu b'yu kolenom po yajcam, tufli doloj i -- nogi v ruki!"
     My oba ot etogo zamechaniya otoropeli.
     "Nu, eto uzhe huliganstvo, --  neuverenno zasmeyalsya papa. -- Takie  priemy
mozhesh'  pokazyvat'  na kom  ugodno,  tol'ko ne  na  nas s Feliksom.  My  eshche
nadeemsya pozhit' muzhskoj zhizn'yu."
     "Tak vot, Tanya, -- prodolzhal ya.  -- Obrati vnimanie. On sam  prinyal pozu,
pri kotoroj obe ego ruki zanyaty, a obe moi svobodny. A potomu ya delayu -- raz!
--  moya  pravaya ruka okazalas' na  ego pravom pleche. -- Dva! --  sognutyj lokot'
dolbanul "nasil'nika" po gorlu. -- Tri!!  --  ya  nastupil pape na stupnyu. --  I
chetyre!!" -- ya plechom  tolknul ego v lico. On dejstvitel'no okazalsya navznich'
na peske.
     "YA hochu poprobovat'! -- gorela Tanya. -- Nasil'nik, ko mne!"
     |to bylo ispytanie dlya nas oboih! Papa neuverenno polozhil levuyu ruku na
glad-kuyu tepluyu sheyu, a vtoroj edva kosnulsya tryapochki, no  ot etogo  kasaniya,
po-moemu,  perestal soobrazhat'  voobshche,  tak kak dejstvitel'no  stal pri mne
lapat' moyu Tanyu!..
     No  ne  tut-to  bylo!  Ona  byla  udivitel'no sposobnaya  uchenica. I  ne
slaben'kaya.  Vmesto kadyka ona ishitrilas' tak  dat'  svoim nezhnym  lokotkom
snizu  po chelyu-sti  polkovnika, chto u togo lyazgnuli zuby. A, nastupiv na ego
stupnyu, vse-taki poddala chut' kolenom po vzbudorazhennomu organu, ne zabyv na
proshchan'e tolknut'  ego  myagkim  okruglym  plechom  v uho. On otletel metra na
poltora i s izumleniem ustavilsya snizu na pobedno stoyavshuyu krasavicu,
     "Ni-he-ra  sebe, --  pereshel  on na  yazyk  morskoj mehoty.  --  Da ty zhe,
Tan'ka, goto-vyj desantnik! Tak menya uzhe let  dvadcat' ne  bili! Feliks, mne
eshche zhizn' ne nadoela. Zajmis' so svoej "miledi",  ili kak tam ee nazyvayut. S
menya hvatit.  YA zhe yazyk prikusil! Nedelyu pridetsya obhodit'sya  bez ostrogo  i
solenogo..."
     "YA zametil srazu tri oshibki,  -- staralsya  ya sohranit'  hladnokrovie.  --
Vo-pervyh, eto urok, a ne boj,  a potomu priemy nado s  trenerom provodit' v
shchadyashchem rezhi-me. Inache my tut vse drug druga perekalechim. Vo-vtoryh..."
     "Togda puskaj trener menya za sis'ki  ne  hvataet! --  kipyatilas' Tanya. --
Emu veleno bylo immitirovat' nasilie, a on  pryamo pri  vseh vcepilsya, kak  v
svoyu. Schas pro-verim, ne ostalsya li sinyak..."
     "Ne  nado!" --  horom prokrichali  my oba. "Togda ya sama  poglyazhu, -- yavno
provo-cirovala ona nas, ottyagivaya tryapochku i oglyadyvaya svoe sokrovishche. -- Vse
celo, -- vernula ona na mesto ona tkan'. -- Pokazalos'. Nu, prodolzhim s toboj,
Feliks. Ty hot' meru znaesh'."
     My otrabotali etot priem. Potom  vse prochie. Papa uzhe prishel  v  sebya i
podklyu-chilsya.
     Teper'  Tanya dlya  nego  byla  obychnym  desantnikom, kotorogo  sledovalo
nataskat' po suvorovskoj  sheme "tyazhelo v uchenii  -- legko v boyu". Ona letela
ot ego stal'nyh  ruk na pesok,  popravlyala svoyu sdvinutuyu to vniz,  to vverh
tryapochku i snova kidalas' v boj, posle chego, k svoemu izumleniyu, okazyvalis'
na peske to ya, to voshedshij ot ee krasot v polnyj trans master sporta.
     Sambo -- shtuka zhestkaya. Tanya poluchala  zvonkie  shlepki, esli ne uspevala
delat'  blok,  terpela  cepkie  zahvaty za ruki i  za nogi. No  gibkaya belaya
koshka, niskol'ko ne smushchayas', svirepo napadala, s vizgom ubegala, a kogda ee
dogonyal massivnyj sopyashchij zver', umelo prisedala, zahvativ spotknuvshegosya ob
nee trenera szadi za  pobagrovevshuyu sheyu, poddavala okrugloj popkoj  tak, chto
papa kubarem letel, edva  uspevaya sgruppirovat'sya, chtoby  ne  "zabit' bashkoj
gvozd'".
     A "miledi"  tut  zhe  brosalas' na menya,  otletala  nazad  ot  aktivnogo
atakuyushchego  bloka,  uprugo  vskakivala, proskal'zyvala,  rasplastavshis'  nad
peskom, ko  mne  za  spinu, podsekaya  oba  kolena, posle  chego  ya okazyvalsya
snachala na chem-to gladkom i goryachem, a potom letel licom v pesok, bespomoshchno
raskinuv ruki...
     Razobizhennye professionaly brosalis' na diletantku srazu s dvuh storon,
no ona,  otpryanuv v poslednij moment, brosala nas drug na druga.  My s papoj
stalkivalis'  potnymi telami  i snova okazyvalis' na peske, a po nam, po chem
popalo,  probegali bosye pyatki. Stoilo mne  vstat', kak sprava, sleva, szadi
menya  bili, hvatali, krutili gibkie nezhnye, no udivitel'no  sil'nye i tochnye
ruki,  a kazalos' by uzhe zahvachennaya v zamok tonkaya taliya, provalivalas' mne
pod  nogi,  v  lico  leteli  gustye  volosy, potom  mel'kali  pered  glazami
vytyanutye ruki, a ta zhe popka tak poddavala mne mezhdu nog, chto ya vraskoryachku
letel  pryamo k  rastopy-rivshemu  na Tanyu  ruki otcu,  kotoryj  tol'ko ahal i
krutil golovoj, ot etogo vulkana.
     Ustat' pri takoj  neutomimoj partnershe bylo nemyslimo. Tol'ko k poludnyu
my, nakonec, reshili iskupat'sya.
     Volny  edva  pozvolyali  vojti  v  vodu i bez  konca sryvali  s  Tani ee
tryapochku,  kotoruyu  ona,  otchayavshis',  prosto zakinula  za  sheyu  i po-detski
radostno  podpry-givala, raskinuv ruki, navstrechu prozrachnym golubym volnam,
kotorye podbra-syvali vverh blestyashchie na solnce uprugie belye shary... My oba
zavorozhenno smotreli na etu igru prirody chelovecheskogo tela.


     "Arnol'dych,  --  koshechkoj lastilas' k  pape  Tanya, siyaya golubiznoj glaz,
kogda  my  napravilis' k  prichalu. -- Ty  menya pokormi tut, a to ya opyat' budu
etogo snoba smushchat'. ZHrat'  hochu, spasu net. Poka eshche doedem, poka usyademsya,
da poka vy vse  nagovorites'!.. Tut zhe est' kakaya zabegalovka, hot'  pirozhok
zaglonut', a?"
     "Tanya, chto za yazyk! -- serdilsya ya. -- |to ona  tak narochno pridurivaetsya,
papa.  Dlya  tebya.  Provocirovat' --  ee  lyubimoe  zanyatie.  "Miledi" chertova!
Terpet' ee ne mogu!.."
     "Felichka,  polyubi menya,  -- sovershenno razoshlas' Tanya, povisaya teper' na
moej  ruke.  -- CHto  tebe  stoit? Nu,  hochesh'  ya  radi  tebya  poceluyu  tvoego
pa-apochku? Smotri, kak on menya lyubit. Pravda, Arnol'dych?"
     "A ved' ne pila! -- voshishchalsya papa. -- A esli ee eshche i napoit'?"
     "Vo!  Ideya... Napoite  menya  i  privolokite  pod myshki v svoj prilichnyj
evrejskij dom p'yanuyu russkuyu devku. A  ya tam budu gromko ikat' i materit'sya,
a? CHtoby vse bylo po teorii koe-kogo."
     "|ta "koe-kto" -- ne na shutku rassvirepel ya, -- mezhdu prochim, moya mama. A
ty poka eshche..."
     "Prosti, Felichka, svoyu durochku!.. Ty prav. Kto ya tebe?  Bol'she ne budu.
No esli ne pokormish', beregis'! YA-to smolchu, a vot moi golodnye kishki!.. Oni
zhe mne ne podchinyayutsya i ves' vash dom na roga postavyat. Esli ty  svoyu krasulyu
sejchas ne  pokormish', bednaya tvoya ma-amochka  snova budet kompleksovat',  chto
synochek  na  takoj svinyushke zhenit'sya sobiraetsya. Nu, radi nee, rodimoj, hot'
odin pirozho-chek, v takuyu krasivuyu past', a?.. Net, ty posmotri tol'ko, kakaya
u tvoej  lyubimoj  ocharovatel'naya i golodnaya pa-a-ast'!.. ZHrat' davaj, ponyal,
ty, sadyuga?.."


     "Feliks, -- pryamo shipel ot szhigavshej  ego strasti papa na katere,  kogda
schastlivaya  Tanya zadremala na  palubnoj skamejke posle  zakusochnoj, zhmuryas',
ulybayas' i vzdragivaya vo sne, a my s nim sklonilis' nad beloj penoj ot vinta
za  kormoj.  -- |to  takaya  zhenshchina, kakih  u  tebya nikogda, nikogda, nikogda
bol'she ne budet! Esli ty na nej ne zhenish'sya, zhenyus' ya!" "Zamolchi... Podumaj,
KOMU ty eto govorish'!" "YA prosto kak v bredu..." "Ono i vidno!"



     Feliks:
     Papa dejstvitel'no stal sam ne svoj.
     V sadu s matom zapustil tyapkoj v chuzhuyu koshku tak,  chto rasshib vdrebezgi
svoyu  zhe lyubimuyu starinnuyu  amforu  s  redkim  afrikanskim cvetkom.  Na menya
smotrel volkom. Stoilo pokazat'sya  mame, kak on nachinal shipet', morshchas', kak
ot  boli. Ulybalsya  tol'ko,  kogda  videl  Tanyu. Delo  prinimalo  neshutochnyj
oborot, i ya re-shil nemedlenno  uvezti ee  podal'she ot nezadachlivogo trenera,
obezumevshego pos-le sletayushchej tryapochki.
     Tem bolee, chto Tane davno byli obeshchany pohody po Krymu.
     V soroka kilometrah ot Sevastopolya, v Bajdarskoj doline s bol'shim selom
Or-linoe  zhil  papin  boevoj drug  dyadya  Vitya  Polishchuk,  u kotorogo ya  chasto
provodil ce-lye  mesyacy  v  detstve.  Dyadya  Vitya,  estestvenno, tut zhe  glaz
polozhil na Tanyu, kak, po vsej veroyatnosti, prinyato v morskoj pehote, no tetya
Grusha, ego  blagovernaya, sposobna byla vseh  nas pri sluchae  prishibit' odnoj
levoj. K tomu  zhe,  u nee byl takoj byust, ryadom s kotorym Tanin  vyglyadel by
bezobidnymi pryshchikami na blednom tel'ce. Tak chto  otstavnoj desantnik tol'ko
robko shchurilsya u svoih ul'ev skvoz' setochku pod solomennoj shlyapoj, glyadya, kak
my s Tanej na stremyankah so-biraem vishni.
     Utrom,  eshche  do  voshoda solnca, my  nacepili  ryukzaki,  vzyali palatku,
lasty, maski i tronulis' v Laspi, k samomu zamechatel'nomu morskomu  beregu v
moej zhizni...
     Pervaya chast' nashego puti prolegala  sredi durmanyashchego  aromata tabachnyh
planta-cij, potom my okazalis' v ekzoticheskom gluhom  ushchel'e  mezhdu porosshih
dikim  kizilom  seryh  otvesnyh  skal,  a chetvert'  chasa  spustya  ono  vdrug
oborvalos'.
     Pered nami  bylo  more, goluboj cvet  kotorogo podcherkivalsya uhodyashchej v
nebo sinej goroj na fone rozovogo rassvetnogo neba. Sredi ee zelenyh otrogov
sveti-lis' belye postrojki i uzkie plyazhi.
     Rassvet  otrazilsya na rascvechennoj  nezhnymi mazkami techenij  beskrajnej
poverh-nosti rozovym drozhashchim svecheniem.  Potom  srazu zazhglos' i zablistalo
otrazhe-nie oslepitel'nogo diska,  poyavivshegosya  iz-za  mgnovenno pochernevshej
gory.  V  etom siyanii ischezli  otrogi,  bereg i chast' morya, prikrytye ten'yu.
Voda radostno i uverenno  zaiskrilas', menyaya  rassvetnyj glubokij sinij cvet
na nabiravshie yarkost' i silu dnevnye golubye ottenki.
     Tanya zamerla ot etoj privychnoj mne igry sveta i tenej.
     "Po-moemu,  nichego  podobnogo  v  prirode  ne  sushchestvuet,"  --  nakonec
vydohnula ona.
     "Sushchestvuet, -- poceloval ya  ee nosik. --  Glaza moej lyubimoj "miledi". YA
davno mechtayu tebe pokazat' ih so storony. Takoe bogatstvo cvetov svojstvenno
tol'ko etomu moryu, tvoim glazkam i sapfiram!"
     "Spasibo, -- goryacho shepnula ona, vytiraya slezy  tyl'noj storonoj ladoni.
--  Kogda ty tak  krasivo vresh', vo mne snova prosypaetsya illyuziya, chto ty menya
vse-taki lyubish'..."
     "Togda, -- nadel ya ryukzak, -- vpered!"
     "Kuda?..  --  otoropela ona. --  YA dumala, chto  posmotrim tvoj unikal'nyj
rassvet i  obratno. Stoj... Ty kuda eto?.."  "Vniz." "S takogo  obryva?! Bez
parashyuta..." "Ne bojsya, Tajka, ya tut s detstva kazhduyu tropinku znayu."
     YA-to  znal!  Moi  nogi  sami  stremitel'no   nahodili  nuzhnye  opory  i
pereletali  s  ustupa na  ustup,  a  vot  ej  potrebovalos' nemaloe muzhestvo
sledovat' za mnoj  po chut'  li ne otvesnym skol'zkim ot osypayushchihsya kamnej i
sosnovyh igl tropkam  mezhdu izvivami  serpentina. YA lovil  Tanyu,  kogda ona,
vytarashchiv glaza, s grom-kim topotom  tormozila podoshvami ked na vyshcherblennom
asfal'te. I zamirala  s  neizmennym "Uf...",  edva  sobirayas'  s  duhom  nad
obryvom pered ocherednym bros-kom vniz.
     Lico  ee  stalo  kamennym, a glaza svetleli  tol'ko kogda  put' nedolgo
lezhal po gorizontal'nomu uchastku vdol'  dorogi do  vhoda v ocherednuyu tropku.
Odin  raz ona  ostanovilas' na  drozhashchih  podgibayushchihsya  v kolenyah  nogah  i
skazala  gluho:  "Ubejte menya, no ya  dal'she  ne  pojdu.  |to zhe... eto  vyshe
chelovecheskih sil..."
     Tropinka zdes' vilas' u podnozh'ya steny, slozhennoj iz chudom zacepivshihsya
nekogda, pri  poslednem  zemletryasenii, i teper'  navisayushchih  ostrymi krayami
bagrovyh granitnyh oblomkov razmerom s vagon kazhdyj. Vverh eta stena uhodila
v samoe siyayushchee uzhe dnevnoj golubiznoj nebo, a pod nogami gromozdilis' takie
zhe ogromnye  skaly,  nispadayushchie v  bezdnu,  na dne  kotoroj prodolzhala sebe
vit'sya  sredi  zeleni uzkaya lenta --  seryj asfal't serpentina s okajmlyayushchimi
ego belymi stolbikami so storony obryva.
     YA vernulsya, snyal s Tani ryukzak, prones ego nad propast'yu i nacepil sebe
na vto-roe  plecho.  Potom ostorozhno  povernul  bednuyu obitatel'nicu ploskogo
chuhonsko-go  kraya licom  k stene. "Derzhis' rukami  za kamni i  idi bokom  za
mnoj." "Net!  -- otchayanno kriknula ona, razmazyvaya slezy po shchekam. -- Spinoj k
etomu  uzhasu  mne  eshche strashnee. YA luchshe vot tak..." Ona povernulas' licom k
obryvu, vytarashchila glaza i poshla, kak po karnizu, perebiraya rukami stenku za
svoej spinoj do sle-duyushchego nadezhnogo ploskogo uchastka asfal'ta.
     Zato  pri  takom spuske s broskami po  tropkam ot yarusa k  yarusu dorogi
more  pri-blizhalos' k nam  s neestestvennoj bystrotoj, na glazah prevrashchayas'
iz  zybkogo  sinego  prostora  v  goluboe  zhivoe  sushchestvo,  shevelyashcheesya  za
zaroslyami ostro pah-nushchej tui.
     Nakonec, zadrozhala za listvoj kustov i iglami sosen belaya pena priboya i
posly-shalsya kruglyj rokot v nem gal'ki.
     "Vse! -- ob®yavila Tanya, sadyas' na etu gal'ku u samoj vody. -- U kogo kak,
a u  menya  nog bol'she  -- net... I nikogda v  zhizni oni  ne otrastut.  Nu, ty
daesh', Il'ich!  Vzyal i  obeznozhil  takuyu lovkuyu  devushku...  Da u menya voobshche
bol'she  ni na chto net  ni-kakogo  adrenalina.  |to zhe... to  zhe  samoe,  chto
parashyutistu sto raz za odin spusk kupol proparyvat'! Sadizm kakoj-to..."
     Mne,  odnako, bylo ne do nee. Nado bylo srochno vylozhit'  v teni skaly u
kromki priboya vodu, pivo i kolbasu, chtoby ne  ostavlyat' na solnce. U  skaly,
za  kotoroj  ya  vsegda  razbival  palatku na melkoj i myagkoj gal'ke, ya  stal
raskladyvat' ee dno i stavit' shesty, zabivaya kolyshki rastyagivaya shpagaty.
     Neschastnaya  Tanya vse sidela s vytyanutymi nogami  i bessil'no opushchennymi
ru-kami, otkryv zharko dyshashchij rot i vperiv v more osteklenevshij vzglyad, poka
ya rabotal i nasvistyval pesenku.
     Osoznav, nakonec, chto ona vyglyadit ne luchshim  obrazom, ona podnyalas' na
netver-dyh nogah i stala snimat' kedy i bryuki.
     YA prodolzhal trudit'sya, raskladyvaya soderzhimoe ryukzakov i  ne obrashchaya na
svoyu poputchicu  nikakogo vnimaniya. Ona poshmygala  u  menya za  spinoj i robko
oklik-nula: "Molodoj chelovek, vy  tam nikogo ne zabyli sluchajno, po doroge s
ver-shiny?"
     "Nemedlenno odevajsya! -- vyzverilsya ya, uvidev na nej tol'ko oslepitel'no
belyj  na  fone  zagara  bikini  iz  sobstvennoj  kozhi.  --  Sovsem  odurela,
striptizerka cher-tova!" "A che? -- krivlyalas' ona, potyagivayas'. -- My zh s toboj
dikari. Kogo tut stesnyat'sya?" "Idiotka, -- shipel  ya, zatravlenno oglyadyvayas'.
--  Tut zhe pionerskij lager' i pogranzastava. Patruli kazhdye pyat' minut hodyat.
S avtomatami, mezhdu prochim... A to i s sobakami!"
     "I bojcu na dal'nej na granice, -- mstitel'no zapela ona, demonstrativno
pohlo-pyvaya sebya  po grudi,  -- ot  Tanyushi  peredaj privet. Pust' on vspomnit
devushku  na-guyu,  pust'  uslyshit,  kak   ona  zvuchit...   Ladno,  ladno,  ne
kompleksuj,  ya  odenus'.  Mozhno  podumat'!  CHto  ya  ot nih  zakroyu  svoim-to
kupal'nikom?..  Felya,  ya uzhe  est'  hochu,  --  ob®yavila  ona,  oglyadyvaya nashi
pripasy. -- Ser'ezno. Nu, ne serdis'.  YA zhe pro pionerov nichego  ne  znala. A
mozhno  mne  k  nim  hot'  na  den'  ustroit'sya  v  la-ger' pionervozhatoj, a?
Predstavlyayu,  kak tam slavno kormyat. Tri raza v den'!"  "Nel'zya."  "CHego eto
vdrug?  YA  tebe kto? YA  moral'no ustojchivaya. YA tol'ko  na  tvoih  tropkah ot
straha shatayus'.  Fel', davaj  obratno  pojdem drugoj dorogoj, a? Pros-to  po
serpentinu?"  "Nel'zya.  |to  vdesyatero dal'she."  "Zaladil.  To  nel'zya,  eto
nel'zya.  A poest'-to  voobshche  kogda dash'?" "Vot ryby  nab'yu ostrogoj, svarim
uhu. Poterpish'."  "Nichego sebe! A esli ni odna rybeshka  tebe ne podstavitsya?
Net, my tak  ne  dogovarivalis'. Hleba  hot' daj, zhlobina!  -- zarychala  ona,
zapuskaya ruku v ryukzak. --  Nafig narodu lyuboj Il'ich bez hleba golodnym!.. O!
Tut, mezhdu pro-chim, i kolbasoj pahnet..."


     Ves'  den'  my  plavali s maskami, slysha tol'ko serebryanyj plesk vody i
nashi  gluhie vdohi-vydohi v  trubki. Nad zaroslyami  morskoj  travy i  sinimi
provalami iskrilos' blikami goluboe  plamya ot vertikal'nyh solnechnyh  luchej,
prelomlen-nyh  i perelivayushchihsya v glubine. Tanya sdelala mne pod vodoj  znak,
pokazyvaya na eti spolohi.  YA podnyal masku na lob. "Ne slyshu!" -- skazala ona,
zagadochno  uly-bayas'. "CHego ne slyshish'?" "Komplimenta glazam tvoej "miledi".
Takie ottenki sinevy vizhu, a voshishcheniya ne slyshu!"
     YA stal ee celovat'.  Ona  pospeshno zadvinula  masku na shee  za spinu  i
opustila obe  svoi  tryapochki. "Tajka! --  trevozhno  oglyadyvalsya  ya. -- Patrul'
zhe..."
     "Gde imenie,  a  gde voda, --  zharko  celovalas'  "miledi",  --  nuzhny my
kakim-to po-granichnikam!  My  zhe  ne  diversanty kakie-to  v  gidrokostyumah.
Vpolne golye so-vetskie lyubovniki..."
     Patrul' dejstvitel'no  poyavilsya na tropke, v'yushchejsya nad  plyazhem  -- dvoe
parnej  v  zelenyh furazhkah  i  tyazhelyh  sapogah,  no  na  nas  oni dazhe  ne
oglyanulis'.
     "Da u nih i binoklya-to  net, -- uspokaivala menya Tanya. -- I chto im voobshche
vidno-to? Dve golovy nad vodoj... Zato chto u nas s toboj pod vodoj-to!.."


     Ryby togda  v  Laspi bylo v  izbytke. K vecheru  uha byla  s®edena, pivo
vypito.
     Noch' nastala pochti mgnovenno. Gora, chto  celyj  den'  navisala nad nami
zastyv-shim naryadnym serym oblakom na sinem nebe, stala chernoj, pogloshchaya odni
sozvezdiya i vydvigaya drugie,  otchego kazalos', chto ona povorachivaetsya vokrug
vertikal'noj osi, medlenno i neotvratimo padaya na nas.
     Razglyadet' nas  vo  t'me, da eshche za skaloj s  tropinki bylo nevozmozhno.
Patrul' svetil  tol'ko  sebe pod  nogi dovol'no vysoko i daleko.  My plyli v
nevidimoj vode, edva  shevelya  lastami.. Tanya sidela verhom na  moih kolenyah,
prizhavshis' shchekoj k moemu licu, izredka privstavaya,  opirayas'  na  moi plechi.
More maslya-nisto blestelo v bezlunnoj nochi, otrazhaya zvezdy.
     "Feliks, smotri kakoe chudo! -- sheptala ona. -- My zhe s toboj letim -- odni
sredi  sozvezdij...  Felichka!  CHto  by  s  nami ni  sluchilos',  etot mig  my
zapomnim, kak samyj schastlivyj v nashej zhizni, pravda?.." "Nepravda. Dlya menya
lyuboj  mig s toboj  nepovtorim  i  zapomnitsya navsegda... I  nichego  s  nami
plohogo ne budet! Ne vglyadyvajsya v propast', Tajka!"


     Feliks:
     Papa uzhe ozhidal  nas v  Orlinom so  svoej  "volgoj". Oni s dyadej  Vitej
ustroili pod vishnyami tradicionnuyu degustaciyu, to est' pereprobovali nastojki
iz de-syatka raznogo cveta derevenskih butylej,  posle  chego papa zayavil, chto
morskaya  pehota ne sdaetsya, nadel dyadi Vitinu solomennuyu  shlyapu  s setkoj ot
pchel i, sha-tayas',  poshel naprolom  svoz' zarosli  smorodiny k  mashine.  Tanya
pomogla  emu  na-shchupat' rul'  i  totchas  so  smehom  plyuhnulas'  ryadom.  Mne
ostavalos' tol'ko sest' szadi, proshchayas' s zhizn'yu.
     "K-kareta p-podana! -- vydavil on, zavodya motor i  soskal'zyvaya rukami s
rulya. -- K-k-kuda prikazhete, miledi?" "Papa! Ty p'yan..." "T-tanya! |tot salaga
govorit,   chto   ego   otec,   morskoj   pehotinec,   mezhdu  prochim,   p'yan.
P-predstavlyaesh'? YA -- p'yan!"
     "Ty, Arnol'dych, kak steklyshko. ZHmi na gaz i vezi menya pobystree pryamo k
vashim  vkusnyushchim  golubcam. YA  po nim tut  soskuchilas' s etimi galushkami  da
varenikami. Budut mne golubcy? Ili Kazimirovna ob®yavila moyu golodovku?" "Vse
tebe budet, miledi. Pust' tol'ko kto-nibud'  podnimet na  tebya svoj oblezlyj
hvost!.. Ty znaesh', Tanya, voobshche, chto t-takoe voobshche morskaya pehota?.."


     Vam  nikogda  ne  sluchalos'  spuskat'sya  po  izvilistoj gornoj doroge s
p'yanym  vdryzg  voditelem,  kotoromu, k  tomu zhe, bez konca spadaet  na lico
setka, a  sam  on bol'she smotrit na razvevayushiesya  na vstrechnom vetru volosy
sidyashchej ryadom  s nim blondinki, chem  na dorogu? Sprava otvesnaya  beskonechnaya
skala, sleva --  bez-donnaya propast' za  hrupkimi belymi stolbikami,  a iz-za
beschislennyh povorotov vyletayut vstrechnye mashiny...
     Papa   sypal  solenymi  flotskimi  anekdotami,   obgonyal  turisticheskie
avtobusy  po vstrechnoj polose,  nazhimaya na  gaz  pri kazhdom vzryve  Taninogo
smeha.
     "Bystree,  polkovnik! -- v vostorge vizzhala proklyataya  "miledi",  poka ya
stiskival  zuby, chtoby ne zazhmurit' glaza. -- Slabosil'nyj ty, ili u tebya uzhe
motor  ne tya-net?  Gaz, gaz zhmi! ZHit'  zahotyat  -- ob®edut! Vo! Videl?  Kakaya
reakciya! A kakie glaza...CHto ya tebe skazala!.. Gaz!"
     V etot  moment ya i  obozhal, i nenavidel ee odnovremenno, naslazhdalsya ee
smehom i besheno revnoval, obmiraya ot straha i eshche bol'she boyas', chto Tanya eto
zametit.
     My  vleteli  na  Sapun-goru  s takim  svistom,  chto  pervyj zhe  gaishnik
vylupilsya na solomennuyu shlyapu s  setkoj, a potom  pognalsya za nami,  vyzhimaya
vse iz svoego motocikla.
     "Morrskaya  gvarrdiya idet uverrenno,  -- revel  papa. --  Lyuboj  opasnosti
glyadit ona  v  glaza!  --  zvonko podhvatila  Tanya. -- V boyah ispytana, v ogne
proverena,  --  orali  oni  vmeste,  --  morrrskaya  gvarrrdiya  dlya  nedrrrugov
grrroza!..".
     On  uhitrilsya na  beshennoj skorosti s  treskom, sizym  dymom  i iskrami
vpisat'sya v kakoj-to uzkij pereulok sredi gluhih belyh kamennyh zaborov, gde
srodu ne proezzhala ni odna mashina. Gaishnik, estestvenno, proletel mimo u nas
za spinoj, a my stali  istericheski hohotat',  hotya  ya s uzhasom pochuvstvoval,
chto uspel namo-chit' v shtany. Spasibo hot' v temnye... Tanya strastno celovala
menya,  potom  chmok-nula  bravogo  polkovnika v shcheku:  "Ty  byl  nepodrazhaem,
Arnol'dych!.."
     Na vizg tormozov, skrezhet metalla i nashi golosa v pereulok otkrylis' so
vseh storon dveri i  posypalis'  proklyat'ya. Papa dolgo  vyklinivalsya ottuda,
obdiraya krasku s kuzova. Vykativshis',  on tut zhe pomenyal nomera na zapasnye,
kakih  u ne-go okazalos'  v izbytke, spryatal podal'she  shlyapu i  velel nam  s
Tanej otkinut' na-zad kresla i spryatat'sya za zanaveskami  bagazhnika  pikapa.
Gaishnik oshelomlenno oglyadyvalsya na perekrestke, ne obrativ nikakogo vnimaniya
na "volgu" s impozantnym voditelem, proezzhayushchim mimo s pohval'nym smireniem.


     |to  byli poslednie schastlivye  minuty nashego obshcheniya  s  "miledi", tak
kak,  kog-da my  so  smehom vvalilis'  domoj, vo dvore  bylo tesno i  shumno.
Priehala moya kompaniya.  Te, s kem Tanya  tak boyalas' tut  vstretit'sya. I mama
im, konechno, uspela izlit' nabolevshee.
     |lla tut zhe brosilas' mne na sheyu, celuya v guby. Regina, devushka Valery,
noro-vila sdelat' to zhe samoe, a  Gena i Valera zhali ruki mne i pape, a Tanyu
slovno ne zamechali. Ot ee schastlivogo  nastroeniya totchas nichego ne ostalos',
i  nachalis'   te   samye   metamorfozy,  kotorye  vse   zloradno  podmechali,
peredraznivali, podmigi-vaya drug drugu i delaya strashnye glaza.
     "Tanya,  -- skazal ya kak  mozhno gromche. -- Podi sprosi, ne  nuzhna li  mame
pomoshch'."
     Slovno prosnuvshis', vse tut zhe stali  s nej  zdorovat'sya. Moe zamechanie
pokazalo im, chto ya uzhe poselil Tanyu v sem'e. Vse poser'ezneli.


     Konechno,  narod  byl vo vseoruzhii.  |lla  vzyala na  sebya rol' atamanshi,
Regina byla  nastroena eshche agressivnee, a  parni  s interesom  nablyudali  za
nachavshejsya bata-liej. Na barabane polkovodca na holme sidela v serom syurtuke
moya mama.
     |llochka  nachala  ataku s  demonstracii  svoih  beschislennyh  naryadov  i
prichesok na  fone bednosti  svoej  sopernicy.  Regina vnimatel'no sledila za
vsemi  Taninymi   lyapami  dlya  nepreryvnogo  glumleniya.  Vse  demonstrativno
pereglyadyvalis' pri kazhdoj ee replike, povorote nosa ili burchanii zhivota.
     Tanya derzhalas'  dostojno. "Pust' neudachnik plachet!" -- nebrezhno zametila
ona, kogda ya poprosil ee ne obrashchat' na nih vnimaniya.
     Na kazhdyj novyj umopomrachitel'nyj naryad |lly za stolom ili pri vyhode v
teatr  Tanya mogla otvechat' tol'ko otkrovennymi laskami  svoego  Feliksa, chto
privodilo voitel'nic v isstuplenie.


     Tanya:
     A chto  mne  ostavalos' delat',  esli priehali  te,  s kem Feliks vsegda
provodil leto do menya? Belaya leningradskaya kost', elita, s kotoroj ya nikogda
blizko  ne  obshcha-las'. Hotya vse znali  po  Piteru, chto ya devushka Feliksa, no
otnosilis' k  nashemu  obshcheniyu snishoditel'no-prezritel'no,  kak k chudachestvu
aristokrata,  uvlek-shegosya  gornichnoj ili imeyushchego  krasivuyu soderzhanku.  No
kogda on uehal  v Sevastopol' tol'ko so mnoj, poselil  v svoej sem'e  do  ih
priezda,  vse  ponyali, chto  delo gorazdo ser'eznee: zadety interesy klana. U
svoej |lly zavidnogo zheniha otbivala chuzhaya. Stado vsegda  protiv chuzhaka. Tak
chto zdes' oni so mnoj ne cere-monilis'.
     YA  delala  vid, chto nichego ne  zamechayu. V konce  koncov,  Feliks-to byl
vse-taki so mnoj, a ne s nej!  A chto u menya vsego-to obratnyj bilet bez daty
i tridcatka do  pervoj stipendii, tak ob etom  ne znal  i  moj kumir. YA byla
gostem Dashkovskih, a gostyu polozheno zakryvat'  glaza na harakter hozyaev  ili
voobshche ne byt' gostem.
     V principe, my vse byli studentami odnogo  potoka v odnom  institute. I
hotya  ya  ni  s  kem iz davnih  druzej  etogo doma v Leningrade  osobenno  ne
druzhila, no i  ne ssorilis'. Tak chto ih otkrovenno vrazhdebnoe povedenie bylo
dlya menya do neko-torogo vremeni nepriyatnym syurprizom. I tol'ko.
     V konce koncov,  kak  by  inache  ya voobshche  reshilas'  poehat' na leto iz
pasmurnogo  holodnogo  Leningrada  v etot  siyayushchij  blagopoluchiem i  solncem
Sevastopol'? Na  chto by  ya  zdes' snimala  ugol  i  pitalas'? A  tak  Feliks
rasplachivalsya za menya v restorane, vodil v teatr, kak i v Leningrade. Tamara
govorila mne, chto ya vedu sebya,  kak soderzhanka. Tochto takoe zhe otnoshenie  ko
mne demonstirovali nyneshnie gosti, davnie druz'ya Feliksa i  ego sem'i.  Ved'
|llochka chut' li ne s detstva schitalas' ego potencial'noj nevestoj.
     Ves' etot period za scenoj mnogoznachitel'no gremelo bolero Ravelya...


     "Takovy  krugi nashego obshchestva, -- skazal  mne kak-to moj otec,  kogda u
nego  bylo korotkoe prosvetlenie.  -- I delo vovse ne v nacional'nosti tvoego
Feliksa. Ne v etom sut'.  On prosto prinadlezhit k klassu nashej  beschislennoj
podpol'noj bur-zhuazii, a ty u nas proletarochka. I tebe luchshe  ostat'sya eyu zhe
do konca zhizni, chem porodnit'sya s chuzhdym tebe krugom."
     To byl dialog sovsem v inyh dekoraciyah. Dvoe druzej na beregu -- devushka
v pono-shennom  bryuchnom  kostyume i ee psihicheski  bol'noj papa, neestestvenno
hudoj,  zhelto-blednyj i uzhasno  bezzashchitnyj v svoem bol'nichnom odeyanii.. Dve
kroshech-nye zhivye  tochki pod  belesym severnym nebom. Ih zhdala  razluka  -- on
otbyval na mesyacy k svoim videniyam,  a ona uezzhala v Sevastopol'  na  leto s
robkoj nadezhdoj na chuzhdoe ee sud'be schast'e... My sideli s nim na beregu pod
svisayushchimi  k vode ivami, slovno p'yushchimi iz  pruda  chernuyu vodu i govorili o
moej lyubvi, o vari-antah moego raspredeleniya, o mame i o politike, kotoraya i
privela ego v etot dvorec poslednego miloserdiya.
     V  zerkale  vody  otrazhalsya  kupol  imeniya  petrovskogo  promyshlennika,
dvorca, perekuplennogo nekogda velikim russkim psihiatrom.
     "Vprochem, ya i ne boyus', dochka, chto  etot klass  tebya  zasoset.  Net, on
tebya v sebya  prosto  ne  vpustit.  Feliks -- figura v tvoej zhizni prohodyashchaya.
Budet kto-to  drugoj.  CHto ty tak stranno na  menya smotrish'?  Dumaesh', chto ya
vyzdoravlivayu, chto menya vot-vot vypishut navsegda? Ne nadejsya. YA neizlechim. U
menya slishkom mnogo myslej."


     Pered samym ot®ezdom  v Sevastopol'  ya posetila vystavku populyarenogo v
to vremya  pol'skogo  hudozhnika v  |rmitazhe. I  dolgo  stoyala pered  kartinoj
"Ubezhi-shche".  Razvaliny  do  gorizonta   prichudlivym  obrazom  slozhilis'  nad
malen'kim chelovekom  v  zabotlivo prikryvayushchie  ego kirpichnye  ladoni.  Menya
porazilo lico oborvanca: otchayanie v glazah i zhalkaya vinovataya ulybka.
     YA slovno uvidela  sebya  posle  togo,  kak  konchitsya  feeriya  pod imenem
Feliks. Pol-naya samyh mrachnyh  predchuvstvij  lichnoj  katastrofy,  ya pryamo iz
|rmitazha  zashla  v  komissiyu  po raspredeleniyu, kotoraya  leningradcami  i ne
interesovalas'. I tam tajkom ot Feliksa podala predvaritel'nuyu zayavku na CKB
vo Vladivostoke. S soboj v poezdku ya vzyala knigu pro tamoshnij podvodnyj mir.
Kogda menya osobenno dostavali  v  Sevastopole, ya perechityvala etu  knizhku  i
dumala  o tom, kak ya vystroyu iz  ruin moej  lyubvi hot' kakoe-to ubezhishche. Bez
pokrovitel'stva. Sobstvennyj mir u svoego teplogo  morya. Tot zhe Sevastopol',
no  na drugom  beregu  moej zhe  strany. Esli Feliks bez menya tak  ili  inache
zacepitsya za  Leningrad,  to  iz rodnogo  goroda  pridetsya  uehat'  mne.  Po
raspredeleniyu i kak mozhno dal'she. Ostat'sya posle neizbezhnogo razryva ya by ne
smogla. Kazhdaya ulica, most, dom budet mne pytkoj vospominanij.
     YA nastol'ko byla uverena, chto razryv neizbezhen,  chto dazhe ne udivilas',
kogda on proizoshel...


     A poka chto na scene vse tot zhe bogatyj dom Dashkovskih v Sevastopole.
     Tol'ko dejstvuyushchih lic poubavilos'. Vsya gop-kompaniya poshla  v teatr bez
menya: ya perekupalas', strelyalo v uhe i hotelos' prosto lech' poran'she.
     Kak  vsegda,  kogda  severnye  gosti kuda-to,  nakonec,  uhodyat,  yuzhnye
hozyaeva  chuv-stvuyut dolgozhdennoe  korotkoe oblegchenie.  K Kazimirovne prishla
takaya zhe res-pektabel'naya i glazastaya podruga.  Byl podan tort, chaj, a chto ya
doma oni  ne znali. Vo vsyakom sluchae,  mne do opredelennogo momenta hotelos'
dumat', chto vse dia-logi i monologi byli pust'  i obo mne, no ne dlya menya. V
otlichie  ot v  obshchem-to dobrejshego i bezobidnogo nacionalista deda Kazimira,
eti dvoe ne  kasalis' moe-go "pozornogo  gojstva". Tem  bolee,  chto  podruga
voobshche byla ne  to armyanka, ne to gruzinka, ya ih  vechno putayu. No vot  chto ya
naglo i bezobrazno lezu v sem'yu, chto ya uzhe god zhivu za schet Dashkovskih,  tak
kak Feliks  treboval  v  eti  mesyacy  s  rodi-telej  bol'she  deneg  na  svoe
studencheskoe zhit'e, chto ya vul'garna i yavno iz nizshih sloev naseleniya, chto ya,
k tomu zhe, slishkom  seksapil'na vneshne, chtoby ne privle-kat'  so vseh storon
drugih  muzhchin,  hotya  (tut  oni  prosto  hryukali  ot  udovol'st-viya) takogo
podvizhnogo nosa stesnyalas' by lyubaya prilichnaya devushka i nikogda ne pozvolyala
by sebe shmygat' im pri vseh, volnuyas'... A kak u nee  vechno burchit v zhivote,
esli chto ne  po nej!..-- smakovali oni. -- A kak  ona zhadno smotrit na vkusnuyu
edu... Oni  podrobno osmeivali vse osobennosti moego lica i figury, kotorymi
ya  tak gordilas'. Dazhe to, chto moi golubye  naivnye glaza temneyut do sinevy,
esli ya zlyus'.
     Potom  do menya doshlo,  chto  oni ne  prosto  znayut, chto ya  ih  slyshu, no
namerenno gromko odobryayut akciyu, osushchestlyaemuyu moimi milymi  odnokursnikami.
Vpro-chem, ya srazu ponyala, chto eto byla soglasovannaya i zhestokaya travlya. I ne
ochen' udivilas' ili ispugalas' -- ya s detstva nablyudala, kak eto delaetsya, po
nashej kommunalke. Tam periodicheski vse opolchalis' protiv kogo-to odnogo.
     Okazalos', chto plan  dal'nejshih boevyh dejstvij Sof'ej Kazimirovnoj byl
so  vsemi soglasovan  eshche  do  nashego  vozvrashcheniya  iz Orlinogo.  Ostavalos'
vyyasnit', na ch'ej storone Feliks i kak on reagiruet. "Da on  tol'ko smeetsya,
--  skazala ona. -- Emu tozhe interesno, do kakoj stepeni  ona  beznravstvenna i
chto  eshche sposobna sterpet' v  gostyah. On  mne tak i skazal:  vsegda  polezno
lyubogo  ispytat' na vshi-vost'." "To est' ona emu eshche bol'she nadoela, chem nam
vsem?" "A  ty etogo  razve ne zametila? On  zhe ee stesnyaetsya. Terpit prosto,
kak  ideal'nuyu  soderzhanku,  goto-vuyu  na  lyuboe  unizhenie.  On   mne  takoe
rasskazyval pro ih  intimnye otnosheniya, prosto ne veritsya!"  "A chto imenno?"
"Predstavlyaesh',  ona emu  pozvolyala..." "Ne  mozhet  byt'!"  "On  sam  uzhasno
stesnyalsya, kogda mne eto rasskazyval. Parnyu, znaete li, vse prostitel'no, no
devushke..." "Ne vsyakaya soderzhanka sposobna pozvolit', chtoby..." "Vot imenno!
Ee nikto ne vosprinimaet inache,  kak soderzhankoj. I ona eto znaet. Drugaya by
ot styda udavilas', a eta smotri, chut' li ne gorditsya..." "Net, nu kakaya  zhe
ona vse-taki dryan'!" "Slushaj...  A ona ne ostalas'  li doma? Ty uverena, chto
ona  ushla so  vsemi?  U  nee zhe vrode  uho bolelo, vdrug  lezhit sebe  i  vse
slyshit?"
     Kazimirovna  vporhnula ko mne, naklonilas' k samomu licu,  dazhe laskovo
popra-vila  odeyalo  i pogladila po  volosam. "Predstavlyaesh'?  --  razdalsya ee
narochno  gro-mkij  shepot.  --  Dejstvitel'no  spit ili  pritvoryaetsya,  no ona
tam..." "Neudobno-to kak!" "Plevat'.  Pust' znaet.  Da ty ne bespokojsya. |to
zhe Tan'ka! Ej vse kak s gusya voda. I ne takoe proglotit..."
     Mne stalo udivitel'no toshno  na  dushe. Mir slovno  pomerk. A za scenoj,
vrode by sovsem ne k mestu, zazvuchala "Karmina Burana" Orfa, obodryaya menya na
reshitel'-nye dejstviya


     Tanya:
     Nautro  ya  tiho stala sobirat'  svoj staren'kij chemodan, poka  vse  eshche
sladko  spali doma i v  sadu, a rozovoe  solnce edva osvetilo sizyj  pryannyj
vozduh  nad  velichest-vennym  gorodom.  YA  by  slinyala  nezametno,  no  Il'ya
Arnol'dovich kak raz sobiralsya na utrennyuyu rybalku na Artillerijskoj buhte so
svoim yashchichkom-sideniem i umopomrachitel'nymi  snastyami. YA spotknulas'  ob nih
na stupenyah kryl'ca. Arno-l'dych  podnyal na  menya  myasistoe muzhestvennoe lico
pod kozyr'kom beloj kepochki, rasshiril svoi  prekrasnye glaza moego Feliksa i
bez slov srazu vse ponyal.
     "YA podvezu tebya, Tanya...  -- tiho skazal  on. -- I pomogu  s biletom. Tak
prosto ty v sezon iz Sevastopolya ne uedesh'."
     |to-to ya znala,  no  nadeyalas' na moi  tridcat' rublej -- dam provodniku
sverhu  svo-ego obratnogo bileta bez daty. S blatom ya ih sohranyu... Bednost'
--  ne porok. YA soglasilas'. Arnol'dych brosilsya snachala v dom, potom v  garazh,
vyvel svoj pikap, usadil menya i gazanul. Snasti tak i ostalis' na kryl'ce.
     Kogda my promchalis' mimo  vokzala, ya stala trevozhno oglyadyvat'sya. |togo
eshche  nehvatalo -- amurnyh priklyuchenij s nesostoyavshimsya rodstvennikom.  On tak
na menya smotrel ves' etot mesyac!.. Vechno podglyadyval, kogda ya splyu ili moyus'
v ih letnem dushe...
     "Il'ya Arnol'dovich, -- nachala ya  grozno. -- Vy kuda eto menya vezete?.." "V
aeroport,  -- laskovo i ostorozhno kosnulsya on rukoj moego kolena. -- CHego tebe
muchitsya v du-hote dva dnya?"
     "Ni razu v zhizni ne letala, -- rasteryalas' ya. -- U menya  i deneg-to takih
na bilet  net...YA  dazhe ne  predstavlyayu, skol'ko stoit bilet na  samolet  do
Leningrada."  "Kak  ty  dumaesh',  povez  by ya tebya, esli by  ne vzyal s soboj
deneg? Ne beri v golovu. Prosto u menya blat na zheleznoj doroge slabee, chem v
Aeroflote. -- On zamolchal,  izredka  laskovo ulybayas' mne v zerkale. -- Doshlo,
nakonec, do tebya,  chto moj ohla-mon  tebe ne para?" --  sprosil on  tiho. "Do
menya-to doshlo, a vy vot pochemu tak schitaete? Potomu, chto ya iz bednoj sem'i?"
"CHepuha."  "Togda potomu, chto ya rus-skaya?.." "Da  my vse tut stali  russkimi
gorazdo  bol'she, chem  evreyami.  Prosto paren' moj svoej  mater'yu  kapital'no
isporchen i tebya ne stoit. Ty, Tanechka, udivitel'naya krasavica. I, k tomu zhe,
chestnyj normal'nyj  chelovek. Zachem  tebe  lezt'  v etu gryaz'?" "Pust'  v nej
Feliks s |lloj valyayutsya?" "Tochno. U |lly v  sem'e takaya zhe situaciya. My s ee
papoj  druz'ya  eshche s fronta, potom po sluzhbe v morskoj pehote.  Oba pytalis'
nashih  detej vospityvat' po-svoemu, no malo nauchit' ih sambo. ZHizni ih uchili
mamy. I nas samih zheny perevospitali tak, chto strashno dazhe dumat', kakimi my
stali. Da, nashi sem'i uzhe let pyatnadcat' zhivut horosho. No vot etoj cenoj,  --
on polozhil  ruku na  serdce.  -- Poetomu ya  i  sam  hotel  bylo tebe  koe-chto
poyasnit', no ty by reshila, chto ya  zaodno s Sonej, verno?"  YA molcha kivnula i
stala tiho plakat'. My molchali do samogo Simferopolya. Tut  Arnol'dych kuda-to
begal, poka  ya  sidela v  mashine, vernulsya,  blestya glazami,  s  nikogda  ne
vidannym mnoyu imennym aeroflotskim biletom. Kogda nachalas' posadka, on vdrug
krepko obnyal menya i poceloval kuda-to v sheyu za uhom, kogda ya rezko otvernula
lico. "Gde moi hotya by tridcat' pyat'?.. -- gluho skazal on, szhimaya  moyu ruku.
--  Ne zabyvaj  menya, Tanechka. Net na  svete  bolee  odinokogo  i neschast-nogo
otstavnogo polkovnika..."
     Simferopol'  ostalsya  pozadi, plavaya v  svoej  avgustovskoj zhare.  YA ne
otryvala glaz ot fantasticheskogo  zrelishcha za oknom, poka zelen' rascherchennyh
ukrainskih i  belorusskih polej ne  zadernulas' oslepitel'no  beloj  pelenoj
oblakov. |ti  oblaka potom  pridvinulis', posereli, pocherneli  i ischezli nad
blestyashchej Nevoj, povorachivayushchejsya sredi temnozelenyh lesov.









     Feliks:
     Nautro ya obnaruzhil, chto ni Tani, ni ee staren'kogo chemodana v dome net.
Ne  bylo, k tomu zhe, i papy, hotya  ego rybackie snasti v besporyadke valyalis'
pryamo na kryl'ce. Ne bylo i nashej "volgi".
     Mysl', chto papa prosto uvel u  menya Tanyu ne ostavlyala menya, da, boyus' i
mamu, do teh por poka  k poludnyu ne vernulsya  on sam i skazal,  chto otpravil
Tanyu v Lenin-grad na samolete. YA sgoryacha ob®yavil, chto nemedlenno lechu za nej
vsled, no  mama, vpervye v moej zhizni,  sovershenno spokojno skazala:  "Leti,
esli u tebya est' den'gi."
     Do sih por etogo slova dlya menya voobshche ne sushchestvovalo.  YA  vsegda bral
den'gi iz  papinogo yashchika,  a v  Leningrade  prosto snimal skol'ko  hotel so
svoej sberknizh-ki, kuda papa perevodil mne sredstva na zhizn'.
     "YA chto, isklyuchen iz sem'i? -- grozno nachal ya. -- CHto znachit, "esli u menya
est' den'gi"? S kakih  eto por u nas  poyavilis'  lichnye, a  ne obshchie den'gi?
Papa, mne nuzhna tysyacha rublej, chtoby v  Leningrade  uladit' moi otnosheniya  s
Tanej. I ya etu tysyachu voz'mu..." "Net, syn, -- vdrug surovo skazal polkovnik.
--   Ne  voz'mesh', potomu, chto  na eto  ya  tebe  deneg ne  dam. Hvatit  muchit'
horoshego cheloveka. Ty ee ne stoish'. Ty mog, vidya, chto tut tvoritsya, uehat' s
nej na ves' otpusk  k  Poli-shchukam, vernut'sya v Leningrad,  dazhe vygnat' radi
Tani ih vseh -- on svirepo obvel zhestom pritihshuyu kompaniyu -- k  e...  materi!
No ty ne muzhchina, hot' ya iz tebya i sdelal bojca. Ty -- syn etoj zarazy. A oni
s  Tanej  biologicheski nesovmestimy  v odnom dome. Poetomu odnoj iz nih  tut
delat' nechego!  Ona pravil'no sdelala, chto  uehala. ZHal' tol'ko,  chto  ya sam
slishkom  star dlya braka  s etoj  blagorodnoj zhen-shchinoj! Uzh ya by  ne pozvolil
ponosit'  svoyu  vozlyublennuyu,  nablyudaya  s  lyubopyt-stvom,  kak  ona  snosit
unizheniya. Rastil, rastil syna -- a vyrastil kusok govna..."
     "Vo-ot kak! -- porazilas' mama.  -- Blagorodnoj? YA dlya tebya uzhe plebejka?
|ta dryan' namerenno ego v sebya vlyubila! Snachala etot razvratnik byl rad, chto
ego  priglasili  "potrenirovat'"-polapat'  ee  na  plyazhe.  A   potom  ya  ego
podlovila, kogda on tajkom iz  nashej komnaty podglyadyval, kak ona moetsya pod
dushem, a ona, znaya eto, tol'ko poluchshe  vystavlyalas'... Vot dryan'!  Malo  ej
bylo okrutit' moego  syna,  zaodno i muzha reshila u menya otbit'! Pust' tol'ko
poyavitsya  snova  v  moem dome! YA ee otravlyu,  kak  sobaku... Klyanus' vam pri
vseh!" "Mama!  -- krichal ya. -- Tanya ponyatiya ne imela, chto ee  vidno  iz  etogo
okna. CHto ty vechno vydumyvaesh'?"
     "Da chego eto vy  tut  vse  ssorites'? -- likovala |lla. --  Vy radovat'sya
dolzhny,  chto ona nakonec smylas'! Tam,  gde "miledi"  poyavlyaetsya, vse tut zhe
letit kuvyrkom. Esli by Feliks na nej zhenilsya, etot milyj dom prevratilsya by
v  ad. Ona by soblaznila  dyadyu  Il'yu, tetya  Sofa podsypala yad v  ee  lyubimye
golubcy, a ona, dogadavshis',  ch'ih eto  ruk delo,  spalila by nafig ves' nash
legendarnyj Seva-stopol'! Vy  chto, ne znaete,  chto nachalos' u Bogunov, kogda
ona vsego lish' kak-to perenochevala u nih proshloj vesnoj? Skazhi, Gena!"
     "Dina togda ee pozhalela, -- ves' drozhal ot vozbuzhdeniya moj luchshij  drug,
--   i  pri-glasila u  nas  obsushit'sya posle livnya.  Tol'ko  i  vsego! Ee  tam
prekrasno prinyali,  nakormili, pereodeli. No ona tut zhe vlyubila v sebya  papu
tak, chto nasha sem'ya do sih por ne mozhet pridti v sebya..."
     "|togo  ya ne znala... -- s®ezhilas' mama. -- Mne nikto pro etot sluchaj  ne
rasskazy-val... Tak  moj idiot dejstvitel'no mog s  nej uletet',  Gospodi!..
Kakoe schast'e, chto u nee hvatilo uma ili... rascheta poslat' ego k chertyam!.."
     "Teper'-to ty ponimaesh', Feliks,  -- vstupila tetya Raya, -- chego ty  chudom
izbezhal? Net, tut ya s vami oboimi  soglasna,  Dashkovskie!  Nikakih ugovorov.
Tol'ko vlast'  upotrebit'. Nikakih beskontrol'nyh deneg  ya by Fele bol'she ne
davala. A bez deneg  takie  dryani  estestvennym obrazom  perestayut  igrat' v
lyubov'..."


     |lla:
     Nu, spasibo vam bol'shoe! Spodobilis', nakonec i menya vyslushat', dorogoj
so-stavitel'. Vy tak vtyurilis' v vashu durackuyu  "miledi",  chto nikogo vokrug
voob-shche ne zamechaete. Udivlyayus', kak vas terpit rodnaya zhena... Ladno, ladno!
YA prosto slishkom dolgo zhdala svoej  ocheredi  vyskazat'sya, a  u chitatelej uzhe
voznik  takoj  obraz |lly Koganskoj, chto  ya im  ne  zaviduyu, kogda, nakonec,
uznayut  pravdu...  Da  nachinayu  ya,  nachinayu!  Nebos'  ot  Tan'ki i ne  takie
vstupleniya terpeli.
     Kak vy ponyali iz otkrovenij moih byvshih odnokursnikov, vse moi nadezhdy,
plany, vsya moya  zhizn'  togda byli  razrusheny naglym vtorzheniem v nih  osoby,
kotoruyu Feliks pytaetsya izobrazit' v vide velikolepnoj "miledi".
     Hotya, esli chto i bylo  v  Tan'ke Smirnovoj ot  miledi  Aleksandra Dyuma,
krome  solomennyh volos i golubyh  glaz, tak  eto  bessovestnost', nosivshaya,
kstati, sovershenno  kondovyj harakter! Uvazhayushchij sebya muzhchina i mesyaca ryadom
s nej ne  prozhil by -- s  ee-to  vechnymi proyavleniyami svoego  svinstva!  Felya
upomyanul mne kak-to o  ee yakoby dvoryanskih kornyah. A ya uverena, chto  ni odin
dvoryanin i blizko ne proskakal ot ee predkov  --  krepostnyh krest'yan vo vseh
obozrimyh  pokolen'yah.  No vot kto u nee tochno byli v rodu, tak  eto  ved'my
severnyh  lesov. Okoldovat'  ona  mogla  lyubogo!  Imenno takim putem  ona  i
iskalechila moyu molodost', kogda imenno ya, |lla Koganskaya, a otnyud' ne korova
po imeni Tat'yana Smirnova, i byla pervoj krasavicej?
     Esli  vy ne  verite, to  vot vam nashi fotografii togo  vremeni. Reshajte
sami, kto iz nas interesnee, zhenstvennee i aristokratichnee...
     Itak, my s Feliksom rodilis' srazu posle vojny i rosli v slavnom gorode
Seva-stopole. CHtoby vy ponyali, naskol'ko Tan'ka i okoldovannyj eyu drug moego
detstva  zavralis', opisyvaya  dazhe  samu  sem'yu  Dashkovskih,  vot vam al'bom
foto-grafij   voennyh  let.  ZHenshchine,  kotoruyu  Tan'ka  famil'yarno  nazyvaet
"Kazi-mirovnoj", zdes' okolo dvadcati let, a ona uzhe imela dva boevyh ordena
i ne byla  predstavlena  k Geroyu Soyuza  tol'ko  potomu, chto  ne vpisalas'  v
kakuyu-to  raznaryadku  po  zasil'yu.  V  batal'one   morskoj  pehoty,  kotorym
komandoval  kapi-tan  Il'ya  Dashkovskij  byli  dvoe  razvedchikov --  paren'  i
devushka. Tetya Sonya s moim papoj,  YUroj Koganskim, izobrazhali arijskuyu paru --
ober-lejtenant  s voennoj perevodchicej. Vot  ih fotografiya v nemeckoj forme,
sdelannaya  v  ok-kupirovannoj  Feodosii. Devushka  pod Mariku  Rok  --  byvshaya
studentka inyaza Sonechka, stavshaya potom mamoj Feliksa. Ona ne tol'ko blestyashche
vladela nemec-kim,  no i strelyala  bez promaha, znala vse priemy rukopashnogo
boya  i minnoe delo. I pered vysadkoj  oni  nemcam takoe  ustraivali,  chto te
prihodili v sebya, kogda nashi uzhe karabkalis' po skalam, a korabli othodili v
more. Vse troe otlichilis' povsyudu, gde byli desantnye operacii.
     Tak chto  govorit' bez uvazheniya  o  takoj zhenshchine Tan'ka mozhet tol'ko ot
svoej ochen' bol'shoj "aristokratichnosti"! A uzh vtorit' lzhi  i hamstvu o svoej
mame  mozhet tol'ko "ochen'  lyubyashchij" syn, ne pravda li?..  Dinamo, vidite li,
ona  krutila na kuhne --  vot i vse dobrye slova proklyatyh lyubovnikov o Sof'e
Kazi-mirovne...
     Teper' obo  mne. Otvergnutaya za  nenadobnost'yu  i  nikchemnost'yu podruga
detstva pisanogo  krasavca i seksual'nogo  giganta Feliksa. I vse! A to, chto
moi  raboty   pobezhdali  na  vsesoyuznyh  matematicheskih  olimpiadah,  chto  ya
pervorazryadnica po shahmatam, svela  vnich'yu s samoj  Nonoj Gaprindashvili, eto
vam vsem bylo by, po ih mneniyu,  ne interesno...  Glavnoe,  chto, mol, Fel'ka
menya opekal. Da ego do  sed'mogo klassa voobshche  bili vse, komu ne len'. I ne
on menya, a ya ego togda opekala i otbivala.
     V pionerlagere on kak-to poltora  chasa provisel  na vystupe  skaly  nad
trassoj, poka mal'chishki-antisemity pytalis' ego ottuda palkami sbit'... Esli
by ne  ya,  ego  by voobshche ne bylo  dlya  uteh etoj "miledi"!  YA tak bezhala za
vozhatoj, chto chut' serdce ne razorvalos'. YA posle etogo dva dnya shagu ne mogla
stupit' -- rastyanula  vse zhily  na nogah. U menya togda ot napryazheniya na  pyat'
minut v  glazah potemnelo, vse dumali, chto ya voobshche oslepla. Potom  -- na vsyu
zhizn' golovnye  boli.  A  on  ob  etom  --  ni  slova!  Opekal  menya  i  vse,
s-skotina...
     Da.  YA ego vsegda lyubila. Vot  eto pravda.  Dazhe ne s pervogo klassa, a
ran'she, s detskogo sadika, mozhete mne i ne verit'... Ili smeyat'sya  nad moimi
chuvstvami. YA ego lyubila  potomu, chto  krasivee  mal'chika, a  potom parnya ya i
voobrazit'  sebe ne mogla... Da, ya ne stala k okonchaniyu  shkoly  kobyloj, kak
Tan'ka,  no uzhe v  detstve priobrela takoe zhenskoe obayanie, chto  menya,  esli
hotite  znat',  odin  velikij  artist  sam  na  ulice  ostanovil,  predlagal
snimat'sya vmeste v samom znamenitom fil'me togo vremeni s nastoyashchej sineokoj
krasavicej. Dazhe epizod hotel spe-cial'no dlya menya pridumat', vot. Nikomu ne
predlagal,  a menya zametil, dazhe  k  nam domoj  prihodil  i mamu  ugovarival
poslat' menya  posle shkoly vo VGIK,  chtoby  "ne upustit' russkuyu Odri", adres
svoj ostavil, ponyatno?
     Kogda my s devchonkami ezdili  na vechera v  voenno-morskie uchilishcha, ya ni
odnogo tanca ne prostoyala, a kursanty -- narod pereborchivyj, i devchonok u nih
vsegda bylo  vdvoe-vtroe bol'she, chem  ih samih. A ya poluchala priglashenie  na
ocherednoj  tanec  uzhe  na  letu  val'sa.  Kak vam  takaya  |llochka? Pohozha na
sozdannyj do etogo  zhalkij  obraz?  V  klasse  ya  zasluzhenno schitalas' samoj
umnoj, k tomu zhe.  I v Korabelku ya postupila sovsem ne po protekcii,  kak vy
podumali,  a  sama!  Po  dikomu konkursu.  I Tan'ku  tozhe  videla, kogda ona
sdavala fiziku i shokirovala ekzamenatora svoim byustom. Bud' on chut' poglubzhe
zapryatan  v lifchik i bluzka ne takoj prozrachnoj -- bol'she trojki ne  poluchila
by, esli hotite znat'...
     Da, papa u  menya  dejstvitel'no uzhe  byl k  momentu  opisannyh  sobytij
admiralom i  professorom akademii, kotoruyu  on s  otlichiem okonchil.  Esli vy
pomnite te vremena, to pojmete, kak "legko" bylo evreyu dostich' takih vershin.
A kakim on byl komandirom korablya i prepodavatelem v uchilishche!
     I on s detstva vnushil mne,  chto  lyuboj starinnyj  aristokraticheskij rod
nachi-alsya s kakogo-to pervogo pokolen'ya,  i chto imenno ya, vnuchka mestechkovoj
evrejki i doch' russkogo  admirala, i yavlyayus' aristokratkoj vtorogo pokoleniya
v novoj  mor-skoj  dinastii  Koganskih.  Kak,  skazhem, potomki barona  Petra
SHafirova.
     Papu pereveli v  Leningrad, v akademiyu,  kogda ya byla v nachale desyatogo
klassa.
     A Fel'ka, mezhdu prochim, menya togda v poezde do samogo Dzhankoya provozhal,
ne mog rasstat'sya. I v Korabelku on poshel tol'ko potomu, chto tuda poshla ya. I
v nej do pyatogo kursa druzhil tol'ko so mnoj.  Nash brak  byl  delom reshennym,
kogda v kolhoze  ego  vdrug  naglo i  besposhchadno,  znaya  dostoverno o  nashih
otnosheniyah, ne otbila eta sterva!..
     Ona by na nego  i vnimaniya  ne obratila, ne to  chto  prinyala na rol' ee
pervogo lyubovnika,  esli  by  ne  konflikt  s Dimoj  Vodolazovym  po  povodu
kakih-to propityh im nashih kopeek, zarabotannyh v podshefnom kolhoze. Feliksu
eto by-lo obidnee, chem drugim? Da on voobshche deneg ne schital!
     Tol'ko potom do menya doshlo,  chto  on vdrug stal pravdolyubcem tol'ko dlya
togo, chtoby blesnut'  pered  Tan'koj, YA, konechno,  znala, chto on s nee vechno
glaz ne svo-dit,  kak, nado  priznat', i  vse prochie, stoit  ej poyavit'sya  v
auditorii so svoej vyzyvayushchej pohodkoj.
     Kogda  Dima sprosil,  kto pojdet s pobeditelem, ya  ne somnevalas',  chto
Feliks po-zovet menya, no tut Tan'ka,  siyaya svoimi bel'mami,  rvanula vpered,
reshiv v odno mgnovenie vsyu moyu sud'bu...
     Vernulis' oni ne skoro... I -- prezhnego Feliksa nikto bol'she ne videl.
     Ni odin chelovek ne mozhet poverit' v katastrofu v tot zhe moment, kak ona
sluchi-las'. Vot i ya  po inercii  popytalas'  vecherom uvlech' ego  na  obychnuyu
progulku v nashe imenie.


     Ob  etom nado skazat'  podrobnee.  My s  nim  ot skuki  ezhednevno posle
raboty  v  pole  hodili  k  zabroshennym  prudam,  gde  sredi zhalkih ostatkov
regulyarnogo  anglijskogo  parka  s  p'edestalami  davno  sginuvshih  antichnyh
statuj, temneli pus-tye okna razvalin barskogo imeniya. Udivitel'nyj fantazer
Feliks pridumal dlya nas  s nim celyj  roman pushkinskih  vremen.  I ya  prosto
zabolela etim  dvorcom. YA videla to nashu s nim verhovuyu progulku, to  bal so
svechami  i  krepostnym   orkestrom   na  antresolyah.   I   robkuyu   baryshnyu,
prevrativshuyusya  posle venchaniya  v  yunuyu  svetskuyu  l'vicu,  obozhayushchuyu svoego
krasavca-muzha -- grafa Feliksa.
     Kak-to  srazu  ischezali  oblezlye  kolonny, edva sohranivshijsya  parket,
glaznicy okon  bez  ram  i dikaya zelen'  za  nimi, a podhodili  k  moej ruke
razodetye  gosti,  snovali  lakei s kandelyabrami, zveneli shpory i sharahalis'
krepostnye devki ot groznogo vzglyada baryni.
     I  vot dazhe i  etoj zhalkoj  v  obshchem-to fantastiki ya byla vdrug lishena.
Kogda ya vecherom napomnila o sebe, on vinovato opustil glaza i poceloval menya
v  lob,  ne  obnimaya.  Mne eto  ochen'  ne  ponravilos'.  "CHto  sluchilos'?  --
nahmurilas' ya.  -- Uzh ne uvleksya li ty "miledi", poka  hodili za etoj vonyuchej
dryan'yu, kotoruyu uzh  ya-to  tochno i v rot ne voz'mu? YA  eshche vesnoj  na  prudah
zametila, kto iz nas tebe bol'she nravitsya. Tak  ty srazu tak i skazhi. Tol'ko
uzh bol'she ko mne ne podhodi..."
     Tak zarodilsya v  moih  snah i mechtah obraz vozomnivshej  sebya krasavicej
strop-tivoj gornichnoj Tan'ki, posmevshej  podnyat' svoi naglye  sinie glaza na
barina  v prisutstvii molodoj  grafini, ne vedavshej snishozhdeniya. Dlya zashchity
svoej chesti ot takoj sopernicy u baryni byli lestnica na konyushne i knut...


     Mne dolgo ne verilos', chto proizoshlo nepopravimoe. YA obozhala ustraivat'
emu sceny, po povodu i bez povoda. V konce koncov,  ya sama velela emu ko mne
ne pod-hodit', a potomu izbegala vstrech, nabravshis' terpeniya do  vozvrashcheniya
v Lenin-grad. Mne nravilos', kak on perezhivaet i podlizyvaetsya, kogda prosit
proshcheniya, dazhe  esli ya byla sama vinovata.  I  byl  pri etom  tak mil... CHto
voobshche vspo-minat'! Serdca ne hvatit...
     No moya vlast' nad nim konchilas'. S  pervoj zhe lekcii on demonstrativno,
pered  vsemi, vyvel  Tan'ku pod  ruku  iz auditorii. YA glazam  ne  poverila,
brosilas'  sduru  k nim napererez, a eta tvar' tak  na menya vzglyanula, kogda
oni  prohodili mimo!..  Sverhu vniz, kak na  provinivshuyusya  rabynyu,  kotoruyu
snishoditel'naya  gospozha  velikodushno  izvolila  prostit'...  Tol'ko chto  ne
otdvinula s  dorogi  ili ne  pod-vela k  zerkalu,  chtoby  prodemonstrirovat'
raznicu v nashej stati.
     Zato Tamara  Slichenko, bez pyati minut  Vodolazova,  ne skryvala radosti
pobedy.
     Prohodya  mimo,  slovno ne narochno tolknula menya takim  zhe kak u  Tan'ki
"bal'-nym"  plechom i  skazala  ehidno: "Prosti, |lla.  Zasmotrelas' na samuyu
krasivuyu  paru  v  institute. Ty  chto,  plachesh'?  Neuzhto rasstroilas'?  Zrya.
Posmotri, kak tvoj drug detstva otlichno smotritsya so Smirnovoj..."
     I  eto mne  govorila ta samaya Tomka, kotoraya kak-to  v ocheredi v bufete
proshipela:  "Konchaj Koganskaya,  svoi  evrejskie  privychki  vsyudu  lezt'  bez
ocheredi. V svoej strane budesh' naglichat'..." Predstavlyaete? V te gody...
     Ladno, ne stanu ya nichego ob etom rasskazyvat'. Te, kto perezhil podobnoe
preda-tel'stvo,  i tak menya  pojmut. A  te,  kogo  Bog  miloval,  prosto  ne
poveryat, chto  vpo-lne normal'naya devushka mozhet  v odnochas'e  prevratit'sya  v
zlobnogo man'yaka. Sposobnogo na vse. Na vse, ponimaete?..
     No  eshche strashnee  dlya menya bylo sochuvstvie nashih.  Vse  tut zhe kinulis'
vyrazhat' mne solidarnost', ponosya "miledi" poslednimi slovami!
     S nej mne i tak bylo  vse yasno, no on-to! Za chto? Neuzheli tol'ko za to,
chto  ya emu  ne pozvolyala  lishnego, a  eta,  skoree  vsego, otdalas' v tot zhe
vecher?.. O, Bozhe... gde zhe spravedlivost'?
     I  na  kogo  menya  promenyali! Na  dyldu, kotoraya vechno shmygaet nosom  i
krutit  im, kogda volnuetsya.. Kak emu ne protivno, chto ona vechno ne idet,  a
demonstrativno vystupaet byustom vpered, chto u nee  burchit  v zhivote, tak kak
ona  vsegda do nepri-lichiya hochet est'? A kak ona nabrasyvaetsya v  bufete  na
makarony s  maslom, tak kak  dazhe na sosiski  u nee net  deneg! A v chem  ona
voobshche  hodit! Kuda on mozhet s  nej pojti, pered  kem  pokazat'sya?  Pered ee
p'yanymi  rodstvennikami  i  druz'yami  s Drovyanoj  ulicy?  Nep'yushchij evrejskij
mal'chik? V kompanii s polualkogolikom Dimkoj Vodolazovym?
     I  neuzheli   Feliksa  ne  smushchal  Tan'kin  antisemitizm?  Ved'   tol'ko
otkrovennaya yudofobka mozhet druzhit' s Tamaroj Slichenko i ee Dimoj.
     Do  sih por imenno na Felyu u  nas byla vsya nadezhda, esli nas zadevali v
tramvae ili v  klube, esli  my smeli vesti  sebya raskovanno.  I vot komandir
predaet svoj otryad i perehodit na storonu vraga...


     Potom  ya  ponyala,  chto  nedoocenila  "miledi" i chto  odnoj  mne  ee  ne
pobedit'. Mama, vidya chto so mnoj tvoritsya, ostorozhno vse povysprosila, gladya
menya po golove, kak Feliks, chto menya neizmenno  obizhalo i  unizhalo -- ya davno
ne malen'kaya...
     "Est' dva puti vernut'  ego sebe, -- skazala mama, -- zavesti drugogo, po
sravneniyu s kotorym Feliks pochuvstvuet sebya  nichtozhestvom, ili  sdelat' tak,
chtoby  v  ego glazah  nichtozhestvom  vyglyadela tvoya sopernica. Vtoroj put'  i
proshche, i vernee." "Nu vot,  -- totchas obidelas' ya. -- Dazhe ty schitaesh',  chto ya
ego ne stoyu, chto ya ne mogu privlech' parnya luchshe  Fel'ki..." "YA vovse  tak ne
schitayu, no u tebya zhe net  takogo v dannyj moment  na primete, ne tak li? I u
nego  net vremeni osobenno raz-dumyvat': na nosu raspredelenie,  a ty teper'
leningradka. Dlya ego kar'ery net inogo puti, krome braka s toboj."
     "Skazala tozhe!  A Smirnova  chem  huzhe? Ona  tut  rodilas'  i  vsyu zhizn'
prozhila."  "Ser'ezno?  A ya  iz  vashih razgovorov  ponyala,  chto  ona zhivet  v
obshchezhitii,  golodaet  i..." "Golodaet.  No zhivet  doma. Na  Drovyanoj  ulice,
predstavlyaesh'?" "A gde eto? YA eshche plohovato znayu gorod. On slishkom gromadnyj
dlya  menya." "Drovyanaya? Samye trushchoby, dostoevshchina, obitalishche geroev Zoshchenko.
Tam i vyrastayut takie... na moyu golovu!"
     "Horosho.  Dlya propiski brak  s nej  emu goditsya.  A  kto  ego ustroit v
prilichnyj  NII?  YA  chto-to ne pomnyu,  chtoby Feliks mechtal  o  zavode. A YUrij
Efimovich -- drug Antokol'skogo."  "Papa skazal, chto budet Fel'ku protalkivat'
v lyubom slu-chae,  radi boevoj druzhby s dyadej Il'ej." "Togda est' tol'ko odin
put'... U tebya net fotografii  etoj Smirnovoj?"  "Est'." "Vot  eta?" "Kak ty
ugadala?" "Ochen'  effektnaya  devushka,  |lla.  Ochen'! Gorazdo opasnee,  chem ya
dumala...  I, znaya Il'yu, ya boyus', chto... u Soni budet bol'she problem s  nim,
chem  s Feliksom, esli on ee privezet v Sevastopol'. A kakoj u nee harakter?"
"Ee nazyvayut "miledi", pred-stavlyaesh'? Po-moemu, ona sposobna na vse..."
     "Togda na  Il'yu nadezhdy nikakoj.  Ona emu  krutanet popkoj, i... Znaesh'
chto,  do-chen'ka. Napishi  sama  Sonechke.  Pust'  znaet,  s kem  ej  predstoit
porodnit'sya i prozhit'  ostatok zhizni. Pishi pozhestche, ne mindal'nichaj.  Luchshe
privri, vreda ne budet."
     "Privri!  Mama,  da  esli ya  napishu polovinu togo,  chto mne izvestno  o
"miledi"..." "Vot  i napishi. A potom eshche napishi. Ty zhe znaesh', kak Sonya tebya
lyubit. Tebe ona poverit. A ya svyazhus' s rodstvennikami Feliksa v Leningrade."
     "Mama... --  zakrichala  ya.  --  Pust' on ko mne  ne vernetsya...  Pust'! YA
smiryus'...  No  ya ne  perezhivu,  esli  on zhenitsya  na "miledi"! YA pokonchu  s
soboj...  Ili  ub'yu ee i pojdu  pod rasstrel!" "|llochka!" "Podozhdi, mama. Ty
skazala,  chto pogovorish' s  ego  rodstvennikami. Pogovori. Pust' emu  najdut
druguyu. Pust'  ne  menya,  no -- druguyu. Dinu Bogun, naprimer. Da kogo ugodno,
krome Tan'ki!  Hot'  takuyu  zhe  pro-stitutku, no ne ee... YA ee nenavizhu tak,
chto..." "|lla! U tebya stali takie glaza...Kak ty mozhesh'? Opomnis'..." "Mama.
|to  ochen' ser'ezno. YA v kazhdom sne vizhu, kak ya s nej  raspravlyayus'. YA takoe
vizhu, chto ni  odnoj Saltychihe..." "|lla, tebe nuzhen vrach!" "Mne nuzhno, chtoby
Feliks s nej rasstalsya. Inache -- ya ne znayu, chto sotvoryu.  YA kak-to kralas' za
nej i ostanovilas' v tolpe u kromki perrona v metro. Odno dvizhenie, kak menya
uchil  papa, i  ona by sletela pod poezd vniz  go-lovoj,  a ya  by vneshne i ne
shevel'nulas'. I znaesh', chto  menya ostanovilo?" "Ty  pozhalela Feliksa?"  "Eshche
chego! YA ne stolknula ee tol'ko potomu, chto ona mogla umeret' mgnovenno!.."


     I  ya  stala pisat' dlinnye obstoyatel'nye pis'ma ego mame, opisyvaya chut'
li  ne  kazhdyj  den' Feliksa  s  etoj...  Snachala  tetya  Sonya  otvechala  mne
dostatochno sder-zhanno  i suho.  Mol, nado borot'sya za svoe  schast'e  chistymi
rukami  i tomu podob-naya tyagomotina. No posle togo, kak ej  opisali progulku
Feliksa  na lyzhah s goloj sredi bela dnya Tan'koj, s ih posleduyushchim  seksom v
snegu, za kotorym iz  okna svoego  mezonina  nablyudal v  binokl' prestarelyj
sosed, ona sama prikatila v Leningrad.
     Ona reshila rassmotret' ee v teatre. I my s mamoj tozhe poshli tuda.
     Iz lozhi my vse ee razglyadeli v  papin morskoj  binokl' --  do  poslednej
rodinki  na  besstydno  otkrytoj shee... Tan'ka byla v uzkom korotkom plat'e.
Ideal'nyj na-ryad, chtoby defilirovat' pod krasnym fonarem. No ne v opernom zhe
teatre!..
     Feliksu   tut   zhe  byl  sdelan   otricatel'nyj  tajnyj   znak  opytnoj
podpol'shchicy. |to byl beskompromissnyj prigovor  -- takaya deshevka opozorit vsyu
sem'yu. A nado vam skazat', chto bolee poslushnogo i lyubyashchego syna ya v zhizni ne
videla. Feliks svoej mamoj zasluzhenno  gordilsya. On byl ej  ne tol'ko synom,
no i  bli-zhajshim  drugom, delilsya  vsemi  svoimi sekretami i vsegda  bral ee
storonu pri beskonechnyh razdorah mezhdu roditelyami.
     Tak chto dlya vseh nas bylo nepriyatnym syurprizom, chto  tetya Sonya s®ezdila
v Le-ningrad  zrya -- Feliks  ostalsya  s "miledi", stal  otnosit'sya  k nej eshche
luchshe, hotya my i ne dumali sdavat'sya.
     My pereshli k  planu nomer dva. Ne so mnoj -- pust'! No  i ne s "miledi"!
Mama  nasela na Genu i ego  roditelej  -- tetyu Firu i dyadyu Semu. Feliks u nih
davno davno byl kak  rodnoj. V tot  vecher v parke, kogda  Tan'ka  obvorozhila
Feliksa svoim byustom, sestra  Geny Dina progovorilas',  chto  neravnodushna  k
moemu zhe-nihu. My vosprinyali eto kak shutku  -- v nashej kompanii ne bylo mesta
intrigam ili lzhi.  Potom Dina ot razgovora na etu  temu taktichno  uhodila. I
vot  ya ee pri-glasila k nam  v gosti i pokazala ej moj al'bom, a tam chut' ne
na  treti fotogra-fij  byl  takoj paren'  i v  takih pozah,  chto  ona voobshche
poteryala nad soboj  kont-rol'  --  sidela,  zadyhayas'.  Tol'ko pot vytirala s
goryashchego lica. YA nameknula, chto dlya  menya eto tak, shkol'nye gody chudesnye, a
vot dlya nee samoe vremya im vser'ez zanyat'sya. Devochka ona byla potryasayushchaya, k
tomu zhe bez pyati minut  vrach. Nu i, estestvenno, umnica, kak my vse, ob etom
dazhe kak-to i upominat' neskromno, verno?
     Potom my priglasili  Feliksa na vecherinku v sem'e Geny i Diny.  Odnogo,
estes-tvenno.  Semen  Borisovich   Bogun  byl  izvestnym   advokatom  i  umel
nenavyazchivo  privesti  cheloveka v sootvetstvuyushchee obstoyatel'stvam sostoyanie.
Feliksu  poka-zali  semejnyj  al'bom  Bogunov, iz  kotorogo  "zabyli" iz®yat'
fotografii  Diny v  kupal'nike i  bez.  CHtoby  dat' emu  vozmozhnost'  kak-to
perevesti duh ot prelestej besstyzhej "miledi".
     Estestvenno,  Tan'ka besilas',  poka zhdala ego v ih  komnate u Narvskih
vorot, i kak-to vychislila, kuda pozvonit'.
     On nechayanno  prinyal  ee  za  Dinu, u nih proizoshel razryv.  Tol'ko, kak
vyyasnilos', nenadolgo...


     Tak  ili inache, nikto iz nas ne udivilsya,  kogda Feliks, nazlo zdravomu
smyslu, vzyal Tan'ku  s  soboj v  Sevastopol',  nadeyas' ubedit'  roditelej  v
pravil'nosti svoego vybora. Davno izvestno, chto nastoyashchim durakom mozhet byt'
tol'ko ochen' umnyj chelovek...
     |to  ne  otmenyalo  nashih  planov provesti  leto, kak  obychno, v tom  zhe
gostepriim-nom  dome  Dashkovskih. Naoborot. Prosto  igra pereshla  na  drugoe
pole.
     Kak i  predpolagala moya  mama,  Il'ya  Arnol'dovich tut zhe raspustil svoj
hvost. K momentu nashego poyavleniya v  Sevastopole neschastnoj tete  Sone  bylo
uzhe ne do mezal'yansa. Vo vsyakom sluchae, ya nikogda v zhizni ne videla zheleznuyu
Sofiyu  takoj zhalkoj i obeskurazhennoj.  Okazyvaetsya, perepugannyj neozhidannym
razvi-tiem sobytij Feliks srochno uvez Tan'ku v Orlinoe k dyade Vite Polishchuku,
a dyadya Il'ya ne vyderzhal razluki s nej i umotal tuda zhe na svoej "volge".
     Nam rasskazali, chto Tan'ka  nadumala uchit'sya sambo na plyazhe v Uchkuevke,
a  tam,  estestvenno,  vystupala  golaya  i  pri   otrabotke  priemov  dovela
polkovnika  do  pol-noj  prostracii.  Kogda  Feliks   ee  uvez,   tut  takoe
nachalos'!..
     Poetomu nam tetya Sonya byla tak rada, kak nikogda i nikomu v zhizni, a uzh
ugo-varivat' ee primknut' k strategicheskomu planu ne prihodilos'. Neschastnaya
mogla govorit'  o  "miledi"  tol'ko  so skrezhetom  zubovnym, mezhdometiyami  i
matom. Kak  ya ee ponimala,  Bozhe moj!.. U  menya hot'  bylo gromootvodom nashe
imenie, a ona...
     Tut  pozvonila tetya Grusha  Polishchuk i prokrichala, chto Il'ya,  mol, tol'ko
chto  sel  v "volgu" vdrybagan p'yanyj, vzyav s soboj Feliksa  s  ego hohochushchej
devkoj.  I chto ona  sovershenno  ne predstavlyaet, kak  mozhno proehat' v takom
sostoyanii  sorok kilometrov ot  Orlinogo  -- po odnoj iz samyh opasnyh gornyh
krymskih trass.
     I vot  cherez dvadcat'  minut posle zvonka  razdalis' shum  mashiny,  smeh
proklyatoj "miledi" i veselye golosa Dashkovskih!
     Predstavlyaete, kakuyu energiyu izluchala eta ved'ma? Tol'ko na metle mogla
ona  perenesti  p'yanogo  polkovnika  vmeste s  synom  i  "volgoj" cherez  vse
propasti i perevaly...


     A oni vvalilis' v raskurochennyj dom, kak ni v chem ne byvalo.
     No  neschastnaya tetya  Sonya byla  zdes' uzhe ne odna --  s nej byla ya! I so
vsej nashej predannoj podlym Fel'koj kompaniej. Vot uzh s kem Tan'ke sovsem ne
mechtalos'  zdes' i sejchas  vstretit'sya!  Ee  rozha  srazu vytyanulas', a glaza
zasverkali. Tol'ko i my byli gotovy k vstreche s vragom licom k licu.
     YA nachala s  togo,  chto  brosilas', ej nazlo, Fel'ke na sheyu, celuya ego v
guby. Regina  sdelala to zhe  samoe,  chtoby sterva ponyala,  kakie otnosheniya s
devushkami  prinyaty  v  nashem  uzkom  krugu,  i  chtoby  ne  stroila  iz  sebya
edinstvennuyu i nepovtorimuyu. Mal'chiki zhali ruki Feliksu i ego pape, a Tan'ki
slovno tut i ne bylo. I eto bylo tol'ko nachalom operacii po ee izgnaniyu.
     YA  staralas' vsyacheski  unizit'  proklyatuyu sopernicu  moimi  naryadami  i
pricheskami  na  fone  ee  bednosti   i  serosti.  Regina  pytalas'  perebit'
nastroenie Feliksa ob-nazheniem  nenarokom svoih prelestej.  Tan'ka  tozhe  ne
sdavalas', privodya nas vseh v isstuplenie naglymi laskami "svoego" Feliksa i
rastyanutym  kupal'nikom  s vechno "nechayanno" soskal'zyvayushchim lifchikom.  Parni
tut zhe ser'ezneli i na-dolgo vypadali iz-pod nashego vliyaniya.
     Kak-to   na   plyazhnoj  volejbol'noj   ploshchadke  my   vyzvali  na   match
moryakov-kursan-tov  iz  Streleckogo  uchilishcha.  Tan'ka,  konechno,  krushila ih
po-nad setkoj svoimi  pushechnymi udarami v pryzhke,  chto estestvenno dlya takoj
dyldy. Vdohnovlennyj eyu  Feliks tozhe  lupil po  myachu s moej  yuvelirno tochnoj
podachi, no kursanty  byli  parni  s  harakterom i  pobezhdali. I  vot  tut  u
kapitanshi  nashej komandy pri zamahe  spadaet s  pravoj  grudi  ee  tryapochka.
Besstyzhaya delaet vid, chto v pylu igry nichego ne zamechaet ili, mol, ej pobeda
dorozhe melkih neudobstv. Prodolzhaet ot-bivat' myachi  i napadat'. Stavit blok,
vzletaya vmeste s atakuyushchim kursantom u setki,  a tryapochka uzhe vsya na  poyase.
Kto  iz  moryakov smozhet dal'she  igrat'  pered  takoj vpechatlyayushchej grud'yu?...
Snachala paren',  kotoryj sudil igru, edva spolz  so svoego vozvysheniya. Potom
byli demoralizovany vse kursanty, i, nakonec, Gena, Valera i dazhe  vrode  by
ochen' znakomyj s prelestyami "miledi" Feliks  zabyli, vo chto oni tut igrayut i
kuda nado podavat' myachi...
     Zriteli ej neistovo hlopali, nam prisudili pobedu, a podlaya  samka, kak
ni  v chem ne  byvalo,  ottyanuv  pal'cami tryapochku, zapakovala svoe hozyajstvo
kuda  nado, slovno zahlopnula vitrinu seks-shopa,  i  poshla sebe s Feliksom k
vode, igraya vsem, chem ona raspolagaet. Na plyazhe nastupila takaya tishina,  vse
tak smotreli im vsled, chto bud' u menya avtomat...
     A tut eshche  Gena otozval  Valeru i stal  chto-to  strastno sheptat' svoemu
drugu, tozhe ne  svodya glaz s "izumitel'noj spiny", "neveroyatnoj geometrii" i
tomu  podo-bnogo, kak mne udalos'  podslushat'. Valera vse  sil'nee  blednel.
Estestvenno,  eto nas  s  Reginoj zaintrigovalo.  My tut zhe podskochili  i ne
otstali,   poka  nam  ne   povedali  o  "specificheskih  otnosheniyah".  Feliks
progovorilsya svoej mame, a ta vylozhila, okazyvaetsya, Gene.
     Nu i nu! YA potom vsyu noch' ne spala... Nado  zhe! Predpolozhim, Feliks mog
na eto reshit'sya, no ona-to sama kak osmelilas'? Uzh na  chto ya verila Feliksu,
znala ego vsyu zhizn', no...
     Ladno, na etu temu ya s nekotoryh por rasprostranyat'sya ne  reshayus'. Vse!
Ob etom ni nameka...
     Dogadyvayas'  o prichine  pristal'nyh, trevozhnyh  vzglyadov parnej, Tan'ka
svirepo  poglyadyvala na svoego boltuna, kotoryj pritvorilsya, chto spit. Togda
ona re-shila,  v svoej manere, pryamo v  zaplyve, vyyasnit' u  Valery pravdu. YA
podumala, chto ona ego tam utopila, kogda ona primchalas' odna svoim neistovym
krolem  i ruhnula ryadom s Feliksom,  demonstrativno  sorvav s sebya tryapochku.
Spasibo hot' legla  licom  vniz. Neschastnyj  Valera  sovershal  svoi  manevry
gde-to na kromke territorial'nyh vod, ne reshayas' vyjti na bereg, poka Tan'ka
vela s  Feliksom  razgovor takim  tonom,  kakim golodnaya volchica  beseduet s
demoralizovannym putnikom  pered  tem  kak v sugrobe  perervat'  emu  glotku
zubami.
     Vecherom nachalos' burnoe  ob®yasnenie Feliksa so svoej mamoj za kalitkoj,
chto eshche bol'she nakalilo  obstanovku. Vernuvshis' vo dvor, on vpervye  pri nas
naoral na svoyu, kstati, srazu pritihshuyu "miledi".
     Tak chto kogda ona otkazalas' idti s nami v teatr, a Feliks ne nastaival
i rasstal-sya s nej bez vidimogo sozhaleniya, my  druzhno  i otkryto prazdnovali
pobedu.  "Felya dolzhen  sam otpravit' ee  obratno,  -- ohladila nas  Regina. --
Inache  ona chto  ugodno  sterpit,  ne imeya inogo vyhoda. Dazhe esli ona voobshche
raspolagaet  den'gami na obratnuyu dorogu,  to ej samoj nipochem ne dostat'  v
sezon bilet. Ne radujtes' ran'she vremeni."


     Nautro menya  razbudil  grohot. Sklonnaya  k shumovym  effektam  tetya Sonya
krushila vse  vokrug. Feliks, pospeshno  spustivshis' iz  svoej komnaty v odnih
trusah dol-go ne mog ponyat', chto  proizoshlo. Potom on ponyal,  chto primadonna
sbezhala i stal dvigat'sya, kak tarakan, opryskannyj dihlofosom. Dazhe vletel k
sebe v komnatu, proverit', ne  tam li nenarokom zavalyalas'  ego Tajka vmeste
so  svoim  perevya-zannym  bechevkoj   chemodanishkom.  Vyglyanuv  na  kryl'co  i
obnaruzhiv razbrosan-nye v  besporyadke  rybolovnye snasti  svoego  papashi,  a
potom i otkrytuyu dver' pustogo garazha, on brosilsya odevat'sya.
     "Oni  uehali... Skoree vsego, v Orlinoe! YA  edu za nimi, -- bessmyslenno
povtoryal on, rassovyvaya po karmanam den'gi i pasport. -- YA tak i znal..."
     "YA  tak i znala! --  krichala  ehom bednaya  "Kazimirovna",  lomaya ruki. --
Ponyav, chto  Feliksu ona bol'she ne  nuzhna, potaskuha uvela  u menya Il'yu!  |to
bylo  neizbezhno! Ni  odin  zdorovyj  muzhchina  ne  vyderzhit takih  provokacij
molodoj seks-bomby... Ilyusha ni v chem ne vinovat!..  YA ego  proshchayu... No ee ya
nemedlenno  otravlyu. Zachem, nu zachem ya etogo ne sdelala ran'she?.. |ta svin'ya
voobshche ne razbirala, chto zhret!"
     "Feliks,   vse  k   luchshemu,   --   pytalas'   ya   uspokoit'  sovershenno
demoralizovannogo duraka,  prodolzhavshego ryskat' to v tualet, to  v dushevuyu,
nadeyas' chert znaet na chto. -- Plyun' i zabud'."
     "Papa  prosto otbil u menya Tanyu, kak  ona  sama  otbila menya u tebya,  --
gluho otvetil on, v otchayanii vzglyanuv mne  v glaza. -- On ee uvez v Orlinoe!!
On budet lyubit' ee na moem plyazhike v Laspi... |to hot' vy vse ponimaete?"
     "Lyubit'? Ee?! Na plyazhike!.. -- rydala ego mama.--  Za chto? Gospodi, da za
chto  ee  voobshche  mozhno lyubit'?  CHto  ona  uspela  hot'  komu-nibud'  sdelat'
horoshego? Fe-liks, esli ty mne  syn,  poezzhaj, vysledi  ih  i ubej ee!  Esli
neobhodimo -- i ego! A sebya ya ub'yu sama..."
     "Sonya, -- pytalas' privesti ee v poryadok tetya Raya, pribezhavshaya na shum iz
doma  naprotiv.  --  Opomnis'!  Na  kakoj  plyazh  edut  s  veshchami? Ona  prosto
podslushivala nash vcherashnij  razgovor, obidelas'  na Feliksa  i  sobralas' na
vokzal, a Il'ya kak raz sobiralsya na rybalku. Vot i podbrosil ee do poezda. I
pomog kupit' bilet. Vse slozhilos' prosto na udivlenie udachno. I  tebe nikuda
ne nado  ehat', Felya. Esli snasti valyayutsya, to oni vstretilis'  rano  utrom.
Pozvoni Viktoru v Orli-noe i sprosi, tam li Il'ya i s kem."
     Feliks vyter  zalitoe ne  to  potom,  ne  to slezami  lico i pobezhal  k
telefonu. "Nikto k dyade Vite ne priezzhal, -- gluho skazal on, polozhiv trubku.
--  A s  vokzala, esli Tanya  uehala  odna, papa davno  vernulsya by. Oni uehali
vmeste, eto tochno." "Kuda!? -- zakrichala tetya  Sonya.  -- V Leningrad?" "Horosho
by... Tanya mechtala o Dal'nem Vostoke..."
     "Ma-ma!  -- plakala tetya Sonya uzhe tiho i  tonko.  --  U nego  tam po vsem
bazam druz'ya. Nam ego  ne  razyskat'  nikogda..."  "Ego pasport  na meste, --
dogadalas' proverit' v kabinete polkovnika Regina. -- I voobshche nikakih sledov
sborov v dorogu. Ona smylas' odna. A on ee  prosto provozhaet." "Reginochka, --
brosilas'  ej  na  sheyu razgromlennaya atamansha. --  Spasibo  tebe serdechnoe...
Slava Bogu..."
     Tut  zashumela  na uzkoj ulice  mashina, zagremeli zasovy  garazha,  potom
razdalis' znakomye tyazhelye shagi na kryl'ce, i vo dvor voshel mrachnyj kak tucha
glava sem'i.
     "Ne vy l' sperva tak zlobno gnali  ee svobodnyj smelyj dar i dlya potehi
raz-duvali  chut' zataivshijsya pozhar? -- s pafosom nachal  on, obdavaya  zritelej
peregar-om.  -- CHto  zh,  veselites'...  ona muchenij  poslednih vynesti...  ne
mogla.  Ee   ubijca,  --  tknul  on  pal'cem  v  svoyu  rasterzannuyu  zhenu,  --
hladnokrovno nesla udar...  spasen'ya net; pustoe  serdce  b'etsya rovno...  YA
otpravil  Tanyu v Leningrad na samolete.  Vy vse prosto ne dostojny dyshat'  s
nej odnim vozduhom. Kto-to byl dolzhen... Kto-to dolzhen byl ee ot vas spasti,
okazat'sya muzhchinoj..."
     "YA  nemedlenno   lechu   za  nej  vsled,   --  zakrichal  Feliks,   hvataya
krest-nakrest svoi  ushi, chto  menya vsegda umilyalo. -- YA tut i minuty bez Tani
na ostanus'..." "Leti, -- uzhe spokojno  skazala  ego mama, skrestiv  ruki  na
grudi. -- Leti kuda hochesh' i k komu ugodno. Esli u tebya est' den'gi."
     YA  prekrasno ponyala izumlenie Feliksa pri etih slovah. Dlya nas s  nim v
nashih sem'yah  etogo slova voobshche ne  sushchestvovalo. My brali stol'ko, skol'ko
nam nado bylo, bez malejshego kontrolya. "Papa,  -- vyzyvayushche  skazal on, -- mne
nuzhna tysya-cha rublej, chtoby v Leningrade uladit' moi otnosheniya s Tanej..."
     "Net,  syn, -- vdrug protrezvel  napravivshijsya bylo k sebe polkovnik.  --
Potomu, chto ty ee ne stoish'. Poetomu  Tanechka uehala. ZHal' tol'ko, chto ya sam
slishkom star dlya braka s etoj blagorodnoj zhenshchinoj! Uzh ya by..."
     "YA  srazu ponyala,  -- voskliknula ego boevaya podruga  i  vernaya sputnica
zhizni. --  chto ona budet otbivat' u menya  i  muzha! YA dam tebe den'gi, Feliks.
Privezi, pri-vezi mne  ee obratno, usadi za moj stol. YA  ee tut zhe  otravlyu,
kak beshenuyu sobaku... Klyanus' vam pri vseh!"
     "Da chego eto vy tut vse tak ssorites'? -- ne  vyderzhala ya. --  Posmotrite
vy,  na-konec,   drug  na   druga!  Vy  zhe  vsegda   byli  takimi  milymi  i
blagozhelatel'nymi. Dyadya  Il'ya,  eto  zhe ya, vasha lyubimaya  |liks!  CHto  vy  na
menya-to smotrite takim volkom? CHto ya vam sdelala? CHem ne ugodila? Tetya Sonya!
Posmotrite na svoego muzha vnimatel'nee. On zhe sovsem ne predatel' i izmenshchik
kakoj-to, a prosto  bolen. Vse  cherez paru dnej projdet, raz  ona nakonec-to
smylas'! Vy vse rado-vat'sya  dolzhny,  chto vse  tak blagopoluchno zakonchilos'.
Ved' Feliks  mog  na  nej zhenit'sya eshche v  Leningrade i  privezti ee  syuda na
zakonnyh  osnovaniyah. Togda vash milyj  dom prevratilsya  by v ad. Ona  by bez
konca narochno sovala svoj nesravnennyj  byust dyade Il'e pryamo v nos, v  samyh
neozhidannyh situaciyah, kak man'yak-eksgibicionist. I v dome nachalis' by draki
mezhdu otcom i synom..."


     Feliks:
     Dlya menya  nemedlenno nastala ta samaya beskonechnaya pytka  nasil'stvennoj
razlukoj, kotoroj hotela izbezhat' Tanya, vystroiv sebe ubezhishche na krayu sveta.
Bukval'no vse  v dome i v gorode bez konca  napominalo mne  tol'ko o nej.  YA
ne-skol'ko raz, slovno spohvativshis', kidalsya to v svoyu komnatu, to v ugolok
za pechkoj, gde  ya tak  nedavno ee celoval. V perepolnennom  golosami dvore i
dome, kak i v bitkom nabitom  kurortnikami gorode slovno stalo  pusto. Toska
narastala. V  otvet na bezobidnoe shutlivoe  zamechanie Geny  za  obedom ya tak
tknul  ego noskom  v golen'  pod stolom,  chto on  hromal do vechera,  a potom
voobshche boyalsya popadat'sya mne na glaza. |lla zhalko ulybalas',  no tozhe bol'she
ne vystupala. Tol'ko mama otkrovenno prazdnovala pobedu. No i s moej lyubimoj
mamoj ya otkazyvalsya vesti kakie-libo besedy.
     Leto,  mezhdu  tem,  prodolzhalos',  i  moi  druz'ya  stali  sobirat'sya  v
privychnyj pohod v Laspi, gde ya vsego dve nedeli nazad byl s Tanej vdvoem.
     V  Orlinom my perenochevali u dyadi Viti. YA zaglyanul  bylo  k pape v  ego
prist-rojku, no  tot  vstretil menya takim matom, chto ya pospeshil vernut'sya  v
dom.  Sudya po  vsemu on  tut  aktivno  zanimalsya vse  eti dni degustaciej, i
otkazalsya vyjti k moim druz'yam. A utrom i ya otkazalsya idti s nimi v Laspi.
     "Feliks,  -- pytalas' shutit' |lla.  --  My zhe tvoi tropinki ne pomnim. My
sorvem-sya, i moya bezvremennaya gibel' budet na tvoej sovesti."
     "Dazhe esli ty  i sletish' v propast', -- vdrug  skazal ya, chuvstvuya, kak u
menya temneet v glazah, -- to eshche mnogo chego ostanetsya na tvoej sovesti."
     "Nichego sebe! --  ahnula |lla. -- Pryamo vtoraya "miledi".  Sejchas  on  eshche
nosom kru-tanet i  --  vse doma!"  "Odno slovo,  podruga detstva,  i tebe uzhe
nikakaya  propast'  ne ponadobitsya, -- skripnuli  moi  zuby. -- Vot  nenasytnaya
natura!"
     "Ladno,  --  vstupil umnyj  Valera. --  Feliksu  nado  ot  nas otdohnut',
rebyata. Razob-rali ryukzaki  i zatyanuli  pesnyu:  My idem,  nas vedut, nam  ne
hochetsya... Do  privala  eshche  daleko,  -- unylo podhvatili ostal'nye.  --  Trup
turista v ushchel'e kolotitsya, gde-to tam gluboko-gluboko..."
     I znakomaya do boli  chetverka stala udalyat'sya  po pyl'noj sel'skoj ulice
pod nedobrozhelatel'nymi vzglyadami sosedej dyadi Viti iz kazhdogo dvora.
     YA sovsem bylo  sobralsya,  vpervye ostavshis' bez  kopejki,  poprosit' na
avtobus u dyadi Viti, kak nachalsya takoj ciklon s gradom, grozoj i livnem, chto
mne  prishlos' sest'  v "volgu"  i pospeshit'  za  moimi  druz'yami.  Mne chudom
udalos' ih spasti, tak kak  mashina  popala v opolzen'  i zacepilas' za kamni
tol'ko  na krayu obryva. Nado priznat', chto mne zdorovo pomogli protrezvevshij
papa i dyadya Vitya so svoim synom Opanasom...


     |lla:
     Vran'e,  kak  i  vse,  chto oni vam tut  rasskazyvayut!  Net,  dajte  mne
rasskazat', chtoby vy ponyali,  s kem imeete delo... "Nado priznat',  chto  mne
zdorovo pomogli protrez-vevshij papa i dyadya Vitya so  svoim synom Opanasom..."
Nado zhe!..
     Vot kak bylo delo.
     SHCHadya chuvstva  okoldovannogo  i pokinutogo obalduya,  my vyezzhali  tol'ko
tuda, gde on ne byl s  Tan'koj, poka  Feliks sam  ne predlozhil sovershit' nash
tradici-onnyj pohod v Laspi cherez Orlinoe.
     Sejchas,  v civilizovannoj strane i  cherez desyatiletiya trudno  poverit',
chto dlya podavlyayushchego bol'shinstva zhitelej etogo krupnogo sela kazhdaya rutinnaya
poezdka  v gorod za pokupkami oznachala nechto vrode panicheskoj evakuacii tuda
i obratno. Pyshushchij zharom, provonyavshij  benzinovoj  gar'yu  i  dorozhnoj  pyl'yu
avtobus  podhodil  k  svoim passazhiram-sel'chanam,  kak ledokol k  ostrovu  --
probi-vayas' skvoz'  tolpu  mechushchihsya pered nim starikov i staruh. Ne nadeyas'
na  silu, oni pytalis'  vzyat'  hitrost'yu,  okazat'sya u  otkryvshejsya dveri do
togo, kak mo-lodye i sil'nye nachnut privychnyj shturm.
     V etoj tolchee okazalis'  i my  pyatero. Dyadya Il'ya totchas posle poslednih
sobytij  slinyal  na  "volge"  v  to  zhe  Orlinoe  i  bol'she  ne vozvrashchalsya,
otkazyvayas'  podho-dit' k telefonu. Teper' my so svoimi ryukzakami, palatkami
i  lastami byli  zahvacheny  vse  krushashchej  massoj,  pytavshejsya  vorvat'sya  v
raskryvshiesya  dveri.  No tam  zastryala samaya lovkaya  staruha.  Neschastnaya  v
speshke rasteryala  svoi  gorodskie pokupki i lihoradochno  pytalas'  ih spasti
iz-pod nog. K  tomu zhe, ona ni  za chto ne hotela prohodit' v salon: "Tak ya zh
vam  ghovoru.  Ukachivayus'. Da.  YA moghu til'ki tuta  stoyaty, shchob vochi dorogu
bachily... Ta vy zh prohod'te, hiba ya meshayu?.."
     Feliks prinyal udar na sebya, upirayas' razdvinutymi rukami v dveri, chtoby
nas s Reginoj  ne smyali na vhode.  Na  nego orali, ego  kolotili po spine. YA
videla  brezglivuyu grimasu  na  sodrogavshemsya  napryazhennom lice i ostro  ego
zhalela. Vot  kto  lyubil by i  cenil etogo idiotika, tak eto ya, a ne kakaya-to
"miledi"...
     Nas s Reginoj  prizhalo k zadnemu oknu,  a mal'chiki, upirayas' v poruchen'
rukami,  opekali  nas,  vyderzhivaya takoe  davlenie, kakogo ne  znala ni odna
submarina. YA ispytyvala davno  zabytoe  schast'e dyshat' pryamo v  lico  svoemu
predatelyu i molila Boga, chtoby  ego zheleznye ruki ne vyderzhali i chtoby tolpa
vse-taki prizhala  ego  ko mne.  YA  vsegda lyubila  byt' blizhe  nekuda s nim v
davke. Nakonec, posle ocherednogo mata i  treska v dveryah, on prizhalsya ko mne
tak, chto moyu spinu prosto perelamyval poruchen', no  ya ne chuvstvovala nichego,
krome schast'ya,  chto  ego shcheka lezhit na moej shcheke. V  konce  koncov,  ya  tozhe
zhenshchina, ya nichut' ne men'she proklyatoj Tan'ki  gorzhus' svoim byustom. I sovsem
ne proch'  ego  pomyat' o muzhs-koe telo... U menya  dazhedyhanie ostanovilos' ot
oshchushcheniya nashej pust' neestest-vennoj, no blizosti.  No ya tut zhe  ponyala, chto
eto sovsem ne to, chto bylo do zlove-shchej draki v kolhoze. U moego lyubimogo ne
shevel'nulos' otvetnoe  chuvstvo,  chto pri takom sceplenii  nashih tel bylo  by
vpolne zametno.
     YA  pytalas' poshevelit'sya,  chtoby  poteret'sya  ob  nego,  no  on  tol'ko
podlozhil  lado-ni  pod  moyu spinu, spasaya ee  ot  poruchnya.  Menya opekal drug
detstva  --  ne  muzhchina. Emu  bylo naplevat' na  moyu grud',  on ves'  byl  v
vospominaniyah o drugoj...
     Avtobus  mchalsya  po  izvivayushchejsya  gornoj doroge. Feliks osteklenevshimi
glazami smotrel na ubegayushchij chernyj asfal't. On ne tol'ko ne oshchushchal menya. On
v upor menya ne videl, s-skotina...
     V  Orlinom  my  vyshli na avtostancii nad  zabroshennym belym kolodcem  i
vytya-nulis' v privychnuyu cepochku vo glave s Feliksom.
     Dobryj dyadya Vitya uzhe stoyal u  kalitki v svoej solomennoj  shlyape i shcheril
redkie zuby iz-pod  pushistyh vislyh  usov. Menya on poceloval i skazal chto-to
laskovoe.
     Dyadi Il'i nigde ne bylo vidno.
     K utru moya golovnaya bol', priglushennaya bylo vchera tabletkoj  i  tyazhelym
zaby-t'em vmesto sna na dushnom senovale, nachala svoi zloveshchie igry v viskah.
Nad-vigalos' nechto  uzhasnoe. YA ponyala  eto,  kogda  Feliks  otkazalsya idti s
nami.
     "Ty zhe  sam  govoril, -- pytalas' ya  ego obrazumit', -- chto esli  ne tuda
svernesh',  to  mozhno  zajti  v  smertel'nyj  tupik,  gde ni  razvernut'sya  s
ryukzakom,  ni  idti  dal'she  nel'zya --  tol'ko  pyatit'sya..."  "Ty  hot'  sama
predstavlyaesh',  chto ty sama  stolknula -- na samoe  dno, |lla? -- vdrug skazal
on.  -- Kakoj propasti?..  I  tebe  vse  eshche  auknetsya  tak, chto sama rada ne
budesh'. Poshla von!.."
     Vot  tebe  i  imenie!  Ne komu-to, ne kakoj-to gornichnoj,  a  mne samoj
takoe!.. YA  zap-lakala i  polezla v ryukzak za platkom, pyaterchatkoj i flyagoj,
lomaya nogti o zas-tezhki karmanchikov.
     Feliks smeshalsya i stal dergat' svoi ushi.
     "Ladno, -- zatoropilsya Valera, stranno na nas oboih poglyadyvaya, slovno i
on byl v kurse nashej parapsihologii. -- Razobrali ryukzaki i zatyanuli pesnyu."
     YA   bez   konca  oglyadyvalas',   nadeyas',   chto  nas  okliknut.  Feliks
dejstvitel'no ne uhodil, pristal'no glyadya nam vsled.
     Nad Lysoj goroj pokazalsya yarkij  malinovyj disk voshodyashchego solnca.  Ot
ego siyaniya figura Feliksa potemnela i ischezla.
     My ne vernemsya, pronzila menya sladkaya mysl'. Ne  zrya u menya tak zloveshche
pul'-siruet  bol' v viskah.  I  on eto sejchas  chuvstvuet.  My  vse pogibnem,
pytayas' spasti  drug druga.  I pust'! On  zhe  sam  sebe  etogo nikogda i  ne
prostit...
     Slovno v otvet  na  moi mysli vdrug rezko potemnelo.  Vmesto solnca uzhe
klubilsya belyj par  s bagrovymi  krayami. A  za nim stremitel'no  podnimalos'
chto-to  issi-nya-chernoe. Obrechenno  kvaknula  poslednyaya v  zaglohshem utrennem
torzhestvuyushchem hore lyagushka,  i nastala zloveshchaya tishina. Ischez  dazhe veterok,
vsegda  zvenyashchij  v  gornom vozduhe.  Gde-to na  krayu sela  tosklivo  zavyla
sobaka,  a  za  nej  vzorvalsya otchayannyj  laj  i  voj iz  vseh dvorov.  |tot
predsmertnyj vopl' oborvalsya tak zhe vnezapno, kak i voznik. Tishina stala eshche
glubzhe.
     Valera  podnyal svoj posoh: "Vozvrashchaemsya! Priblizhaetsya  groza, a  posle
livnya po takim tropkam idti smertel'no opasno."
     "Plyun',  --  skazala  ya, oderzhimaya svoej  mysl'yu  pogibnut' nazlo  moemu
predatelyu. -- Pojdem sebe po  doroge." "Vo-pervyh, -- podderzhal  druga Gena, --
po serpentinu idti dva chasa, a,  vo-vtoryh, pri  horoshem dozhde  potoki cherez
dorogu, sluchalos', i mashiny smyvali."
     Gde-to zashipelo. Rvanulo krutyashchimsya  stolbom pyli i kolyuchek, ot kotoryh
my stali kashlyat' i protirat'  glaza. Stalo temno,  kak  noch'yu. My  zaspeshili
obratno.  Navstrechu, svetya farami v oblakah podnyavshejsya so vseh storon pyli,
mchalas'  "volga"  s  perepugannym Feliksom  za rulem.  Tol'ko  my  zapihnuli
ryukzaki  v ob-shirnyj bagazhnik pikapa i vlezli  vnutr' salona,  kak v lobovoe
steklo snaryadom udarila belaya  gradina,  razletevshayasya na  tysyachu kuskov. Na
kryshu slovno obru-shilsya kamnepad. V pole  metalos' stado. Korovy to pytalis'
lech' v gryaz',  to stanovilis' na dyby. Pastuh sunul golovu pod vzdragivayushchuyu
tushu  rasstaviv-shego nogi nepodvizhnogo byka i podbrasyval nezashchishchennyj toshchij
zad, kogda po nemu lupili ledyanye kameshki.
     "Volga"  natuzhno revela, buksuya na momental'no  prevrativshejsya v  gryaz'
pyli. Gradiny fejerverkom  otletali  ot stonushchej kryshi. Ot nekotoryh  udarov
sodro-galas' vsya mashina.
     "Esli  prob'et  kapot, --  trevozhno migali v temnote glaza  Reginy, -- my
vzorvemsya  i  sgorim tut  zazhivo..."  "Huzhe drugoe,  --  Feliks,  lihoradochno
pereklyuchal skorosti i vertel rul'. -- Opolzen'. Kuda by  my ni dvigalis', nas
vmeste s gruntom tyanet k obryvu..."
     V  oknah byla  tol'ko nizvergayushchayasya  seraya  massa.  Ne  vidno  bylo ni
obryva, ni  spasitel'nogo asfal'ta, do kotorogo tshchetno pytalsya dobrat'sya nash
voditel'. Mne  pokazalos', chto my uzhe letim v propast',  kogda dver' rvanuli
snaruzhi.
     Voznikshaya ottuda moshchnaya golaya ruka vybrosila  Feliksa pod dozhd'. Na ego
meste okazalsya dyadya Il'ya, a Feliks, utopaya v slizi po  koleno, tolkal mashinu
v  kapot,  skalya zuby.  Polkovnik delal  te zhe dvizheniya  rukoyatkami, rulem i
pedalyami, chto  i ego  syn, no "volga" poslushno rvanulas' zadom, otodvinulas'
ot uzhe vidimogo v zybkom mrake obryva  i vyneslas' na asfal't, gde dyadya Il'ya
namertvo posadil ee ruchnikom ot  zahlestyvayushchego dazhe kapot mutnogo potoka s
letyashchimi  v  okna vetvyami, korzinami  i gorshkami.  Feliks  vtisnulsya na  uzhe
utopayushchee  v  vode  hlyu-pnuvshee  sidenie  ryadom s  otcom,  a  my  s  Reginoj
pereraspredelilis' szadi tak, chtoby sidet' u mal'chikov na kolenyah.
     Mrak v oknah s oglushitel'nym treskom prevratilsya v ognennoe more, posle
chego udaril takoj  grohot, chto "volgu"  slovno vognalo v asfal't.  Vo vsyakom
sluchae, ok-na stali issinya-chernymi, a potom snova oslepitel'no vspyhnuli.
     "Doshlo? -- razdalsya v moih ushah zvonkij i  zloj  golos "miledi". -- YA vam
pokazhu bez menya  v  nashu s Feliksom buhtu shastat'!..  YA tebe pokazhu konyushnyu,
grafinya sranaya..."
     V pennom zheltom potoke, krutyas' i podprygivaya, naletel valun i dolbanul
"vol-gu"  v  bok, s treskom  zakliniv  zamok blizhajshej ko  mne dveri. Mashina
sdvinulas' s asfal'ta i snova poplyla vmeste s  sochashchimsya opolznem. YA videla
svoi golye  gladkie  mokrye  nogi, takie blestyashchie i  strojnye, predstavila,
kakoe  messivo izvlekut pod obryvom iz mashiny posle avarii vmesto  nih i mne
stalo tak strash-no, chto ischezli poslednie ostatki gordosti.
     "Tanechka,  -- krichalo u  menya  vse vnutri.  --  Poshchadi nas... Radi tvoego
Feliksa!.."
     "Vot uzh  fig vam, -- uzhe videla ya gde-to nad mechushchimisya vo mrake chernymi
dere-v'yami zloradnoe lico  ved'my s  raspushchennymi  volosami i fosforicheskimi
gla-zami. -- Gori  on  ognem,  bar-r-bossina..."  "Togda radi  dyadi  Il'i,  --
molilas' ya chert znaet komu. -- On zhe tebya ne predal..."  "|-t-to drugoe delo,
--  sverknulo, a potom gluho provorchalo vo mrake. -- CHert s vami. ZHivite..."
     Dozhd' ischez tak  zhe vnezapno  kak i obrushilsya.  Potok  na glazah  teryal
silu.  "Vol-ga" pokachivalas', uzhe provalivshis' levymi kolesami i zacepivshis'
pravymi  za  obnazhivshiesya kamni ustupa, pod kotorym na pyatimetrovoj  glubine
letel  penis-tyj zheltyj  potok.  Opolzen' sochilsya vokrug  nee i  impul'sivno
podtalkival,  si-lyas'  uvlech'  s  soboj. Kazalos', eshche  mgnovenie,  i pravye
kolesa vzmetnutsya  vverh,  a my  vse zakuvyrkaemsya  vnutri, udaryayas' drug  o
druga, v etot novoyavlennyj Terek.
     No k  nam, skol'zya,  sadyas' i utopaya  v gryazi, dvigalsya mokryj paren' s
trosom v rukah. YA uznala Opanasa Polishchuka. Tarashchas' v bezdnu, on probralsya k
bamperu,  nabrosil petlyu  i diko  kriknul otcu  kuda-to vverh,  sam  pytayas'
vykarabkat'sya protiv techeniya gryazi. Na nevidimoj doroge vzrevel moshchnyj motor
traktora,  tros  napryagsya,  Opanas  sudorozhno vcepilsya v  nego rukami,  diko
oglyadyvayas', a "volgu" yuzom povoloklo proch' ot obryva.
     "Morskaya gvardiya  idet uverenno! --  slyshalsya vo mgle golos  dyadi  Viti,
zaglushaya shum  motora  i potokov.  -- Lyuboj opasnosti  glyadit  ona  v glaza! --
vostorzhenno kri-chal  basom dyadya Il'ya, otklyuchaya,  nakonec, bespoleznyj ruchnoj
tormoz  i tshchetno  pytayas'  zavesti svoj motor.  -- V  boyah ispytana,  v  ogne
proverena,  -- podhvatili  my vse, eshche ne verya v  spasenie, -- morskaya gvardiya
dlya nedrugov groza..."
     Nad  Lysoj  goroj  voshodnoe   solnce   zazhglo  oslepitel'nym   bleskom
rashodyashchiesya  klubami  uzhe   belye  tuchi.  V  sele  neistovo  layali  sobaki,
vostorzheno  orali  petuhi i trevozhno  perekrikivalis' lyudi,  spasayushchie  svoe
dobro  ot sokrushitel'nyh potokov vody  s gor.  Vse  vokrug  stalo nesterpimo
yarkim i prazdnichnym, dazhe  povalennye zabory,  stolby  i  obrublennye  vetvi
plodovyh derev'ev. Tol'ko tut ya osoznala, chto moya golovnaya bol' tozhe proshla.
     "Tropki  teper'  na  nedelyu neprohodimy,  --  skazal Feliks,  nakladyvaya
plastyr' na razbityj lob, kogda my umylis' i pereodelis' v suhoe, vse eshche ne
verya chudesnomu spaseniyu. -- V  etom godu Laspi ne pro  nas..." "I ne tol'ko v
etom godu,  -- neo-zhidanno dlya nego grustno skazala ya. -- Ona  nas tuda bol'she
nikogda ne pustit..."


     My vernulis' v gorod,  tozhe ves' zamusorennyj posle togo zhe ciklona. Na
dushe bylo tak  merzko posle vsej etoj dichi s moej pozornoj kapitulyaciej, chto
ya na Fe-liksa i smotret' ne mogla.
     Strah  pered  vezdesushchej  proklyatoj  ved'moj,  sposobnoj  odnim  udarom
utopit' v gryazi celoe  selo  so vsemi ego petuhami i turistami, chtoby tol'ko
ne pustit' nas na mesto svoej seksual'noj  slavy, usililos', kogda ya uznala,
chto akaciya vo dvore teti  Rai sgorela ot nebesnogo  ognya. Promazala ona  chto
li? Ili v poslednij mo-ment, radi svoego Feliksa, ne  "Kazimirovnu"  molniej
rasplyushchila do osnovaniya, a bezvinnoe derevo?..
     CHtoby perebit' nastroenie, ya pozvonila Stepe Leshchovu, nashemu  s Feliksom
odnoklassniku, kak  raz segodnya konchavshemu  voenno-morskoe  uchilishche v  buhte
Gollandiya. Stepan  byl  vlyublen  v  menya  tochno tak  zhe, kak ya v Feliksa, no
vser'ez ne pretendoval -- pri takom-to sopernike!
     On udivilsya i obradovalsya moemu zvonku i tut zhe priglasil v restoran na
vypusknoj uzhin. YA ego edva uznala, kogda on brosilsya mne navstrechu -- v beloj
s  igolochki oficerskoj  forme s zolotom pogon, kortikom i  furazhkoj.  YA zhe k
nemu privykla  v  beskozyrke  s gyujsom.  I  prochih  znakomyh  i poluznakomyh
mal'chikov etim vecherom mozhno bylo uznat' razve chto po golosu.
     Stoly stoyali u  okon na more. Pod  nami byl Primorskij  bul'var.  Volny
trevozhno  metalis'  vokrug  Pamyatnika,  vozbuzhdenno delyas'  vpechatleniyami  o
neslyhannoj sile ciklona "Tat'yana".
     YA  znala,  chto k vypusku kursanty  srochno  obzavodyatsya  podrugami zhizni
pered doro-goj v beschislennye dyry na beskrajnih prostorah  rodiny chudesnoj.
Stepa okazalsya neokol'covannym, a potomu prinyal moj zvonok za perst sud'by i
tut zhe sdelal mne predlozhenie ruki i serdca.
     Vot  uzh  o  chem  ya vsyu  zhizn' tol'ko i  mechtala! O komnate  na  s®em na
oledenelyh  cher-nyh  skalah  Polyarnogo  s  lejtenantikom-podvodnikom  raz  v
polgoda vpridachu. Vmesto Leningrada i raboty v  NII  pod rukovodstvom samogo
Antokol'skogo,  vmesto  admiral'skoj  kvartiry  na  naberezhnoj Kutuzova i  s
tleyushchej eshche nadezh-doj na Feliksa. Duru nashel...
     CHtoby ne omrachat' prazdnika,  ya emu ne  otkazala. S papoj  posovetuyus',
ponyal?  S  admiralom  Koganskim,  Stepochka,  esli  ty  eshche  ne  zabyl,  komu
predlozhenie sdelal. Emu tebya pereraspredelit' --  raz plyunut'. No  snachala...
Snachala ya eshche poboryus'... Vprochem, etogo ya emu, razumeetsya, ne skazala.
     Kompaniya   byla   hot'  kuda.   Mal'chiki   vospitannye-perevospitannye,
krasivye-raskrasivye. I devchonki u nih byli vse kak na podbor. Takie vodyatsya
tol'ko u lejtenantov flota.  "Miledi" tut bylo by  delat' nechego.  Ne byvaet
takih oficerskih  zhen! A vot obolgannaya eyu |lla byla tut luchshej  iz  luchshih!
Menya  tak  vse  ugoshchali  i napereboj priglashali na  vse  tancy,  chto  bednye
novobrachnye krasavicy pryamo rasteryalis' -- kogo im ko mne revnovat'.
     Kogda v restorane  ostalas' tol'ko nasha flotskaya  kompaniya, a  spirtnoe
prosto ne lezlo bol'she, parni zakruchinilis' v noven'kih rasstegnutyh kitelyah
i znakomyh  tel'nyashkah pod nimi.  Napryagaya potnye lica s prilipshimi ko  lbam
volosami, oni zatyanuli: "A muzh tvoj  daleko v more, zhdet ot tebya priveta.  V
surovom i  mrachnom  prostore  shepchet:  gde ty,  s  kem ty..." Gitara  rydala
navzryd. "Oficerov znala ty nemalo, -- gremel groznyj hor, -- kortiki, pogony,
yakorya... O takoj li zhizni ty mechtala, trizhdy razvedennaya zhena?.." Nabravshis'
naglosti, novo-ispechennye komandiry, stisnuv zuby, peli: "A poutru vstav kak
prezhde pozdno, chut' pripudriv chernye krugi, snova v etom zale "Gviciona" (do
sih por ne znayu, chto eto takoe?) ty snimaesh'..." I prochie vol'nosti...
     Stranno,  boevye podrugi  niskol'ko ne obizhalis' na pesennoe podozrenie
ih v neminuemoj gnusnoj izmene i ne menee  tosklivo  peli o muzhe, kotoryj  v
eto  vremya  daleko v  more...  V konce koncov,  razve  podlaya  zhena izmenyaet
bednomu muzhu ne s takimi zhe blestyashchimi oficerami i razve on sam ne gotov pri
sluchae k takim zhe priklyucheniyam s chuzhoj zhenoj?..
     Nado mne vse  eto paskudstvo? YA davnym davno ubedila sebya -- ch'ej ugodno
zhenoj byt', no ne oficerskoj! Dinastiya dinastiej, a tabachok vroz'...
     Stepa moj dosrochno otrubilsya. Milyh zhen provozhali ih dorogie muzh'ya. A ya
shla odna, p'yanaya i naryadnaya v sinej nochi, stucha kabluchkami po asfal'tu tihih
ulic rodnogo Sevastopolya.  Ten' ot polnoj luny pereskakivala s odnogo belogo
zabora   na   drugoj   --   tonkaya   odinokaya  devich'ya  figurka   v  ogromnom
nepredskazuemom   mire,   gde   mozhno   nadeyat'sya  tol'ko  na   sobstvennogo
angela-hranitelya. YA shla v dom chuzho-go mne Feliksa, kotorogo ot moih  na nego
pretenzij  oberegala  takaya  potustoron-nyaya  sila,  s kakoj,  kak mne  togda
kazalos', i caryam  ne sovladat'. Tol'ko  pod strah-om  smerti mozhno molit'sya
ved'me. No ya ne mogla sebe etogo prostit'...
     Mozhete sebe predstavit' posle vysheizlozhennogo, kakovo mne bylo chitat' v
Ta-n'kinyh zapiskah o ee zhalkom sostoyanii v te zhe dni. Ona  i ne podozrevala
o moih idiotskih fantaziyah o  svoem mnimom mogushchestve. Revela sebe v podushku
po tomu zhe Feliksu, chto i ya...


     Tanya:
     Bozhe, kak pasmurno na scene!
     V Leningrade sypal osennij dozhdik s  nizkogo serogo  holodnogo neba.  YA
ponyala kak tut holodno tol'ko, kogda passazhiry trollejbusa stali kosit'sya na
moj zagar i  otkrytoe  plat'e.  YA  otkryla  chemodan,  natyanula sviter, potom
kurtku i prodro-zhala do samogo doma. Nasha propahshaya koshach'ej mochoj paradnaya,
oblezlaya dver'  i temnaya ot kopoti i mraka za oknom obshchaya kuhnya vernuli menya
iz mira  grez k  surovoj dejstvitel'nosti. Nado  bylo osushchestvlyat' rezervnyj
plan. Ruiny byli gotovy. Pora bylo stroit' iz nih ubezhishche.
     Mama otneslas' k moim planam s privychnym ravnodushiem. Slomlennaya, kogda
otca snachala stali kuda-to za chto-to taskat', a  potom on okazalsya na gody v
durdome, ona nachisto poteryala  interes k zhizni i  voobshche ne zamechala inogda,
zhiva li eshche gde-nibud' ee edinstvennaya doch'.
     U nih byla kakaya-to nezemnaya lyubov'. Do katastrofy, ya pomnyu, oni vsegda
byli ryadom, vechno schastlivo smotreli  drug na druga  i smeyalis'. On provozhal
ee na rabotu  i vstrechal s  raboty, oni bez  konca hodili v teatry na vtoroj
akt: vrode by vyshli na antrakte razmyat'sya.  Dlya  etoj celi u nih byli legkie
kurtki, kotorye mozhno  spryatat' v  maminu sumochku,  i teplye  svitera vmesto
pal'to.  Potom oni  s  gordost'yu  vspominali, kak  vo vtorom  akte s galerki
vyslezhivali pustuyushchie mesta v  partere i tretij akt smotreli  vblizi. U mamy
byl  zavetnyj  yashchik  v  tumbochke   s  neumelo  pridelannym   zamkom.  No  po
rasseyannosti  ona  vechno  zabyvala   zapirat'   ego  posle   nochnogo  chteniya
soderzhimogo. Gde-to klasse  v vos'mom ya tuda pronikla i porazilas': tam byli
stopki  stihov. Vernee lyubovnyh pisem v stihah  o prekrasnoj dame -- strannoj
vostronosoj zhenshchine, moej neschastnoj materi...







     Feliks:
     "Na |llu  Koganskuyu,  Valeriya  Litovskogo,  Gennadiya Boguna  i  Feliksa
Dashkov-skogo  est'  zayavka  iz  golovnogo  CNII  -- ot  nachal'nika  otdeleniya
professora Aleksandra Dmitrievicha Antokol'skogo. Mnenie dekanata?"
     "Takaya  zayavka  na  Koganskuyu  menya  udivlyaet. Ona  ne  proyavila osobyh
sposobnostej k issledovatel'skoj rabote.  Ee kursovye proekty ne  vyhodyat za
ramki  proektov studentov obshchego  potoka, hotya ona zanimalas'  poslednie dva
goda v  gruppe stroi-tel'noj  mehaniki korablya. Dekanat  protiv  togo, chtoby
napravlyat' v otdelenie Antokol'skogo  zauryadnyh  studentov. |to ne podnimaet
renome  nashego  vuza. Pust' porabotaet tri goda na zavode  ili  v  CKB.  Dlya
otdeleniya  Antokol'skogo  bol'she  podoshla by Tat'yana Smirnova  s ee kursovym
proektom  po  podsosu  pogranichnogo  sloya. Rech'  idet ob  ispol'zovanii  pri
proektirovanii  podvodnyh  lodok  svojstv  kozhnogo  pokrytiya  kitooobraznyh.
Rabota vypolnena  sovmestno  s vypusknikami  fakul'teta prikladnoj  zoologii
LGU. San-Dmich,  vy  sami  predstavili  etot  proekt  na  Vsesoyuznyj  konkurs
studencheskih rabot. Pochemu zhe vmesto Smirnovoj vy zatrebovali Koganskuyu?"
     "YA  lichno priglasil  diplomantku  Smirnovu  v  svoe  otdelenie, no  ona
otkazalas', tak kak  raspredelena v CKB vo  Vladivostoke." "|to ne problema.
My imeem  pravo  ee nemedlenno  pereraspredelit'  k vam. Tat'yana Alekseevna,
pojdete k Aleksandru Dmitrievichu?"
     "Ne pojdu."
     "Pochemu?"
     "Ne hochu rabotat' s Koganskoj i Dashkovskim."
     "Dlya nas eto ne dovod. Komitet komsomola? CHto dumaet Dima Vodolazov?"
     "My  kategoricheski protiv  togo, chtoby pristraivat' bezdarej na  teplye
mestechki tol'ko potomu, chto oni leningradcy, a ih roditeli..."
     "Dashkovskij -- ne leningradec."
     "A ya  voobshche  ne  ponimayu,  kak  popal  v  etot  spisok Dashkovskij.  On
raspredelen  v   Rybinsk,  na  sudremzavod  minrechflota."  "Ty  chto  melesh',
Vodolazov?!  --  slovno  prosnulsya  ya,  prishiblennyj  bylo  etoj unizitel'noj
scenoj.  -- Kakoj Rybinsk? Esli  vy  menya  ne  ostavlyaete v Leningrade, to  ya
soglasen  poehat' po mestu zhitel'-stva -- v Sevastopol'. Pri chem tut kakoj-to
Rybinsk?"  "Iz  Sevastopolya  u  nas  net  zayavok, Feliks  Il'ich.  Tam  sfera
podgotovki kadrov  Nikolaevskogo  instituta  i mestnogo  korfaka." "Togda  ya
voobshche  soglasen na svobodnyj  diplom!"  "Tak tebe  ego  i  dali!  Poedesh' v
Rybinsk kak  milen'kij, a inache pod sud! -- likoval Vodo-lazov. -- Zakon pisan
dlya  vseh  odin.  Koroche,  komitet  komsomola  prosledit  za sud'-boj  etogo
diplomanta. YA lichno sdelayu vse, chtoby on  porabotal na zavode. Ish' ty, belaya
kost'!.."
     My  stoyali s  raz®yarennoj |lloj u okna  v koridore, kogda iz auditorii,
gde zasedala  komissiya po raspredeleniyu, vyshli  schastlivye Gena i  Valera  s
Anto-kol'skim.  On  skazal,  chto  menya  zloradno   otpravili  k  "golodayushchim
Povolzh'ya", a |llu -- na Petrozavod na Ohte.
     Nado bylo zhenit'sya  na  lyuboj leningradke. Nu  i sistema! Sami  tolkayut
cheloveka na podlog... Iz-za kakoj-to propiski lomayut sud'bu...
     Tanya prostuchala mimo kabluchkami, namerenno otvernuvshis'.
     Antokol'skij okliknul ee i znakom priglasil priblizit'sya. Ona vernulas'
i bez ulybki ostanovilas' naprotiv nas  s professorom.  Vyglyadela ona  posle
nashej razluki,  vopreki  moim fantaziyam, prosto zamechatel'no.  Tol'ko  glaza
byli  temno-sinimi. "CHto za  kaprizy,  Tanya? -- strogo skazal on.  --  YA  hochu
videt' vas v svoem otdelenii. Esli vy pochemu-to protiv Feliksa Il'icha i |lly
YUr'evny, to v nih vcepilsya komitet komsomola, i ya ne dumayu, chto mne  udastsya
ih  zapoluchit'  v  bli-zhajshie gody,  a  potomu..."  "San-Dmich, milen'kij,  --
izbegaya moego vzglyada, las-kovo  kosnulas' Tanya starcheskoj ruki impozantnogo
patriarha. --  Dajte i  mne  po-begat' v  blizhajshie gody. CHem  ya huzhe  vashego
Il'icha? A tam vidno budet..."
     I,  tak  i  ne  vzglyanuv  na menya,  otstuchala  po  parketu k  lestnice.
Professor  snova okliknul ee.  Ona  ozhidala  ego uzhe so svoej  oslepitel'noj
ulybkoj.
     "Feliks, --  vybezhal  iz  auditorii "nash chelovek"  v komitete  komsomola
Slava Rudchenko. -- Kak ya rad, chto ty ne ushel! Vse v poryadke. YA sygral na tom,
chto sam Dima zhenitsya na dnyah na Tamare Slichenko i uprosil ego poka nichego ne
reshat' s Rybinskom, dat' tebe vozmozhnost' za eti mesyacy sdelat' propisku....
A voobshche-to ya nichego ne ponimayu. Ty zhe celyj god... zhil so Smirnovoj. CHem ne
variant  dlya  propiski?"  "Possorilis'..."  "Tak  pomiris' i  v  ZAGS.  Delo
zhitejskoe. Togda nam legche budet tebya sunut' k Antokol'skomu. Ladno, tak ili
inache u  tebya  est'  polgoda,  poka ty  delaesh'  diplom  v filiale otdeleniya
professora na Severe. Komitet komsomola daet tebe etu otsrochku. A Rybinsk...
Tam, govoryat, voobshche chut' li ne golod s etim poslednim krizisom..."
     "Fel', -- voznikla vzbudorazhennaya do predela  |lla. -- Neuzheli u tebya eshche
est' kakie-to illyuzii posle togo, kak ona tebya tak oplevala!? Davaj ej nazlo
s  toboj raspishemsya  i  -- delo  v shlyape. Tem bolee, chto i  ya budu rabotat' u
Antokol'skogo. YA uzhe pozvonila pape. On skazal, chto  komitet komsomola ne ta
instanciya,  gde reshayutsya sud'by lyudej. So mnoj i ty budesh' pristroen. Posudi
sam, kto tebe vernee -- ya ili tvoya podlaya "miledi"?
     "Ty zhe umnichka, |lla,  --  protiral  Slava ochki. -- Neuzheli ty ne vidish',
kakaya tut bol'shaya lyubov'? Tebe li byt' byt' na ee obochine? Predstav'  sebe --
vsyu zhizn' tvoj muzh sravnivaet tebya s Tanej i morshchitsya. U tebya  i bez Feliksa
est' vybor. YA uzh ne govoryu, kak k tebe Gena neravnodushen, no i mne samomu ty
gorazdo bol'she imponiruesh',  chem  Smirnova.  Prosto  u Feliksa  sovsem  inoe
vospriyatie zhenskoj krasoty. Emu podavaj  velikolepie vmesto miloj slabosti i
bezzashchitnoj skrom-nosti."
     "Ochen'  zhal',  Slavik, no  ty  sovershenno  prav, -- ponurilas' |lla. -- YA
slishkom slaba i bezzashchitna,  chtoby voevat'  za etogo poludurka.  Tol'ko ej ya
tebya, Feliks  ne  otdam! -- szhala  ona  zuby.  -- Tak i znaj! Kto ugodno budet
tvoej zhenoj, no ne "mi-ledi"! YA vse sily prilozhu, ya sebya slomayu, ya... zhizn'yu
pozhertvuyu, no s nej tebe ne byt'..."


     Tanya:
     Zanyatij  s sentyabrya ne bylo.  Feliks  pisal  zakrytyj proekt, otkuda  ya
sdelala  vy-vod,  chto  oni sladili s |llochkoj i s ee  papoj. V  romane my by
vstretilis'  hot' raz sluchajno.  No v zhizni etogo ne proizoshlo. YA  chertila i
schitala  sredi  stu-dentov  vtorogo  sorta  --  ne  v  "yashchikah",  a  v rodnom
institute. Devochki mne sochuv-stvovali. Nikto, spasibo im, ne rassprashival. I
tak yasno -- byl i net... Kak  u mnogih  drugih, kogo pomatrosili i brosili. V
pervyh zhe chislah sentyabrya ya pod-pisala raspredelenie v CKB vo Vladivostoke i
vsya ushla v diplomnyj proekt.
     Tamara snachala tozhe sginula kuda-to, a potom vdrug  bez zvonka i sprosa
poyavilas' u menya doma s Dimoj Vodolazovym, vydohnuv s siyayushchimi glazami: "Moj
muzh..." Menya eto niskol'ko  ne  udivilo: poshli  vokrug "braki  po raschetu" --
radi lenin-gradskoj  propiski. Pochemu by Tamarke ne  vybrat' takogo  vidnogo
parnya, kak  Vo-dolazov!  A etot vdohnovennyj  ham ne  stesnyalsya  peredo mnoj
demonstrirovat'  svoe otkrovennoe prenebrezhenie k novobrachnoj. U  nego  byli
vse  priznaki  p'ya-nicy  s agressivnymi  naklonnostyami.  No  paren'  on  byl
dejstvitel'no zametnyj,  otlichnogo  slozheniya  blondin  s pravil'nymi chertami
lica, takimi zhe  kak u ego Tomy stal'nymi glazami. CHem ne para? Podruga byla
schastliva,  ne  otlipala  ot  suzhenogo, bez konca chto-to emu sheptala na uho,
kosyas' na menya.  On, po svoemu  merzkomu obyknoveniyu, bez  konca  ee pri mne
celoval v  guby vzasos, lapal za myag-kie mesta.  Ona igrivo otbivalas', mleya
ot udovol'stviya i pobedno mne ulybayas'.
     Kak ni stranno, oba byli v kurse moih intimnyh  del. Znali dazhe o  tom,
chto  menya  otpravili  domoj  samoletom,  chto v te gody  mogli pozvolit' sebe
daleko ne vse.
     "Pozdno  zhe ty ponyala, Tat'yana,  chto  s  zhidami nel'zya  imet'  delo,  --
grohotal  basom Dima.  --  Ty zhe russkaya  zhenshchina, slavyanskaya krasavica, cvet
nashego genofonda. Tebe-to  zachem  plodit' zhidyat? Kogda  takie muzhiki, kak ya,
vstretili Mamaya na Ku-likovom pole, takie baby, kak ty, vrachevali nashi rany,
nanesennye   tatarami.   No   tatary   sami    byli   klassnye    voiny    i
mastera-oruzhejniki. A zhidy? Prodavali i  teh, i  drugih, ssuzhali v dolg  pod
merzkie procenty i pereschityvali  po nocham so svoimi zhidovkami  svoe zoloto.
ZHidy -- vechnyj pozor roda chelovecheskogo!.."
     "No soglasis', Mitya, -- vorkovala Tamara, -- chto takie, kak Feliks, umnee
nas  s to-boj. On i krasivyj tozhe, tol'ko po-svoemu,  pravda zhe?" "Nu i chto?
Vot  ya nedavno  tarakanov u tebya na  kuhne  travil.  Tozhe, znaesh' li,  umnye
tvari. I  kazhdyj  otdel'no vzyatyj tarakan dazhe  i  simpatyaga, esli ego cherez
lupu rassmatrivat'.  No ty zhe ne zahotela,  chtoby oni u tebya po hlebu begali
za zavtrakom i v  supe  tonuli? Vot i  ya  ne hochu,  chtoby zhidy, eti  merzkie
nasekomye,  naglo  pronikayushchie  v lyuboe chelovecheskoe zhilishche, zanimali luchshie
mesta.  Podarili my  im  Birobidzhan --  vot  pust' tam  vse  i  zhivut. Hrushchev
kogda-to predlagal sozdat' special'nye goroda  i rajony dlya vorov, tuneyadcev
i  prochih  prohodimcev, chtob  tam  gad  gada zhral. V  izolirovannom ot  vseh
normal'nyh lyudej Birobidzhane zhidam -- istinnoe mesto."
     "YA vpolne veryu, Dima, -- ne podnimaya glaz ot skaterti i chuvstvuya dvojnuyu
tosh-notu  -- ot nego i ot vodki -- skazala ya, -- chto vy dejstvitel'no  sposobny
vykurit' evreev esli ne v Birobidzhan, to v Izrail'. No kto zhe togda nam zuby
lechit' budet, kto atomnye bomby, samolety  i  vertolety pridumaet, kto tebya,
duraka,  sme-shit'  budet  s  estrady?"  "Russkie  lyudi, kotoryh zhidy na etih
mestah podsideli!" "Vodolazov  spravitsya na meste Milya ili Rajkina?" "Ladno.
Takih my  u sebya  osta-vim, no  ostal'nyh  -- v  Birobidzhan! Pust'  naebyvayut
tol'ko  drug druga  i tarashchat  svoi  lzhivye glaza! A  ne hotyat,  tak russkie
izdavna  umeyut  pokazat' im, kak sleduet  sebya vesti, chtoby ostat'sya dyshat'!
Vse zdorovye  nacii zhidov terpet' ne mogut. A my -- vechno komu-to  obyazannye,
vechno pered vsemi lebezim, sami otdaem zhidam i prochim samoe  luchshee. Vklyuchaya
nashih zhenshchin. Nebos' na Tomku  etu... on glaz ne polozhil!.." "Dim... ty chego
et menya tak?.. Pri Tan'ke-to?.." "Zatknis'... Net, emu Tat'yanu Smirnovu s ee
byustom, pervuyu  krasavicu  instituta, esli ne Leningrada,  podavaj. Vot ona,
dura, teper' goroj  za zhidov stoit. Ty zhe ne v Fel'ku -- ty v evrejstvo v ego
lice vlyubilas', raz sejchas za nego boresh'sya. Tol'ko ty  za chto  borolas', na
to  i naporolas'!  Nebos'  do  nego byla celkoj, verno? A  kto  tebya te-per'
voz'met v normal'nuyu russkuyu sem'yu?  Ty  uzhe zamarana. No  eshche huzhe bylo by,
esli  by  eshche i zamuzh vyshla za  obrezannogo..."  "Dima, --  robko  prosheptala
ne-schastnaya Toma. -- Ty hot' Tan'ku-to ne  trozh'... Menya -- ladno, ya tvoya uzhe,
a Tanya... ona  svyataya!"  "Perebrala  podruga zhizni... Ladno... YA voobshche ne o
tebe, Tanya. YA  sejchas o zhidah. Poka nad  Rossiej  prostiral kryl'ya dvuglavyj
orel..."
     "A ty znaesh', Vodolazov, kto ty?" -- vdrug podnyala ya golovu ot stola. "YA
--   r-r-russkij  chelovek!  V smysle,  kto ya?" "Feliks  --  vrednoe  nasekomoe.
Dopustim. A ty kto? Kakoe ty zhivotnoe?" "Nu-nu! -- ugrozhayushche skrivil on guby.
--  Dogovarivaj,  esli  zhizn' nadoela..." "Ty -- dvuglavyj kozel, --  neozhidanno
dlya sebya plesnula ya vodkoj iz  stakana v ego mgnovenno poblednevshuyu rozhu.  --
Komsomol'skij vozhak s fashistskimi vzglyadami! Gordish'sya, chto vyshel ty ves' iz
naroda, ditya sem'i  trudovoj, a u naroda perenyal tol'ko  samoe merzkoe. Pyat'
let  uchilsya u  luchshih russkih professorov, a ne usvoil takoj prostoj istiny,
chto russkij narod dej-stvitel'no velik. My mozhem pozvolit' sebe ne prezirat'
malye nacii, a opekat' i zashchishchat' ih. Ty zhe voobshche ne russkij. Ty podonok, a
eto internacional'noe  ponyatie. Vse  ponyal? Togda oglyanis'  vokrug. Ty ne  u
sebya, a u menya doma, hotya ya  tebya lichno ne zvala. Tak  chto tut ya vybirayu,  s
kem za stolom sidet'. Toma mozhet ostavat'sya, a ty -- poshel von!"
     "Tan', -- stushevalsya on vdrug, kak togda v kolhoze. -- Ty che, vser'ez moi
slova o  zhidah?  Da  u  menya  znaesh'  skol'ko  druzej-evrejchikov?  Ty,  eto,
naprasno... Mne zhe za tebya  obidno, chto Fel'ka tebya brosil. YA  hotel  emu za
eto mordu nabit', no tol'ko tebya sprosit' prishli, pravda, Tom?" "Tanechka, ty
nikomu ne govori, chego on tut... nu, kak ty tam skazala, fashistskie mysli...
Ego  komitet  komsomola  v  rajkom  nameren rekomendovat',  Tanya.  Nu,  radi
menya..."
     Oni toroplivo odevalis', poka ya  molcha  sidela za  stolom. Potom kak by
otpe-chatalis' na  fone nashej  kuhni,  perepugannyh gromkimi p'yanymi golosami
sose-dej, zhmushchihsya k  svoim plitam, serogo  neba  za zalivaemym  beskonechnym
dozhdem zakopchennym kuhonnym oknom.  Dima  basom  kogo-to uspokaival. Tam uzhe
smeyalis', kto-to igrivo vzvizgival.


     Feliks:
     Pozvonit' Tane ya ne mog -- u nih v kvartire ne bylo telefona. Paru raz ya
zaglya-dyval  na  Drovyanuyu,  no tak i  ne  reshilsya  zajti.  Kogda ya  vse-taki
zastavil sebya nazhat' tri  raza knopku zvonka na ih  obsharpannoj dveri, vyshla
ee mama i  skazala, chto Tanya tut bol'she ne zhivet.  I zahlopnula dver'. Kogda
zhe ya  pozvonil snova i sprosil u  otkryvshego dver' p'yanogo soseda, gde Tanya,
tot  dolgo morshchil  svoyu rozhu  a potom skazal: "Gde,  gde?  V .... Tam i ishchi,
morda evrejskaya!"
     V  diplomnom zale  instituta, gde  Tanya delala diplom  sredi  studentov
obshchego potoka, vtorogo sorta, kak  vyrazilsya Vodolazov, ee tozhe pochemu-to ne
bylo,  kogda  by  ya ni zaglyadyval. Na  voprosy mne otvechali uklonchivo.  Bylo
yasno,  chto vse na storone  bednoj devushki, kotoruyu  "pomatrosili i brosili".
Moe sostoyanie ot etoj razluki znal tol'ko ya.
     Slava skazal, chto  Smirnova uzhe podpisala okonchatel'noe raspredelenie v
CKB vo Vladivostoke i delaet svoj  proekt u kogo-to  na dache. Gde? U kogo? YA
primerno znal krug ee znakomyh. V golove nevol'no vertelis' slova mamy: "Kak
tol'ko  dru-goj predlozhit  ej soderzhanie luchshe,  ona  cinichno poshlet  tebya k
chertyam! Tak veli sebya soderzhanki vseh vremen i narodov"...
     Potom  mne stalo voobshche ne  do lyubvi.  Do menya doshlo, chto pri neudachnom
ili  hotya  by  srednem  diplomnom  proekte  ne vidat'  mne  NII ni pri kakoj
propiske i blate. Malo-pomalu letnie strasti poutihli. YA ne ostavlyal sebe ni
minuty dlya  razmyshlenij i vospominanij i potomu ochen' udivilsya, kogda Tamara
Slichenko i Dima Vodolazov  vdrug bez priglasheniya poyavilis' v nashej nekogda s
Tanej komnate u Narvskih vorot.
     Oni  prishli  chrezvychajno  vzvinchennye  i  zayavili,  chto  tol'ko  chto ot
Smirnovoj, kotoraya ih  budto  by chut' ne poubivala. Ej pochemu-to pochudilos',
chto Dima anti-semit, predstavlyaesh'? Dima!. I oni reshili "obsudit' problemu s
pervoistochni-kom".
     YA  voobshche  terpet'  ne mogu vse eto  obsuzhdat'  v  takom krugu,  no dlya
novobrachnyh bylo vazhno, kak okazalos', zaruchit'sya avtoritetnym mneniem, esli
Smirnova lyapnet chto-to lishnee, tak kak Dimu rekomendovali na rabotu v gorkom
komsomola.
     "A  s chego  eto  Smirnovoj voobshche  vlezat'  v  nacional'nyj  vopros?  --
udivilsya ya. -- S chego eto vy vzyali, chto Tanya --  evrejka?" "V tom-to i delo, --
pobagrovel Dima, --  chto kak raz russee  ne byvaet. Esli takaya obvinit menya v
antisemitizme, to vse, kranty kar'ere..."
     "Naskol'ko mne izvestno, --  vse bol'she  udivlyalsya  ya, -- v  opredelennyh
sferah net luchshe rekomendacii na puti naverh."  "Nu, kak do tebya ne dohodit?
--   tarashchilas' Tamara. -- Ne  odnogo zhe Dimku rekomendovali! Tam  znaesh' kakaya
konkurenciya! A im tol'ko daj zacepku... Esli by Koganskaya ili Bogun kapnuli,
tak eto eshche fignya, a Smirnovu znaesh' kak uslyshat!.."
     "Tem  bolee,  chto na byuro  obsuzhdalas'  i ee  kandidatura  na  rabotu v
gorkome. I proishozhdenie  u  nee,  kak i u menya,  --  hryuknul  Dima,  -- samoe
rabochee, i otlichnica, i krasavica."
     "Bol'shomu korablyu -- bol'shoe plavanie",  -- ehidno zametil ya, predstaviv,
chto moya  "miledi", s ee-to harakterom i vneshnost'yu, chego  dobrogo dosluzhitsya
do genseka  i  priedet s inspekciej  v  Sevastopol'. Pronesetsya  po  nemu  c
razvevayushchimisya  zo-lotistymi  volosami. Zvezdochki Geroya,  kolodki ordenov na
mundire   Verhovnogo   Glavnokomanduyushchego.   Bronirovannyj   "ZIL",   eskort
motociklistov,  pochetnyj  karaul na Grafskoj  pristani, gusinyj  shag,  shashka
nagolo.  Boevye  druz'ya  moego seksual'no ozabochennogo papy,  kotoryj kak-to
pytalsya  ee  lapat', ryavkayut  ej  svoe  "Zdra zhela...". Vot  uzh  kogda  mama
pozhaleet, chto tak oprometchivo rasstalas' s etoj... A "miledi", chego dobrogo,
prikazhet  voobshche  snesti nenavistnyj dom,  vy-ryt' na ego meste plavatel'nyj
bassejn, a  "Kazimirovnu"  soslat' na Solovki  do  polnogo perevospitaniya. I
chtoby  ej  bylo tam ne tak skuchno  -- vmeste s podlym synulej. Zato uzh svoego
lyubeznogo "Arnol'dycha" ona tut zhe naznachit Minis-trom morskoj pehoty...
     "Esli vam interesno moe mnenie, tovarishchi vy moi po komsomolu, -- dobavil
ya, -- to ya  by lichno rekomendoval Smirnovu vmesto  Vodolazova..." "Eshche by!" --
szhal zuby Dima,  a Tamara tol'ko rukoj  zamahala:  "Da ona na byuro stala tak
otkrovenno pridurivat'sya, chto Pervyj dazhe  sprosil u  Dimy,  chego  eto  ona?
Komsomolom chto li brezguet?.."
     "Blizhe k  delu,  --  vyzyvayushche vzglyanul  ya  na  chasy. --  CHto  tam  u vas
sluchilos'? Ne iz-za menya li vy  na evrejskij vopros pereskochili? Nebos' Dima
skazal, chto zhidyara ne para slavyanskoj krasavice ili chto-to v  etom  rode. Ty
zhe, Vodolazov, v svoem krugu ne bol'no  stesnyaesh'sya. Vot  i narvalsya. Tanya --
takaya  zhe   belokuraya   bestiya,  tol'ko  bolee  poryadochnaya,  kak  okazalos'.
Ugadal?.."
     "Belokuruyu  bestiyu,  --  strogo skazal  Dima, --  kul'tivirovali  v svoej
partii  ne  kommunisty,  a nacisty,  Dashkovskij.  Ty  govori-govori,  da  ne
zagovarivajsya. Menya na komsomol'skuyu rabotu rekomenduyut, a ne v Gitleryugend.
Esli dlya tebya eto odno i to zhe, to derzhi takie mysli pri sebe, a to vyletish'
s sekretnoj raboty  kak pit' dat'... Ty ne  Smirnova, mezhdu  prochim. Ne tebe
naveshivat' nam yarlyki!"
     "Feliks, -- pospeshno  vmeshalas' Tamara. -- Ty zhe sam ponimaesh', kak  vsem
nashim rebyatam, i tebe tozhe, vazhno, chtoby v gorkome byl svoj chelovek. Malo li
chto sluchitsya. Esli Tan'ka na Dimu kapnet, emu tut zhe kislorod perekroyut. Tak
chto u nas vsya nadezhda na tebya."
     "My  tut s  Tomkoj dolgo dumali,  k komu  iz vas pojti, -- primiritel'no
probasil Vodolazov. -- I reshili, chto ty -- nastoyashchij muzhik i nas pojmesh'..."
     "V samom dele,  rebyata,  -- ozhivilas' Tamara. -- A chego  eto my tut sidim
vsuhomyatku.  Dejstvitel'no,  Feliks,  ne muzhiki  vy,  chto  li?  Gde  u  tebya
stakany?"
     U  menya ne  bylo ni  malejshego zhelaniya pit' s budushchim partajgenosse, no
ego zamechanie o moej sekretnoj rabote mne ochen' ne ponravilos'.
     V nashej  strane, uchil  menya otec, u  evreya  est' tol'ko dva puti:  libo
stat'  dlya nih  nezamenimym svoim i procvetat',  kak im i ne  snilos',  libo
okazat'sya dlya  nih vrednym i tem samym podstavit'sya. A u vtorogo puti tol'ko
dve tropinki -- lagerya ili emigraciya. I to,  i drugoe -- degradaciya lichnosti i
moral'naya  gibel'. Poetomu sleduet bezhat' vperedi samyh retivyh, chtoby stat'
poleznym evreem.
     Dlya  menya put'  v poleznye  lezhal  tol'ko cherez  CNII, Antokol'skogo  i
sekretnuyu  rabotu.   Radi  etogo  ya   gotov  byl   vypit'   s  etim  budushchim
gaulyajterom...
     Hotya  ya  pit'  voobshche i  ne  umeyu,  i  ne  lyublyu.  Na  svoej  rodine  ya
po-nastoyashchemu nenavidel tol'ko etu  vseobshchuyu strast' k p'yanstvu, sam process
prevrashcheniya u menya na glazah  chelovekoobraznogo sushchestva v  svinoobraznoe. S
Dimoj etot pro-cess  proishodil  s  privychnoj stremitel'nost'yu. Morda u nego
krasnela  posle kazhdyh polstakana,  k zhene  svoej on  otnosilsya pri  mne vse
gnusnee.  Tamara byla dovol'no  simpatichnaya i figuristaya devchonka. I mne vse
vremya kazalos', chto eto moyu Tanyu pri mne naglo lapayut i unizhayut.
     "Ty   ne  obizhajsya,  Feliks,  --  s  trudom  vygovarival  slova  budushchij
politicheskij lider velikogo naroda, -- no velikolepnaya Tat'yana hot' i pozdno,
no ponyala, s kem voobshche nel'zya imet' delo."
     "Mitya,  -- trevozhno  smotrela  na menya  staravshayasya sohranit'  trezvost'
boevaya pod-ruga,  -- Feliksu  eto  sovsem ne  interesno. On prosto znaet, chto
umnee  nas s toboj. I chto Tan'ka ego polyubila ne tol'ko potomu, chto on samyj
krasivyj  paren'  na potoke..."  "A  ya?  --  blagodushno  bychilsya Dima.  --  Ty
dogovarivaj..." "Ty tozhe kra-sivyj, tol'ko po-svoemu, pravda Feliks? Tak vot
Tanya mogla  sebe vybrat' lyubo-go,  a vybrala Feliksa potomu, chto on, k  tomu
zhe, samyj umnyj."
     "Da ty chto? --  obidelsya za svoyu podrugu Vodolazov. -- CHego tam!.. Tan'ka
mogla vybirat', a  ty?..  Net, ty otvet', a to  ya podumayu, chto prodeshevil po
sravneniyu s  Fel'koj.  Nu, konechno,  glaza,  iskry i prochee... Odno slovo  --
"miledi"!  Vot  on i reshil, chto  tol'ko im  u nas  polozheno samoe  luchshee...
Vklyuchaya nashih zhenshchin... A ona,  dura, teper'  tam sidit odna i za nih  goroj
stoit. Ona  zhe  ne  v  tebya, Fel'ka  --  ona  vo  vse  evrejstvo tvoe poganoe
vlyubilas', raz menya radi  vas  utopit' gotova,  sterva... Tol'ko ona  za chto
borolas',  na to i naporolas'! Nebos'  ty, Fel'ka, te-per' uzh tochno na svoej
kakoj zhenish'sya...  Ladno... YA voobshche ne o nej. Felya, ty ved' ne obizhaesh'sya?"
"Niskol'ko.  Prodolzhaj,  Dima.  Mne eto  vse ochen'  inte-resno...  Vzglyad so
storony."
     "Aga. Ponyatno,  --  pobagrovel Vodolazov.  -- |to u vas takaya  manera.  V
trezvom   sosto-yanii  p'yanogo  nablyudat'.  Per...pro...  preparirovat',  kak
lyagushku. Da?"
     "Vot imenno,  a potomu sokratis', -- stala ego sobirat' Tamara. -- |to on
tol'ko  govorit,  chto ne obizhaetsya,  a  u samogo glaza, smotri,  kak  u  ego
"miledi"  polyha-yut... I on ee teper' v sluchae chego tak podderzhit, chto nam s
toboj, Dimka,  voobshche  hana..."  "A  chego,  a?  Da  u  menya  znaesh'  skol'ko
druzej-evrejchikov? A  ona nachala: antisemit, dvuglavyj  kozel..."  "Felichka,
tak  ty nikomu?" "Ne  bojsya, Tamara.  YA  dejstvitel'no umnee tvoego  Dimy, a
potomu ni v kakih vashih politicheskih igrah uchastvovat' ne sobirayus'."
     "Tanechka budet  vas zashchishchat', --  podnyalsya vo ves' svoj gigantskij  rost
Vodolazov, -- a vy  vse budete umnen'ko molchat', kogda  ee obvinyat v klevete,
tak?  I  ona,  dej-stvitel'no  svyataya,  eshche govorit,  chto eto u menya  chernaya
dusha... Zrya ya s toboj pil, Dashkovskij... Tebe dejstvitel'no nado prosto bit'
tvoyu zhidovskuyu mordu..."
     YA nepodvizhno sidel, glyadya, kak oni odevayutsya. Na dushe u menya byl ad...







     Feliks:
     Pryamo s poezda iz Severodvinska ya  poehal v institut. V  diplomnom zale
Tamara skazala mne,  chto Tanya  zashchitilas' dosrochno, vrode by interesovalas',
kuda  ya del-sya, i dve nedeli  nazad uehala na Dal'nij Vostok.  YA  sprosil ee
adres.
     "A ya  ej pishu na glavpochtamt  do vostrebovaniya, -- zasiyali kruglye serye
glaza.  --  Vse-taki  napishesh'?"  "Poka  ne  znayu..."  "YA  ee  podgotovlyu,  --
zataratorila  luchshaya  podruga  "miledi", -- chtoby zhdala pis'ma ot  tebya, a to
Tan'ka takaya  chuvstvitel'-naya... Esli vdrug  neozhidanno poluchit, mozhet pryamo
pri vseh  v obmorok hlopnu-t'sya. S  nej eto uzhe kak-to  bylo, kogda s  toboj
ssorilas'  i mirilas'.  U nee,  znaesh', tonkie sosudy mozga.  CHut' chto -- kak
Ovod, v samoe nepodhodyashchee vremya i v samom nepodhodyashchem meste mozhet poteryat'
soznanie..."
     "Nu, napishi,"  --  tiho skazal ya, --  v tysyachnyj  raz podbiraya slova  dlya
primireniya s edinstvennoj zhenshchinoj, kotoruyu ya kogda-libo lyubil.
     Tamara s goryachej blagodarnost'yu szhala mne ruku i ubezhala.
     Vprochem,  lyubov'  lyubov'yu,  a  poka  mne svetil sudoremontnyj  zavod  v
Rybinske,  tak  kak  limita  na  propisku u CNII ne bylo, a  ya ne tak  uzh  i
preuspel,  chestno go-vorya, s diplomnym proektom, hotya Antokol'skij sderzhanno
pohvalil   moyu  rabo-tu.   I  vezhlivo  pointeresovalsya,   reshil  li  ya  svoi
administrativnye problemy. CHuvstvovalos', chto  na nego davit |lla cherez papu
--   admirala Koganskogo.  "Ne re-shil, -- rasseyanno  otvetil ya, dumaya  o pis'me
Tane, kotoroe uzhe nikak ne moglo mne pomoch' v raspredelenii. -- No postaryayus'
reshit'..."
     YA mog poehat' tol'ko k sebe domoj, k Narvskim vorotam, v opustevshuyu bez
Tani komnatu, sto let by ee ne videt'.
     A v nej gorel svet...
     YA ne poveril svoim glazam.  Pered ot®ezdom na Sever ya ostavil na vsyakij
sluchaj zapasnoj klyuch tete, no chtoby ona dala ego Tane!..
     V tom zhe, chto menya  zhdet moya  rodnaya  Tajka, ya  ne somnevalsya, tak  kak
nikogo  dru-gogo  u  menya   tam   nikogda   tak  pozdno  ne  byvalo.  Serdce
ostanovilos'.  To est'  buk-val'no  otklyuchilos' na  neskol'ko  sekund  takim
obrazom, chto ya sel pryamo na gryaz-nyj sugrob. Potom, uverennyj,  chto eto byla
gallyucinaciya, podnyal glaza.
     Net, moi  korchnevye port'ery myagko svetilis' na fone  chernoj steny. |to
bylo  edinstvennoe osveshchennoe okno  na ves' etazh. I za  etim oknom menya zhdet
dolgo-zhdannoe schast'e!..
     YA  pulej vletel po lestnice, zadyhayas'  ot volneniya otkryl svoim klyuchom
vhod-nuyu  dver'  i  rvanul zapertuyu iznutri dver' v  komnatu.  Tam  razdalsya
ispugannyj zhenskij vskrik. Somnenij bol'she ne bylo.
     YA edva popal klyuchom v zamochnuyu skvazhinu, povernul, raspahnul dver'.
     Ona stoyala u okna spinoj  ko mne, skrestiv ruki na  grudi. Belye volosy
blesteli v svete lampy iz-pod abazhura. A ya ne mog sdvinut'sya s mesta! CHto-to
tyazhelo  ruh-nulo  vnutri.  Misticheskaya  otorop'  skovala  moi  podognuvshiesya
koleni.
     Tane  nikto  ne mog  dat' klyuchi! K  tomu zhe  ona davno uletela. Mne eto
dostoverno skazali uzhe neskol'ko chelovek. I  vot ona nepodvizhno stoit spinoj
ko mne... Ne shevelitsya,  ne dyshit.  Samolet razbilsya, vdrug  ponyal ya,  Tajka
pogibla,  a  eto ee prizrak...  Sejchas  ona  obernetsya,  i  ee  i  bez  togo
svetyashchiesya  glaza  zazhgutsya  potu-storonnim  fosforicheskim bleskom,  izo rta
vypolzut zheltye klyki...
     No... kakoj prizrak  stal by  zazhigat' svet, rastaplivat' pechku, da eshche
vskriki-vat'!  YA reshitel'no shagnul vpered,  obnyav  ee szadi,  kak  delal eto
tysyachu raz -- chto-by srazu oshchutit' v rukah...
     Byla ochen'  milaya,  no chuzhaya  grud',  priyatnyj, no  novyj zapah svetlyh
volos. I zapah dorogih duhov, kotorye Tanya nikogda ne  mogla sebe pozvolit',
da i ne nuzhdalas'  -- ot nee i  tak pahlo luchshe, chem ot lyuboj  drugoj. I rost
byl  ponizhe, i  plechi  popryamee, hotya  nozhki,  pozhaluj,  nichut'  ne  huzhe, a
podnyavshiesya na  menya  goryachie  izmuchennye  barhatnye  glaza  pokazalis'  mne
prekrasnymi.
     "Skazhi mne, chego ty ozhidal ot svoej "miledi", -- tiho skazala Dina, --  i
ya tebe nemedlenno pozvolyu to zhe samoe. YA bol'she bez tebya ne mogu..."
     "Ty pokrasila volosy, chtoby byt'  pohozhej na  nee? -- glupo  sprosil  ya,
celuya ee v zhadno otkryvshiesya goryachie guby. -- |to lishnee... U tebya prekrasnyj
cvet volos. YA vsegda imi lyubovalsya. YA rad tebe, Dinochka..."
     YA dejstvitel'no  byl rad  ej. Mysl', chto ya pridu snova v opustevshuyu bez
Tani postyluyu svoyu  komnatu byla nevynosima. I vdrug -- takaya  zhizn'! Drugaya,
novaya  zhenshchina, udivitel'no rodnaya, slovno sestra  menya tut celuet. V  konce
koncov, skol'ko lyudej nachinali schast'e snachala!..


     Dina:
     YA dejstvitel'no ne mogla bez nego. Poka on byl so Smirnovoj ya staralas'
der-zhat'sya podl'she. Ne  potomu, chto boyalas'  "miledi", kak podzuzhivala  menya
|lla, a  prosto ne v  moih  pravilah vtorgat'sya v  chuzhuyu  lyubov', dazhe  esli
paren' mne nra-vitsya bol'she  vseh na svete, kak Feliks. YA  s pervogo vzglyada
reshila, chto etot kakoj-to nezemnoj krasoty muzhchina ne dlya menya, tem bolee ne
dlya |lly. I tol'ko kogda on soshelsya s Tanej, ya ponyala -- vot soyuz ravnyh. Tut
nachalis' intrigi, v kotoryh mne predostavili rol' glavnoj primanki. My s nim
dazhe  celovalis' posle  provokacii  |lly s moim  al'bomom. YA by v  zhizni  ne
pokazala chuzhomu ta-kuyu svoyu fotografiyu. A  on-to reshil,  chto eto moya rabota.
I, chto interesno, vos-prinyal eto, kak samo soboj razumeyushcheesya...
     No  pocelovavshis'  togda,   ya  uzhe  ne  mogla  uspokoit'sya!  Nemedlenno
otstavila do-vol'no milogo mal'chika, kotoryj byl so mnoj do etogo al'boma. YA
ohotno  poshla  by  za Feliksa  po  ego soglasiyu.  No  vot  ehat'  s  nimi  v
Sevastopol'   dlya  "igry  na  vylet",   kotoraya  vsegda   durno  pahnet,   ya
kategoricheski  otkazalas'.  Pri  lyubom   otnoshenii  k  protivniku   i  lyuboj
uverennosti  v sobstvennom  blagorodstve, ya  by nikogda  ne  pozvolila  sebya
rezat' kogo-to po zhivomu...
     Posle razryva s Tanej Feliks obo  mne i ne vspomnil by. No |lla razvila
bur-nuyu deyatel'nost' i pered ego vozvrashcheniem iz Severodvinska razygrala kak
po notam dlya  menya scenu  s  perekraskoj volos  i ozhidaniem  ego  v zapertoj
kvartire.  I ya  uspela ob etom gor'ko pozhalet',  kogda uslyshala kak on bezhal
ne ko mne s takim grohotom po lestnice i rval dver' v komnatu...
     Konechno ya i sama byla v bredu, esli mogla zayavit' o gotovnosti vstupit'
s nim v tak porazivshie vseh nas  ih specificheskie  otnosheniya. Dumayu, nikakaya
lyubov' ne zastavila  by menya na eto reshit'sya. Da ya nikogda i ne predstavlyala
sebya s nim pri etom. Tol'ko Tanyu...
     No  i on ne pridal moemu otchayannomu predlozheniyu nikakogo smysla. Prosto
byl mne iskrenne  rad i  tut  zhe sdelal to, za chem ya i prishla --  predlozhenie
ruki i serdca. Znala by ya, chto eto budet za sovet da lyubov'...











     Tanya:
     Dekoraciej k sleduyushchemu aktu mozhete schitat' pronizannyj suhoj  moroznoj
pyl'yu s  zapahom zoly oledenelyj  pochti  bessnezhnyj  gorod, zalityj kakim-to
demonstrativno holodnym i neestestvenno yarkim solnechnym  svetom.  Dopotopnyj
drebezzhashchij  tramvaj  so   slepymi  oknami,  chastichno  zadelannymi  faneroj,
cha-stichno zaindevelymi, serye  s belym sopki,  zastroennye domikami, obitymi
cher-noj tol'yu, so skol'zkimi  tropkami mezhdu nimi, posypannymi zoloj. Imenno
takim  ya  uvidela  moe  dolgozhdannoe   ubezhishche.  Nichego  menee  pohozhego  na
koketli-vyj teplyj naryadnyj i chistyj belyj gorod Sevastopol' s ego ogon'kami
navesu nevozmozhno bylo i pridumat'. Nikakogo sleda teplogo morya,  sibirskogo
goste-priimstva  ili  dolgozhdannoj  prostoty.  Naprotiv, vse tri  hozyajki, k
kotorym ya dobiralas'  po skol'zkim tropkam na sklonah sopok po ob®yavleniyam o
sdache kom-naty, pochemu-to byli odinakovo grubye i krasnorozhie.
     Duyushchij  so  vseh storon nepreryvnyj ledyanoj veter  lyuboe lico prevrashchal
zdes' v shelushashchuyusya masku.
     "Tam vekami, tysyacheletiyami nikto ne zhil, krome dikih udege, -- vspomnila
ya  usmeshku  Feliksa,  kogda  ya  nameknula  o  vozmozhnosti  raspredeleniya  vo
Vladivo-stok.  --  Ryadom  razvivalis'  moshchnye  drevnie  civilizacii kitajcev,
korejcev, yapo-ncev.  I  tol'ko russkie  mogli v  etom giblom  uglu  osnovat'
krepost' na pustynnom  dikom beregu,  chtoby poselit' v nej svoih bezotvetnyh
soldat."
     Po vsem adresam, mne otkazali, opasayas' chert  znaet chego, edva vyyasniv,
chto ya odna, bez sem'i. Prishlos' spustit'sya obratno na Lugovuyu ploshchad', chtoby
vzyat' v kio-ske gorspravki drugie. I opyat' zatryassya pod nogami zasnezhennyj i
pyl'nyj pol pripadochnogo  kurguzogo tramvaya, chto, kidayas' vo vse  storony na
rel'sah, tashchil v svoej promerzshej naskvoz' slepoj korobke  zakutannyh  seryh
passazhirov. V nem byl neprivychno kislyj zapah pyli i gari.
     YA vyshla  u vokzala, sveryayas' so shemoj,  chto mne  sostavila  devushka  v
gorspravke,  i  stala  karabkat'sya  po  ocherednoj obledeneloj  ulice kuda-to
vverh,  proklinaya  svoe  durackoe  reshenie  iskat'  ubezhishche na  etom  vekami
neobitaemom krayu sveta. Davno izvestno,  chto v  Rossii  vsego dva  prilichnyh
goroda, kak ne  raz govoril Feliks. Ostal'nye ili uyutnoe chistoe boloto vrode
Sevastopolya,  ili  gryaz'  i  mraz'  zname-nitoj svoimi  plohimi  dorogami  i
durakami glubinki.
     |ta-to merzost' i gromozdilas' vokrug menya so vseh storon, ubivaya samoe
zhelanie voobshche smotret' kuda-libo i ostavat'sya tut na lishnij den'.
     Vprochem,  vernut'sya mozhno bylo  hot' sejchas. Kogda  ya  utrom,  pryamo iz
aeroporta  prishla  v  svoe CKB,  ego nachal'nik  pryamo  skazal  mne:  mesta v
obshchezhitii,  ne  go-vorya  o komnate, net.  Stanete,  mol, na  obshchuyu  ochered'.
Specialisty iz Leningrada emu v  obshchem-to ne ochen' nuzhny, svoih DVPI gotovit
s izbytkom. Ne nravitsya -- on  soglasen  dat'  svobodnyj  diplom,  den'gi  na
obratnyj proezd. Zachem  davali zayavku? A eto ne my, a ministerstvo chudit.  YA
zhe  skazal  -- oplachu vam  dorogu nazad  do  Leningrada.  Govoril on  vnyatno,
po-starcheski prisvistyvaya,  smotrel v obshchem dostatochno druzhelyubno. On s hodu
dal ponyat':  mozhet dlya  kogo  vash  Leningrad i  svet v  okoshke,  no  ne  dlya
Vladivostoka. U dal'nevostochnikov  osobennaya gordost'.  Podumaete?  Vot  eto
privetstvuyu. Esli  snimete komnatu,  to  zavtra proshu  na rabo-tu  v  shestoj
otdel.
     S etim ya i polzla teper' vverh i vverh, kogda vdrug...
     YA dazhe  ne  ponyala,  chto proizoshlo! Prosto  udaril, kak  gong  o  konce
sokrushayushchego  raunda,  kakoj-to sovsem  drugoj veter, oslepil svet i nastala
udivitel'naya  tishi-na.  Peredo  mnoj rastilalsya  skovannyj  l'dom  do samogo
gorizonta  golubovato-rozovyj prostor  Amurskogo  zaliva,  siyayushchaya  chistotoj
estestvennost'  posle  mrazi  zaholust'ya,  okeanskoe  velichie  vmesto uyutnyh
domashnih   buhtochek  Sevasto-polya.   Belye   chistye  sopki  na   tom  beregu
gromozdilis' slovno golubovatye zastyv-shie oblaka. Po l'du nosilis' s tonkim
dalekim skripom  buera, cherneli  tochech-kami  rybaki. I srazu slovno  oslabla
cepkaya ruka, szhimavshaya serdce  ves'  etot  den'  so  zloradnym refrenom: vot
tebe, dura, tvoe ubezhishche, nashla nagrada geroya...
     YA  stala  spuskat'sya  po uzkoj  dorozhke  k  yaht-klubu, gde  dolzhna byla
nahodit'sya  ulica  s  udivitel'nym  nazvaniem Mys Burnyj. Zdes' chernye skaly
obryva zashchi-shchali plyazh  ot zlogo  sibirskogo  vetra,  otdav  bereg vo  vlast'
laskovogo  solnca  par-alleli  Suhumi.  Pod  nogami byla  zabytaya nadezhnost'
serogo asfal'ta,  po  krayam  kotorogo  shelestela suhaya  trava. Solnce teper'
estestvenno i laskovo siyalo mne, otrazhayas' oto l'da zaliva.
     A  za scenoj  snachala  robko, a  potom vse moshchnee zazvuchal triumfal'nyj
marsh iz "Aidy" Verdi.


     Tanya:
     Dekoraciej  k sleduyushchemu aktu stala  fantasticheskaya  ulica  -- neskol'ko
pochernev-shih  staryh  derevyannyh  domov  vdol' uzkogo plyazha  s  garazhami dlya
motorok i  perevernutymi na zimu lodkami. Idti po  beregu  bylo  trudno -- on
ves' byl pokryt myagkimi gustymi vodoroslyami. Poetomu ya poshla po kromke l'da,
kotoryj stranno  dyshal  skovannym  priboem i  podmigival  zelenoj  vodoj  iz
treshchin. Tol'ko skrip i shipenie l'din narushalo zdes' tishinu.
     Dom  byl so sledami bylogo  kupecheskogo dostatka --  prostornoe kryl'co,
blago-rodnaya rez'ba u okon i po karnizu.
     Pochemu-to mne pokazalos', chto  ya  ne  prosto byvala zdes', a byla vot v
tochno  takoj  zhe  situacii.  Sovsem  nekstati vdrug  vspomnilas' ta cyganka.
Poetomu  ya sovsem ne udivilas', popav  v tainstvennyj mrak  senej  i dalee v
temnuyu  prostornuyu kuhnyu, gde  u samoj pechki  svetilis' glaza  iz-pod  shali.
CHto-to tam zavorochalos',  tyazhelo vzdohnulo  i prevratilos' v vysokuyu statnuyu
staruhu i vpryam' pohozhuyu na moyu gadalku.
     "Nado  chego?"  --  sprosila  ona gluho. "Po  ob®yavleniyu."  "Deti  est'?"
"Netu." Obych-nye  voprosy. Kazhdyj po-svoemu s uma shodit,  poluchiv hot' gran
vlasti   nad   blizh-nim.   Pochemu-to   zdes'  boyalis'  sdavat'  odinokim.  A
leningradskie  hozyajki -- nao-borot. Vprochem, eta  ne  rassmatrivala  menya  v
upor, kak te, na sopke. I voobshche vdrug zamerla, dumaya o  svoem. "Tridcatka v
mesyac,  -- nakonec proiznesla ona. -- Den'gi na  polgoda vpered. Propisku sama
oformlyu. Smozhesh' zaplatit'?"
     "Za dva mesyaca..." -- robko skazala ya, myslenno perebrav svoi sberezheniya
s uchetom  pokupki  varezhek vmesto  zabytyh  v  samolete. I  eshche ya  hotela  s
pod®emnyh  kupit'  priglyanuvshiesya  mne  v  vitrine  sapozhki  na mehu  vmesto
sukonnyh. Vot by sogla-silas', chto ej stoit?..
     "Davaj za  dva,  -- ona protyanula temnuyu  uzkuyu ladon'  i  srazu  sunula
den'gi  za  shal'.  --  Zvat'  menya budesh' Arinoj  Alekseevnoj. A  tebya  kak?"
"Tat'yanoj... Tozhe, kstati, Alekseevna..." "Da kakaya iz tebya Alekseevna-to? --
vdrug kak-to  ochen'  horosho  ulybnulas'  ona. -- Razvedennaya chto li?  Glazki,
govoryu, bol'no zamuchennye..." "YA po raspredeleniyu. Iz Leningrada."
     Arina otvorila dver' v prostornuyu chistuyu i svetluyu, v  dva vysokih okna
na  za-liv, komnatu s shirokoj  krovat'yu posredine. Gora podushek svetilas'  v
otbleskah l'da.  V uglu stoyal ogromnyj, pod potolok starinnyj chernogo dereva
shkaf  s zer-kalom  v  bronzovoj rame.  Na  karnize  bogatoj  kafel'noj  pechi
pobleskival  raspisannyj   pod  zoloto  bronzovyj   kuvshin  s  proshlogodnimi
list'yami.  Nad  mas-sivnym dubovym  stolom  pokachivalsya  roskoshnyj abazhur  s
tyazhelymi kistyami.
     "Ty budesh'  zhit' tut,  a ya  na  kuhne, za pechkoj. A  bol'she u  nas  tut
nikogo. Vtoraya komnata  pustaya. Prihodyat tuda muzhiki, no redko. YA tebe glyadi
kakoj  kryuchok  smasterit' velela. Na noch'  zapirajsya  ot  greha,  ponyala?" YA
kivnula, hotya zamecha-nie o muzhikah, ot kotoryh nado zapirat'sya takim kryuchkom
mne ochen' ne ponra-vilos'. "Kogda pereedesh' s bagazhom?"  "Bagazh? CHemodan chto
li? Tak on u menya na vokzale, v kamere hraneniya."
     "Poshli,  --  zatoropilas'  ona.  --  A  to  prosrochish',  za  lishnij  den'
zaplatish'.  Vme-ste  prinesem.  Ono-to vrode i  blizko, a  i daleko, tak kak
vverh nado.  Taksisty  tut uzhas  kakie  naglye. Upasi  Bog..."  "CHto  vy,  ya
sama..."
     No Arina uzhe odevalas'. My vyshli vmeste, podnyalis' po krutoj derevyannoj
lestnice  na  naberezhnuyu,  spustilis'  k  vokzalu. Arina  byla s sankami,  v
kotoryh  moj  chemodan v principe i ne nuzhdalsya. "No  vse luchshe,  chem tashchit'.
Vsegda luchshe ploho ehat', chem horosho idti, znaesh' poslovicu? -- smeyalas' ona,
oglyadyvayas' na menya, sledyashchuyu, chtoby chemodan ne  oprokinulsya  s sanok. -- A v
Leningrade  ya  kogda-to chut'  universitet  ne  konchila, --  vdrug mechtatel'no
dobavila Arina u samogo  do-ma.  -- Menya  poprosili von, kogda  uznali, chto ya
skryla  pro  roditelya svoego.  On u menya byl  svyashchennosluzhitel'.  Rasstrelyan
Leninym v 1919 eshche." YA vzdrognula. Takogo mne eshche ne slyshat' ne prihodilos'.
Nu tam ubit Stalinym, sginul v lageryah, no Lenin togda ta-akoj svyatoj byl.
     "CHajku, Tanechka?" "Spasibo,  Arina Alekseevna.  Mne  by  pospat'..." "A
chego? Komnata  tvoya  teper', bel'e  chistoe,  vse  protopleno.  Spi  ne hochu.
Zakryvajsya tol'ko.  Ne  zabyvaj..." Kak tol'ko ona vyshla, ya tut zhe styanula s
nog sapozhki, sorvala pal'to, brosila ego na stul i upala golovoj v podushki s
razmahu, ne razdevayas'.
     Pod skripichnyj koncert CHajkovskogo za scenoj, esli eto vam interesno...


     Tanya:
     Kto iz nas ne pomnit svoego pervogo rabochego  dnya! Dekoraciej dlya moego
byl prostornyj chertezhnyj zal  s bol'shimi oknami, za  kotorymi vidny krany  i
ceha zavoda,  machty  sudov.  Kak shutil Feliks,  kogda uznal, chto ya sobirayus'
rabotat' v CKB, vokrug byli sploshnye francuzy: kul'man, vatman, rejsfeder...
Novye  lica, pervoe nachal'stvo,  pervoe zadanie: "s®emka  s  mesta" --  zamer
konstrukcij v sudo-vom  pomeshchenii, gde budet ustanovlen fundament pod eholot
po moemu chertezhu. YA vyshla iz byuro, starayas' ne teryat' iz vidu pokazannuyu mne
v okno  dymovuyu  trubu  nuzhnogo  sudna,  i zashagala  po  territorii  zavoda,
perestupaya  cherez   shlangi,  ob-rezki  metalla,  musor,  pochernevshie  starye
sugroby.
     Ty hotela  byt'  korablestroitelem?  --  podumalos'  mne.  --  Bud'.  Pod
skripyashchej  shodnej  kolyhalas' pervaya dlya menya  voda YAponskogo  morya, Tihogo
okeana -- zelenaya, v maslyanyh pyatnah, no pochemu-to srazu ochen' rodnaya. I menya
snova  ohva-tilo likovanie. |to  bylo moe more!  Mne  ne nado bol'she terpet'
milost' sem'i Feliksa i ukladyvat'sya v ustanovlennye  eyu sroki moego obshcheniya
s morem. Teper' ya budu sama zhit' u morya, no ne u nih, a u sebya doma!
     Devushka  po  imeni  Lyusya  ssudila mne ruletku  i fonarik, a  takzhe svoi
rabochie  bryuki  i  utalennyj vatnik, v kotorye  ya  pereodelas' za  poslednej
doskoj u steny pered vyhodom na s®emki. I chto-to bylo,  po-vidimomu, ne to v
etom  chuzhom  na-ryade.  Moryaki  bez  konca  oglyadyvalis'.  Kakoj-to  dovol'no
solidnogo vida sub®ekt uvyazalsya za mnoj, poka ya spuskalas' po  trapam na tri
paluby vniz. V blizhajshem gal'yune ya  osmotrela sebya v zerkale. Vse vrode by v
poryadke. Normal'nyj  sovet-skij inzhener, razve chto popka polnovata i slishkom
obtyanuta...  No  tut  uzh  nichego ne podelaesh'. Nikakaya odezhda  ne skradyvala
form, s shestogo klassa shutochki po etomu  povodu, osobenno na subbotnikah ili
v kolhoze. Vot i  sejchas tot zhe tip zhdet, kogda ya oprostayus', pereminaetsya s
nogi na nogu.
     "Vy  chto-to hotite  mne  skazat'?" --  rezko  sprosila ya  ego, prohodya k
ocherednomu tra-pu. "Nichego, krome togo,  chto  ya  kapitan  etogo  inzhenernogo
sooruzheniya. YA vizhu vas tut vpervye i hotel by znat', kogo ishchet na moem bortu
takaya zametnaya zhenshchina."  "Ne kapitana, k sozhaleniyu, a shahtu  eholota, chtoby
razmestit' v nem novyj pribor." "A,  tak vy iz CKB? --  rassiyalsya on. -- I kak
zhe  vas  zovut? Merilin Monro, ya polagayu?" "Uvy,  vsego  lish' Tat'yan Smirno,
tovarishch kapitan. I,  k  tomu zhe, ya na rabote, u kotoroj est' zhestkie  sroki.
Tak chto ad'yu, kak govoryat zulusy." "Na  pravah hozyaina  teplohoda ya  provozhu
vas v vashu shahtu i, pozhaluj,  podozhdu, poka vy sdelaete svoyu  rabotu,  chtoby
priglasit' na chashechku kofe s kon'yakom. Ne vozrazhaete?" "Vozrazhayu." "Pochemu?"
"Esli  s  kon'yakom, to zachem  kofeyu? --  vypalila ya  i vzdrognula  ot gulkogo
hohota cheloveka, nazvavshegosya kapitanom. -- Ni provozhat', ni ozhidat' menya  ne
nado. A to  vot ya shozhu na obratnom puti k nastoyashchemu kapitanu i sproshu, kto
eto vydaet  sebya za nego, so  svoej  rodinkoj  nad pravoj brov'yu."  On vdrug
stushevalsya i perestal ulybat'sya:  "YA tebe zhe  po-moch' hotel, Tanya.  S takimi
formami odnoj lazit' po gluhim uglam sudna opasno." "Bog Tat'yanu ne ostavit,
--   veselo ogryznulas' ya i  stala spuskat'sya v lyuk po ver-tikal'nomu trapu. --
Gulyaj, Vasya."
     Kogda   ya   vernulas'   v  otdel,   tam   tozhe  proizoshlo  opredelennoe
bespokojstvo,  po-moemu,  po   tomu  zhe  povodu,  hotya  i  do  moej  mestnoj
komandirovki ya zdes' verte-las' v  tom zhe naryade. No kogda ya uvidela krugluyu
siyayushchuyu  fizionomiyu  s  rodin-koj  nad  brov'yu,  do  menya  doshlo,  pochemu  ya
dogadalas' o nekapitanstve neznakomca -- "inzhenernoe sooruzhenie", tak o sudne
mog skazat' imenno  korabel,  no  nikak  ne moryak. YA  poblagodarila Lyusyu  za
odezhdu  dlya   moego   pervogo  bala,  pereodelas'  za  toj   zhe  doskoj  dlya
konstruktorov zhenskogo  roda,  i vyshla uzhe  v svoem.  "Kapitan"  trepalsya  v
okruzhenii parnej, brosavshih na menya kakie-to trevozhnye vzglyady.
     YA  nakolola  vatman na kul'man,  stala delat' svoj pervyj  chertezh i tak
uvleklas',  chto  dazhe vzdrognula,  pochuvstvovav  ryadom ch'e-to  dyhanie.  |to
okazalsya  nachal'nik  moego  sektora  Ivan Gavrilovich, kotorogo, nesmotrya  na
otnositel'nuyu molo-dost',  zvali prosto Gavrilychem.  "Horosho,  T-tanya, ochen'
horosho! -- on ostorozhno  pohlopal menya po plechu. -- CHuvstvuetsya vysshaya  shkola.
Smotrite, -- obratilsya on k vnezapno voznikshim nad doskami licam. -- U nee vse
linii raznoj tolshchiny!  I  eto v karandashe-to...  Kakaya pomoshch'  kopirovshchicam!
Uchites'.  Snesi v normokont-rol'  i  prihodi  za  novym zadaniem. A  ya  tebe
podpisyvayu i za sebya, i za nachal'-nika otdela."
     Gordaya  svoej  isklyuchitel'nost'yu,   ya   vbezhala  na  chetvertyj  etazh  v
normokontrol' i nebrezhno polozhila chertezh na stol pered pozhiloj strogoj damoj
v  rogovyh ochkah. Ta, odnako, ne  tol'ko ne vyrazila voshishcheniya, no, oglyadev
menya  s golovy  do nog, stala  pryamo  na moih izyashchnyh raznoj  tolshchiny liniyah
chirkat' tolstym krasnym  karandashom.  Edva  ne placha, vertya ot  rasstrojstva
vsem  na izumlenie svoim nosom, ya poplelas' v otdel i polozhila ispohablennyj
shedevr  pered  nevoz-mutimym  Gavrilychem.  Tot  pozhal  obtyanutymi   potertym
sviterom plechami, podo-zritel'no pokosilsya na moe nervnoe burchanie v zhivote,
nos i sinevu nedavno go-lubyh glaz i vysvistel po svoemu obyknoveniyu: "V chem
d-delo? Isp-pravlyaj to, chto  my s toboj nap-portachili." "YA perecherchu..." "Na
eto  u  tebya n-net  vremeni. CHertezh  zhdut  v  cehu. I  chego  rasstraivat'sya?
Kopirovshchicy k-krasnyj karandash na k-kal'ku ne perenosyat."
     Posle  tret'ego raza, potnaya i schastlivaya ya snesla chertezh v kopirovku i
poluchila novoe zadanie.
     Devushki   vdrug  menya  obstupili   --  interesovalis'  tehnologiej  moej
pricheski, no my vse  tut  zhe poluchili nagonyaj ot  Gavrilycha, kotoryj  vsegda
poyavlyalsya  vsyudu  neozhidanno:  snachala dlinnyj  nos,  potom  vytyanutaya  sheya,
nakonec uzkie plechi i ruki za spinoj.
     V  zerkal'ce,  prikreplennom  k  moej doske,  ya  vse  vremya  videla  do
neprilichiya  mogu-chego  parnya  s  gustymi  chernymi  brovyami.  Esli  ya  s  nim
vstrechalas'  glazami, on  kak-to neumelo  podmigival i sdvigal svoi brovi  k
bokserskomu nosu. Paru raz k nemu podhodil odetyj s igolochki molodoj izyashchnyj
bryunet iz drugogo otdela so znach-kom nashego instituta na lackane pidzhaka. Na
menya i moj  takoj zhe rombik on vzglyanul s interesom, no  ne podoshel. Delovoj
do  zhuti. S  nim dazhe Gavrilych  raz-govarival  pochtitel'no. CHto,  kstati, ne
meshalo etomu snobu uchastvovat'  v pere-kurah, kotorye tyanutsya chut' ne chasami
--   ot zaryadki do obeda. Vo vsyakom sluchae, poka  ya begala v  normokontrol'  i
obratno,  oni  tam torchali u  okna, obsuzhdaya vse mirovye problemy,  vklyuchaya,
estestvenno, bab. I nikakogo na nih Gavrilycha.
     V   obed  brovastyj  sosed  podoshel  nemnogo  obaldevshij  ot  perekura:
"Provodit'  tebya  v  stolovuyu, Tanya?"  "Provodi,  Vasya",  --  skazala  ya,  ne
oglyadyvayas' i odevaya sapozhki vmesto tufel'.  "Pochemu Vasya? --  opeshil on. -- YA
Valentin.  Dlya tebya  pro-sto Valya." "A! A  ya pochemu-to reshila,  chto ty Vasya.
Reshitel'nyj takoj." On na-morshchil  lob, sdvinuv  brovi.  "Esli ne hochesh'... YA
ved' tol'ko pokazat', gde stolo-vaya  i v ochered' tebya postavit' k  nashim. My
komandiruem odnogo-dvuh poran'she, inache ne uspeesh' za obed." "Spasibo, Valya,
ne obizhajsya,  --  ya  vzyala ego pod  ruku. -- Pobezhali, a to ya  sejchas  umru ot
goloda...." "Pal'to naden'," -- kriknul on. "Ne nado. Tut vetra net i teplo."
     Stolovaya  byla ogromnaya --  v principe  eto ved' odin iz  cehov  zavoda.
Ocheredi --  na sotnyu metrov. No my tut zhe  prolezli pod  bar'er i uplotnilis'
sredi svoih na zavist'  odinokim chuzhim.  Kogda chut' rassosalos' i mozhno bylo
oglyanut'sya,  ya  uvi-dela, chto pozadi nas i  treh pozhilyh  zhenshchin  stoyat  uzhe
primel'kavshiesya mne  perekurshchiki i tot s  nimi, chto s  nashim  znachkom.  Valya
taktichno sunul menya vpe-red, a sam stal s nimi. "Priruchil novuyu krasotku?" --
uslyshala  ya vysokij hrip-lyj golos leningradskogo dzhentl'mena. Val'ka chto-to
otvetil. "Ne  skazhi, --  vozrazil tot. -- Odin byust chego  stoit. A... -- tut on
ponizil golos, no  promahnulsya. U menya,  kak vy uzhe  znaete, prosto  sobachij
sluh. YA probralas' nazad mimo oza-dachennyh etim matematicheskim analizom moej
figury  tetok  i  vstryala,  kak  govoril Arnol'dych,  v  razgovor: "V  ocenke
okruzhnosti moego byusta vy pochti ugadali, zemlyachok, no  vot s tazom promazali
minimum na desyat' santimetrov." "Nadeyus',  v bezopasnuyu storonu? -- zahohotal
Valya,  poka pokrasnevshij  analitik  protiral  ochki.  --  Mark  prosto utratil
glazomer za zimu."
     Tetki tol'ko verteli golovami i  povtoryali  "besstydstvo, raspushchennost'
ka-kaya..." Potom moya vraginya  iz  normokontrolya, kotoruyu ya v platke i pal'to
ne  srazu  priznala,  obratilas'  ko mne:  "Stydno vam,  Smirnova,  vesti  s
molodymi  lyud'mi takie  otkrovennye  razgovory  pri vseh. V  vashi gody ya  ne
pozvolyala nikomu i vzglyanut' na menya tak  otkrovenno, ne to chto obsuzhdat' so
mnoj moyu figuru." "U vas byla figura,  Tamara Izol'dovna?  -- naglo  sprosila
Lyusya. -- Vot  by nikogda ne podumala!" "Predstav'te sebe.  I nichut' ne  huzhe,
chem..." "Vot-vot,  i opishite  nam ee. V  santimetrah."  "Kak raz etogo vy ot
menya ne dozhdetes'. Nikto iz moih mo-lodyh lyudej i podumat' ne smel..."
     "YA  vam obeshchayu, Tamara Izol'dovna,  --  ostorozhno  prervala ya ee,  -- chto
vpred' ya prosto prib'yu u vas na glazah etogo cinichnogo Marka, esli on tol'ko
vzglyanet  na  menya pri  publike.  A  potom,  v  vashi  gody,  tol'ko  i  budu
rasskazyvat' vsem, kak  ya otlichilas' v moi  gody..." "A naedine? -- podhvatil
Valya.  -- ne pri  publike na  tebya mozhno  smotret'?"  "Tol'ko  s  pis'mennogo
razresheniya  normokontrolya."  "YA  ponyal,  --  zahohotal,  nakonec  i  Mark.  --
Normokontrol'  tochno  znaet   tvoi,  Tanya,  parametry,  a  potomu  oskorblen
otstupleniem ot standartov."
     Tetki  tozhe vdrug  druzhno zarzhali, prikryvaya  rty platkami. Tut podoshla
nasha ochered' k razdache. YA vzyala  sebe dve  porcii  zharenoj kety. V  zhizni ne
probovala takoj  ryby  da  eshche  za takuyu nizkuyu cenu.  Mama moya,  vo  vsyakom
sluchae,  takoj vkusnyatinoj v  Leningrade taki  ne torgovala. I v deficite ne
imela.
     My  sdvinuli stoliki, pereznakomilis'. Parni napereboj  staralis'  menya
ras-smeshit',  ya  ne otstavala. Nichego smeshnogo  ne  prozvuchalo,  no  my  vse
hohotali do  slez. Prosto  my byli  molody, v vozduhe  pahlo  vesnoj. Koroche
govorya, mne  ochen' ponravilos'  v CKB, a uzh  na  Mys Burnyj  ya  speshila, kak
domoj. Nado zhe, takuyu komnatu snyat'! Da ya  ee prosto obozhala, posle nashej-to
leningradskoj  na pervom etazhe s oknom  v vechno temnyj dvor-kolodec da eshche s
pomojkoj na perednem plane...


     Tanya:
     Nikogda ne  ishchi priklyuchenij, uchil menya  Feliks, oni  tebya sami  najdut.
Posle raboty ya dolgo gulyala po uzhe sovsem  po-inomu uvidennomu Vladivostoku,
vyshla na led, proshlas' po moryu kilometra poltora ot goroda aki posuhu, vyshla
k  svo-emu domu  so storony  zaliva.  Arina segodnya ustroila  bannyj den'  --
nagrela dva baka  s vodoj,  sama  vymylas'  na  kuhne,  mne  velela  tam  zhe
vymyt'sya. Potom my s nej druzhno ubirali vodu s pola. V rezul'tate v dome byl
takoj Tashkent i tak pahlo dymom,  mylom i  parom,  chto  potyanulo na son, a o
pudovom  kryuchke ya kak-to zabyla.  Skvoz' son  ya slyshala  muzhskoj golos, smeh
p'yanen'koj Ariny. A mne snilos', chto my edem s mamoj iz gostej, chto ya sovsem
malen'kaya  i zasypayu v tramvae,  sonnaya pripolzayu domoj i mama menya tihon'ko
razdevaet,  a  ya ej  lenivo,  starayas' ne prosypat'sya, pomogayu.  No  u  mamy
pochemu-to vdrug okazalis' slishkom zhestkie i cepkie ruki.
     YA  prosnulas'  i  uvidela  sklonivsheesya nado  mnoj  to  ischezayushchee,  to
poyavlyayushcheesya chuzhoe nebritoe lico  s glubokim  shramom na lbu  cherez zatyanutyj
smorshchennoj   kozhej  glaz.  |to  fonar'  raskachivaetsya  za  oknom,  ponyala  ya
metamorfozy  s izo-brazheniem, no kto eto? CHto eto ne son, ya ponyala, kogda on
snova stal menya lapat',  stranno  krivya vrode  by  v ulybke  tolstye vlazhnye
guby.  YA  razglyadela  korotkuyu  strizhku,  zhestkie  polusedye  volosy,  potom
pochuvstvovala oznob i tol'ko tut ponyala, chto on razdel menya, sonnuyu, donaga.
Ot nego gnusno pahlo peregarom i chesnokom. YA rvanulas', no  on vdavil menya v
postel',  bol'no  szhimaya plechi i  navalivayas'  na  menya zasalennym vatnikom.
Krichat'  ya ne mogla: ot  uzhasa  i otvra-shcheniya propal golos,  tol'ko  sipela:
"Arina... Arina..." Ocherednaya bol' gde ne  nado probudila  moyu zlost' vmesto
straha.  YA osoznala vdrug, chto ruki-to  u menya  svobodny i  srazu  vspomnila
uroki sambo, kotorye davali mne na plyazhe v Uchku-evke Feliks i sam maestro  --
polkovnik morskoj pehoty Arnol'dych.
     Prodev  ruku  mezhdu  moej  sheej  i  ego, ya rezko  sognula  ee  v lokte,
zvezdanuv  ego  po  kadyku.  On  ohnul,  otpryanul  i  zakashlyalsya.  Ne  teryaj
iniciativy, vspomnila ya nazidanie Feliksa, rezko  sognula  koleni k  grudi i
vypryamila nogi tak, chto obe pyatki ugodili  nasil'niku pryamo v lico. Ne uspev
prokashlyat'sya,  on poluchil udar, ot kotorogo srazu sletel s  krovati. Stol  s
zhalobnym  skripom  sdvinulsya s  mesta. Ne  teryaya  iniciativy,  ya vskochila  i
vlepila emu odnu za drugoj  dve oglushitel'nye poshchechiny po merzkoj shchetinistoj
mokroj rozhe.
     YA  uslyshala,  kak s voplem soskochila  so svoej krovati za pechkoj Arina,
kak s grohotom raspahnulas'  dver'. Otchayanno materyas', ona stala ottaskivat'
uzhe vsko-chivshego muzhika, no on otshvyrnul ee i shatayas' dvinulsya na menya.
     "Ty... bokserka, da?  -- rasteryanno povtoryal  on. --  Ty  hochesh' drat'sya,
shalashovka? So mnoj!.." On snova otkinul kuda-to Arinu. Otstupaya, ya utknulas'
spinoj v zerkalo, vzdrognula ot ego holoda i, nevol'no  obernuvshis', uvidela
tam  nas  oboih.  Nu  i scena byla s moej  nagotoj, krasnoj fizionomiej,  na
kotoroj sver-kali  sin'yu  vyluplennye  glaza. No razglyadyvat' mne  nas  bylo
nekogda. YA tshchetno primenyala vse priemy, kogda on snova brosilsya ko mne.
     |to vashe  sambo, Il'ya  Arnol'dovich, horosho dlya pervogo  udara  ili  dlya
ravno-sil'nyh sparing-partnerov, a to i prosto  chtob menya pod shumok polapat'
v processe obucheniya na sevastopol'skom plyazhe. A kogda protivnik  na  poryadok
sil'nee,  kak etot odnoglazyj  kryazhistyj monstr, to mozhno delat' chto ugodno.
Sovershenno  zheleznye  lapy  i,  k  tomu  zhe, tozhe  ne  bez  professional'noj
sno-rovki. YA so svoimi blokami i zahvatami tol'ko ruki sebe ob nego otbila.
     V konce koncov, on zazhal menya za plechi tak, chto, dernuvshis' raz-drugoj,
ya sda-las',  drozha ot otvrashcheniya i uzhasa. Poderzhav  s  polminuty, on shvyrnul
menya  na krovat' i vyshel vrazvalku.  Arina tiho vyla, sidya  na  polu v svoem
uglu za pechkoj na kuhne.  YA soskochila s krovati, zahlopnula dver', nemeyushchimi
rukami  nakinula spasitel'nyj  kryuchok i vklyuchila  svet. V  zerkale ya uvidela
sebya s  rastrepannymi volosami, s  sinyakami  na rukah i plechah.  Lihoradochno
odevayas', ya  prislushivalas'  k sosednej "pustoj" komnate, no tam  bylo tiho.
Tol'ko Arina  robko  skreblas' v  dver':  "Prosti ego,  Tanechka,  okayannogo.
Starshen'kij  eto moj... Mesyac kak iz zak-lyucheniya.  Prospala ya dura, kak on k
tebe  kinulsya. Trah-tara-rah-tah-tah,  -- mate-rilas' ona. -- Prosti ego i  ne
bojsya...  On ne takoj! Otkroj mne. On ushel. K Ol'ge svoej ushel.  Otvori mne,
chto on  s toboj  tam  sdelal..." YA  chuvstvovala sebya  lipkoj,  razdavlennoj,
malen'koj i zhalkoj. "Nichego on so mnoj ne sdelal, -- skazala ya nakonec. -- Mne
vymyt'sya by, Arina Alekseevna..." "Sejchas... siyu minutu, -- zasu-etilas' ona,
gremya vedrami i shuruya v pechke. Tam zagudelo  plamya,  zashipela voda, a u menya
sovsem onemelo plecho.
     V zhizni nado vse ispytat', inache zachem zhil voobshche na zemle, vspomnilos'
zame-chanie  Feliksa posle nashej razmolvki i moego  zvonka ego tete.  Feliks,
Feliks, videl by ty svoyu Tanyu, b'yushchuyusya v lapah etogo zhutkogo professionala!
Tut by i tebe vse tvoi priemy ne pomogli.
     CHerez chas, vymyvshis' v svoej komnate, smeniv postel'noe bel'e i vyterev
poly, ya snova legla, no ne usnula do utra, prislushivaya' k shagam za oknom. No
stoyala  privychnaya zdes'  tishina,  tol'ko  l'diny terlis'  drug o  druga  i o
bereg...


     Tanya:
     Golova utrom  gudela,  nichego ne radovalo, dazhe  siyayushchee utro s bleskom
buhty  s  otkosa,  po  kotoromu ya speshila k  ostanovke.  A  dal'she  eshche  eti
tramvajnye tolpy. U nas v  Leningrade tozhe ne ochen'-to prosto sest' utrom na
tramvaj, no takogo ya srodu ne videla.  Muzhchiny  lezli s treskom, slovno  eto
poslednij tramvaj iz zony smertel'nogo  bedstviya. Dazhe ne verilos', glyadya na
nih  zhe do  i posle  otkryvaniya  dverej, chto eto te zhe samye lyudi. Studenty,
rabochie. A v dveryah  -- ozvereloe zhlob'e...  Azart? Sport svoego roda,  udal'
pokazat' molodeckuyu? Koroche, mne uda-los' sest'  tol'ko  v tretij  po  schetu
tramvaj i,  estestvenno,  ya  opozdala. I s  kakim  zhe udovol'stviem  u  menya
otbirala  propusk  vostronosaya  blednaya  devica!  Iz   svolochej-entuziastov,
nashedshih sebe dostojnoe primenenie.
     V rezul'tate,  menya  besilo vse, vklyuchaya vkradchivye ulybochki Gavrilycha,
kotoryj byl obyazan provesti s narushitelem  proizvodstvennoj discipliny,  tem
bolee  s  molodym  specialistom,  vospitatel'nuyu  rabotu.  V  ob®yasnitel'noj
zapiske ya napisala, chto opozdala na rabotu  po  halatnosti i chto  bol'she  ne
budu. Gavrilych  podnyal  na menya  tonkie brovi i postuchal  pal'cami  po  moej
bumazhke:   "I   t-tebe   k-kazhetsya,   T-tanya,   chto    t-takaya   motivirovka
ischerpyvayushchaya?" "Kakaya raznica, Ivan Gavrilovich? Lyubye motivirovki pri  etom
farse s  ob®yasnitel'nymi identichny."  On pozheval  tonkimi gubami pod dlinnym
nosom  moyu  formulirovku.  "Iden-tichny,  g-govorish'?  A  mozhet  byt'  skoree
ekvidistantny, T-tanya?" CHert ego znaet, chto on imel v vidu.
     Vol'no  emu  rezvit'sya i  skazat'  komu-to:  "Ozadachilas', a?"  Na nego
segodnya noch'yu ne napadali p'yanye ugolovniki -- pryamo iz tyur'my v ego postel'.
Emu  est' kuda idti s  raboty, krome  kak v logovo k etomu "starshen'komu", u
kotorogo chert znaet chto na ume na  sleduyushchuyu noch', a zaplacheno za dva mesyaca
vpered, i snyat' chto-to drugoe  ne na chto... I plecho noet, i voobshche ne  spala
vsyu noch'. A tut  eshche  vcherashnyaya  tetka,  Izol'dovna  eta,  stala  s  menya  v
normokontrole  struzhku  snimat',  zaodno  pytayas'  vospityvat'.  So   svoimi
sadistskimi  roscherkami krasnym karandashom po moemu chertezhu. YA raskrichalas',
a ej hot' by chto -- na nee vse orut  ot bessiliya. U nee v etom smysl zhizni  --
kakaya zhe zhenshchina otkazhetsya ot dolzhnosti, na kotoroj  vse i vse  delayut po ee
veleniyu...
     YA stala pravit', chuvstvuya,  chto nos voobshche leg  na zaplakannuyu  shcheku, a
tut  eshche  etot  Valentin  pyalitsya v  zerkal'ce.  "Nu  chego  ty tarashchish'sya? --
obernulas' ya k nemu, mel'kom uvidev v zerkale svoe krasnoe ot yarosti lico so
shmygayushchim nosom, mezhdu sinimi iskrami iz  glaz. -- Delat' tebe nechego?  Pojdi
pokuri..." Ego krajne udivlennye glaza ischezli iz zerkal'ca.
     Vprochem, Valya  byl  ne  iz obidchivyh. V  obed snova  priglasil s soboj,
postavil v ochered' i voobshche vsyacheski opekal.
     Glyadya  na  ego  neveroyatnye  plechi i  bokserskij  nos, ya stala  k  nemu
podlizyvat'sya. Srabotalo. On priglasil menya v kino. V dovol'no uyutnom zale s
balkonom, lo-zhami, pryamo kak u nas v "Avrore" ya tol'ko i dumala, provodit li
on menya domoj, chtob hot' pokazat' ego,  takogo moshchnogo, "starshen'komu". A on
raspuskal hvost, rasskazyvaya, kakoj on lyubimec devushek i supermen! Menya malo
interesovalo,  chto  on  kandidat  v mastera po  sportivnoj gimnastike, a vot
pervyj razryad po boksu, chemu svidetel'stvom byl  ego ustrashayushchij nos, eto to
chto nado...
     I voobshche mne  ostavalos' tol'ko nastraivat' sebya na to, chto etot paren'
mne po dushe. V stile togdashnego kumira nashih zhenshchin ZHana Mare -- bez shapki, v
serom pal'to s podnyatym vorotnikom, horoshij rost, ne govorya o figure. Pervyj
klass, nichut' ne huzhe Feliksa.  A na ruku opiraesh'sya  pryamo kak  na  sudovoj
poruchen'.  Vdvoem my "starshen'kogo", pozhaluj, i odoleem. Ob ostal'nom voobshche
ne  duma-los'.  Vse  vnutri  drozhalo v ozhidanii predstoyashchej  shvatki na mysu
Burnom so spravedlivym vozmezdiem za moe nochnoe unizhenie.
     Posle kino my pogulyali po  Naberezhnoj, spustilis' moim  vcherashnim putem
na  led. Zdes'  moj  geroj bystro zamerz na rezkom  vetru v svoem  pizhonskom
pal'to  i stal melko drozhat' pod  moej  rukoj. YA greshnym delom podumala, chto
eto on ne tol'ko  ot holoda. Ved' ya emu, chtoby vse bylo chestno, rasskazala o
sobytiyah vche-rashnej nochi,  estestvenno,  bez  opisaniya scenicheskih  kostyumov
uchastnikov pred-stavleniya. Tem bolee, chto uzhe stemnelo.  I mne, kak vsegda k
nochi, stalo  tak  strashno, chto i s etim supermenom k Arine nogi ne idut.  No
kuda im eshche idti?... U Val'ki tol'ko kojka v obshchezhitii  ITR. Da i negozhe mne
srazu v kojku  samoj  naprashivat'sya. Tem  bolee, chto  on poka nichego,  idet,
poshmygivaet ryadom svoim ustrashayushchim nosom.
     Arina  vozilas'  u plity. Pokosilas' na  moego uhazhera,  no smolchala. I
voobshche vyglyadela  vinovatoj. My voshli ko  mne v  komnatu, ya chashki dostala, k
Arine na  kuhnyu  za  kipyatkom shodila, voobshche vsyacheski vneshne  gerojstvovala
tut, hotya serdce padalo v pyatki ot shorohov v "pustoj" komnate.
     Arina  sama  prinesla  nam  varen'ya.  Val'ku  razmorilo,  snyal  pidzhak,
razvalilsya, blazhenstvuet s teple i uyute.
     I tut  ON  vhodit... V prilichnom tolstom svitere,  trezvyj,  povyazka na
glazu,  vybrityj, vpolne  chelovekoobraznyj.  Pozdorovalsya. Arina  iz-za  ego
spiny  skazala Vale:  "Syn eto moj. Kolej zovut..." Valya vstal,  podal ruku.
Tot pozhal, sel bez sprosu na tretij stul, plesnul  sebe chayu, glyadya kuda-to v
ugol.
     I tut ya vizhu,  chto moemu  geroyu kak-to uzh ochen' neuyutno zdes' stalo. Nu
pryamo  na groznoj  ego  fizionomii napisano, kak ego  tyanet smyt'sya. Mne  ot
etogo vdrug stalo legko i veselo.
     "Valya,  --  govoryu. -- Ty ne zabyl, chto  tebe segodnya na urok  k vos'mi?"
"Na... urok?" -- snachala ne ponyal  on. Potom kak-to zatravlenno oglyanulsya  na
temnye  okna,  za  kotorymi tak zhe zloveshche kachalsya  i poskripyval  na  vetru
fonar', vstal,  torop-livo  natyanul pal'to na nezastegnutyj pidzhak,  burknul
"Poka" i -- tol'ko topot na derevyannoj lestnice ostalsya ot moego geroya.
     My zhe sidim vdvoem,  p'em  chaj.  YA vzdrognula  i napryaglas', kogda Kolya
tyazhelo povernulsya ko mne vsem telom:
     "Vot chto, sestrenka... Ty ne togo svoimi soplyakami pugat' vzdumala. To,
chto vchera bylo -- ne budet  bol'she, obeshchayu. A moe slovo, sprosi hot' kogo,  --
kamen'. A chto ya  tol'ko chto ottuda, tak ty ne obobshchaj.  Sorvalsya ya, konechno,
vchera. Ty devka za-predel'naya, sama nebos' znaesh'.  A  ya  zhenskogo  tela tri
goda ne videl. Ne uder-zhalsya.  K tomu  zhe, snachala pokazalos',  chto  i ty ne
protiv. YA ved' ne bandyuga ka-koj, menya ne za  razboj,  a za draku  posadili,
kogda ya v  podshefnom sovhoze  stal  rebyat raznimat'. Tam osetin durnoj nozhom
razmahalsya  na  vse  storony.  I  menya zadel.  Nu, ya ego  i zagasil chut'  ne
nasmert'.  Koreshej  svoih  ya  spas, a po  glazu on  mne uspel polosnut'. Vot
takogo iz menya... Kutuzova sotvoril. Ty tut spi spoko-jno. Teper' ya tebya sam
ohranyat'   stanu.   Ne   boish'sya   bol'she?"   "Nu,  --  naugad   otve-tila  ya
po-dal'nevostochnomu. -- Pod takoj-to ohranoj..."
     "Ty  tozhe boec znatnyj, --  vdrug  rassmeyalsya  on zamechatel'noj arininoj
ulybkoj,  obnazhaya neozhidanno rovnye,  sovsem  molodye belye  zuby. --  Kak ty
menya-to s nog sbila! Ne kazhdyj mog. A potom eshche etakim petushkom podskochila i
po shchekam,  po shchekam,  kak psa  nashkodivshego,  a sama-to takaya  golen'kaya  da
ladnen'kaya... A glazki --  nu pryamo siyayut sinim svetom!"  On zahohotal, glyadya
na menya  s udivitel'noj tep-lotoj i siloj. YA podala emu  ruku: "Ty menya tozhe
prosti, Kolya.  Kto  staroe pomya-net...oj! YA  hotela skazat',  chto moglo byt'
huzhe, esli  by ya  tot  pervyj priem provela do konca, hladnokrovnee. No ya ne
zhaleyu. Mne kazhetsya,  my poladim." "I podruzhimsya! -- on dazhe neumelo poceloval
moyu ruku, vstal  i  vyshel.  -- Nu ty  daesh', mat',  -- uslyshala  ya ego golos s
kuhni. -- I gde eto ty takuyu devushku ras-kopala? V zhizni luchshe ne videl..."


     Tanya:
     Val'ka  utrom dolgo hodil  krugami,  priglyadyvayas' ko mne i  ne reshayas'
sprosit'.  Vid u nego byl pomyatyj, kak u  menya vchera, posle  bessonnoj nochi.
YAsnoe  delo, kogda stih strah, prosnulas' sovest'. Na zaryadke, kotoruyu u nas
nikto ne delal, no rabota  ostanavlivalas', on vtersya v moj  "kabinet" mezhdu
stolom i  doskoj: "Nu, kak dela?" "Ploho, Valechka, -- govoryu ya, vsya  drozha ot
sderzhivaemogo  smeha, dazhe  slezy iz glaz bryznuli. Sama  ne ozhdala, chto tak
estestvenno  poluchitsya. -- Ochen' ploho...  dazhe i ne  znayu, chto teper' budet.
Zametut menya segodnya, vyshku dadut..."
     "Polez  k tebe?"  -- bledneet on. "Konechno!.." "A ty?"  "Tak  ya zhe spat'
legla s toporom pod odeyalom. Kak tol'ko on  ko mne kinulsya, ya vot tak, dvumya
rukami -- hryas' ego po kumpolu,  predstavlyaesh'?" "Vresh'... A potom?" "A potom
eshche huzhe,  --  zasheptala ya, zalivayas' ot smeha slezami  i kashlyaya emu a sheyu. --
Val',  ya  zhe  nikogda  ne  mogu  sderzhat' sebya. Val',  ya  emu  kosoj  golovu
otrezala... I -- v pechku, --  opusti-las'  ya  za  stol, utknuv  lico v lokti i
sotryasalas' ot rydanij. -- Predstavlyaesh'? Uzhas-to, a? K-krematorij na domu...
Na  vsyu zhizn' zapomnit,  pravda?.." "A staruha!?"  --  verit etot  durak. "Ne
pomnyu... Ee, kazhetsya, ya potom v  kolodec spus-tila... Pomnyu tol'ko, chto i ee
--  hryas' po kumpolu...  Kak Rodion Romanovich. Ne ostavlyat' zhe  svidetelej..."
"Kak?!.."
     U menya ne bylo bol'she sil ego razygryvat'. ZHivot svodilo ot hohota.
     "Eshche ostalos'  malen'koe del'ce pered zonoj...  Odnogo  zajca dvunogogo
sejchas na  cirkul' nasazhu i  --  na nary... -- tknula ya pal'cem v ego zheleznoe
puzo.  --  Vprochem, zajcev  nado  berech'.  Bez  nih  narushaetsya biologicheskij
balans. Idi, kuri,  Vasya..." "Valya ya",  -- unylo otozvalsya on i dejstvitel'no
poplelsya  kurit'. A chto eshche delat' konstruktoru muzhskogo  roda ot zaryadki do
obeda? Ko mne tut zhe pospeshila Lyusya i stala menya uteshat'. Ona byla  uverena,
chto  etot gigant muzhskogo obayaniya menya  uzhe sooblaznil i pokinul. CHego by  ya
tut inache tak goryacho s nim sheptalas' i plakala?
     No ya  uzhe vernulas' k moim fundamentam  pod pozharnye nasosy. Imenno dlya
etogo menya v samom prestizhnom  vuze strany  shest' let uchili  mirovye svetila
gidro-dinamike, prochnosti i teorii korablya.
     A  Valya posle obeda kak ni v chem ni byvalo podsmatrival i podmigival. U
menya zhe bylo  takoe  otlichnoe nastroenie, chto  ya ego  tut zhe  prostila.  Bog
znaet, kakim uzhasom i  krov'yu vchera vse konchilos'  by,  pridi  ya  s Feliksom
vmesto Val'ki k toj zhe Arine s ee nesokrushimym Kolej...
     U prohodnoj menya, k moemu udivleniyu,  zhdal ne Valya (ya  by ne udivilas',
esli by on i zhdal, tolstokozhij zhe), a respektabel'nyj Mark. On byl segodnya v
krasnoj vyazanoj shapochke, chto ostro napomnilo mne rodnoj gorod.
     "Ty kataesh'sya na kon'kah, Tanya?"  "Estestvenno." "YA tak i dumal. Tut, v
portfele, dve pary kon'kov. U tebya tridcat' sed'moj?" "Nu i glazomer..." "Ne
zhaluyus'.  Katat'sya mozhno v svitere i bryukah,  a vot etu shapochku ya tebe daryu.
Edem?" "S ogromnym udovl'stviem, Marik! Spasibo..."
     Katok okazalsya  sovsem  ryadom s moim domom,  na stadione u samogo morya.
Snachala my prosto ochen' milo katalis' po begovym dorozhkam gollandskim shagom.
Potom mne eto  nadoelo, i ya reshila  pokazat' na hokkejnoj korobke koe-chto iz
piterskogo huliganskogo repertuara Maslyanogo Luga. Za mnoj i drugie  devushki
tozhe stali  vylamyvat'sya,  kto vo chto gorazd, poka nas ne  uveli v  komnatku
druzhinnikov i veleli ujti ili "katat'sya po instrukcii".
     "Tebe nuzhna moya pomoshch',  Tanya? -- tiho sprosil Mark, kogda my  po l'du s
morya podoshli k Mysu Burnomu. -- Valya mne vse rasskazal. Nu, pro togo bandita,
chto na tebya napal pozaproshloj noch'yu..."
     "Marik, -- kriticheski oglyadela ya moego segodnyashnego izyashchnogo kavalera. --
Esli by mne nuzhna byla tvoya pomoshch', ya by nemedlenno nacepila tvoi kon'ki i s
to-boj vmeste pomchalas' vo vse  lopatki v  storonu morya, chtoby on  nas, Bozhe
upasi, ne  dognal... Spasibo  za  prekrasnyj vecher  i za kon'ki.  Slovno  na
rodine  pobyvala."  "Ostav' kon'ki u sebya, -- nereshitel'no  obnyal on  menya za
taliyu.  --  YA   hochu  s  toboj  vstrechat'sya...  Hotya  by   na  katke.  Idet?"
"Posmotrim..."
     Mne  bylo uzhe  ne do nego. Ustala,  golodnaya,  toska  po Feliksu chto-to
prosnulas'  na katke, nado zhe... Nikogda ne nado s drugim zanimat'sya tem zhe,
chem tebya radoval poteryannyj lyubimyj. Sebe dorozhe...
     Doma  ne bylo  nikakih  priznakov Nikolaya.  Arina vse  tak zhe  sidela u
otkrytoj topki, glyadya na ogon'  pod uzhe privychnye mne sladkie golosa "Golosa
Ameriki", kotoryj  pochemu-to na  mysu Burnom  glushilki  ne  brali.  Ona  ego
slushala s  utra do  nochi, kak moi roditeli kogda-to  teatr u mikrofona. Vseh
diktorov nazyvala po  imenam  i zhdala  s  ih obzorami. No  ni s kem, vklyuchaya
menya, nichego iz proslushan-nogo ne obsuzhdala, chto nas potom i spaslo.
     YA  poprosila  razresheniya  popech'  kartoshki i prisela  ryadom  na  tu  zhe
skameechku. Druzhnen'ko tak  i,  glavnoe,  molcha  my  vypili po ryumochke, zaeli
pechenoj  karto-shechkoj  s  kisloj kapustoj i  lukom.  I v  komnate  moej bylo
udivitel'no uyutno, chisto i prostorno. Mne vse ne verilos' v takoe moe zhil'e.
YA  povalyalas' pered snom s  knigoj, postoyala u  okna,  glyadya na  serebristoe
siyanie l'da  v lunnom svete. I chuvstvovala  sebya sovershenno schastlivoj.  Ah,
esli  by  so mnoj byl  moj  treklyatyj  Feliks, podumalos'  mne pered snom. V
takoj-to  shikarnoj komnate!  Kak by nam tut bylo slavno, na  krayu geografii,
kak on  vyrazilsya o  Vladivo-stoke... Schast'e  schast'em,  a  ya tut zhe nachala
rydat' v odinokuyu podushku na ros-koshnoj dvuspal'noj krovati.


     Tanya:
     Nautro byl  vyhodnoj, subbota. I ya reshilas' sprosit' do vostrebovaniya v
pavil'-onchike na glavnoj ulice.  Stremitel'naya devushka po tu storonu bar'era
otvetila  shesterym  peredo mnoj "Vam nichego net",  a mne vybrosila konvert s
Tamarinym pocherkom.
     "Milaya  Tanyushechka, --  pisala  podruga. --  Ne  budu muchit' tebya  dolgimi
vstup-leniyami,  srazu  o  glavnom  dlya  tebya.  Feliks  tvoj  zhiv  i  zdorov,
nabiraetsya  vyso-kogo uma v otdele u  Antokol'skogo. S devushkami nashi ego ni
razu ne videli.  Sprosil tvoj adres. YA skazala  pravdu, chto ne znayu. Skazal,
chto napishet tebe do vostrebovaniya. Teper' zhdi. O nashih delah. Mitya stal..."
     YA tak i ne dochitala eto pis'mo. Tol'ko nachalo perechityvala sotnyu raz. YA
shla po moemu gorodu-ubezhishchu i uzhe ne hotela, chtoby ono menya zashchishchalo ot moej
lyubvi. CHto  dlya  nee desyat'  tysyach  kilometrov! Belyj  konvertik  probil vse
perekrytiya  moego blindazha, kak  papirosnuyu bumagu,  i nastig menya kak raz v
tot  samyj  moment,  kogda  ya  uzhe  perestala ego opasat'sya.  Kruglye  bukvy
detskogo  pocherka podrugi  stoyali  pered  glazami.  Zalitaya veselym vesennim
svetom ulica s ee tram-vayami i prohozhimi smotrelas' slovno skvoz' steklo, na
kotorom bylo yarko napi-sano fioletovymi chernilami: "... skazal, chto naprishet
do vostrebovaniya. Teper' zhdi..."
     YA shla, ne razbiraya puti, menya tolkali prohozhie, mne signalili mashiny, a
ya vse blazhenno ulybalas'. Ona ne videla  ego s drugimi devushkami... Gospodi,
da kogda menya eto bespokoilo! Vazhno, chto on sprosil imenno moj adres. Teper'
zhdi... YA podozhdu, Felichka moj  podlyj... YA tebe  srazu vse  proshchayu.  YA  budu
ochen' zhdat'.  K chertu  ubezhishche! YA kazhdyj den' s raboty budu idti pryamo syuda,
stoyat' v ocheredi  k  energichnoj  devushke za  stojkoj, budu  sovat'  ej  svoj
zavodskoj  propusk s foto-grafiej  perepugannoj osoby s nosom  na boku, i ee
bystrye  pal'cy  najdut tvoe pis'mo,  kotoroe  ona  mne  nebrezhno  vybrosit,
nakonec, na bar'er -- nikomu na svete bol'she  ne interesnyj belyj kvadratik s
polosatoj kaemochkoj, sinen'koj s krasnen'kim.
     K  Arine  idti  takoj vzbudorazhennoj  ne  hotelos', no nogi  sami  menya
kuda-to  nesli,  nesli  i  zanesli  na  Orlinuyu  sopku,  k  verhnej  stancii
funikulera. YA sela  v ego krasnyj vagon-parallelogram so  stupen'kami vmesto
prohoda  mezhdu sideni-yami i  stala  smotret' na  vzdymayushchijsya  mne navstrechu
gorod i  buhtu Zolotoj Rog,  na  takoj  zhe tol'ko zelenyj vagonchik, polzushchij
snizu. Posredine  puti oni vezh-livo i izyashchno ustupili dorogu drug drugu.  Na
menya clepo vzirali kamennye  l'vy u vhoda v Dal'nevostochnyj politehnicheskij,
kuda ya  sobiralas'  zajti  naschet aspi-rantury  kak raz segodnya, no  dazhe ne
vspomnila ob etom so svoim tak i nedochi-tannym pis'mom v kulake. V tramvae ya
snova nachala bylo ego perechityvat', no zamknulas' na  tom  zhe  "zhdi" i snova
stala brodit' po gorodu, ne chuvstvuya ni go-loda, ni ustalosti.
     Na  kakoj-to ulice peredo  mnoj usluzhlivo raspahnulis'  dveri kakogo-to
avtobusa, ya tut zhe sela, kak vsegda, na samoe zadnee sidenie, chtoby nikto ne
sopel hot' szadi,  i stala  analizirovat', kak sebya chuvstvuet  chelovek posle
provala ego bunta. CHego tut bylo polemizirovat' s soboj?  Vse  yasno.  Feliks
lyubit menya, a  ya ego,  k chertu  vse analizy. YA  vspominala ego i  horoshego i
plohogo,  raznogo,  no vsegda  rodnogo. V konce  koncov,  gde  vy  vstrechali
semejnuyu paru, gde lyubyashchie suprugi ne podvodili drug druga, ne podlichali, ne
ssorilis'  i ne mirilis' bez konca? Mne ostro zahotelos' oshchutit' na sebe ego
ruki  i pochuvstvovat'  pod moimi  ruka-mi ego plechi.  Imenno  eti oshchushcheniya i
stirayut vse obidy.
     "Priehali, damochka,  kol'co, -- menya tryasli za plecho. -- Ne stydno? Takaya
molo-den'kaya i napivaetsya... Bit'  tebya nekomu. A nu  poshla s avtobusu, poka
vytrez-vitelyu ne sdala!" Serditaya dubovataya konduktorsha yarostno splyunula mne
vsled.  YA sovershenno ne ponimala, kuda eto ya zaehala. Vokrug byl zasnezhennyj
les.  Av-tobus gazanul na kol'ce  i  umchalsya. YA pochemu-to  ne  ispugalas'  i
prosto poshla kuda-to vniz, pomnya, chto v takih  gorodah vse dorogi vniz vedut
k moryu, a u morya vse  zastroeno.  Tak i okazalos'. Uzhe cherez  chetvert'  chasa
spuska  po  uzkoj i temnoj tropke vdrug  zasiyali  ogni,  veselo  prosvistela
elektrichka,  pokazalas' stanciya,  a  okolo  nee  steklyashka  zalitogo  svetom
restorana  sredi  vysokih  derev'ev.  A  dal'she  serebrilsya  uzhe rodnoj  mne
Amurskij zaliv.
     I,  nado  zhe, v etom  dal'nem meste bez nazvaniya, kuda menya chert-te kak
zaneslo, kto-to vskriknul: "Tanya?.."
     "|to  sud'ba,  Tanechka, -- likoval Marik. --  Tol'ko ya  pridumal i otverg
sotyj povod k  tebe  zajti, kak vizhu, chto ty sama vyhodish' iz temnogo  lesa,
odna i pryamo  ko mne! Nu,  najdi lyuboe drugoe ob®yasnenie  takoj  neveroyatnoj
vstreche,  a?" On sver-kal ochkami iz-pod nachal'stvennoj papahi, byl v bogatoj
muzhskoj  shube.  Ryadom s takim barinom ya  vyglyadela sovershennejshej varlashkoj.
Osobenno  v svoih zasne-zhennyh sukonnyh sapozhkah i s  podozritel'nymi belymi
pyatnami na potertom pal'to.
     "Tak otkuda  zhe ty? -- oglyadel on menya  uzhe s nekotorym bespokojstvom. --
Ty dej-stvitel'no odna?" "Odna... Iz lesu ya... Nas bylo  shestero, -- otvetila
ya, trevozhno  oglyadyvayas'. -- Ostal'nye pali." "Kuda... pali? A, ya  ponyal. |to
ty tak  shutish'.  Razygryvaesh',  kak Val'ku.  Tol'ko ya-to drugoj. A chto  esli
zajti v restoran?  YA tebya priglashayu." "YA by s udovol'stviem, Marik, tol'ko ya
ne pri  den'gah i  kak-to zabyla nadet' vechernee plat'e. Tebe so mnoj  budet
stydno pered znakomymi." "S toboj! Opyat' razygryvaesh'? Tebe li ne znat' sebe
cenu v lyubom plat'e..." "Vo, uzhe o cene nachali dogovarivat'sya. A  chto esli ya
ee budu podnimat' i podnimat'? S tvoej-to zarplatoj?" "Tanya, ty  chto, vypila
gde-to v lesu? YA zhe o cene ino-skazatel'no.  Neuzheli ty mogla podumat'?.. My
iz odnogo vuza i..." "Kstati, ty s kakogo  fakul'teta? Pochemu ya tebya nikogda
ne videla?" "S  Priborostroitel'nogo. My zhe na Petrogradskoj uchilis',  a  vy
vse u Kalinkina mosta." "A kak tvoya fami-liya, Marik?"
     "Al'tshuler, -- mgnovenno smeshalsya on. --  A  chto?" "Nichego.  CHego  eto ty
smushcha-esh'sya, slovno  priznalsya  v sramnoj  bolezni?"  "Nekotorye..." "Bros'.
Tol'ko  ne ya. Ty dazhe ne predstavlyaesh', kak ya  horosho otnoshus'  k evreyam.  U
menya i paren' byl v Leningrade  iz vashej nacii. Luchshe  ne vstrechala." "A kak
ego  familiya,  esli  ne  sekret?"  "Dashkovskij."  "Feliks? --  vzdrognul  on,
vsmatrivayas'  v menya s nekoto-rym, kak mne pokazalos', uzhasom. --  Tak ty..."
"CHto ya? -- teper' mgnovenno  oshcheti-nilas' vsya moya plot'. -- Nu-ka, poyasnyaj, da
popodrobnee." "Nu ne zdes' zhe!"
     Do  chego  merzko  vhodit'  dazhe i  v  takoj proletarskij restoran  ne v
tuflyah, bez  pricheski,  kosmetiki i  posle celogo dnya na nogah!  No ya dolzhna
byla  uznat', chego eto  on  tak  ahnul. Komu,  krome  svoej dorogoj  mamuli,
rastrepalsya  o nashih otno-sheniyah moj lyubimyj?  Nado zhe, vot tak vse  zabyt'!
ZHdat', chto on napishet. A kakogo rozhna, milochka, ty togda voobshche azh na drugoj
storone planety okazalas', a ne  v Leningrade svoem ili hot'  v ego  slavnom
gorode-geroe? Esli nichego-to i ne bylo, to mozhno bylo i ne begat' nikuda ili
hot' sbezhat' kuda poblizhe?
     My  zanyali  stolik u samogo  okna  na  zaliv, vid kotorogo menya  vsegda
uspokaival, no ne sejchas. Mark zakazal grebeshki (CHto  eto takoe, kstati? Ah,
kitajskoe blyudo? No eto dejstvitel'no edyat? |to  ne to zhe samoe, chto zharenaya
sarancha v tuhlyh yajcah?), sup  s rybnymi frikadel'kami  i neizmennuyu krasnuyu
rybu. Porciya  sala-ta iz grebeshkov v kvadratnoj tarelke byla  takoj,  chto  o
supe i rybe mozhno bylo i ne dumat'. Tem bolee, chto eto okazalos' potryasayushchej
vkusnyatinoj i sploshnym  belkom. Tol'ko  probegav sduru ves' den'  na vozduhe
mozhno bylo s®est' ostal'noe. Dazhe i pod vodochku v grafinchike.
     Posle  poslednej  ryumki ya  polozhila moemu uhazheru  pal'cy  na  kist'  i
skazala: "Odno  iz dvuh, kollega. Ili  ty  mne  tut  zhe,  ne shodya  s mesta,
vylozhish' vse, chto  znaesh' o nashih s  Dashkovskim  otnosheniyah,  ili ya tebe tut
takoe  ustroyu, chto o kar'ere pridetsya  zabyt'  do  samoj  pensii.  YA gorazdo
strashnee, chem tebe tam nashe-ptali."
     "Tanya,  -- poblednel  on,  --  nikto  mne  nichego  ne  nasheptyval,  mamoj
klyanus'..."  "Eshche odna uvertka  i vot etot  grafin letit  von v  to zerkalo,
kozel. A potom vse, kak obychno. YA  druzhinnikam tak prosto ne damsya, koe-komu
isporchu prichesku. I  voo-bshche  takoe  sygrayu, chto uzhe  tvoya mama  budet toboyu
klyast'sya po vsem kontoram. Ne ponyal? Protokol. Po pyatnadcat' sutok  i telega
na kazhdogo v CKB. Ty menya priglasil, na svoyu golovu, teper' slushajsya poka ne
pozdno..."
     "Ladno. Dejstvitel'no u nas est' obshchie znakomye..." "Konkretnee. Imena.
Stepen' znakomstva s Dashkovskim..." "YAvki, paroli, -- neveselo rassmeyalsya on.
--  Madam  iz gestapo?" "Madam iz intimnogo otdela kej dzhi bi. Ne raskolesh'sya,
penyaj na sebya." "My dal'nie rodstvenniki  s |lloj Koganskoj." "Uzhe teplee. I
chto zhe?" "Ona so shkol'nyh let, eshche kogda zhila v Sevastopole, byla vlyublena v
Feliksa,  otcy ih..." "Znayu."  "Na  poslednem kurse Feliks  vdrug uvleksya...
toboj,  kak  segodnya   vyyasnilos'.  Bozhe,  chto  u  tebya  s  glazami?.."  "Ne
otvlekajsya! Kem imen-no? Kak |llochka menya tebe opisala?" "Nu, -- pokosilsya on
na grafin,  --  primi-tivnoj,  besstydnoj i  nagloj seksbomboj..."  "Kak  ona
opisyvala besstydstvo  sopernicy? Pokonkretnee." "Nu..." "Vot  grafin, a von
zerkalo..." "Ona rasskazala o nekotoryh n'yuansah tvoih otnoshenij s Feliksom,
ne sovsem prinyatyh v nashem krugu." "Kakih imenno?.." --  ya shvatila grafin. S
sosednego  stolika pripodnyalsya muzhchina.  "Ladno, eto zhe, v  konce koncov, ne
moe delo, -- sdalsya neschastnyj Mark. -- Ona skazala, chto ty pozvolyala emu..."
     Vse yasno. Ob etom mogli znat' tol'ko dva cheloveka. On i ya. A znayut vse.
Ladno. YA budu  izredka zaglyadyvat' v pavil'onchik  do vostrebovaniya. Pust' on
mne tol'ko  napishet. YA emu tak otpishu! V konce  koncov, etot-to milyj paren'
ni v chem ne vinovat.
     "Prosti menya Marik. Vot primerno moya dolya  stoimosti  obeda. YA doberus'
sama. Net-net, ne provozhaj.  Da tebya-to  i ne  bol'no  uzhe  i tyanet, verno?"
"Naoborot..." "Poprobovat'  n'yuansy  zahotelos'? Prosti, no  eto  uzhe  ne  s
toboj. Proshchaj. Teper' tvoya ochered' nesti gryaz' po strane. I na Tihom okeane,
--  pochti gromko zapela ya, -- svoj zakonchili pohod..."


     Feliks:
     "Podozhdi, -- prikryla Dina  legkimi tonkimi pal'cami  moi guby,  kogda ya
uzhe okazalsya s nej v nashej s Tanej posteli. -- YA bezumno hochu tebya i zhazhdu ot
tebya rebenka... dazhe, esli ty na mne potom ne zhenish'sya... No, esli ty budesh'
sejchas,  kogda  proizojdet  zachatie,  dumat' o  drugoj,  moj malysh  vyrastet
urodom...  |to  mozhet  okazat'sya   vneshne   nezametnym,  iskalechennoj  mozhet
okazat'sya dusha..."
     "Tak govorit medicina? -- smeyalsya ya, poluchaya neozhidannoe udovol'stvie ot
novo-go  dlya  menya smuglogo  tela.  --  Tebe  ne  kazhetsya,  chto  dlya  pervogo
sblizheniya?.."
     "Ne  smej  smeyat'sya, --  glaza ee  stali  ogromnymi.  -- |to  govorit  ne
medicina, a Tora!" "CHto? -- rasteryalsya ya, uslyshav edva znakomoe slovo. Tut zhe
ya  slovno uvidel dobruyu shcherbatuyu ulybku dedushki Kazimira. -- Ty religioznaya?"
"YA tebya lyublyu, -- utknulas' ona mokrym ot slez licom mne v plecho.  -- Delaj so
mnoj vse, chto hochesh', no  ne  smej  pri etom  dumat'  o drugoj..." YA stal ee
celovat'. Mne bylo tak horosho, chto ya dejstvitel'no ne dumal o Tane  v pervye
minuty nashej blizosti s Dinoj...
     I tol'ko,  kogda ona zatihla, schastlivo ulybayas' vo  sne, ya zadremal  i
totchas pros-nulsya ves' v potu, vo vlasti udivitel'nogo sna...
     Kakaya-to   neznakomaya  komnata,  nagaya  Tanya  na  starinnoj  krovati  i
sklonivshijsya  nad  nej  odnoglazyj  chelovek.  YA  videl  ego  temnye  ruki  s
tatuirovkoj na ee oslepitel'nyh okruglyh plechah, ego zasalennyj vatnik. Tanya
blestela glazami i siplo zvala menya na pomoshch'.
     Ne  v silah vynesti togo, chto sejchas proizojdet, ya  prosnulsya... Serdce
prosto vyskakivalo iz grudi. Bozhe, i menya ne bylo ryadom, chtoby ee zashchitit'!
     "Feliks, Feliks, -- gor'ko plakala gde-to Tanya. --  Smotri, chto  delayut s
tvoej "miledi"... Zachem, zachem ty menya brosil? Za chto!.."
     Dina  shevel'nulas',  otkryla  glaza  i  neskol'ko sekund  s nedoumeniem
smotrela vokrug i na menya.
     "Bozhe moj! -- prokrichala ona. -- |to byl ne son! Ty so mnoj! Ty -- moj! Ty
ves'  moj,  --  otbrosila  ona odeyalo i  okutala  menya  svoimi  chuzhogo  cveta
volosami, pokryvaya moe telo  goryachimi poceluyami i slezami. -- Slava, o, slava
Bogu! YA uzhe dumala, chto prosto ne dozhivu do takogo schast'ya..."
     Strannyj  son  vse  eshche   klubilsya   po   uglam  moego   soznaniya,   no
dejstvitel'nost' byla sil'nee. YA, v svoyu ochered', ohvatil ee golovu rukami i
stal celovat' ee laskovye glaza. ZHizn' prodolzhalas'.
     No  son, okazyvaetsya, i ne dumal ostavlyat' menya. Kak tol'ko Dina  snova
zasnula, a ya zabylsya, kak peredo mnoj voznikla ta zhe fizionomiya, chto uzhasala
v  proshlom  sne moyu Tajku, no vybritaya,  vymytaya,  s akkuratnoj  povyazkoj na
glazu s  horoshej ulybkoj. Neznakomec  spokojno sidel  za stolom i pil  chaj s
Tanej. Uspokoivshis', chto vse tam  u nih sladilos', ya usnul do samogo stuka v
dver'.
     Dina  uzhe  byla  v strogom  kostyume,  v  ochkah  i  pohodila  na  vracha,
vyzvannogo  k  posteli  bol'nogo. Za  oknom  siyalo  solnce, a  na chasah  byl
polden'. "Sejchas, papa, -- uslyshal ya  ee  shepot v dveryah. -- Feliks vstanet, i
ty vojdesh'. Posidi poka  tam na komode." "Vse v poryadke?" "Vse zamechatel'no,
papochka! YA nikogda v zhizni ne byla tak schastliva..." "Slava Bogu!.."


     Dumayu, chto i moya mama tozhe  nikogda v zhizni ne byla tak  schastliva, kak
vo  dvorce  brakosochetaniya,  kogda pod  zvuki  bessmertnogo  marsha ya  podnyal
nevestu na  ruki, i zashchelkali fotoapparaty.  |lla plakala, sidya na dvorcovoj
skameechke, tak, chto mne prishlos'  ostavit'  Dinu i naklonit'sya nad  podrugoj
detstva. "Ty chto, |llochka? -- ostorozhno  celoval  ya  zakinutoe ko  mne mokroe
krugloe  detskoe lichiko s priot-krytymi gubami serdechkom. -- Ty zhe  znala..."
"Felichka, -- zvonko prokrichala ona. --  YA ne ot revnosti! YA ot schast'ya, chto my
tut  vse  pozdravlyaem  vas s Dinochkoj. Ne  s  "miledi"...  Gospodi, est'  zhe
spravedlivost' na svete, Gospodi..."
     Navernoe, ya pomrachnel, tak kak mama brosilas' ko mne i, v svoyu ochered',
pri-nyalas' plakat' ot schast'ya.
     Papy  s nej ne bylo. On  zhdal menya na nizhnej  stupen'ke  lestnicy sredi
gostej sleduyushchej pary. YA voprositel'no  posmotrel na nego, prizhimaya k  fraku
smugluyu  gladkuyu  ruku  nevesty.  Papa poceloval Dinu  i obnyal menya.  "Kakoj
durak! -- us-lyshal ya ego shepot v uho. -- I govnyuk vpridachu..."
     Ne schitaya vernogo polkovnika, za nashim svadebnym stolom chuzhih ne  bylo.
Vse bylo  po scenariyu  mamy. Svadebnyj kortezh s lentami, lyubovno zastelennaya
Dininoj mamoj postel' dlya "pervoj brachnoj nochi".
     "...Al'tshuler,  -- vdrug  gromko  i  yavstvenno  proiznes  chej-to golos v
temnote. I  Tanya vdrug dobavila zhestko  i vesko: -- Vse yasno.  Ob  etom mogli
znat'  tol'ko  dva  cheloveka.  On i  ya.  A  znayut  vse. Ladno.  Pust' tol'ko
napishet... YA emu tak otpishu!"


     "Mozhno vas priglasit' na belyj tanec?  -- razdalos' u menya  za spinoj. YA
vzdrognul i otpustil ruku Diny,  iz  kotoroj bral stakanchik s morozhenym. I --
ne reshalsya  oglyanut'sya, nastol'ko etot golos byl znakomym.  No na  lice moej
zheny nichego ne otrazilos', a potomu tam ne mogla byt' Tanya...
     O,  kak  raz   naoborot,  hotya  u   ulybayushchejsya   devushki  byla  ta  zhe
udivitel'naya, "korolevskaya" stat', rost, byust i bal'nye plechi, dazhe takie zhe
bol'shie i vyrazitel'nye glaza, no  eta krasavica byla  chernoj. Prichem imenno
chernoj,  a  ne  korichnevoj ili pepel'noj,  kak  drugie afrikanskie aspiranty
Pervogo LMI imeni Pirogova v kompanii Diny. V  ih klube  nikto ne znal menya,
no vse  znali i lyubili Dinu. I vse  bez isklyucheniya ee  hvalili,  kak nadezhdu
sovetskoj mediciny. Ona delala  chto-to  vazhnoe posle  raspredeleniya pryamo na
kafedru svoego insti-tuta.
     I vot menya priglashaet na belyj tanec chernyj dvojnik "miledi". Ona  dazhe
tancevala  tochno kak Tanya  --  ne  vela sama, kak Dina, Regina  ili  |lla.  a
vsecelo i radostno otdavalas' na volyu partnera, naslazhdayas' etoj volej.
     "Ona princessa, -- nebrezhno skazala Dina, kogda my  spustilis' na zimnyuyu
naberezhnuyu Karpovki, istekayushchej belym parom nad  chernoj  vodoj v zasnezhennyh
beregah. -- |to ne prozvishche, a  ee obshchestvennoe  polozhenie --  ona doch' korolya
ka-koj-to strany s naseleniem Belorussii  i Moldavii vmeste vzyatyh! My s nej
podruzhilis' pri dovol'no pikantnyh obstoyatel'stvah, kogda..."
     "Dina,   --  dumal  ya  o  svoem,  --  tebe  znakoma  familiya  Al'tshuler?"
"Al'tshuler?  A,  ya,  kazhetsya,  ponyala...   Tak  ty...  ty  vse-taki  s   nej
perepisyvaesh'sya?"  "S  kem?  --  ne  ponyal  ya.  --  S  Al'tshuler?"  "So  svoej
"miledi"!.." "Pri chem tut Smirnova?  YA dazhe adresa  ee ne znayu." "A pri tom,
chto vash vypusknik Marik Al'tshuler nedavno napisal svoej tete, mame |lly, chto
v  ih CKB  poyavilas' potryasayushchaya  blondinka iz  Korabelki, v kotoruyu  s hodu
vlyubilsya  ves' kollektiv, esli ne ves' gorod. YA  ochen'  podozrevayu, chto  eto
vasha Smirnova. Ona zhe popala imenno vo Vladi-vostok?  V CKB? Togda eto tochno
o nej.  A vot tebe  on nikak ne mozhet byt' znakom. On s priborostroitel'nogo
fakul'teta,  s   Petrogradskoj.  Vy   nikogda  ne  obshchalis',   ya  special'no
proveryala..."  "YA  ne  perepisyvayus'  s Vladivostokom,  --  hmuro  skazal  ya,
udivlyayas'  dostovernosti  svoih  snov.  --  I  nikogda  ne  znal  ni  od-nogo
Al'tshulera. No u menya  k tebe eshche  vopros." "Sprashivaj. Hotya o Marike ty mog
uznat' tol'ko ot |lly, a uzh ona-to ne stala by... Itak?" "Pomnish'... kogda ya
voshel v svoyu komnatu i obnyal tebya, ty skazala, chto pozvolish' mne... vse, chto
pozvolyala... Tanya? CHto ty  imela v vidu?" "Kak budto ty ne znaesh'... No, kak
vid-no,  tebe  eto  so mnoj pokazalos' neinteresnym. I -- slava Bogu..." "Tak
chto zhe eto?"  "Sprosi u Feliksa. Ili --  u "miledi". Adres ya tebe dostanu..."
"Dina, eto  ochen'  ser'ezno!  Skazhi  mne, chto imenno  ty znaesh'  o  nashih  s
Tanej... specifi-cheskih otnosheniyah. I otkuda?" "Otkuda  zhe, esli ne ot tebya,
milyj.  "Miledi"  ne  iz  boltlivyh,  naskol'ko  ya znayu." "No  chto  imenno?"
"Feliks, ne schitaj menya duroj. Mne prosto dazhe  povtoryat' eto neudobno." "No
raz ty byla gotova..."  "Togda eto imenno to, chto vy nachali, kogda  pobyvali
na dache u tvoej tetushki i posle togo,  kak ona begala tam na lyzhah  golaya, a
potom..."
     Vse yasno. YA sduru podelilsya etim tol'ko s mamoj. Potom okazalos', chto i
moj novyj test' v kurse dela.  I Gena s Valeroj, chto tak stranno smotreli na
Tanyu na  plyazhe.  I Dina.  I  dazhe  neizvestnyj mne  Marik  s  drugoj storony
planety. I teper' on delitsya svoimi znaniyami  s samoj Tanej, kotoroj  mne uzh
teper' tochno na glaza luchshe nikogda v zhizni ne pokazyvat'sya. Svyataya-svyataya a
tak dast po fizionomii svoej nezhnoj neslaboj ruchkoj...
     "Otkrovennost' za otkrovennost',  -- pristavala zaintrigovannaya  molodaya
zhena. -- Otkuda ty znaesh' Marika?"
     "YA  ponyatiya ne imel, chto  on Marik, --  edva  proiznes ya,  ponimaya,  chto
okonchatel'no  poteryal Tanyu tol'ko sejchas. --  |tu familiyu  ya  uslyshal  sne...
Mozhesh' ne verit'."
     "Pochemu zhe? YA znayu, chto tebe snitsya Tanya, -- smotrela na menya teper' uzhe
ne re-vnivaya zhena, a nachinayushchij issledovatel'. -- Ty s nej bez konca govorish'
vo sne." "O-ochen' interesno!..." "Bolee, chem interesno, Feliks. YA zhe kak raz
etim,  kak ty znaesh', v aspiranture i zanimayus'. YA znayu,  chto takoe vozmozhno
tol'ko pri kraj-ne redkom rodstve dush. I paru raz zapodozrila, chto ty vo sne
vidish' Taniny sny  i dejstvitel'nost'. Stranno... Dlya takogo  obshcheniya i sama
dusha dolzhna  byt'... neskol'ko drugoj. Znachit, ya tebya eshche ochen' malo znayu. I
nedoocenila tvoj  in-tellekt. YA polagala, chto  chelovek s takoj... kak by eto
pomyagche skazat'... Koroche, chto imenno ty ne sposoben vosprinimat' chuzhie sny.
S tvoej-to  organizaciej vnutrennego mira! Skoree,  ya  predpolozhila  by, chto
imenno  ona  vidit  nas  s toboj v  svoih  snah. Znachit,  ty tol'ko so  mnoj
takoj... primitivnyj chto li... CHto zhe kasaetsya menya  lichno, to da budet tebe
izvestno, chto ya vsegda otnosilas' k Tane  ochen' horosho. Ty  pomnish' menya  na
tom dne rozhdeniya Geny, kotoryj my ot-mechali pochemu-to u Valery? Net? YA tak i
znala, ved' ty videl togda tol'ko svoyu "miledi". Togda ya napomnyu. Gene stalo
durno, ty  stal s nim  vozit'sya,  a  menya poprosil provodit' Tanyu i vzyat' ej
taksi. Tol'ko my vyshli, polil takoj dozhd',  chto my obe momental'no  promokli
do kostej. Taksi zhe, estestvenno, ne bylo.  YA priglasila  Tanyu zajti k nam --
pereodet'sya, obsohnut'. No liven'  byl beskonechnym.  I mama uprosila  Tanyu u
nas perenochevat'. My  s nej mnogo govo-rili, v shahmaty igrali. Tol'ko vashi s
nej problemy ona  obsuzhdat' ne hotela. Stoilo tol'ko upomyanut' tebya, kak ona
mne zamechatel'no tak  ulybalas' i molcha  kasalas' moej  ruki.  My  obe  byli
uvereny,  chto teper' podruzhimsya. A utrom papa nechayanno voshel v vannuyu, kogda
ona  tol'ko  chto  prinyala dush  i eshche  ne  vytiralas'. Oba  rasteryalis'. Mama
govorit, chto  papa posle etogo nemnogo sdvinulsya umom, no ot Tani eto  nikak
ne zaviselo. YA dumayu, chto o nej voobshche vse i vse vydumyvayut ot zavisti, a na
samom dele ona ochen'  milaya devchonka, umnica i uzh tochno krasa-vica. A chto ee
nazyvayut "miledi", tak ya schitayu eto skoree komplimentom. Nasto-yashchaya miledi u
Dyuma  tozhe  byla  ne  tol'ko  krasavica, no smelaya  i umelaya  razved-chica. A
d'Artan'yan, naprotiv, vel sebya kak poslednij podonok po otnosheniyu k nej. Tak
chto  ty, moj milyj,  prosto  ee  ne  stoish'. I  vovse ne  ty ee,  a ona tebya
brosila.  Za tvoe podloe d'Artan'yanstvo. I  ya  broshu, esli budesh'  so  svoej
mamoj delit'sya nashimi al'kovnymi tajnami. Nu pryamo  Artur Berton kakoj-to na
moyu golovu..."
     "Nu vot, i  ty  o tom zhe,  --  grustno  vspomnil  ya  strannoe upominanie
Tamaroj Ovoda primenitel'no k nashej s Tanej otnosheniyam...  Nado zhe! --  Tak u
tebya net k  Tane nepriyazni?" "Naoborot! YA by s nej gorazdo  ohotnee druzhila,
chem s |lloj ili Reginoj, poyavis' ona zdes' so svoim muzhem..." "S... muzhem?"
     "Ogo!  |togo  dazhe  ya  ne  ozhidala.  Ne zrya  mne  vse  govoryat,  chto  ya
potoropilas' s brakom. I prodeshevila..."
     "|to ne ya tebya zhdal v svoej komnate, a..."
     "A  vot eto, moj  milyj, eshche odno tomu  dokazatel'stvo. Takoe zamechanie
nikak ne ukrashaet muzhchinu."
     Teryat' mne  bylo bol'she  nechego, no serdce prosto  razryvalos' ot vsego
uslyshan-nogo. Ne osoznavaya, chto  ya voobshche delayu, ya utrom otpravilsya na pochtu
i  poslal  Tane  do  vostrebovaniya  otkrytku:  "Tajka,  lyubimaya,  proshchaj,  ya
zhenilsya..."  Stav-shaya uzhe kakim-to fantomom Tanya gde-to v nevoobrazimoj dali
sama prochtet eto poslanie. Vot vam i moya perepiska s "miledi"...
     Kak-to  i  ne vspomnil ya  o zamechanii Tamary o  tonkih sosudah  mozga u
neschastnoj Tajki...


     Tanya:
     Dva kota, chernyj i ryzhij, stoyat po bryuho v  snegu,  pochti  kasayas' drug
druga  nosami. Stoyat  sovershenno nepodvizhno, no  esli  by  kto-to  osmelilsya
naklonit'sya k lyubomu iz nih, to obnaruzhil by ishodyashchij ot napryazhennogo bojca
zhar i zapah  pota. Zamershie izvayaniya vyrazhayut svoyu reshimost'  tol'ko groznym
utrobnym voem. Drozhit kazhdaya kletka graciozno  izognutyh tel. Lyuboe nevernoe
pervoe dvizhenie  mozhet okazat'sya  rokovym. Do mikrona produmyvaetsya tochnost'
udara zheleznoj  lapy, pryzhok. Uzhe oshchushchayutsya na kozhe pod  vzdyblennoj sherst'yu
bes-poshchadnye  kogti  protivnika tochno v  tom  meste, kuda vozmozhen udar. Voj
simvo-liziruet  volyu  k pobede.  On  podnimaetsya  do krysh  okrestnyh  domov,
zastavlyaet  szhimat'sya  chelovecheskie  serdca. I vot --  edva zametnoe dvizhenie
odnogo  iz nih  i  --  oblako  snega nad cherno-ryzhim  klubkom, mel'kanie lap,
golov, hvostov. Vse vo  imya  pobedy i  v predchuvstvii  katastrofy porazheniya.
Sekunda, vtoraya i  -- vse  kon-cheno. Ryzhij, zadrav hvost, udiraet,  a chernyj,
vygnuv spinu pryzhkami vlevo-vpravo nesetsya vsled. No presledovaniya net -- eto
prosto tanec pobedy.
     Mne kazalos',  chto v shvatke  za  Feliksa  moya  pobeda  neosporima, kak
dannost'. Dostatochno bylo prosto vzglyanut' na nas so storony. Nikto na svete
ne byl tak sozdan dlya ego poloviny, kak ya.  I vot shvatka  pozadi. Gde-to na
drugoj storone  planety  kto-to torzhestvuet, uverennyj, chto  dobro  pobedilo
zlo. S chego eto ya vdrug tak  obradovalas', chto  on mne napishet? Ved' eshche kto
znaet, chto imenno mozhet  napisat'  takoj  nepredskazuemyj i zhestkij chelovek?
Kak ya im voshishchalas', kogda on  odergival  lyudej grubo-cinichno, unichtozhayushche,
kak umel  eto delat' tol'-ko on! Teper' ya, prihodya za pis'mom uzhe ne stol'ko
zhazhdala ego, skol'ko boyalas',  myslenno  chitaya  beschislennye varianty  etogo
uzhasnogo pis'ma.
     Dobro i zlo  vsegda otnositel'ny. To, chto dlya |llochki  dobro, dlya  menya
zlejshee iz zol.  Esli vdrug Feliks vernetsya ko  mne,  to lopayutsya vse  plany
drugoj. Kak ry-zhij kot nos k nosu s chernym, ya vizhu pered soboj kudryashki moej
sopernicy  nad  vypuklym  lbom i  vyshchiplennymi  brovyami,  ee  trebovatel'nye
neterpelivye kruglye chernye glaza u samoj  perenosicy,  ee malen'kij nervnyj
rot,  hishchnyj nos  s vsegda  razduvayushchimisya  nozdryami,  ee pal'cy s  dorogimi
perstnyami, nizkij zad, belye nogi, pokrytye tshchatel'no udalyaemymi volosami.
     YA  ne  akcentiruyu  svoi  vpechatleniya,  no obraz  nevol'no vystraivaetsya
imenno v karikaturno antisemitskom duhe. I  v glubine dushi voznikaet gluboko
zapryatan-noe  bezumie ot beschislennyh pokolenij moih  predkov imenno k  etim
vneshnim chertam  "merzkoj zhidovki",  kak nazval |llu Mitya Vodolazov, stremyas'
potrafit' mne. No ved' i o samom Felikse on vyrazhalsya nichut' ne luchshe! A dlya
menya ne bylo i ne moglo byt' bolee privlekatel'nyh chert muzhskoj krasoty, chem
ta,  ko-toroj  obladal ne tol'ko  Feliks, no i ochen' mnogie iz  znakomyh mne
evreev, vklyuchaya, kstati, Marika Al'tshulera.
     YA starayus' zagnat'  obratno besa, predstavlyaya  sebe nezemnuyu  evrejskuyu
zhenskuyu krasotu i blagorodstvo |liny Bystrickoj i |lizabet Tejlor, no chernyj
kot  so  svoimi  kudryashkami  sopit  i  voet  mne  v nos, ne davaya  pokoyu.  YA
predstavlyayu respektabel'nuyu kvartiru Koganskih, komnatu,  vydelennuyu ih |lle
s  moim Feliksom,  holodnye  glaza  moego lyubimogo, nadevayushchego  obruchal'noe
kol'co na  palec preziraemoj im bogatoj nevesty, ibo  ne mozhet zhe on vser'ez
posle  menya  ee  vdrug  snova  polyubit'! YA  vizhu  ee  siyayushchij  vzglyad iz-pod
svadebnoj  faty.  I marsh,  i mramornuyu  lestnicu  Dvorca  brakosochetanij  na
Dvorcovoj naberezhnoj. YA vizhu ee mat', vyhodyashchuyu na cypochkah iz ih spal'ni  i
ih oboih naedine, i  brachnoe svidetel'stvo  na tumbochke,  i ee hrupkoe beloe
telo v ego rukah... I ya slyshu golos Sof'i Kazimirovny za prazdnichnym stolom,
uzhe bez molodyh: "Kak ya boyalas', chto eta  razrushit schast'e Feli! Slava Bogu.
Teper' ya spokojna..."
     Ona spokojna, stisnula ya do boli lyzhnye  palki, proklyataya  glupaya baba,
ugrobiv-shaya       istinnoe      schast'e      svoego      slabogo       syna,
trah-tara-rah-ta-ta-rah-ta!...
     I ya poletela s  sopki vniz,  vsparyvaya lyzhami sneg, ogibaya stremitel'no
nale-tayushchie stvoly derev'ev, vzletaya nad barhanami, pronzaya sugroby, kak tot
ryzhij  kot,  dazhe  i ne  presleduemyj  uzhe  chernym.  Ot  svistyashchego  v  ushah
vstrechnogo vetra i moroza,  ot  chego  zhe  eshche!  glupye  solenye  zlye  slezy
vylivayutsya iz  moih glaz, sletaya kuda-to za vorot svitera, nos  vertitsya  vo
vse storony, nu i vidok! Vot tak,  navernoe, gor'ko plakal ryzhij  kot svoimi
koshach'imi  slezami  ot  obidy,   bessi-liya,   otchayaniya,  styda  i   soznaniya
nepopravimosti porazheniya...
     Spusk  konchilsya. YA vyletayu  na  sverkayushchuyu  na solnce  glad' zamerzshego
zasne-zhennogo lesnogo ozera. YA begu peperek ozera i snova popadayu v les, gde
lyzhnya idet po  grebnyu ovraga  s zhurchashchim gde-to pod  l'dom i  snegom ruch'em.
Derev'ya stoyat nepodvizhno i velichestvenno v svoej sedoj i groznoj krasote. Na
chistom  golubom snegu, sverkayushchem miriadami ostryh ogon'kov, ih teni kazhutsya
cher-nymi.  Korichnevye moshchnye stvoly plyvut  mne  navstrechu, za nimi  vezhlivo
rasklanivayutsya belymi  shapkami  povalennye  stvoly, s zadetyh vetok nevesomo
obvalivayutsya  ogromnye  belye  hlop'ya  i chistaya  lesnaya  pyl' s kory.  Zdes'
pre-obladayut stvoly-stebli -- po neskol'ku ogromnyh derev'ev iz odnogo kornya,
chto pridaet  etomu  lesu  fantasticheskij inoplanetnyj vid.  V  tishine  uyutno
prihlo-pyvayut moi  lyzhi  i  povizgivayut palki,  gde-to za scenoj voznikaet i
narastaet muzyka Griga...
     Vdrug les  oboryvaetsya  krutym  sklonom,  pod  kotorym,  na  samom  dne
propasti  po chernoj na  fone snegov trasse mchitsya igrushechnyj zheltyj avtobus,
izdavaya vsam-delishnyj  shum  i vypuskaya  oblachka  nastoyashchego  dyma  na  svoem
nevidimom  otsyuda pod®eme. Za trassoj  snova beleet sneg  parkov, a  za nim,
posvistyvaya, izvivaetsya  zelenoj  zmeej elektrichka  pochti  po samomu  beregu
neveroyatno prostornogo i bles-tyashchego l'da Amurskogo zaliva.
     YA uvidela lyzhnyu vdol'  kruto uhodyashchej vniz telefonki, vdohnula pobol'she
voz-duha,  pripodnyalas' na palkah, otchayanno vzvizgnula i  poneslas'  vniz  s
naras-tayushchej skorost'yu. Slezy ot vetra vysohli, vse mysli isparilis' na fone
ma-logo shansa ucelet' v etom  smertel'nom tryuke. Trassa prosto vspuhala  mne
navs-trechu, poka ya ne svernula, pochti lozhas' na bok i  podnimaya veerom sneg,
u samogo  kyuveta.  Potnaya  rubashka primerzla k  telu  pod naskvoz'  produtym
sviterom.
     V avtobuse bylo holodno i pusto. Konduktorsha boltala s  voditelem, stoya
na kole-nyah na  perednem sidenii i  sunuv  golovu v ego kabinu. Troe pomyatyh
parnej tiho peli  pod gitaru. Odin iz nih, pokachivayas' i hvatayas' rukami  za
spinki sidenij, poshel ko mne. "|to ty sejchas po telefonke spuskalas'?" "Nu."
"Potryasayushchaya ly-zhnica! A  ne holodno  vot  tak  razdetoj?" "Ladno. Ugovoril.
Davaj tvoe pal'to." On rasteryanno oglyanulsya na uhmylyayushchihsya priyatelej. "A ty
ee voz'mi pod  kry-lo, -- posovetoval gitarist. -- I vsem budet teplo." "A?" --
raspahnul on pal'to. Ot  nego  razilo spirtnym,  no iz-pod pal'to shlo teplo,
kak ot pechki. On vynul ruku iz  rukava i prisel ryadom. YA sunula v etot rukav
svoyu ruku, nyrnula pod ego pal'to  i prizhalas'  k goryachemu  sviteru, vse eshche
drozha. On pobedno  prizhal menya k sebe. Druz'ya ego pereseli k  nam i zatyanuli
"Beryusinku", raduyas', chto ya ohotno pela zhenskuyu  partiyu beskonechnoj pesni. U
samogo  vokzala paren' obnaglel i stal so-vat' ruku mne  pod sviter, no bylo
uzhe pozdno. YA  vyskol'znula  iz ego pal'to, pocelovala nebrituyu shcheku, chto-to
kriknula  v otvet na pros'bu o telefonchike  i pobezhala  so svoimi  lyzhami  k
Arine. Kak horosho bylo v voskresen'e v moej komnate, Gospodi! ZHit' i zhit'...


     No za oknom tak  siyalo sovershenno  letnee solnce, chto ya reshila prodlit'
etot den' i osushchestvit'  eshche  odno  bezumnoe  meropriyatie.  Kak-to, gulyaya po
zalivu,  ya  videla na vodnoj stancii "Dinamo" u  polyn'i  "morzhej". V  konce
koncov, more tam ili ne more? I zachem ya-to syuda priehala, esli ne za morem?
     YA  dostala iz  chemodana svoj  bikini, kotorym svodila Feliksa s uma toj
vesnoj  na  Finskom  zalive i pozzhe  v Sevastopole, nadela ego, a sverhu oba
moih svitera, edinstvennoe moe pal'to na ryb'em mehu, vzyala arinino mahrovoe
polotence  i vyshla  na led. V polyn'e dejstvitel'no torchali chetyre  golovy v
kupal'nyh  sha-pochkah  -- troe  muzhchin i zhenshchina.  Vokrug tolpilis' zakutannye
zevaki,  raduyas'  svoej  razumnosti  na  fone  chuzhoj  duri.  Pozhiloj  oficer
otlavlival sachkom led iz polyn'i. Kupal'shchiki ne spesha vybralis' po lesenke i
zashli  v  svoi  teplye  ka-binki  pereodet'sya.  YA  postuchala k  zhenshchine. Ona
priotkryla dver', ulybnulas' i vpustila k sebe. "Mozhno ya u vas  pereodenus'?
YA vpervye zdes' i  hochu iskupat'sya." "A vy otkuda?" "Iz Leningrada." "Vy tam
kupalis'  zimoj?"  "Net,   no  u   nas   i  letom   Neva  nemnogim  teplee."
"Pereodevajtes', konechno, -- skazala ona,  kutayas' v polotence. -- Znaete chto?
--  skazala  ona, uvidev menya  v moem otkrovennom kupal'-nike, -- pojdu-ka ya  s
vami eshche okunus'. A to u vas takoj  vyzyvayushchij vid, chto kak by ne obideli...
Oden'te-ka vot eti tapochki." My vyshli vmeste.
     Da,  vot eto byl vyzov obshchestvu! Ves' mir zamer vokrug, glyadya tol'ko na
menya. "Morzhi" predydushchego zaplyva  druzhno  povysovyvalis' iz svoih kabinok i
po-lezli  v  vodu snova,  okruzhiv  menya u lesenki.  Kakoj-to tip v tulupchike
vertelsya tut zhe s fotoapparatom. YA snyala tapki, udivilas',  chto ne  chuvstvuyu
bosymi noga-mi holoda l'da i snega, spustilas' po lesenke  i s oglushitel'nym
vizgom okunu-las'  v nastoyashchuyu morskuyu vodu,  bolee  solenuyu i dushistuyu, chem
dazhe v Krymu! Poplyla k dvum dyad'kam po  tu storonu  prorubi, potom obratno.
Telo  zakochenelo, pal'cy ne slushalis',  no vyhodit' ne hotelos'. Nado zhe -- v
fevrale v more kupa-yus'!
     "Sashka, --  uslyshala ya. -- Duj syuda, skoree! Tut ta-akaya chuviha golaya..."
"Nu chto vy tut, -- krichal odin iz "morzhej" na  sgushchayushchuyusya tolpu. --  Cirk vam
zdes'?" "Cirk ne cirk, a striptizom pahnet. YA ee znayu. S nashego zavoda. Malo
ej ne pokazhetsya za takuyu naglost'!" Moya  naparnica chut' ne nasil'no vytashchila
menya i ukutala v  kupal'nyj halat: "S uma ty soshla, -- krichala ona v uho. -- V
pervyj raz nado tol-'ko okunut'sya, a ona plavat'! Leto tebe?"
     V  kabinke ya  dokrasna  rasterlas' polotencem, pereodelas' v suhoe. Moya
pokrovi-tel'nica  predstavilas' tetej Dashej, skazala, chto  ona vrach i gotova
prinyat'  menya  bez  ocheredi,  esli  ya  pochuvstvuyu  sebya  ploho.  No  poka  ya
chuvstvovala  sebya kak nikog-da horosho.  I  sprosila,  budet li  ona zdes'  v
sleduyushchij  vyhodnoj.  "A kak  zhe! Tol'ko,  pozhalujsta,  Tanechka,  kupi  sebe
zakrytyj kupal'nik. |tot dazhe letom ya by odevat' na takoe telo ne sovetovala
by.  Smotri,  kakoj  ty tut vyzvala  pere-poloh. I ved'  sovsem ne  narochno,
pravda? I etot tut ne zrya vertelsya s fotoappara-tom... Ty  tak horosha, chto v
lyubom kupal'nike budesh' smotret'sya otlichno. Ne nado podstavlyat'sya."
     Ariny ne  bylo. CHuvstvuya vse eshche drozh' vnutri, ya  dostala  ee zavetnuyu,
prinyala ryumochku vodki, vytashchila iz  banki  solenyj tugoj pomidor, povtorila,
zakusila  otvarnoj  kartoshechkoj  i  sovershenno schastlivaya,  i ne vpominaya  o
kakom-to tam Felikse zavalilas' spat' do utra.


     Tanya:
     A nautro  zabot byl  polon rot. Muzhskoj  den',  23 fevralya. Transparant
vyvesili "S  prazdnikom, dorogie muzhchiny", otkrytochki vsem na stoly polozhili
i nemud-rennye nashi podarki, za kotorye 8 Marta oni prosto obyazany budut nam
otom-stit'. O rabote, estestvenno, i mysli ni u kogo.
     Nashi "soldatiki", kak  i my, "ih soldatki", priodelis'. YA byla v tonkoj
shersti belom  zhakete  s kruzhevnoj bluzkoj -- podarok mamy  v chest'  polucheniya
dochkoj dip-loma  inzhenera. Plyus  kremovye uzkie sukonnye  bryuchki -- v obtyazhku
tam,  gde  stoit posmotret'.  Vot vse s menya glaz  i ne svodili. Zaglyanuvshij
Mark nepritvorno  ohnul  i  otpryanul. Potom  dolgo zhal  ruku v otvet  na moe
pozdravlenie. Ego,  kstati, nikto v  nash otdel ne zval, svoi sotrudnicy  ego
zazhdalis', takogo-to naryadnogo  i simpatichnogo. A ya  k nemu  otneslas' ochen'
laskovo,  slovno ne bylo togo  drama-ticheskogo uzhina na Sanatornoj. Gavrilych
tak raschuvstvovalsya ot podarennoj elektrobritvy, chto  vse utro ne pridiralsya
ni k nam, ni k tetkam za boltovnyu na rabochem meste.
     Kstati, o tetkah  nashih chertezhnyh. Odna  iz nih menya osobenno dovodila:
sidit  celyj  den',  podperev  shcheku  rukoj i  smotrit  v upor. Glaza  serye,
ogromnye.  V  molodosti byla  krasotka hot'  kuda, no  sejchas  vsego v zhizni
dostigla, vedushchij  konstruktor, oklad,  premii,  svoya  specializaciya.  Utrom
dostaet grudu  bumag, vecherom  pryachet  --  i smotrit. To na Valentina, to  na
menya. YA  uzhe ej i rozhi korchila, i dulyu pokazyvala -- slovno ne vidit. Zato na
muzhskoj-to den' eta nasha Klavdiya Maksimovna --  koroleva benzokolonki. Imenno
ej  porucheno pervoj nalivat'  i proiznosit'. Potom -- po ranzhiru stazha. No do
menya ochered' ne doshla. Tol'ko  ya nastroilas' skazat' Garilychu, chto imenno on
samyj nastoyashchij  muzhchina v otdele, kak kto-to  kinulsya  k telefonu i skazal,
chto menya vyzyvayut  v  komitet komsomola. "Mozhet  mesto v obshchezhitii nashli,  --
shepnul  Valya.  --  Nastaivaj. CHto  eto  takoe  --  tret' zarplaty  platit'  za
kvartiru!"
     Toshchego  boleznennogo nashego  sekretarya  YUru ya  videla odin  raz,  kogda
stanovilas' na uchet i  zhalovalas',  chto ne dali obshchezhitiya. Teper'  on byl  s
nashim  otdel'skim sekretarem  Anatoliem  i  krasnorozhej  Mashkoj  iz  zavkoma
komsomola,   byvshej  sudoremontnoj   malyarshej,   a   potomu  reshitel'noj   i
muzhepodobnoj. Inye v etih  kraskah prosto ne  vyzhivayut.  Eshche v komnate  bylo
dvoe: v  uglu komnaty  robko zhalsya  ryzhij vesnushchatyj paren',  a  vtorogo,  v
znakomom  vrode by  tulupchike, ya  gde-to nedavno  videla. Kogda ya voshla,  on
skazal zloradno: "Ona samaya" i vyshel.
     Menya usadili na  stul u  steny, sami  trojkoj raspolozhilis'  za stolom.
Pryamo revtribunal kakoj-to na moyu golovu! Prish'yut, dumayu, sejchas chto-to, kak
"starshen'komu" Nikolayu i poshla ya po etapu ot lagerya do lagerya... Net, sovsem
ne pohozhe, chto mesto v obshchezhitiii dadut, ne to vyrazhenie u oficial'nyh lic.
     "Nu, rasskazyvaj, Smirnova, kak ty vchera publiku razvlekala, -- krasneet
sekre-tar' YUra, vorovato poglyadyvaya to  na menya, takuyu,  kak nazlo, naryadnuyu
segodnya, to na kakie-to fotografii na stole. -- Nam vse izvestno." "Nichego ne
ponimayu..."  Vot  popadesh'  v  komsomol'skij  prozhektor,  togda  pojmesh',  --
proshipela Masha. -- Narisuesh', ZHenya?" Paren'  v ugolke shevel'nulsya i  burknul:
"Snachala  razobrat'sya by nado..."  "Da  chto  s nej razbirat'sya, esli ona "ne
ponimaet", o chem voobshche rech'!" -- vsplesnula rukami devica.
     "Vot chto, -- vstala ya. -- Ili vy mne pred®yavlyaete kakie-to pretenzii, ili
ya poshla rabotat', YUra.  Mne tvoya  shefulya durnaya uzhe  nadoela. Stroit iz sebya
prokurora,  fuflo! Ot prazdnichnogo  stola  otorvali,  bezdel'niki."  "Eshche  i
grubit,  --  ras-teryalas' i  pobagrovela Mashka.  -- Vchera  byla  na  "Dinamo",
Smirnova?" "Byla.  A tebe kakoe delo?" "Hodila tam pri vseh golaya?" "Net,  ya
tam v tulupe i valenkah kupalas'."
     "Kto zhe  v fevrale kupaetsya?" -- robko  sprosil Tolya, smushchenno ulybayas'.
"Zap-reshcheno  ustavom  VLKSM?"  "Zapreshcheno zanimat'sya  striptizom  i sobirat'
tolpu,  -- zashlas'  krasnaya  Mashka, kidaya  na  stol v  moyu  storonu  kakie-to
fotografii. YA  podoshla, vzglyanula i  vzdrognula.  Nichego sebe,  takoj vybral
rakurs  etot  umelec  v  tulupchike, chto  dejstvitel'no  kupal'nika ne vidno:
naglaya devka pri vseh nado l'dom golymi sis'kami tryaset...
     "|to zhe rakurs takoj," -- rasteryanno skazala ya.
     "YA tebe pokazhu rakurs! YA  tebe pokazhu razvrat! Koroche, ZHenya, narisuesh'.
No  chtob mne bez vot etih pornograficheskih detalej! A eshche raz "iskupaesh'sya",
Smirnova, zagremish' mne iz komsomola." "I  otlichno, -- snova obozlilas' ya.  --
Vznosy vam platit' ne budu." "A  diploma ne hochesh' zaodno lishit'sya?" "Ty mne
ego  davala,  morda?  Net?  Nu,  tak  zatkni  svoyu  plevatel'nicu,  krasnina
zabalonnaya!"
     |to zhe  skol'ko  morozhenoj vonyuchej  ryby perelopatila moya mama, chtoby ya
Korabelku prestizhnuyu konchila! Skol'ko ya sama perechitala i perechertila, chtoby
vsyakaya  primitivnaya  tvar'  menya  za  sportivnoe  povedenie  diploma  lishit'
gro-zilas'!...
     "Nichego sebe, --  stushevalas' malyarsha ot neponyatnogo epiteta, poglyadyvaya
na menya  -- predstavlyayu,  kakie sinie  iskry  ya  na  nee  ispuskala. --  A eshche
konstruktor! A eshche iz Leningrada! I ne stydno?"  "|to tebe bylo by stydno na
moem meste. Posmotri na sebya v zerkalo v bane. Karikatura na zhenshchinu!"
     Oni tam chto-to eshche  orali, no ya uzhe byla na puti  v otdel.  Vernyj Valya
ostavil mne moyu porciyu vina  i salata. Vse uzhe davno rabotali, kogda ya naglo
vypivala  i  zakusyvala,  strashno  nedovol'naya  soboj.  Mozhno  smeyat'sya  nad
lodyrem, neryahoj, no nad nekrasivym chelovekom, tem bolee molodoj zhenshchinoj!..
Slovno ona mozhet stat'  takoj,  kak ya,  po svoemu zhelaniyu. No  ved'  umnee i
taktichnee ona  tozhe byt' ne mozhet,  esli ona dura i hamka ot prirody? Ladno,
vse ravno nado izvinit'sya. YA podnyalas' v komitet.
     Devica  uzhe  veselo  boltala  s peteushnikami, absolyutno ne  kompleksuya.
Sovsem drugoj  oblik. U nee, pozhaluj,  i mysli  ne vozniklo, chto  ya ee uela.
"CHto tebe eshche, Smirnova? -- mgnovenno posurovela ona, pokryvayas' pyatnami. -- V
prozhektor  tebya  risovat'  ne  budem.  Ne  komsomolu  delat'  tebe  reklamu!
Obojdesh'sya  vygovorom  s zaneseniem v lichnoe  delo."  "YA kak  raz k tebe  po
lichnomu delu. Za to, chto ya tebya lichno oskorbila prinoshu izvineniya."
     "YA ih u takih kak ty ne prinimayu. Ponaehali iz stolic. Razvrashchayut nashih
i smyvayutsya  tochno  v srok, otrabotav po  raspredeleniyu.  Dlya vas net nichego
svyatogo. Nad vsem vy ehidnichaete, vse vam v nashem  obraze zhizni  ne milo.  YA
eshche ponyala by, esli by ty byla evrejkoj.  Te vechno vypendrivayutsya. No  chtoby
russkaya  zhenshchina tak sebya  vela!  Pozor!  I  nechego  menya tut  pugat'  svoej
elektrosvarkoj iz glaz, Masha ne iz puglivyh, ne takih vidala..."
     YA  vyshla  sovershenno osharashennaya.  Takaya  i Feliksu ili Marku  v  glaza
"zhida" ne postesnyaetsya skazat'. A  ya eshche polezla so svoimi izvineniyami. Malo
ya ej vrezala...


     Tanya:
     V takom sostoyanii ya eshche poperlas' na pochtu do vostrebovaniya.
     A tam  mne kak raz byla otkrytka ot Feliksa: "Tajka, lyubimaya, proshchaj, ya
zhenilsya..."
     Stavshij uzhe kakim-to fantomom  Feliks  sam napisal  mne nakonec pis'mo.
Vot ya  ego i poluchila. Pochemu-to ono shlo dve nedeli. To est', kogda  ya vchera
vse  sebe v lesu voobrazhala,  tam uzhe sem'ya slozhilas'. Vot i  vse...  Lyubit,
pomnit,  Tajkoj  svoej nazyvaet, na  nelyubimoj  zhenilsya.  Kak vse  prosto  i
chelovechno v etom mire...
     --
     "CHto eto s nej takoe? P'yanaya?" "Takaya prilichnaya devushka? Skoree  vsego,
chto-to s serdcem..." "No  ona zhe bez konca  govorit..." "Horosho hot', chto  s
obryva  ne  upa-la..."  "CHto  tut takoe?" "Devica p'yanaya." "Devushka, vy hot'
mozhete ob®yasnit', kuda vas otvesti? Gde vy  zhivete? Tovarishchi, kto znaet, gde
eto, mys Burnyj?"
     --
     "Tanya!  Gospodi,  chto  s nej? Otkuda  vy  ee privezli?" "Nichego,  Arina
Alekseevna. Mne by lech' tol'ko..." "Mozhet skoruyu vyzvat'? U nas tut na ulice
ni  odnogo  telefona...  Molodoj  chelovek, vy  zhe na  mashine?  Pozvonite  iz
blizhajshego avtomata.  Rasskazhite,  kak  k nam proehat'.  Gospodi... i  takaya
naryadnaya!  Bryuki-to  kak peremazala... Daj  hot' pereodet'sya pomogu. Da ujdi
ty, Kolyan. Ona stesnyaet-sya, ne vidish'?.."
     --
     "Pripodnimis'-ka..."  "Zachem   vy  opyat'  zdes'?..   Vy  zhe  obeshchali...
pustite!.." "Ne buzi,  sestrenka,  ya tebya  ne tronu, a  vot bromu  vypit'  s
kon'yakom -- pervoe delo, po  sebe znayu. Mamanya,  smeni ej vodichku  na golove.
Gorit vsya..."
     --
     "Bol'naya v soznanii? CHto s nej?" "Ne  znayu. Otkrytku kakuyu-to iz kulaka
ne vypuskaet."  "A ty  ej kto? Muzh?"  "YA, doktor,  voobshche  nikto..."  "|to i
vidno.  Tvoya  rabota?"  "Vy  chto?  Ona  nam kak rodnaya..." "A  vy  ej  kto?"
"Kvartirnaya  hozyajka." "Budem gospitalizirovat',  San-Sanch?" "Podozhdite.  Vy
mozhete  govorit'?  Otlich-no. Kak  vasha familiya?" "Smirnova... Tat'yana... Ego
lyubimaya Tajka..." "Kakoj sejchas mesyac,  Tajka?"  "Dvadcat' tret'e fevralya...
Muzhskoj  den'...  Damy  prigla-shayut  kavalerov...  Nagrada  nashla  evreya..."
"Bredit?"  "Ne  uveren.  Po-moemu,  eto ona  tak shutit.  Net, v lechebnice ej
delat' nechego.  Tuda  legche popast',  chem potom  otmyt'sya. Poprinimajte eto,
Smirnova. I potom ko mne na priem, vot adres i telefon. Doktor Sokolov. Poka
zhe vypejte srazu dve tabletki i postarajtes' srazu usnut'..."
     --
     "A-a-a!  Napadaj... CHego ty medlish',  ujdet  zhe... Bej ee,  bej, rebrom
ladoni, po morde!.." "Za chto?.. YA  ne  hochu, Feliks!  YA  ne hochu ee bit'..."
"Vot tak! Teper' s le-voj! Otlichno..."  "Feliks, ostanovis'... na nej krov',
ya  ne  mogu..."   "Mozhesh'!..   Drugogo   vyhoda  net!  I  bol'she  nekomu  ee
prikonchit'..." "YA ne hochu, ya ne budu!.."
     Kruzhitsya i kruzhitsya roj belyh fonarej na Kirovskom mostu, mechetsya beloe
lico v kudryashkah, pahnet potom  i krov'yu. Trevozhno  kruzhat i  krichat chajki v
sinem, sinem nebe. ZHalobno tak krichat, pryamo rvut dushu...
     "Feliks, Feliks...  Tvoej Tane ochen' ploho..."  "U menya bol'she net moej
Tani..."
     --
     "Plyun' i zabud', sestrenka... Ni odin muzhik v mire ne stoit  i slezinki
iz takih prekrasnyh  glazok. |to tufta vse, segodnya lyubish', zavtra zabudesh'.
No dlya etogo nado zhe do zavtra i dozhit' kak-to. Ty kusaj yablochko. Importnoe.
Znaesh'  dlya  kogo privozyat?  V prodazhu takie ne postupayut. |to  my  v  portu
spiz... ukrali dlya tebya.  Da ne pugajsya, odin tol'ko yashchichek. Mamanya tebe tam
kak raz varen'e varit. A etot tvoj tebya ne stoit..." "Ah, Kolya, vy zhe ego ne
videli..."
     --
     "Nakonec-to nashla. Vse govoryat,  chto  ulicy s takim nazvaniem v  gorode
voobshche net. CHto  snesli davno."  "Sobiralis'.  Tol'ko,  slava  Bogu,  ruki u
sovetskoj vlasti  ne doshli. Tut nam tak  horosho. A  vy kto  Tane?" "Krestnaya
mat'. SHuchu. Morzhevala ona u nas v voskresen'e, a tut govorit odin parshivchik,
chto ee za eto v komso-mol'skom prozhektore  hoteli narisovat', a  u nee iz-za
etogo udar sluchilsya. Net?  Neuzheli  eto takaya prostuda posle tvoego kupaniya,
Tanechka?  Nichego  ne  ponimayu...  Ty  zhe  u  menya  ne  nyryala. Tak  vse-taki
komsomol?" "CHto vy, tet' Dash! Stanu ya tak perezhivat' iz-za etogo komsomola!"
"Lyubov' tut, Dasha... Takaya lyubov', kakaya tol'ko v nashi gody i  byla..." "Nu,
s  lyubov'yu  mne  ne  sovladat', a  vot  pro  komso-mol vash vy  mne  vse-taki
rasskazhite, Tanya."
     --
     "Feliks,  zachem ty prines  mne  etu zelenuyu yashchericu.  Uberi... Ona  tak
stranno shchuritsya na menya chelovecheskimi  glazami... u samoj perenosicy, slovno
smer-tel'no nenavidit i boitsya... |to zhe... eto zhe ne yashcherica, eto |lla, von
u nee  tvoe  kol'co na pal'ce u samogo  kogtya.  Feliks,  smotri, ona prinyala
ugrozhayushchuyu  stojku,  razdula  gorlo i  grozit mne  svoim  kogtem! A ya sovsem
bol'naya i ne mogu poshevelit'sya..." "Tanya, soberis' s silami. Razdavi gadinu,
poka ona takaya malen'-kaya i zelenaya! Kogda sozreet, budet pozdno..."
     --
     "Da ne hochu ya razvlekat' nikakuyu vashu publiku! Kuda vy menya tashchite? CHto
za vzdor? Kakoe mne  delo, chto vasha  tolpa  trebuet zrelishch? Oni vse odetye i
zakutannye... kak ya pered  nimi v takom otkrytom kupal'nike?.. Mne ne veleli
ego  bol'she nadevat'  na takoe  telo...  YA ne  hochu,  otpustite menya, vy..."
"Ha-ha, posmotrite na nee! Bes-styzhaya takaya..."  "Vot  eto  chuviha!"  "ZHenya,
risuj ee skoree... Rost sto  sem'desyat vosem'. Taliya -- pyat'desyat shest', byust
sto  dvadcat' pyat',  bedra... Kakie u nee bedra, kto pomnit? Marik?" "YA tebe
govorila, chto ty u  menya zagremish' iz  komsomola.  A  eshche  inzhener!..  Ochen'
krasivo... Ochen' krasivo... ochen'..."
     --
     "U  vas  est' ego  adres,  Smirnova?  YA  emu  napishu,  chto vam  ploho."
"Spasibo, doktor, mne uzhe horosho..." "Horosho budet, kogda ya etogo gada najdu
i vse  kosti  emu perelomayu!" "Vas tut  ne hvatalo! Nu-ka  vyjdite!" "YA  ego
najdu, Tanya!! A po-ka voz'mi  apel'sinchik, a?" "Novyj yashchik,  Kolen'ka?" "CHto
ty!  |to zhe podsudnoe  delo, celyj yashchik-to! Prosto on...  upal sluchajno  pri
vygruzke. Prosypalos' malen'ko... ne ostavlyat' zhe na prichale."







     Tanya:
     YA v svoem ubezhishche. YA razorvala  etu svyaz' ne dvadcat' tret'ego fevralya,
a eshche v yanvare, kogda siganula syuda iz Leningrada. Ne imemshi -- ne poteryamshi.
Znachit, prosto i ne lyubil. A esli tak, to  zachem on mne? Gospodi, kak horosho
tut, v  etoj komnate, na  etoj  myagkoj krovati!  I  golova segodnya  pochti ne
kruzhitsya. I breda  noch'yu  ne bylo. Mama  snilas'  i  nasha  zhalkaya  konura na
Drovyanoj  ulice, chto  u  Baltijskogo  vokzala.  Kak  zhe  legko zhit' na svete
umnoj!.. YA vot dolgo byla neumnoj i mne bylo ochen' ploho. A teper' ya umnaya i
mne horosho. I reshitel'no vse vse obo mne znayut. CHto bylo, chto  budet, na chem
serdce uspokoitsya. YA spokoj-na... Tol'ko vot slezy tekut otchego-to bez konca
i nos vertitsya... Eshche nehvataet s uma sojti ot etogo Feliksa...


     Ne soshla.  I spaslo  menya  chert  znaet chto!  Kak  govoritsya, podobnoe --
podobnym.  YA nikak ne mogla pridti v  sebya, hotya i stala  izredka radovat'sya
burnoj vesne, liku-yushche yarkomu malinovomu cvetushchemu bagul'niku na seryh eshche i
bezlistnyh, no prazdnichno  pushistyh  sopkah v aprele. A potom  v mae  kak-to
srazu zacveli vse  derev'ya v nashem  dvore. Bujnaya siren' za oknami  radostno
plyasala mne na vetru pyshnymi butonami, a za nej uzhe ne serebrilsya beskrajnij
led,  a  mercalo  zhivoe  more i  siyalo takoj udivitel'noj sinevoj,  chto  vsya
komnata s  utra byla golubaya. I do samogo vechera na stenah i potolke plyasali
radostnye bliki.
     No  vot vnutri  menya bez konca chto-to vdrug vzryvalos' i opuskalo lyubuyu
radost' v propast' bessmyslennogo otchayaniya.


     I tut na drugom krayu sveta kakoj-to Izrail' opyat' na kogo-to  napal. On
vechno  figuriroval  v  gazetah i na radio,  kak  agressor,  no  mne-to  chto,
kazalos' by? YA i  "a-shikse",  kak vyrazilsya ded Kazimir, i  "gojka".  Imenno
menya  evrej,  zhidyuga  po-vodolazovski,  podlo  predal  i brosil,  i prochee i
prochee. Kakie evrejskie pro-blemy menya-to dolzhny kasat'sya?  A ved' kosnulos'
tak, chto ne privedi Gospod'...
     Napal etot Izrail' na vseh vokrug srazu v nachale iyunya.
     U nas kak raz nachalis' znamenitye vladivostokskie tumany, kotorymi menya
tak pugali eshche zimoj (podozhdi radovat'sya solnyshku posle leningradskoj  syroj
zimy -- skoro budet leto s  takimi  tumanami, s uma  svodyat!..) I eta mertvaya
seraya dushnaya massa dejstvitel'no  byla  sposobna privesti zapadnogo rozhdeniya
chelove-ka v  sostoyanie neprohodyashchej tihoj yarosti, kazalos'  by, bez prichiny.
Tol'ko chut' posvetleet k vecheru i --  s  rassveta snova klubitsya seroe oblako
sredi sopok.  A k poludnyu vse ischezaet  vokrug, tol'ko dnevnye fonari i fary
chut'   ozhivlyayut   nevidimye  ulicy.   Vrazhdebnost'   prirody   voobshche  shtuka
neestestvennaya,   a  tut  ona  byla  kakoj-to  namerennoj,  demonstrativnoj,
karatel'noj,  slovno  etot  tuman  --   komponent   ssyl'no-lagernyh  sredstv
perevospitaniya, chtoby zhizn'  ne to chto  medom, a i dobrovol'nym  ubezhishchem ne
kazalas', tol'ko beskonechnoj pytkoj...
     Malo mne bylo  vnutrennego  napryazheniya, tak  eshche eti  zlobno klubyashchiesya
massy sredi sopok utrom i plotnaya zavesa pered glazami povsyudu celyj den'. A
noch'yu  --  zloveshchij mrak za  oknami vmesto serebra  lunnoj dorozhki na zalive.
Dazhe  moj skripuchij  fonar'  kazalsya druzheskim ogon'kom, edva proglyadyvaya  v
ledenyashchem sumrake.
     V   etom-to   permanentno   ugnetennom  sostoyanii  ya   i  poplelas'  na
obyazatel'nyj mi-ting protesta nashego zdorovogo internacional'nogo kollektiva
v  aktovom  zale. Na scene -- prezidium, vklyuchaya krasu i gordost' nashego CKB,
krasavca i  umnicu --  glavnogo konstruktora Iosifa Trahtenberga.  Nad scenoj
plakat "Ruki proch' ot Kaira!" Ponizhe  -- "Pozor sionistskomu agressoru!"  Tut
zhe, estestvenno, pere-hodyashchaya  krasnaya rozha  Mashki, sudorozhnyj  kadyk toshchego
perepugannogo  komsorga YUry  i myasistaya,  vechno  nastorozhennaya  i  obizhennaya
"go-mo-zho" (golova-morda i t.d.) mestnogo propagandista,  kotorogo pochemu-to
nazyvayut lektorom CK.
     A  v zale  smeshlivyj Val'ka rasskazyvaet u  menya za  spinoj  Lyuse novyj
anekdot: "Idet  evrej  po Nevskomu sed'mogo  iyunya  i  udivlyaetsya  --  pryamo u
Kazanskogo  so-bora  stoit pamyatnik  Moshe Dayanu  --  s  povyazkoj na glazu. On
sprashivaet u  menta, kogda, mol,  uspeli svarganit'? Ty,  che,  govorit  tot,
oslep? |to  zhe Moshe Kutuzov, on tut srodu stoyal". Napryazhennyj Mark s pyatnami
na semitskim lice ot stavshej v takoj situacii sovershenno neprilichnoj familii
Al'tshuler, tozhe  reshaetsya  poshutit':  "Naser, kak  Kutuzov i Stalin, narochno
zamanil evreev pod  steny svoej stolicy. Vot dozhdetsya  morozov  i pogonit ih
obratno". "CHej,  chej  tam  pamyatnik? Valechka, i nam  rasskazhi. My tozhe hotim
posmeyat'sya...  Nu,  zdorovo!  Na  vtoroj den'  uzhe  pamyatnik  v  Leningrade,
ha-a..."  "Gde,  gde  dozhdat'sya  morozov?  Pod Kairom?  V  Afrike!  Ha-ha...
Zdorovo! Slushajte. YA sejchas vam rasskazhu..."
     Net,  chtoby  mne  vmeste  s  nimi   posmeyat'sya,  sizhu  sebe  so  svoimi
zakidonami,  slozh-nym  vzaimootnosheniem  s  tumanom  i  nevol'no  nakachannaya
"Golosom  Ameriki"  iz arininogo antisovetskogo priemnika.  V  rezul'tate  ya
ochen' dazhe v kurse dela, kto tam kogo kuda i chem.
     A  upitannyj  "lektor CK" strastno tak  shparit  vse to  zhe  samoe  --  s
tochnost'yu  do  naoborot. I  vse  nashi  kommunisty po  ocheredi lenivo klejmyat
agressora, ego  vtorgshiesya v bezzashchitnye arabskie  strany polchishcha, nu  pryamo
tochnuyu  kopiyu gitlerovskogo  nashestviya. Polya,  mol,  ih  prostornye  posmeli
potoptat' i  tak dalee. Fashistskaya gadina s shestikonechnoj zvezdoj na kryl'yah
svoih stervyat-nikov  i Rodina-mat' zovet. A zverinyj  oskal etoj  gadiny  na
plakatah Kukry-niksov vpolne v duhe gebbel'sovskih karikatur.
     Menya  eto privychnoe dejstvo  ne ochen' trogalo,  poka  ne naprosilsya  na
tribunu nash monter Sasha Komar po prozvishchu SHurik-dolbanutyj.
     "Vse  my,  sovetskie  grazhdane  evrejskoj  nacional'nosti,  --  vizglivo
zakrichal  on s nepoddel'nymi patrioticheskimi slezami na  glazah i pod krivuyu
ulybku  krasnoj  Mashki,  --  ot  vsej dushi  goryacho  podderzhivaem  reshitel'nuyu
internacional'nuyu poziciyu nashej rodnoj kommunisticheskoj partii  i Sovetskogo
pravitel'stva "Ruki proch' ot  Kaira!" i trebuem nemedlennogo  i reshitel'nogo
obuzdaniya  izra-il'skogo agressora. My  vse gotovy dobrovol'no  vstupit' pod
znamena egipetskoj  i sirijskoj  armij i  voevat' s  agressorom do  pobedy v
spravedlivoj bor'be arabskih narodov za polnoe  i okonchatel'noe osvobozhdenie
Palestiny ot sio-nistskih agressorov!.."
     Vot tut etot zloveshchij tuman i pronik v moyu neputevuyu golovu.
     "Mozhno,  --  govoryu,  -- vopros k  vystupayushchemu?" "Minutochku,  -- raduetsya
predse-datel', chto hot' kto-to ne  iz aktiva  proyavlyaet k mitingu interes, a
ne boltaet i smeetsya nad anekdotami. -- U Tani Smirnovoj vopros."
     Nu,  volya  vasha,  chto  opasnogo dlya  prezidiuma  mozhet sprosit' russkaya
krasavica   u   dolbanutogo  evrejskogo  dobrovol'ca   v   sirijskuyu  armiyu?
"Pozhalujsta, Tanechka," -- utiraet pot klinicheskij sovetskij patriot.
     "Vot ty tut, SHura, ob izrail'skih polchishchah vyrazilsya. |to skol'ko zhe ih
tam  rasplodilos',  evreev  etih,  v  Palestine, chto oni  zapolonili  svoimi
polchishchami Egipet i Siriyu? Skol'ko, esli ne sekret, naselenie Izrailya?"
     "Ty chto,  malogramotnaya, Smirnova?  --  pervoj  proyavlyaet  komsomol'skuyu
bditel'-nost' krasnaya Mashka. -- Vsem izvestno, chto Izrail'  -- samaya malen'kaya
strana v mire..." "Monako eshche men'she, -- vstrevaet kakoj-to erudit iz zala. --
I Lyuk-semburg."  "A  pravda, chto Egipet  v pyat'desyat  raz bol'she Izrailya  po
territorii i v sorok raz po  naseleniyu? -- ne unimaetsya blondinka s  golubymi
glazami. --  Esli  eto  tak,  to  kak  zhe  eti izrail'skie polchishcha  ego mogut
okkupirovat'?"
     "Smirnova, syad'te! --  krichit  partorg CKB, bledneya. -- Nu-ka  prekratite
tut vashi provokacionnye voprosy..."
     "Ne  syadu.  Mne neponyatno, pochemu nasha strana  pomogaet  Egiptu  s  ego
millionnoj   armiej  i  Naseru,  ob®yavivshemu,  chto  nameren  perebit'   vseh
izrail'tyan,  vklyuchaya  zhenshchin  i  detej,  a  ne   krohotnomu  Izrailyu  s  ego
"polchishchami", sposobnymi  umestit'sya  na stadione v Luzhnikah. Pochemu s  nashej
pomoshch'yu gotovilas' otkrovennaya agressiya s samymi lyudoedskimi planami i  kogo
eto nashi fal'-shivye patrioty-evrei vrode durnogo SHurika prizyvayut unichtozhat'
v Palestine rukami  arabov i nashim oruzhiem? Po-moemu, takaya  poziciya pozorit
prezhde vsego nas, russkih, v glazah vsego mira."
     "CHto zhe ty predlagaesh'?" -- zloveshche sprashivaet Mashka.
     "YA  predlagayu  prinyat'  rezolyuciyu,  osuzhdayushchuyu  agressiyu arabov  protiv
Izrailya."
     "No ved' vsem izvestno, -- vstaet vdrug vzvolnovannyj Trahtenberg, -- chto
na etot raz Izrail' napal na Egipet, a ne  naoborot". "A  vot ya sejchas k vam
podojdu  i stanu  nozhom u  vashego gorla razmahivat'. Kak vy postupite, Iosif
Aronovich?" "Dam  po  lbu, --  shiroko ulybaetsya on. -- Kak  dal  Izrail', kogda
egiptyane  podtyanuli  k  ego granicam armiyu, a OON s  gotovnost'yu otvela svoi
sily iz Sinaya, chtoby ne meshat' perebit' vseh izrail'tyan ot mala do velika!"
     "Oni sgovorilis'! -- krichit "lektor CK" s posinevshim licom i vzduvshimisya
na shee zhilami. -- |to produmannaya sionistskaya provokaciya, tovarishchi! A devushka
imi podkuplena. Special'no ee podobrali  -- s takoj slavyanskoj vneshnost'yu!.."
"Tovarishchi,  ne slushajte ih, --  nadryvaetsya  Sashka  Komar. -- Evrei Sovetskogo
Soyuza vse kak odin..." "Zatknis' hot' ty, pozornaya tvar'! -- krichat iz  zala.
--  Bra-vo, Tanya! YA s toboj! Doloj demagogov!" "Miting ob®yavlyaetsya zakrytym, --
hripit partorg. -- Proshu vseh razojtis' po rabochim mestam.  A vy, Smirnova, i
vy, Io-sif Aronovich, zaderzhites'-ka, s vami hotyat pobesedovat'..."


     Tanya:
     Na  prohodnoj  v zheltoe zdanie  so  zloveshchej  vyveskoj  menya  ostanovil
pochemu-to matros. YA dazhe reshila, chto ne tuda popala, no on pozvonil kuda-to,
igrivo  na  menya posmatrivaya.  Ko  mne  vyshel elegantnyj  molodoj muzhchina  v
shtatskom i  vezhlivo  priglasil  za  soboj. My  voshli  v malen'kuyu komnatu  s
reshetkami na oknah. Belye takie, ne tyuremnye reshetki, no mne vse ravno stalo
ochen' strashno. Tuman i zdes'  pristal'no vsmatrivalsya v  menya s  ulicy svoim
serym bel'mom.
     Vlipla, podumala ya. Sejchas takoe nachnetsya...
     Muzhchina  predstavilsya  Andreem  Sergeevichem,  predlozhil mne  sest', sam
uselsya cherez stol naprotiv i dostal iz sejfa papku uzhe s moej  familiej. Vot
uzhe  i  delo   zaveli...  Sejchas  zapolnyat'  budut.   Moimi  chistoserdechnymi
priznaniyami.
     On byl podcherknuto  sderzhan,  ulybnulsya, uloviv moj  vzglyad na reshetki.
Estestvenno, kak  lyuboj  muzhchina, oglyadel menya s  interesom svoimi stal'nymi
holodnymi glazami. Ot takogo interesa v takom meste mne stalo kak-to srazu i
holodno i zharko. Vspomnilos' vse, chto slyshala i chitala ob ih zastenkah...
     "CHto vy tak  perepugalis'? -- ulovil on moj vzglyad  na reshetku. --  Vy ne
ares-tovany, Tat'yana  Alekseevna.  Prosto mne  hotelos'  by dlya  sebya  lichno
vyyasnit' koe-to o vashem  strannom  povedenii  na  mitinge.  Vy raspolozheny k
besede?" "A esli net? Na besedu  tak ne priglashayut. Vse vernulis' na rabochee
mesto, a ya..."  "I vy vernetes'." "Kogda?"  "Posle besedy." "To est', esli ya
ne  raspolozhena s  vami  besedovat',  to  i  ne  vernus'?  Togda ya  vse-taki
arestovana?"  "YA zhe skazal,  chto  net. Prosto,  esli  vy  otkazhetes' s  nami
besedovat', to mogut vozniknut' ochen' ser'ez-nye podozreniya, kotorye dlya vas
nezhelatel'ny. I togda  dejstvitel'no delo  mo-zhet dojti  do suda. Poka  zhe ya
gotov  nemedlenno   podpisat'  vash  propusk.   I   vy  svobodny."  "Da   nu?
Podpisyvajte," --  ya  dostala  iz  sumochki  propusk. Pal'cy  moi  drozhali. On
ulybnulsya, brosiv  na nih vzglyad, i podpisal: "Teper', byt'  mozhet, vse-taki
snizojdete  do  besedy  s  nami?"  "S  vami  v  edinstvennom  ili  s vami vo
mnozhestvennom chisle?" "Kak vam  ugodno, hotya ya sovershenno ne  ponimayu vashego
otricatel'nogo otnosheniya k Organam.  Naskol'ko  nam izvestno, u  vas ne bylo
nikakih prichin nas ne lyubit', ne tak li?" "Prosto ya ne terplyu besedovat'  po
prinuzhdeniyu."  "Togda  naznachajte,  gde  i  kogda hotite.  Mne lichno  udobno
podo-zhdat'  vas posle  raboty, skazhem,  v skvere  na ulice Lazo. YA  budu  na
skamejke  sprava.  Soglasny?" "Davajte poprobuem, hotya ya i ne dumayu, chto  iz
etogo  chto-to putnoe vyjdet."  "CHto vy imeete  v vidu?"  "Nu,  yavki, paroli,
rezidenty..."
     On vdrug udivitel'no iskrenne dlya takoj dolzhnosti i mesta rashohotalsya:
"CHego by my stoili, esli  by vser'ez podozrevali vas, Tanya, v prosionistskoj
anti-sovetskoj  deyatel'nosti!  I  razve  stal  by  ya  s  vami  tak  druzheski
besedovat' v etom sluchae? Vashe vystuplenie, kak i slova  uvazhaemogo tovarishcha
Trahtenberga,  my  rassmatrivaem,  kak  impul'sivnuyu  reakciyu  na   bezdarno
ogranizovannyj  miting.  A  vashu  udivitel'nuyu  osvedomlennost'  s vrazheskoj
traktovkoj  sobytij  --  kak  rezul'tat passivnogo postoyannogo  proslushivaniya
"Golosa  Ameriki" v dome  va-shej kvartirnoj hozyajki. Naskol'ko nam izvestno,
vy ni s kem, vklyuchaya Arinu Alekseevnu Samojlenko, do etogo podobnye problemy
ne obsuzhdali. Vse verno?"
     "Togda kakaya  cel' nashej  s  vami vstrechi?  -- nevol'no  vtyanulas'  ya  v
besedu, ot kotoroj tak hrabro bylo otkazalas'. -- Popugat'?" "CHto vy!  Pugaem
my   sovsem  inache  i  gorazdo  effektivnee."  "A  eto  zamechanie  chto,   ne
zapugivanie?"  "Takaya  be-seda  u  nas  nazyvaetsya  profilaktikoj,   Tat'yana
Alekseevna. Vy molodaya  i neopytnaya. I  dazhe ne  predstavlyaete,  kak segodnya
podstavilis' svoim neobduman-nym demarshem. Na vas mogut vyjti real'nye vragi
nashej  strany,  tak  kak vas  dejstvitel'no  ochen' zamanchivo  ispol'zovat' v
sionistskih  celyah,  uchityvaya  vashu  vneshnost'  i  politicheskuyu  naivnost'."
"Naskol'ko ya  ponimayu, edinstvennoj sionistskoj  cel'yu yavlyaetsya  privlechenie
vseh evreev v Sion. YA  ne evrejka..." "YA zhe skazal -- udivitel'naya naivnost'!
Vy dvazhdy oshiblis' v odnoj fraze. Da,  oficial'noj cel'yu sionistov  yavlyaetsya
tol'ko  privlechenie  svoih  v  Izrail'.  No  etoj  celi,  vo  vsyakom  sluchae
primenitel'no k sovetskim grazhdanam  evrejskoj  nacional'nosti, prepyatstvuet
nasha vnutrennyaya i  vneshnyaya politika.  Nash  obshchest-vennyj stroj isklyuchaet dlya
sovetskih  evreev kakuyu-libo  real'nuyu  motivaciyu dlya massovoj  emigracii iz
SSSR, tem bolee v vechno voyuyushchij, nebogatyj i  nedolgovechnyj  Izrail'. Imenno
poetomu  sionisty  i  delayut  vse  vozmozhnoe, chtoby  rasshatat'  nashu  stranu
iznutri. Esli by  im eto udalos', to  iz nesta-bil'noj  i nepremenno stavshej
antisemitskoj  strany  vo  vse  storony  hlynuli  by  evrei,  chast'  kotoryh
vynuzhdena byla  by poselit'sya  v  Izraile, popolniv  ego  agressivnuyu  armiyu
pushechnym myasom. Vy etogo hotite?" "Mne-to chto?"
     "Vot  tut  ya perehozhu  ko vtoroj  chasti  vashej predydushchej frazy.  Vy uzh
prostite, chto nam koe-chto izvestno, takaya uzh u  nas sluzhba, no u vas byla...
svyaz' s Feliksom  Dashkovskim..." "On  chto, tozhe sionist-antisovetchik?" "Bozhe
upasi! Naprotiv, on pol'zuetsya nashim polnym doveriem..." "Pozdravlyayu. I vas,
i, osobenno, Dashkov-skogo. No pri chem tut ya i moj segodnyashnij demarsh?" "Vy i
zdes' srazu podru-zhilis'  s Markom Al'tshulerom..." "|to tozhe  vashe delo?" "V
kakoj-to  mere. Posu-dite sami: sovershenno  russkaya devushka  snachala sklonna
uporno vybirat' sebe v druz'ya evreev, a potom vdrug  iskrenne  stanovitsya na
storonu Izrailya protiv svoej Rodiny..."
     "Uzhe  teplee...  CHuvstvuyu,  chto  ya  ne  skoro  vernus' na  svoe rabochee
mesto..." "Verne-tes', vernetes', no ya by posovetoval vam podumat', stoit li
tak  riskovat' vashej...  -- opustil  on  glaza  na  chto-to  na  ego  stole, --
krasotoj,  budushchim,  samoj vashej molo-doj zhizn'yu  radi sovershenno chuzhdyh vam
interesov evrejskih nacionalistov..."
     |ta yachejka mezhdu dvumya  doskami,  ne  govorya  o moej lyubimoj komnate  u
Ariny,  uzhe kazalis'  mne poluzabytym schastlivym snom  na fone etoj zloveshchej
vezhlivoj nedoskazannosti. Mne stalo  bezmerno zhal'  sebya,  i ya s®ezhilas' pod
ego uzhe sov-sem drugim, potyazhelevshim vzglyadom. Sejchas perestanet lyubeznichat'
i... popugaet menya inache i gorazdo effektivnee!
     "Vy opyat' nepravil'no vse ponimaete, Tat'yana Alekseevna, -- snova ulovil
on moi mysli. -- Vam  reshitel'no nichego ne grozit. YA govoryu ne o  sovershennom
pres-tuplenii, a o  vozmozhnosti  rokovoj oshibki s vashej  storony, esli  vashi
sim-patii sohranyat  svoj  vektor, i  vy, skazhem, vojdete  v evrejskuyu sem'yu,
sklonnuyu  k emigracii. Povtoryayu,  vas prosto  greh  ne  ispol'zovat'. YA  vam
sovetuyu, nasto-yatel'no sovetuyu, poka sovetuyu, ne tol'ko ne poddavat'sya na ih
provokacii,  no i nemedlenno  soobshchit' mne vot  po  etomu telefonu obo  vseh
podozritel'nyh   kontaktah,   k  kotorym   vas   popytayutsya  sklonit'  posle
segodnyashnego dnya. So svoej  storony, my, estestvenno, budem vas teper' osobo
opekat'. YA nadeyus', chto posle  etogo razgovora vy ponyali, kto vam drug i kto
vrag, Tanya..."
     "YA tozhe tak dumayu." "I chto?" "Budu  menyat'  svoj seksual'nyj vektor.  YA
etih obrezannyh  otnyne  i blizko k  svoej... k  svoemu slavyanskomu telu  ne
podpushchu..."
     On vzdrognul, pokrasnel i poigral zhelvakami: "Vot vash propusk. YA tol'ko
pop-ravlyu chas vyhoda.  Pobesedovali. No upasi vas Bog eshche  raz popast' v eti
steny. My soblyudaem  vse normy demokratii po otnosheniyu  k loyal'nym sovetskim
grazhdanam, no s vragami, prostite, kak s vragami. Proshchajte. Vy svobodny".


     Gospodi, kakie byli dekoracii v sleduyushchej scene!
     Nad  zalivom poyavilas' vdrug pochti zabytaya poloska golubogo neba, tuman
neoho-tno tayal,  ogryzayas' klubami mezhdu sopkami,  a mokrye trotuary i yarkaya
svezhaya listva derev'ev blesteli na uzhe vyglyanuvshem solnce. V  konce  koncov,
chego radi  mne  idti  v tyur'mu ot  etoj  nesravnennoj blagodati,  nazyvaemoj
svobodoj?  Radi togo, chtoby  vojti v evrejskuyu sem'yu Dashkovskih, porodnit'sya
nasil'no s  tak  lyubyashchej menya milejshej  Sof'ej Kazimirovnoj? Radi  predatelya
Feliksa i  snis-hoditel'nogo  Marika? Da gori oni vse ognem vmeste so  svoim
Izrailem! Vot idi-otka-to! V  zhizni  ni na odnom mitinge ne  vysovyvalas', a
tut vyskochila  so svoi-mi voprosikami i k komu! Vot uzh tochno nebos' skazhut --
dvoe dolbanutyh scepi-lis'... Vse zhe znayut, chto i ya mozgami sdvinulas' iz-za
durackoj  lyubvi.  Nado  sko-ree  najti  sebe  koe-chto  potverzhe,  besposhchadno
podumala ya, i na tom serdcem uspo-koit'sya.
     S  etimi  reshitel'nymi myslyami ya  poyavilas'  v  otdele  v  samom  konce
rabochego dnya k  vseobshchemu vostorgu. Menya  tut zhe okruzhili. "My uzhe sostavili
peticiyu  v gorkom i  v  prokuraturu  v tvoyu  zashchitu, --  krichal Val'ka.  -- Ne
tridcat' sed'moj -- lyudej hvatat'!" "Tanya, -- volnovalas'  Lyusya, -- tebya sovsem
otpustili  ili za veshchami?"  "Konchajte  bazar  v  rabochee  vremya, --  besshumno
poyavilsya  Gavrilych. -- Tebya  s  utra zhdut v normokontrole, Tanya. Vse, nikakih
mitingov -- vsem rabotat'!"
     "No vy zhe  nepravy, Tanechka,  -- vzvolnovannaya Izol'dovna  byla  segodnya
sama lyu-beznost'. --  Nel'zya  ne  tol'ko zdes', no i  nigde v  mire pozvolyat'
evreyam slishkom mnogo.  Vot vy govorite, chto  Izrail' malen'kij,  a potomu ne
mog  napast'  srazu  na  treh moguchih sosedej.  No ved'  i bol'shevikov  bylo
vsego-nikogo v  aprele 1917, i iz  nih chut' ne tri chetverti -- evrei. I takoe
natvorili!.." "Vot chto, -- nasmert' pe-repugalas' ya. --  YA, Tamara Izol'dovna,
tol'ko  chto koe-otkuda, gde  prohozhu  kak aktivnaya sionistka. S menya  i etoj
roli  do pensii hvatit. A  vy  menya na takoj dialog  vyzyvaete,  chto  my obe
sginem.  U  nih  tam, znaete li, mashina vremeni.  Osobo opasnyh otpravlyayut k
svoim kollegam,  pryamo  v tridcat' sed'moj god  -- s  koncami."  "Da chto  vy,
Smirnova, -- ocepenela ona. -- YA zhe sovsem ne protiv, vy  chto,  ya  v partii  s
vosemnadcati let!.. YA prosto zhidov ne  lyublyu, a vy..." "A ya vas lyublyu bol'she
vseh  v  normokontrole!  Tak  chto  pust'  menya otnyne kto  drugoj  kuriruet,
horosho?"
     "Nu  vot, teper' ty obidelas',  -- vdrug tonkim golosom gor'ko zaplakala
Izol'dovna. -- Nu chto u menya za takoj uzhasnyj harakter! Kogo lyublyu, teh vechno
nevol'no  obizhayu. Prosti menya,  duru, Tanechka..." YA  tut  zhe  naklonilas' ee
poce-lovat' ee  v morshchinistuyu shchechku i  ubezhala, tozhe so slezami zachem-to.  I
tut, po doroge v otdel,  ya vdrug oshchutila  ogromnoe oblegchenie -- s perepugu ya
sovsem  zabyla o Felikse. On kuda-to vdrug isparilsya iz menya, voobshche. YA dazhe
ostanovilas' i ustavilas' v stend na stene "ZHizn' i deyatel'nost' V.I.Lenina"
s ego naosto-cherchevshim mal'chikom s kudryavoj golovoj  (kak by gordilsya  soboj
Andrej Serge-evich, esli by menya v etot moment uvidel!), chtoby pridti v sebya.
YA  ne  mogla  vspomnit'  lica  Feliksa,   kak  ni  staralas'!  Nichego  sebe!
Parapsiholog etot  Sergeeich  chto  li?  Vyshib iz  menya moyu  neschastnuyu lyubov'
odnimi ugrozami, ne prikasayas'... Da ya o  vsyakih evreyah  i dumat'  ne smela.
Zato kak legko stalo na dushe srazu...







     Tanya:
     Ko mne i tak otnosilis' v otdele ochen' dazhe  neploho, a posle mitinga ya
stala obshchej lyubimicej.  Nikto nichego  ne govoril, prosto laskovo ulybalis' i
smotre-li so znacheniem. I chto  interesno -- ved'  ni odnogo ved' evreya, krome
Al'tshulera, vrode by ne bylo. A takoe chuvstvo,  chto ya vyrazila  vsluh tajnye
mysli kazhdogo...
     I  Gavrilych stal udivitel'no myagkim so  mnoj. Doveril razrabotku celogo
bloka. YA i vydayu  prostynyu  za prostynej, chtoby dumat' bylo nekogda. On dazhe
sam  ugovarivaet tormoznut',  a to  ne  uspevaet proveryat'.  I pogoda  vdrug
ustala menya muchit'. Beskonechnyj tuman, perehodyashchij v moros', stal vse rezhe i
rezhe, a  v promezhutkah teplo i solnyshko.  Nu, pryamo, kak v Krymu. Dazhe luchshe
chem-to.
     V takoj den' menya  vdrug  pozval Gavrilych:  "Tanya,  tebya  k  gorodskomu
telefonu."  Vopreki moemu vyzdorovleniyu posle gebeshnoj profilaktiki,  serdce
vdrug upalo  -- eto Feliks zhdet  menya na prohodnoj, vdrug ponyala ya. Ne pojdu,
boyus'... Ili net -- nemedlenno zvonyu Andrej-Sergeichu: karaul -- zhidy!.."
     A  tam  okazalsya  sovsem drugoj edva  uznavaemyj sryvayushchijsya ot schast'ya
golos: "Tanya? Pozdrav' menya, ya vodku pil!" "Ty? Nu i chto, Kolya? Mne-to kakoe
delo?" "Kak kakoe? Teper' ves' arhipelag i berega tvoi." "Nichego ne ponimayu.
Pri chem tut  tvoya vypivka?"  "Da ne vodku pil,  ha-ha! YA  bot kupil, ponyala?
Bot! Plav-sredstvo! Kayuta na shesteryh, hodovaya  rubka,  nastoyashchij  kambuz...
Predstavlyaesh'?  Nikakih  tebe  teper'  ni rejsovyh katerov,  ni  elektrichek,
avtobusov tam, palatok, dazhe dachi!  Vsyudu doma, predstavlyaesh'?"  "A ya-to pri
chem? Ty chto, so mnoj... vdvoem kuda-to nameren poehat'?" "Nu, pochemu vdvoem?
--  smeshalsya on. -- Beri kogo hochesh', ya, kak kapitan, ne vozrazhayu. Pryamo na eti
vyhodnye i  dogo-varivajsya. Pyat' mest, shestoe moe." "Tak on uzhe na hodu?" "A
kak zhe? YA tebe kto?"


     Bot stoit na yakore metrah v tridcati ot berega, pryamo naprotiv otkrytyh
okon moej  komnaty. Byvshaya plastikovaya spasatel'naya shlyupka, a teper' chut' li
ne lichnaya  yahta Nikolaya --  v moem rasporyazhenii.  I on sam mashet  mne rukoj s
paluby, poka ya  vyglyadyvayu  v  raspahnutoe  okno,  razdvigaya  rukami  butony
sireni. Belyj korpus i golubaya rubka otrazhayutsya v zerkal'noj vode zaliva. Na
bortu  zolotom sverkaet "Tanya".  Predel  mechty, pravda?  Ne  zrya  za  scenoj
vozikaet i nabiraet moshch' skripichnyj koncert Paganini.
     YA toroplivo pereodevayus' v svoj edinstvennyj kupal'nik, hvatayu sumku  s
tep-lymi  veshchami i vybegayu na  bereg, k edva vidimoj nad  gal'koj prozrachnoj
vode. Kolya uzhe grebet ko mne na rezinovoj lodke.  YA vhozhu v eshche holodnuyu, no
vpolne terpimuyu  vodu brosayu emu  v  lodku veshchi i sama plyvu  k botu. Tam  s
kormy   svisaet   noven'kij   derevyannyj   pahuchij   trapik.   Nagretaya   na
posleobedennom  solnce  paluba  greet  moi  pyatki,  vse-taki  okochenevshie  v
holodnoj  vode.  Ostavlyaya na nej mokrye  sledy, ya v vostorgom obsleduyu  svoi
vladeniya. Bot  siyaet svezhej kraskoj i nadraennymi illyuminatorami. YA  prohozhu
na  nos,  sveshivayus' nad  poruchnyami,  razglyadyvaya  yarkie  morskie  zvezdy na
blizkom dne. Potom  spuskayus' v kayutu, ocenivayu kambuz -- gazovaya komforka na
krasnom ballonchike, obychnoj zheleznaya  pechurka  s truboj, noven'kaya posuda na
pereborke.  Nikolaj tozhe siyaet na korme svoej zamechatel'noj  ulybkoj.  CHerez
glaz  akkuratnaya  povyazka, tel'nyashka obtya-givaet potryasayushchij  tors s krutymi
plechami, kotorym pozavidoval by i kul'tu-rist -- ne zrya on po vosem'  chasov v
den'  vorochaet  v  portu stokilogrammovye yashchi-ki  i  meshki. Da eshche  dzhinsy s
zakatannymi shtaninami i shirokim poyasom,  alaya povyazka  na  golove -- shikarnyj
pirat iz nego poluchilsya! I nafig mne s takim par-nem Feliks s ego metaniyami,
somneniyami i nepredskazuemost'yu...
     Vprochem,  on  smotrelsya by nichut'  ne  huzhe... dazhe  luchshe...  Uvy,  on
vse-taki luchshe vseh smotrelsya by na meste lyubogo...
     No poka  schastlivyj moj byvshij nesostoyavshijsya nasil'nik, vernaya sidelka
v  period  moej  bolezni   i   prosto  dobryj  drug  zavodit  dizel',  pryamo
teatral'nymi  zhestami krutit shturval. Dizel' delovito stuchit.  Siren' i  moi
okoshki  za  nej  umen'shayutsya na glazah,  Arina  mashet nam  s  berega.  Potom
ischezaet  za  mysom  Bur-nym  i  vsya  ulica  s  tem  zhe nazvaniem,  a  potom
otodvigaetsya nazad  i sam  gorod. Bot  nachinaet  zametno pokachivat'. YA posle
raboty, golodnaya i potomu prinimayus' za prigotovlenie  uzhina -- chishchu kartoshku
i kipyachu vodu v chajnike. Kolya est pryamo v  rubke, ne othodya ot shturvala, a ya
na korme, svesiv nogi nad kipyashchej za vintom beloj vodoj. Solnce pechet sovsem
po-letnemu. YA  nakidyvayu na sgorevshie plechi polotence. Tol'ko zadremala  pod
uyutnyj stuk dizelya, kak slyshu: "Priehali."
     Nad nami navisaet uhodyashchij v sinee  nebo zelenyj  massiv porosshej lesom
sopki  u  protivopolozhnogo berega  zaliva,  zerkal'no  blestit  voda  uyutnoj
buhtochki.  YA  snova  otkazyvayus' ot  vysadochnoj  lodochki, nyryayu v izumrudnuyu
vodu,  plyvu k pustynnomu beregu i  rastyagivayus' na myagkoj korichnevoj teploj
podushke iz  vo-doroslej --  srazu za krupnoj gal'koj. Vot eto zhizn', dumayu ya,
mleya  ot schast'ya. A  ved' mogla i ne dozhit'... Ili sidet' sebe sejchas gde-to
na narah s vechernej pajkoj chernogo v gryaznyh rukah...
     Ah, nikogda ne  schitajte lyuboe  sobytie  neobratimym!  Kakih-to dva-tri
mesyaca i -- vrode by i ne bylo chego-to, kazavshegosya nepopravimym.
     YA  sazhus' na myagkij bar'er vodoroslej, a Kolya vyhodit  iz svoej lodki i
plyuhaet-sya ryadom, oprokidyvaetsya, to li nevol'no, to li narochno obnimaya menya
za mok-ruyu taliyu. Totchas  otdergivaet ruku, gotovyj k isterike i  otporu, no
segodnya -- ego den'! Bot kupil, buhtochku nashel, s  devushkoj krasivoj naedine.
Mne li  por-tit' nastroenie horoshemu cheloveku? Da i chto ya sama, nezhivaya, chto
li?..
     Nam ochen' horosho i  na beregu,  i v  kayute, gde  my  vodku  pili, i  na
obratnom puti, i  na moej dvuspal'noj krovati s dvumya, nakonec, podushkami, i
s  Arinoj v  sadu --  ona sovsem  v drugom  nastroenii, pomolodevshaya i  takaya
schastlivaya, kak ya  i ne  ozhidala. Nu, podruzhilis'  my  s nej, nu  syn  vrode
ostepenilsya, nu devushku sebe zavel, no chtoby bez konca, po lyubomu povodu tak
zvonko i molodo hohotat'!.. No ya i sama izbavilas' ot vseh svoih kompleksov.


     Tanya:
     Uvy,  tol'ko do sleduyushchego dnya. Polyubiv s  pervogo vzglyada "nash" bot, ya
nachala utro s probezhki v kupal'nike k blizkomu  beregu, plavaniya  k  botu  i
nyryaniya  s nego. Byla subbota, i  Kolya eshche spal vo vremya  moej zaryadki, a na
skamejke chuzhoj rybach'ej lodki sidela blondinka, lico  kotoroj pokazalos' mne
znakomym, hotya ya etu zhenshchinu videla vpervye. Na vid ej bylo pod sorok. Lico,
kak  govoritsya  v  romanah,  otrazhalo sledy  nizmennyh strastej.  Ona  molcha
nablyudala, kak ya vyho-zhu iz vody, otzhimayu volosy i vytirayus' polotencem.
     "Syad', Tat'yana, -- vdrug gluho skazala ona, pohlopyvaya rukoj po skamejke
ryadom s soboj, kogda ya sobiralas' bylo projti mimo. -- Pogovorit' nado..." "O
chem?" -- ya eshche byla v  samom zamechatel'nom, dazhe igrivom nastroenii, hotya eta
noch'  ne ostavlyala nichego, krome  narastayushchego  razocharovaniya.  Horoshij  byl
paren' Kolya v posteli, no ya-to znavala kuda luchshe...
     "O tebe. O  tvoej edinstvennoj molodoj zhizni na etoj zemle..." "Vy -- iz
KGB?.." "Ot-ku-da?  --  protyanula ona  i vdrug iskrenne rassmeyalas',  obnazhiv
rot, polnyj zolotyh, stal'nyh i gnilyh  zubov. -- Nu, ty daesh'! Ty eshche i dura
k tomu zhe?"
     Kogda  ona zasmeyalas', to ya  uzhe byla sovershenno uverena,  chto znala ee
blizko i davno, hotya i ne  mogla  poka  vspomnit', otkuda.  YA sela na skam'yu
naprotiv nee  pochti kasayas' nogami ee kolenej. Otchego-to ves' ee  v obshchem-to
dovol'no stand-artnyj oblik pokazalsya mne zhutkim.
     "Koroche,  --  razozlilas'  ya,  muchitel'no  perebiraya  v  pamyati  blizkih
znakomyh. -- Konchaj, podruga, pridurivat'sya i govori, chego tebe ot menya nado.
YA zamerzla."
     "YA -- Ol'ga,  -- skazala  ona vesko. --  YA Nikolen'ku  tri goda  zhdala  iz
zaklyucheniya. YA tebe ego bez boya ne otdam, shalava!"
     Ona dostala iz sumochki nastoyashchij banditskij nozh i polozhila ego  lezviem
na moe mokroe bedro ostriem k plavkam tak, chto odnim ee dvizheniem ya byla  by
iskalechena kak  zhenshchina. YA  vzrognula  ot  holodnogo metalla  na moej kozhe i
zamerla  s idiotskim vyrazheniem lica.  "U nas ne shutyat, -- snova obnazhila ona
svoj muzej metallov na  pomojke. -- S®ezzhaj s kvartiry i bol'she chtob ya tebya s
Nikolaem ne videla. Ne  tol'ko na ego bote, a voobshche na etom beregu. A to ty
uznaesh', chto  takoe  zamerznut'  tut naveki." Ona prodvinula lezvie  i  chut'
kol'nula  menya. Na  plavkah  vystupila  krov'.  Potom vstala, spryatala nozh v
sumochku,  snova  neulovimym professional'nam dvizheniem  stremitel'no  vynula
ego, pomel'kala pered moim licom i stala otstupat' zadom.
     Boitsya, vdrug ponyala ya. Znaet, chto ya sambistka i -- boitsya.
     Moj strah srazu  ischez. Sobrav vsyu svoyu volyu i sdelav vid,  chto slaba v
kolenkah,  ya vykarabkalas' koe-kak iz lodki i poshla za nej k  domu. CHto-to v
moem lice vdrug pokazalos' ej podozritel'nym.  Ona lihoradochno sunula ruku v
sumochku, no bylo pozdno  -- ya  uzhe letela  na nee, povorachivayas' v vozduhe na
spinu s oporoj na ruki, kak uchil menya kak-to na peske sevastopol'skogo plyazha
v  Uchkuevke polkovnik  mor-skoj pehoty  Arnol'dych,  chtoby  sdelat' "rychag" --
zacepit' ee lodyzhku odnoj  nogoj,  a vtoroj sil'no tolknut'  tu zhe nogu nizhe
kolena, ispol'zuya inerciyu gorizontal'nogo poleta.
     Zloveshchaya blondinka  s razmahu grohnulas' navznich' na tropinku i  tut zhe
sela, oshelomlenno  glyadya  na menya  i  ne vypuskaya iz ruk  sumochku.  Ne teryaya
iniciativy, ya  totchas navalilas' na  nee i stala molcha vykruchivat' ej kist'.
Ona gluho zarycha-la basom i sdalas'.
     Teper'  ya  pobedno  stoyala,  derzha  v rukah ee  oruzhie, a ona sidela na
zemle, zhalko i zaiskivayushche ulybayas' mne snizu vverh. Krov'  stekala po moemu
bedru, i ona reshila, chto sejchas ee budut "mochit'"  -- ee zhe "perom". Konechno,
rezat'  ee  ya i ne sobiralas', hotya  smazat' po raznomastnoj  uhmylke tak  i
tyanulo. No kogda ee vytarashchennye na menya vycvetshie golubye glaza zapolnilis'
slezami,  hlynuvshi-mi  na  puncovye  shcheki, i ona  stala  vytirat' lico tylom
vyvernutoj ladoni, shmygaya vertyashchimsya nosom, ya tak  ispugalas', kak budto mne
snova nacelen nozh v glavnoe mesto.
     |to  plakala ya! Postarevshaya,  potaskannaya i  spivshayasya Tanya  Smirnova v
kakom-to  drugom  izmerenii i  s  inoj  biografiej. Vot pochemu ona mne srazu
pokazalas'  zna-komoj --  eto lico,  glaza, dazhe  ulybku  ya  videla v zerkale
kazhdoe  utro!  Uzhas  otrazilsya  i  na  ee  lice  --  ochevidno,  ta  zhe  mysl'
odnovremenno prishla i ej v golovu.
     Pered nej stoyala yunaya Ol'ga pyatnadcatiletnej davnosti, eshche gladkotelaya,
gusto-volosaya i  strojnaya,  so svoimi zubami  i  s naivnymi iskorkami v  eshche
yarkih golu-byh glazah -- do proshedshih strashnyh let...
     YA molcha protyanula ej ee sumochku s nozhom, poshla k vode i stala promyvat'
ranku.  Porezala  ona menya negluboko, chut' sodrala kozhu. Krov' uzhe ne shla. YA
vernulas' k  lodke  i sela na svoe  mesto. Ona uzhe sidela naprotiv, vse  eshche
vshlipyvaya i uti-rayas' rukavom svoej vyshitoj ukrainskoj koftochki, a  sumochka
valyalas' na gal'ke pod sosednej lodkoj.
     "Ol',  ne beri v  golovu, -- skazala ya kak mozhno myagche, kladya ruku na ee
koleno.  -- YA by i bez tvoih ugroz ne ostalas' s Kolej. Uvy, ya lyublyu drugogo.
Kolya v sto raz  luchshe,  no on ne moj. YA  eto srazu pochuvstvovala.. Teper'  ya
ponimayu, chto  i on ko mne  polez togda tol'ko potomu,  chto my tak  stranno s
toboj pohozhi. Znachit, on lyubit tebya. Mne li ne  znat', kakovo zhenshchine, kogda
lyubimyj uhodit k drugoj!  YA ischeznu iz vashej zhizni uzhe  na sleduyushchej nedele.
Prosti  menya, no ya ne znala,  chto u  vas eto  tak  ser'ezno. Arina, konechno,
upominala o tebe, no  malo  li gde  nochuet holostoj  muzhik..." "Holostoj!  --
sotryasalas'  ona  v  rydaniyah,  gromko  shmygaya  nosom.  -- Da  my s  nim  uzhe
dvenadcat' let kak muzh i zhena. U  nas troe rebyatishek, tol'ko oni v Voronezhe,
u moih starikov. Tut im ne klimat. A kak my s nim lyubi-li drug druga, esli b
ty tol'ko znala... Da ty zhe znaesh', chto eto za muzhik!.." "Znayu, Olya. Horoshij
paren', no dlya menya moj..."
     Gospodi... "MOJ"?..
     Tut ya sama  stala tak rydat'  i  kashlyat', chto perepugannaya Ol'ga  stala
kolotit'  me-nya  kulakom  po  spine. Totchas  chto-to grohnulo. Iz  okna  moej
komnaty, lomaya siren', vyletel Kolya v trusah i sbil  svoyu neschastnuyu  zhenu s
nog. YA tol'ko  mahala rukoj, chtoby ego uspokoit'. Iz doma k nam bezhala Arina
s  vodoj  i moimi tabletkami. Vtroem oni priveli menya v chuvstvo  i ulozhili v
moyu-nashu postel'.
     Potom my vse chetvero pili chaj v sadu i otkrovenno  obsuzhdali nashi dela.
Ol'ga  rascvela, Arina  --  naprotiv.  YA  posle pristupa  postarela, Ol'ga  --
pomolodela.  Kolya tozhe  chto-to, nakonec, zametil i tol'ko povtoryal, glyadya to
na menya, to na Ol'gu: "Nado zhe!.."


     Feliks:
     My, kak  obychno,  uzhinali  vsej  sem'ej  pod beskonechnye  vyrazitel'nye
monologi Semena Borisovicha, kotorye  neizmenno interesovali moyu  zhenu i teshchu
|sfir' Vadimovnu, a u  menya  vyzyvali pryamo zubnuyu  bol'. YA  kak-to  pytalsya
vklyuchat'sya v etot  razgovor, dazhe polemizirovat', no potom ponyal, chto eto ne
razgovor, a pri-govor. Duraku i govnyuku za predatel'stvo. Tol'ko i vsego. Za
Leningrad,   za  dovol'no   rutinnuyu  i  skuchnuyu,  davno  ne  inzhenernuyu,  a
administrativnuyu rabotu v  NII, za pravo zhit' v svoem krugu,  za schast'e dlya
moej mamy vmesto moego sobstvennogo.
     Edinstvennoj  otdushinoj v etom kislo-sladkom mire byli moi  beskonechnye
strannye sny o Tane. YA zhil kak by  vsegda  ryadom s nej. Katalsya na  kon'kah,
kupalsya v akkuratno  vyrezannoj v  morskom l'du  polyn'e, a potom  ispytyval
neponyatnyj zhivotnyj strah v kakom-to kazennom  dome, nastol'ko zakrytom, chto
i vo sne ya  tak i ne ponyal, gde eto i chto imenno sluchilos', no ponimal,  chto
eto kak-to svyazano so mnoj. Uteshalo menya tol'ko to, chto Tanya v moih videniyah
neizmenno  byla odna. Inogda s kakimi-to bleklymi lichnostyami, kotorye  nikak
ne mogli privlech' ee korolevskogo vnimaniya.
     I  vot  segodnya  mne vdrug prisnilsya  ochen' krasivyj  son  s  kakimi-to
nezemnymi  kraskami. YA videl iz okna skvoz' cvetushchuyu siren' stoyashchij na yakore
bot na  takoj blestyashchej goluboj morskoj gladi  v teni chernyh  otvesnyh skal,
chto Sevastopol'  po sravneniyu  s  etim  velikolepiem --  zhalkaya kopiya.  Belyj
korpus  i  golubaya rubka  otrazhayutsya  v zerkal'noj  vode. Na  bortu  zolotom
sverkaet "Tanya". I sama moya krasavica vzbiraetsya po trapiku na korme, blestya
na  solnce beloj  mokroj kozhej i privodya menya v trepet  svoimi nepovtorimymi
formami. YA  prosypayus'  ves' v isparine, chuvstvuya, chto dal'she mne  etot  son
ochen' ne ponravitsya, i tut zhe pro-valivayus' v eto prodolzhenie.
     Uzhe yasno, chto ona ne odna, a vdvoem s tem samym nasil'nikom,  no teper'
eto  privlekatel'nyj moshchnyj paren' s  akkuratnoj chernoj povyazkoj cherez glaz.
On saditsya ryadom i obnimaet  ee. Na sej raz moya lyubimaya sovsem ne protiv.  S
ulybkoj styagivaet svoyu tryapochku i pokorno valitsya na  podushku iz vodoroslej,
a ya snova prosypayus' i vizhu sidyashchuyu na posteli bednuyu Dinu.
     "Snova "miledi" prisnilas', -- plachet ona.  -- Gospodi, neuzheli etot  moj
koshmar nikogda ne konchitsya?.."
     YA  zadyhayus' i ne  reshayus' proiznesti ni  slova. Ne  prosto prisnilas',
dumayu ya s toskoj. Vse...
     "Net-net, nichego ne nado mne  rasskazyvat'... -- bespomoshchno shepchet Dina.
--   I  kayat'sya,  i  vrat' ne nado, Felik... YA vrach, ya etimi psihozami kak raz
zanimayus'. Esli tebe ugodno, ya vedu sebya neprofessional'no. Mne by sledovalo
kak  raz rassprosit'  tebya.  Da  i ee,  kstati!  Vzyat'  dazhe tuda dlya  etogo
komandirovku. I sdelat' na vashem sluchae dissertaciyu! No kak vynesti etu tvoyu
ezhenoshchnuyu mne  izmenu...  YA slishkom tebya lyublyu... Skazhi tol'ko  odno: ty tak
rasstroen potomu, chto ona  tebe  v segodnyashnem sne izmenila, nakonec? Ty tak
plakal..." "Boyus', chto da..." "Slava Bogu! V etom moe edinstvennoe spasenie.
YA  ne perenesu, esli mne pridetsya za tebya borot'sya nayavu, uchti eto. U menya s
detstva slaboe serdce."


     Tanya:
     Mne  uzhe  davno  predlagali  nechto  vrode obshchezhitiya -- s®emnuyu na  troih
odno-komnatnuyu kvartirku  v Morgorodke, za schet  zavkoma, no ya vse ceplyalas'
za  moj Mys Burnyj, gde zhila kak doma.  V sredu ya vse podpisala i  vpervye v
zhizni poselilas'  v nastoyashchej kvartire -- s vannoj i  elektroplitoj.  Devochki
byli  neznakomye, moi rovesnicy, dovol'no milye i  taktichnye, obe moskvichki,
Vera  i   Varya,  kak  narochno,   chtoby  mne   vechno  ih  putat'.  Popali  po
raspredeleniyu, kak i ya, no na zavod.
     Nachinalas' novaya zhizn' v starom ubezhishche.
     Vprochem, ona skoree prodolzhalas'. Kolya pozvonil mne na rabotu v pyatnicu
posle obeda i  priglasil na bot -- poehat' na ostrova. YA tut zhe sozvonilas' s
novymi  sozhitel'nicami,  priglasila   Marika  i   Valyu,  nashih  edinstvennyh
holostyakov,  i  stala  moral'no  gotovit'sya k vozmozhnym  oslozhneniyam s takoj
groznoj Ol'goj.
     No nichego strashnogo  ne  proizoshlo. Suprugi ne otlipali drug ot druga v
hodovoj rubke,  poka  my  travili anekdoty i  hohotali  na  korme tak  i  ne
stavshego moim bota po imeni "Tanya".
     Kapitan vysadil  nas na  ostrove  Rejneke, obeshchal  zabrat'  poslezavtra
vecherom, gazanul v chistoe iyul'skoe nebo i tut zhe svernul za mys, ostaviv nas
s  palatkami na izumrudnom lugu u samogo proliva mezhdu ostrovami. Kak tol'ko
my  razbili palatki, parni otpravilis'  v  krohotnyj  poselok  za  kakimi-to
zabytymi  produk-tami. My  zhe  nachali  gotovit' uzhin  na  kostre.  S  ostroj
pripravoj v vide  goloda na chistom vozduhe  eto bylo  bozhestvenno. Vo vsyakom
sluchae, muzhchiny nas stara-tel'no hvalili.
     Kak vsegda zdes', na shirote Suhumi, noch'  nastala pochti mgnovenno -- vot
kto-to povernul reostat i net zakatnogo solnca, tol'ko zvezdy nad golovoj. YA
pojmala  odnogo  iz   tainstvennyh  svetlyachkov  --  obychnyj  chernyj  zhuchok  s
pul'siruyushchim polosatym bryushkom. Kak tol'ko ya raskryla ladon', on edva slyshno
zatreshchal krylyshkami  i poletel zigzagom. Iakimi zhe svetyashchimisya trassami bylo
proni-zan ves' vozduh nad lesom. YA risknula poplyt' s maskoj, izumlyayas' moim
yarko svetyashchimsya  pod vodoj rukam.  Vse,  chto shevelilos', nemedlenno nachinalo
izluchat' fosforicheskij zelenovatyj svet.


     A utro  okazalos'  yasnym, s prostornym rozovym torzhestvennym rassvetnym
nebom nad ostrovom  naprotiv  i s otrazheniem  ego  lesa v  zerkale  proliva.
Mal'chi-ki  uzhe  sobrali  nam  kazhdoj  po   buketu  cvetov.  Pahlo  kofe,  iz
umyval'nika lilas' rodnikovaya voda.
     Estestvenno, srazu posle zavtraka vse brosilis' kupat'sya. Moi moskvichki
voob-shche vpervye videli more i udivlyalis' kazhdoj melochi. YA voshishchala  ih moim
nyryaniem s maskoj  i  trubkoj. Vprochem, takogo morya i ya  srodu ne videla, vo
vsyakom sluchae,  chto  kasaetsya  podvodnogo  mira.  V Krymu ya pristrastilas' k
podvodnomu  turizmu, no tam byl prosto  ochen'  milyj goluboj s  sinim pejzazh
nizhe poverhnosti vody. A tut -- prosto kalejdoskop podvodnyh cvetov -- ot yarko
zheltogo do  yadovito-malinovogo,  oranzhevogo i  purpurnogo.  Tam byla morskaya
trava,  a  tut  --  podvodnye  lesa.  YA  vylezla  tol'ko  kogda  okonchatel'no
zakochenela.  A  devochki  prosto  bez  konca  okunalis',  zahodya  po  poyas  i
vozvrashchalis' na bereg. Subtropicheskoe solnce tut  zhe sozhglo ih belye  lica i
plechi. Blednye severyanki za odno utro stali yasnoglazymi i yarkogubymi.
     Stoyala  vlazhnaya dushistaya tishina, narushaemaya tol'ko  chivikaniem  ptic  i
dal'nej  vorkotnej priboya po tu storonu mysa. V  prolive zhe, u nashih palatok
voda tiho pleskalas', kak v kakom-nibud' Serebryanom Boru v centre Moskvy ili
u nas na Ozerkah.


     Dekoraciej k  sleduyushchej scene byl bereg otkrytogo morya, kotoryj sostoyal
iz pohozhih  na  krepostnye  bashni skal, to  chernyh s fioletovym otlivom,  to
kras-nyh.  Oni  byli slovno  odety v belye  kruzhevnye vorotnichki  priboya  za
oslepi-tel'no  sinej beskrajnej mantiej --  do samogo  provedennogo po  nitke
gorizonta,  issinya-chernogo  v  luchah  solnca.  Sleva  za  mysom  prostiralsya
arhipelag -- ot kudryavyh temnozelenyh lesov  na sklonah blizhajshego ostrova do
rozovato-golu-byh dal'nih beregov.
     Posle  obeda ya  reshila  porobinzonit', chem ya  uvleklas',  k razdrazheniyu
vechno teryavshego menya Feliksa, v Krymu. Podnyavshis' po  tropinke,  ya okazalis'
na  porosshem  sochnoj  travoj i  cvetami  lugu,  kotoryj konchalsya  obryvom  k
neobitaem-omu beregu.  Otnositel'no  spokojnoe more  kipelo  zdes'  priboem,
kotoryj  to  obnazhal,  to pogloshchal  v beloj  pene blestyashchie  chernye  valuny,
pohozhie na doisto-richeskih zhivotnyh.
     Ne  schitaya ego  impul'sivnogo rokota,  zdes'  tozhe byla zvenyashchaya vetrom
tishina.  Goryachij dushistyj vozduh  nad izumrudnoj travoj  peresekali vo  vseh
naprav-leniyah  slovno vypolnennye iz sinego barhata mohnatye babochki-mahaony
raz-merom s lastochek.
     Vsya  eta  torzhestvennaya  krasota  neizmerimo  prevoshodila vse,  chto  ya
kogda-libo ozhidala v mechtah ot svoego ubezhishcha.
     |to bylo sovershenno ne pohozhe na Krym, no nichut' ne huzhe!
     YA uvidela vnizu lagunu, zaslonennuyu ot menya krasnoj s belymi prozhilkami
ska-loj. K nej  vela edva zametnaya belaya tropka. Ceplyayas' za otvesnye skaly,
ya  spustilas'  po nej k  krohotnomu  plyazhiku  u samoj  steny  obryva.  Tut ya
razdelas',  opustilas'  po poyas na gladkoe  kamennoe sidenie v goryachej vode,
zashchishchennoj valunami ot bushuyushchego v kakih-to desyati metrah priboya.
     Uroven' vody v lagune menyaetsya v zavisimosti  ot vysoty vneshnih  voln --
menya to pripodnimaet v moem kresle, okutyvaya po sheyu, to ostavlyaet mokruyu pod
solncem  na  obnazhivshemsya  kamne.  Inogda  snaruzhi  s shipeniem  letyat  tuchej
holodnye bryz-gi, zastavlyaya menya ezhit'sya i vzvizgivat'.
     Kogda sidet' nadoelo, ya  nadela lasty  i  masku  -- ves'  moj  naryad -- i
poletela v prozrachnoj kak vozduh vode. Mne chasto snilos', chto ya letayu, no ne
nad   takim  pejzazhem.  Takoe   i  prisnit'sya   ne  moglo:  zhelto-krasnoe  i
yarkobordovoe plamya vodoroslej, sinevatye morskie ezhi i raznocvetnye zvezdy v
golubyh stolbah solnechnogo podvodnogo sveta. Vokrug velichestvenno kolyhalis'
kosmy beloj  sedoj  travy, sredi kotoroj shevelilis' korichnevye teni ogromnyh
podvodnyh list'ev.
     Laguna   okazalas'  ochen'  glubokoj.  Gde-to  vnizu  ugadyvalis'  sinie
ochertaniya  kamnej.  Naskol'ko oni  daleko, mozhno bylo  sudit'  po  kroshechnym
kupolam meduz  nad nimi na fone takih  zhe polumetrovogo  diametra  mercayushchih
bahromoj golu-byh  bezobidnyh  tvarej,  kotoryh  ya beznakazano  otodvigala s
dorogi rukami. YA nyrnula poglubzhe, no dno tak i ne priblizilos' -- tut metrov
desyat'!  Zato ya  uvi-dela sebya  vsyu v zerkale poverhnosti, perevernuvshis' na
spinu.
     Interesno,  kazhus'  ya  morskim  tvaryam  chudovishchem,  kak   mne  akuly  i
os'minogi,  ili  krasavicej  --  gibkim  belym  gracioznym  zverem,  kak  nam
del'finy?..  Snova  menya  nachala bit'  drozh'.  Prishlos' vernut'sya  k  svoemu
"kreslu", no i tam ya ne smogla sogret'sya -- perekupalas'.
     YA  legla na goryachuyu myagkuyu  podushku  vodoroslej na beregu, vytyanula nad
licom  k slepyashchemu solncu rastopyrennye  pal'cy,  prinimaya zolotistyj  suhoj
dush.  I tut menya obzhozhglo iznutri  vospominanie: ved' segodnya noch'yu  v  moej
palatke mne prisnilsya Feliks. Vrachi zapretili  mne o nem dumat', esli ya hochu
sohranit'  razum,  a emu, kak vidno, net. Vzyal i  prisnilsya.  Strannyj takoj
son. YA priglashayu ego na belyj tanec, a on  smotrit na menya s uzhasom. Togda i
ya skosila glaza v zerkalo i poholodela -- ya byla tam chernaya, negrityanka...


     Tol'ko    ya   sobralas'   otpugnut'   chem-nibud'   horoshim   kramol'noe
vospominanie, kak uslyshala shum  kamnepada. YA vzdrognula i kinulas'  k svoemu
kupal'niku, kosyas' na tropinku. Tochno, kogo-to  neset syuda. Dvoe muzhchin. Oni
menya  davno vidyat,  no tut ostanovilis', taktichno  otvernulis',  vidya, chto ya
lihoradochno odevayus'. "Uzhe mozhno?"  -- razdalsya znakomyj golos. "Mozhno", -- ne
oborachivayas' otvechayu ya, na-deyas', chto projdut  mimo,  no  oni  ne  speshat  --
ostanovilis' za moej spinoj i shep-chutsya.
     "Nu, chto vam  nado?" --  reshilas' ya  sprosit'. "Priroda ne  sozdala treh
Vener, --  zvuchit vse tot  zhe znakomyj, no ne Marka i  ne Vali golos. --  Esli
odna  iz  nih  stoit  sebe v  Luvre,  to  vtoraya zdes'. I zvat'  ee  Tat'yana
Smirnova." "Ty prav, Gena, -- otvechaet takoj  zhe znakomyj  vtoroj golos. -- Ne
uznat'  sovershenstvo form etoj izumitel'noj spiny, uvidennoj hot' raz, mozhet
tol'ko  oslepshij.  Prichem Venere Milosskoj do  Tani daleko. Ty zdes' otkuda,
Tajka?"
     Gospodi...  Tak nazyval  menya tol'ko Feliks.  No  eto ne ego  golos!  YA
vskakivayu i totchas brosayus' v ob®yat'ya  Geny i  Valery,  druzej  Feliksa, teh
samyh, chto  travili  menya  vmeste s  ego mamulej v Sevastopole, a do i posle
togo  byli  prosto  milymi  odnokursnikami-leningradcami.  Do boli  znakomye
holenye belye ryhlye lica! "Gena, Gena, -- smeetsya  Valera, vidya chto ego drug
ne otpuskaet  moej talii. -- Prezhde chem  obnimat'  krasivuyu  devushku  v takom
legkomyslennom  naryade  posle  dolgoj razluki, sleduet  vyyasnit'  net li  za
skaloj zakonnogo revnivca, sposob-nogo protknut' tebya ostrogoj." "Oj, mam! --
nepritvorno pugaetsya Gena. --  Tanya, ty ved' nas emu ne vydash'?" "Ne vydam. YA
svobodna i vam uzhasno rada. Prosto ne mogu vyrazit'  kak!.. |to  kazhetsya mne
prodolzheniem  segodnyashnego sna."  "A nachalom sna chto  kazalos'?" "Feliks,  --
neozhidanno vydayu ya bushuyushchie chuvstva. I menya tut zhe nachinaet kolotit'  drozh'.
--  On mne segodnya snilsya..."
     Oni  pomrachneli.   "On   byl   pohozh  na   mokruyu   kuricu   vo  dvorce
brakosochetanij,   a   nevestu    vynosil   pochti   brezglivo,   --   proiznes
professional'nyj licemer Valera. A Gena tak  zhe fal'shivo dobavil: -- Konechno,
ty  emu podoshla  by  bol'she v etoj roli." "|llochka  Koganskaya,  konechno?"  --
sprosila ya,  krivo  ulybayas'. "Esli  by!  Sovershenno  so storony. Ty  ee  ne
znaesh'." "Krasivaya?" "|to na chej vkus." "Iz nashih?" "Medinstitut." "Veselaya?
Ostroumnaya?"  "N-ne   dumayu...  Vprochem,  govo-ryat,   v  svoem  dele   doka.
Aspirantka,"  -- nehotya zakanchivaet Gena, otvodya v storonu svoi lzhivye glaza.
A Valera slovno  s osuzhdeniem  dobavlyaet:  "Akademicheski  umna. Nataskana  v
oblasti muzyki i teatra. Ditya nashego velikogo goroda. I mama  u nee skripach.
Pervaya  skripka  kakogo-to teatra, kazhetsya." "Tolstaya,  ryhlaya?  -- pochemu-to
lihoradochno rassprashivayu ya, nadeyas' uslyshat' hot'  chto-to negativ-noe o moej
schastlivoj sopernice. -- U nee beloe lico i  chernye kudryashki?.." "Net-net, ty
imeesh'  v vidu  sovsem  ne  tu.  Svetlaya shatenka s bol'shimi karimi  glazami.
Dovol'no  privlekatel'naya   figura.   Ne  tvoya,   konechno,   eto  sovershenno
nepovtori-mo,  no  vpolne  terpimye  formy."  "Feliks  ee  po  krajnej  mere
uvazhaet?.." "Boyus', Tanya, chto on otnositsya k nej vse  luchshe.  Tem bolee, chto
ona zhdet rebenka..."
     Zvon, narastavshij v  ushah,  kak zloveshchij priznak moego  pristupa,  stal
stihat'. Ladno,  esli on schastliv, a ty ego lyubish', skazala mne moya sovest',
to chego tebe eshche nado? "Bog s nimi, pust' blagodenstvuyut, -- rassmeyalas' ya. --
Vy-to tut  otkuda?  Ne priehali  zhe  special'no, chtoby menya razvlekat' etimi
podrobnostyami!"  "My  tut  v komandirovke ot nashego NII...  Vyhodnoj kollegi
posovetovali provesti na ostrovah."
     Oni stali delit'sya vpechatleniyami  o poezdke, o  Vladivostoke,  o  nashem
zavode. Vspomnili al'ma-mater i kolhoz. Obychnyj trep byvshih odnokursnikov. YA
smeyalas' ih shutkam, kivala, blagosklonno  prinimala komplimenty,  vela  sebya
vpolne adekvatno situacii.
     Itak... Ty pereocenila  svoyu osobu, -- treshchal mne mezhdu  tem  vnutrennij
golos.  Fevral'skoe pis'mo  bylo  ne  krikom otchayaniya,  a  dan'yu vezhlivosti,
proshchal'noj  milostyn'yu. A ty-to, dura i psihopatka,  chut' s uma ne soshla  ot
zhalosti  k bednomu slabomu  Feliksu i  k sebe. A  pis'mo-to prosto  kakaya-to
plata za vse, chto mezhdu nami bylo.
     "Horosho,  no  ty-to  tut  otkuda?  --  spohvatilsya  Valera.   --  Tozhe  v
komandirovke?" Vret, srazu ponyala ya.  Vse-to  on znaet. Pridurivaetsya. A raz
tak,  uhvatilas' ya  za spasitel'nuyu mysl',  to i  vse ostal'noe -- vran'e.  I
aspirantka, i krasavica... I  on ee  lyubit...  Vprochem,  mne-to chto? YA  svoj
vektor pomenyala. I s teh por nikakih pristupov, verno?
     YA  kratko rasskazala  o  sebe. Oni ahali, kivali, fal'shivo  puchili svoi
glaza. "Nravitsya?" -- sprosil Gena. "A razve tut  mozhet ne ponravit'sya?" "Da,
krasivo", --
     ne  skryvaya  ravnodushiya  otozvalsya  on,  stranno  posmotrev  na   menya.
"Kupalis' uzhe?" "CHto ty! Zashli po  koleno. Voda u vas ledyanaya." "A ne hotite
iskupat'sya v lagune? Tut voda  teplee." "V drugoj raz." A Valera dobavil: "V
lagune? CHto  ty!  Vse znayut, chto imenno v takih  teplyh  lagunah  i  vodyatsya
raznye vashi spruty. Net, mne eshche zhizn' ne nadoela."
     Vot kto im uzhe  tochno  nadoel, tak eto ya.  No oni etogo sami ne skazhut.
Ved' takie  elegantnye,  vezhlivye, utonchennye,  sderzhannye,  rassuditel'nye,
takie privych-nye!..  I  mne  neudobno bylo prervat' besedu. No tut, k obshchemu
oblegcheniyu,  s  obryva  donessya  golos  Vali:  "Ogo-go! Tanya!  Ty zhivaya?  Ne
utonula? My tebya vsyudu ishchem! Podnimajsya skoree, obed  stynet. Kto  eto tam s
toboj? A to ya vseh nashih pozovu!" "|to  moi leningradskie druz'ya!" "Tak vedi
ih v  nash lager'. Pokormim."  "Poshli, mal'chiki?" "V drugoj  raz, --  povtoril
Gena, nepriyatno shchuryas' ot bleska morya. -- Rady  byli tebya povidat', Tanechka."
"Udachi tebe,  --  dobavil Valera.  -- Kak govoritsya, ni puha  ni pera  v tvoem
daleke."  "I  vam  tem  zhe  koncom  po  tomu  zhe  mestu,  -- pochemu-to  vdrug
razozlilas' ya. -- Spasibo, razvlekli vy menya!" -- poshli my v raznye storony.
     "...a  u  samoj videl, kak  glaza  goryat?  -- uslyshala ya svoim  sobach'im
sluhom frazu Geny, kogda oni stali  udalyat'sya. -- Kakaya vse-taki zhenshchina, a?"
"Da,  Felyu  mozhno ponyat'. No ya by  s  takoj svyazyvat'sya  ne reshilsya. Volchica
sineglazaya. Zagryzet v sluchae chego, ne zadumyvayas'..."


     Nochnaya scena v dekoraciyah nashih dal'nevostochnyh subtropikov.
     Kak horosho poetsya u kostra!  Nikto etogo ne znaet, krome plemeni  dikih
turistov.  Sidish'  sebe  na   teplom  brevne,  glyadya  na  lunnuyu  dorozhku  i
vykladyvaesh'sya kak umeesh'. Vse ravno tut lyuboj golos -- luchshe  vseh. Grustnaya
pesnya pro  to, kak  mne  mama,  kak  mne mama celovat'sya  ne  velit,  zvuchit
kakim-to  gimnom  v  pronizannoj zapahami morya i cvetov tishine.  Melodiya tak
gremela, raskachivalas' i  parila, chto u menya murashki po  spine bezhali. Potom
my s devochkami staratel'no i pre-del'no zhalobno pishchali, chto lyubov' kol'co, a
u kol'ca nachala net i net konca.
     Uvy,  parallel'no  etoj pastorali  vo  mne,  mezhdu tem,  krichalo sovsem
drugoe.
     Itak,  vse prinyali  kak  dolzhnoe moj razryv s  Feliksom i ego  zhenit'bu
pust' ne na |lle,  no vse-taki na drugoj. Oblegchenno odobryayut ego vybor ne v
moyu pol'zu. Derzhatsya svoego kruga, ne dopuskaya ni odnogo isklyucheniya. Konechno
zhe, oni i  sejchas druzhat s... sem'ej moego  Feliksa.  Bez  menya v nej... Vse
ostal'noe -- tradicionnoe  licemerie.  I  ya  horosha! Kto menya  voobshche  prosil
govorit' pro son i tem bolee vesti vse eti obnazhayushchie voprosy?
     "Tanya,  -- tormoshila menya zahmelevshaya i za odin den' zagorevshaya Varya.  --
Proch' grust'!  Esli ne  hochesh'  bol'she pet', nado pit', poka snova  pet'  ne
zahochetsya." "YA shozhu za vodoj, -- podnyalas' ya, hvataya vedro. -- YA segodnya  eshche
ne nosila." "Kuda ty noch'yu? -- lenivo vozrazil Mark so svoej  podushki  v vide
obnazhennyh  lyashek sob-laznitel'noj Very,  na kotoryh on kak-to nenavyazchivo i
uyutno ustroilsya k oboyudnomu soglasiyu. -- YA zavtra sam prinesu."
     Pozadi  popiskival  nash  priemnik.  Lunnyj  svet  otbrasyval  na  uzkuyu
tropinku chernye teni. Rodnik zhurchal uzhe sovsem blizko, kogda ya podnyala glaza
i uvidela slovno vyrezannyj na fone svetlogo lunnogo neba iz chernogo kartona
temnyj siluet cheloveka,  sidyashchego na skale. YA nabrala vodu, dvinulas' bylo v
obratnyj  put'  po  kromke priboya,  utopaya v myagkih vodoroslyah,  kogda szadi
razdalsya shoroh. YA vzdrognula i oglyanulas'. Strah totchas pronizal menya sverhu
i zastryal  pod  oslabevshimi kolenkami -- chelovek  vdrug pokazalsya  mne raza v
poltora bol'she normal'nogo. Dazhe v  bredu u menya ne bylo  takih videnij.  Vo
rtu ego, o, Bozhe! sverknul krasnyj ogon'... YA reshila, chto eto vse mne snitsya
--  ushchipnula  sebya za ruku. Net, tak i sidit sovershenno nepodvizhno. I ogon' to
yarche,  to tusknee. YA popytalas' pozvat' nashih na pomoshch', no izo rta vyrvalsya
kakoj-to shchenyachij vizg. CHelovek na skale vzdrognul,  soskochil i poshel ko mne.
Tol'ko teper' ya  ponyala, chto ispolinskij rost -- prosto igra sveta. On prosto
sidel  blizhe,  chem ya  predpolagala.  A  krasnyj ogon'  vo  rtu  --  banal'naya
sigareta...
     "Kto zdes'? --  razdalsya  udivitel'no znakomyj svoej  neobychnoj gustotoj
bas. -- A nu, konchaj pridurivat'sya, v mordu dam. Ne pryach'sya, ya tebya uzhe vizhu.
CHto?! Idi ty! Tanya... A ya-to dumayu, ch'i eto glaza vo t'me  svetyatsya... Ty-to
tut otkuda, porosenok?"
     Vot svolochi eti moi dnevnye sobesedniki! Ne skazat', chto s nimi lyubimec
vsej nashej  gruppy  Lesha Gorobec,  edinstvennyj chelovek, kotorogo  odinakovo
uvazhali  i vernye, i  nevernye.  On shvatil menya i  podbrosil  kak  rebenka,
pojmav  ogrom-nymi  krasnymi  ruchishchami:  "A  ya  tebya  tri  dnya  iskal  cherez
gorspravku,  -- grohotal  ego bas. --  Poshel  po odnomu  adresu, a tam na menya
kakoj-to kriminal  vyzverilsya. YA uzh  reshil,  chto ty vernulas' v  Leningrad."
"Mne,  Lesh,  dali mesto  v obshchezhitii.  My  tut s rebyatami  s nashego zavoda v
pohode."  "V tvoe  CKB menya, predstavlyaesh', ne pustili. Snachala vrode ih moya
forma sekretnosti ustroila,  no kogda uznali, chto ya imenno k tebe, to tut zhe
kuda-to pozvonili i otkazali. CHto ty  tam  takoe strashnoe dlya vragov mira  i
socializma razrabatyvaesh', porosenochek?  Kak  tvoi  shkury?"  "SHkury?.."  Moi
mysli byli tak  zanyaty  novostyami o Felikse,  chto ya tut zhe podumala, chto  on
shkurami  nazyvaet...  Net,  kto  ugodno, no ne taktichnyj  Leshka!  "Kak kakie
shkury? -- udivilsya on. -- A tvoya kursovaya rabota po  gidrodinamike, chto popala
k  samomu  Antokol'skomu!  Kitovaya  kozha  dlya  podvodnyh  lodok  s  podsosom
pogranichnogo  sloya?"  "A,  gidrodinamika!..  YA  tut  drugoe,  predstavlyaesh',
izobrela. Tozhe dlya podvodnyh lodok, no ya dazhe tebe nichego ne skazhu. Menya tut
kak-to tak puganuli, pravda po drugomu sluchayu!.." "Idi ty! YA vsegda govoril,
chto Smirnova  --  golova!"  "Ty ne hochesh' k  nashemu kostru,  Lesh?" "I pozhrat'
dadite? A to ya golodnyj..." "Poshli. Beri moe vedro. Fu, kak ty menya napugal,
por-r-osenok!"
     CHerez minutu  on vyskrebyval iz  kotelka  ostatki kashi  i  obstoyatel'no
otvechal  na moi  voprosy o  rebyatah, s  kotorymi moi dnevnye sobesedniki  ne
obshchalis'. Nako-nec,  ya  reshilas'  sprosit'  ego  i  o Felikse. "A chto  etomu
porosenku  sdelaetsya,  vy-ter on platkom  guby. -- CHut' li  ne pravaya ruka  u
Antokol'skogo. ZHenilsya, pereb-ralsya k  zhene. Ty ved' znaesh'?" "A ty  znaesh',
chto ya tut chut' ne soshla s uma i  ne umerla ot gorya?.." "Znayu.  Ot nego, a on
ne znayu otkuda. Tak ved' i on tebya bol'she vseh lyubit,  porosenok." "Nu da! A
zhenu? Kak  ee, kstati, zovut-to?" "Tak eto Dina Bogun. Ty  ee vrode  by tozhe
znaesh'.  Vecherinku u Genki pomnish'?  Ty s nej v  shahmaty igrala, a  potom vy
ushli vmeste." "Dina? Sestra Geny! A on mne segodnya ni slova ob etom..." "Tak
eto zh takoj narod!.."
     Tak  vo-ot  eto kto! |to  ser'ezno.  |to  ne  zhena-ne-stena,  takuyu  ne
otodvinesh'...  Da,  ochen'  dazhe umnaya  i  obayatel'naya  devulya,  brovi  takie
krasivye,  porodistoe tonkoe lico, glaza odaliski,  kulinar znatnyj,  vse ee
tort hvalili. Na  nej  bylo svetlo-seroe plat'e s korotkimi rukavami. My vse
belye, a  ona  smuglaya, srazu vidno,  chto nerusskaya kakaya-to.  Do chego byla,
pravda,  milaya  devchonka  s  vinovatoj  kakoj-to  ulybkoj.  Nichego ne  pila,
molchala,  krasnela  do  slez, kogda  tancevala. Kuda  mne  do  nee! Sploshnoe
blagorodstvo v golose i manerah. Vot eto sopernica, ne |llochka!
     Da, teper' ya vse vspomnila. My s nej dejstvitel'no ushli vmeste, tak kak
Feliks opekal perepivshego Genu. A tut kak raz nachalas' dikaya burya s holodnym
livnem, ot kotorogo  nashi plashchi  propuskali  vodu  kak resheto. Ona nastoyala,
chtoby ya  zashla k nim pereodet'sya i  prosushit'sya. Kvartira  -- roskosh',  posle
nashej-to  s mamoj chetyrnadcatimetrovoj komnaty na  pervom  etazhe s oknami na
pomojku vo  dvore-kolodce. Ne  govorya uzh o pyati sosedskih sem'yah, sovershenno
ozverevshih posle  desyatiletij  vynuzhdennogo obshcheniya na odnoj  devyatimetrovoj
kuhne. I  eto vse  ya hotela dat' aristokratu-Feliksu?  Ne Dininu sderzhannuyu,
elegantnuyu, prosto skol'zyashchuyu po komnatam mamu, a moyu isterichnuyu zaturkannuyu
neschas-tnuyu mamulyu v svekrovi.
     "Nu chego nos-to povesila, porosenok?  --  zagremel Lesha, obnimaya menya za
plechi i prizhimaya  moyu golovu  k  svoej  shirokoj grudi.  -- Vse prohodit. Ty v
takom raj-skom krayu poselilas'. Radujsya zhizni!" On vse gladil  i gladil menya
po golove ogromnoj  laskovoj  lapoj. On  rasteryalsya  ot  moih  rydanij, etot
belobrysyj  moshchnyj  dobryj Lesha, poka pered  moimi glazami mel'kali  videniya
proshlogo goda.
     --
     "Da chtob ya vashu sol' bol'she v ruki vzyal!... CHtob vam, madam, podavit'sya
vashej  sol'yu,  chtob ona vam  na tom svete  na zasolku poshla!"  "Stydno  vam,
Savelij  Kuz'mich..." "Mne stydno? YA sorok let v etoj kvartire, a vot gde vy,
madam,  otsizhivalis', poka ya tonul v  okopnoj gryazi, a moya  sem'ya  v blokadu
kotlety iz trupov ela?.."
     --
     "Dinochka, bel'e dlya Tanechki  voz'mi  v moem servante. Vy  nas prostite,
Tanya, u  nas tak neubrano... Sami  ponimaete, u menya  sovershenno net vremeni
posle repeticii. Vy chaj s kakim varen'em lyubite?" "S lyubym." "Tak ne byvaet.
YA vam  dlya  profi-laktiki  ot prostudy  polozhu  malinovoe, horosho?" "YA pojdu
navernoe. A  to mama  bespokoitsya." "A vy ej  pozvonite, chto vy u nas." "Tak
telefon  nam otrezali  v  proshlom  mesyace."  "Otrezali?  Kto  mozhet otrezat'
chastnyj telefon?"  "Miliciya. Moj  sosed  kak-to s nego vyzval odnovremenno i
ih, i pozharnuyu, i skoruyu..." "Kakoj uzhas!.. CHto zhe s nim stryaslos'?" "Nichego
s nim  ne sluchilos'. Dlya  smeha, ya dumayu, kak oni drug  s drugom razbirat'sya
budut." "Kakaya glupost'! Slovno im delat' nechego... A  vas ya prosto  ne imeyu
prava otpustit',  Tanechka. Da i mosty uzhe razveli. O, vot i Semen Borisovich.
Senya, eto Tanechka, Dinochki podruga."
     "Ne stesnyajsya, Tanya,  u  nas  vechno kto-to  nochuet.  Papa  --  izvestnyj
advokat,  kogo tol'ko ne priglashaet. Ego klientam inogorodnim  inogda prosto
nekuda bol'she idti."
     --
     "YA vam  sovetuyu s utra prinyat' dush, Tanechka.  Ili vy  privykli  vannu?"
"Spasibo.  YA prosto  umyvayus' po  utram nad rakovinoj." "No eto zhe huzhe, chem
obshchaya procedura!" "U nas net vanny ili dusha. Po  subbotam ya hozhu v banyu. Vot
i  vse..." "O, tysyacha izvinenij!  YA  prosto  ne podumala... Da,  skol'ko eshche
lyudej u nas zhivut bez elementarnyh udobstv... A ved' takoe stroitel'stvo!"
     --
     "Tan'ka, ty kuda, idiotka opyat' devala moi bigudi?" "Da ya i ne trogala,
mama. YA  zhe imi ne  pol'zuyus'..." "Ne pol'zuyus'! Vechno perekladyvaet kuda-to
moi veshchi... I  gde eto tebya cherti nosyat po  nocham?" "YA byla na  vecherinke, a
potom dozhd'.  YA  nochevala u podrugi."  "Ne vri.  YA  vseh podrug  iz avtomata
obzvonila."  "|tu  ty  ne znaesh'."  "Ne  znayu.  Potomu, chto  eto nikakaya  ne
podruga. Vyrastila potaskuhu!.."
     --
     "CHto tut u vas eshche?" "Uzhas, Tanechka! Poka  tebya vchera  ne bylo, Savelij
Kuz'mich svaril kota  Margarity Leopol'dovny..."  "Svaril?..  Persika?!" "Vot
imenno! Pryamo v etoj svoej znamenitoj frontovoj kastryule. U  nego  sobralis'
druz'ya-odnopolchane otvedat' ih  tradicionnyj  sup  Vtorogo  Belorusskogo,  a
proklyataya  Margo  vsypala  v ego kastryulyu celuyu pachku soli. On  otnes v svoyu
komnatu  pervuyu tarelku, a potom vernulsya,  stal  stuchat'  k nej, a ona, kak
obychno, molchit i posmeivaetsya sebe.  Tut on vidit na podokonnike neschastnogo
Persika, suet  ego v svoyu kastryulyu, fashist, zakryvet kryshkoj i stavit sverhu
vse chetyre  utyuga. Estestvenno, Margarita Leopol'dovna  tut  zhe  vbegaet  na
kuhnyu -- krik byl uzhasnyj -- i padaet v obmorok. Sejchas ona v reanimacii... Nu
vot, eshche  smeesh'sya, bezdushnaya  ty devochka!"  "Larisa Maksimovna, tak ved', s
odnoj storony eto zhe vsego lish' kot, a s  drugoj, eta Leopol'dovna vechno..."
"Dlya  tebya Persik vsego lish' kot, a dlya nee  -- edinstvennoe blizkoe ej zhivoe
sushchestvo na vsem svete..."


     Feliks:
     "Feliks,  tebe  privet ot  Tani,  -- nebrezhno skazal  mne  kak-to  utrom
Valera. Oni  s  Genoj dejstvitel'no  byli v komandirovke  vo Vladivostoke  i
vchera vernulis'. -- Cvetet i pahnet  nasha "miledi". Eshche krashe stala." "Kak vy
ee razyskali?" --  sprosil  ya, chtoby  hot' chto-to skazat'. Fraza  gulkim ehom
povtoryalas' v moem mozgu s narastayushchej siloj: eshche krashe stala, eshche  krashe...
so svoim piratom, Gospodi!... "Da my  i  ne dumali ee iskat', mnogo chesti! --
mezhdu tem  spokojno prodolzhal  schastlivchik, tol'ko  chto videvshij Tanyu, davno
stavshuyu dlya menya nedostizhimym fantomom. -- Prosto mestnye kollegi vzyali nas s
soboj na tamoshnie ostrova, kotorymi oni vse tak gordyatsya. Nichego osobennogo,
mezhdu prochim, posle nashego Laspi,  no my tam na pustynnom plyazhike sovershenno
sluchajno uvideli takuyu  spinu, kotoruyu  ne  pereputaesh'  ni s  kakoj drugoj.
Zagorala, kak lyubila  v nashih pohodah v  Krymu -- odna. Nagaya, konechno.  YA by
proshel  mimo,   da  etot  sladostrastnik...  Davaj,   govorit,  hot'  izdali
polyubuemsya  v poslednij raz na luchshee v moej zhizni zhenskoe  telo. I edva  ne
sverzilsya  s obryva.  No u nee zhe sluh nechelovecheskij, "volchica",. Uslyshala,
oglyanulas',  nacepila svoj pozornyj kupal'nik i nas dazhe priglasila poest' s
ee kompaniej. Genka, konechno, ne upustil by sluchaya polapat',  no tut kak raz
ee  paren'  sverhu  ryavknul...  Mesta  dikie,  ostrov  pochti  neobitaemyj  --
strel'net, dumayu, iz pod-vodnogo ruzh'ya i..."
     "Odnoglazyj?" -- mashinal'no sprosil ya. "Kto?  Da net, -- udivilsya Valera.
-- Razgovarivala spokojno,  obvorazhivala  svoej licemernoj ulybkoj. Vrala, chto
kak raz nakanune ty ej snilsya."
     "YA govoryu, paren'  ee odnoglazyj?" "YA by ne  skazal. Moguchij takoj, nos
bokserskij, no oba glaza vypuchil na nas."
     "A chto  obo  mne  rassprashivala?"  --  ya uzhe i ne  pytalsya  sovladat'  s
dyhaniem.  Valera  ponimayushche  ulybnulsya:  "Ona byla uverena,  chto ty na |lke
zhenilsya. My s Genoj ej nichego o Dine ne skazali."
     "I chto? YA ne skryvayu."
     "Eshche nehvatalo! Pered takoj tait'sya! Tebe gordit'sya nado. Kto ona i kto
Dinochka! Tvoya zhena  bez pyati minut kandidat medicinskih nauk, a Tan'ka,  kak
my potom vyyasnili,  prostoj  sudoremontnyj  konstruktor.  Lazit po  tryumam s
ruletkoj.  Rybinsk,  odnim   slovom.  Za  chto  dlya  tebya  borolas'   na  tom
raspredelenii, na to sama i naporolas'."


     Tanya:
     God spustya byl spusk nashego "izdeliya". U korabelov eto professional'nyj
prazdnik, chto byvaet to raz v pyat' let, to pyat'  raz v godu. |to vam ne Den'
rabotnikov  pechati!  Vse priodelis', vse volnuyutsya,  slovno  hot' raz  takoe
bylo,  chtoby  spusk  proshel  ploho.  Mnogie  zdes'  s  shesti  utra.  YA  tozhe
prinaryadilas'. Kak-nikak samoe zametnoe na lyubom korable  sooruzhenie -- kozhuh
dymovoj truby -- proektirovala  ya lichno. Vsyu  nachertalku vspomnila. A  eto ne
chto-to,  eto kak nos na lice.  Kakoj  kozhuh,  takoj i korabl'. Pogoda  opyat'
gnusnaya -- tuman, moros', sil'nyj yuzhnyj veter. Lyudi sidyat na stapelyah vtorogo
v serii "izdeliya", na lesah ledokola v  suhom doke, prosto na pirse. Nakonec
sirena,  potom tishina, zvon razbitoj butylki shampanskogo, i ogromnyj krasnyj
korpus "izdeliya", kotoroe, kazalos', ustanovleno zdes', kak zdanie, na veka,
vdrug sdvigaetsya s mesta. YA ne  vpervye na spuske, no vsegda porazhayus',  kak
takoe  gigantskoe  zdanie  riskuyut  prosto  pustit' dvigat'sya,  ved'  uzhe ne
ostanovish'  nikakoj siloj!..  Voobshche  chto-to est'  v  spuske  ot  stihijnogo
bedstviya.
     Vse  krichat "ura", v  buhte voznikaet volna, plavno uhodyashchaya k  drugomu
beregu.  Na etoj  volne prygayut  speshashchie k  novorozhdennomu gigantu buksiry,
berut ego v svoi umelye ruki i tolkayut k dostroechnoj naberezhnoj.  Vse. Dalee
eto uzhe zabota TOFa.  My svoe delo sdelali! Poslednee, chto tam ot nashego CKB
--   gordost' Vali i vsego  otdela --  avtomaticheskij pod®em flaga na bezlyudnom
poka sudne.  Vse pozdravlyayut glavnogo konstruktora, a  izmuchennyj Os'-Aronych
tol'ko vytiraet platkom potnuyu lysinu i schastlivo ulybaetsya zolotymi  zubami
pod svoim gorbatym semitskim nosom.
     Menya ne  pozdravlyaet nikto, a  potomu ya  stanovlyus'  sebe v  ochered' za
toshnotikami  -- zharenymi  pirozhkami s kitovym myasom,  -- beru kulek  i  idu  v
otdel. Tut kto-to ostorozhno beret menya pod ruku. Sam geroj torzhestva -- Iosif
Aronovich!
     "YA  vse iskal  sluchaya sprosit' vas, Tanechka, -- tiho govorit on. -- U vas
posle  togo  mitinga  byli  ser'eznye  nepriyatnosti s  KGB?" "Da net... Tak,
popugali nemnogo i  vse.  A vy kak? Vas, ya slyshala, tozhe  taskali?" "Menya ne
prosto taskali.  YA zhe  vse-taki evrej, a potomu v sovsem inom polozhenii, chem
vy. Tak chto  segodnya ya  v  kachestve glavnogo  rabotayu  poslednij den'.  |tot
ob®ekt, kak golovnoe  sudno  serii,  mne dovesti  eshche  dali, a novuyu  rabotu
poruchili uzhe  drugomu." "No  vy zh nichego  takogo ne skazali!.. |to ya vo vsem
vinovata...  Vot  dura-to!"  "Ty  umnichka,  Tanechka.  Ty  svetlaya  lichnost'.
Reshit'sya  na  takoe  v  nashe  vremya  -- nado imet' vrozhdennoe blagorodstvo  i
muzhestvo. YA uveren, chto my s toboj eshche vse eto vspomnim uzhe v Izraile." "Vot
i v KGB uvereny, chto ya tam  budu. S chego eto? YA russkaya, mne i  na rodine ne
duet."  "Oni tam vse horoshie  psihologi, Tanya. Ty vneshne  ochen' russkaya,  no
dusha u tebya evrejskaya. Ty bezuslovno vyjdesh' zamuzh za evreya, a russkim zhenam
evreev i  ih detyam  doroga  v  Izrail' raspahnuta nastezh'!..  Vy  tam  samye
zhelannye grazhdanki, kak reshivshie  v  nashih usloviyah razdelit' nashu neprostuyu
sud'bu. Dlya evreya, esli  eto ne patologicheskij idiot ili kar'e-rist, byt' na
storone Izrailya estestvenno, a vot  russkomu peresilit' vekovoe podozrenie k
nashej nacii  i  stat' na nashu storonu,  tem bolee, kak ty, riskuya ne  prosto
kar'eroj, a svobodoj ili samoj  zhizn'yu -- podvig! YA toboj gorzhus', Tat'yana. I
vse  chestnye  lyudi  v  nashem kollektive toboyu gordyatsya.  Mne mnogie  ob etom
govorili. Vyhodi za evreya i bud' s nami."
     "YA  by rada,  -- neozhidanno zaplakala  ya.  --  Tol'ko  on  predpochel  mne
evrejku, Iosif Aronovich. A... u vas zhena kto?" "Tozhe evrejka." "Vot vidite!"
"Evreev v strane milliony. |tot predpochel druguyu,  a drugoj razglyadit imenno
tebya.  YA ot dushi  tebe etogo zhelayu. Takie kak ty nuzhny  Izrailyu." "Zaladili,
Izrail', Izrail'. Da vy uzh ne sionist li? A to mne skazali -- chut' chto, srazu
krichi  karaul  ili  tam:   ostorozhno  --  sionizm!"  "YA  vsegda  schital  sebya
kommunistom-internacionalistom.  No  na  etom  mitinge ty  otkryla nam  vsem
glaza.  Da, s togo  dnya ya -- sionist. Tak ya im  i skazal. Poetomu ya bol'she ne
glavnyj  konstruktor. Zato -- s teh por  ya chesten s samim soboj..." "Togda  ya
dumayu, chto nam nebezopasno vot tak idti i besedovat' pri vseh." "Vy pravy, --
trevozhno oglyanulsya on. --  No  ya  rad, chto vyskazal  vam svoyu  blagodarnost',
voshishchenie.  Ot  vseh  evreev,  kto  vas  togda  videl  i  slyshal...  Bud'te
schastlivy, Tanya..."


     Neuzheli  kto-to  totchas  uspel stuknut'?  Tol'ko ya  zashla  v otdel, kak
Gavrilych  pospeshil k moemu stolu:  "T-tebya  k nachal'niku byuro, T-tanya..." No
pochemu  k  nachal'niku,  a ne  v komitet komsomola, iz kotorogo menya tak i ne
vygnali, ne  v  partkom,  ne  k  stavshemu  takim rodnym  Andreyu  Sergeevichu,
nakonec?  Sil'no  volnuyas', bez konca  vytiraya platochkom zaplakannye glaza i
zhirnye ot proklyatyh toshnotikov guby, ya pospeshila v priemnuyu.
     No ya volnovalas' naprasno. Rech' na etot raz  shla, k schast'yu, ne  o moem
neestest-vennom  sionizme. Kogda  ya  robko vtisnulas' v  kabinet,  nachal'nik
vstal dlya menya  iz svoego  kresla, oboshel vokrug  stola, pozhal  ruku, uselsya
naprotiv -- za stolom dlya podchinennyh.
     "Tut vas vse  tak hvalyat, Tat'yana Alekseevna,  --  nachal on. --  chto hot'
nachal'nikom sektora naznachaj. No  ya vas vyzval po povodu nashego izobreteniya,
etogo  vashego  ustrojstva  dlya  ukrepleniya  prochnogo   korpusa  reguliruemym
protivodavleniem,  chto my  ispytali  na  staroj lodke.  Ideya  zainteresovala
professora  Antokol'skogo  iz golovnogo  instituta.  Vy  ved'  znakomy?"  "YA
konsul'tirovalas'  u  nego  po kursovomu proektu."  "A, podsos  pogranichnogo
sloya? Slyshal ot professora.  Tozhe  interesno, no eto  v perspektive, dalekoe
budushchee. A  to, chto vy predlozhili v moem byuro -- real'nost' segodnyashnego dnya.
I   ochen'   aktual'no  v  protivostoyanii   s   imperialisticheskimi  flotami.
Antokol'skij  vas zapomnil  i ochen'  teplo  o  vas otzyvaetsya. Tak chto ya vas
komandiruyu s  26  avgusta  v  Leningrad.  Dolozhite  tam  nashi  razrabotki  i
poprobuete  sdelat' nashe CKB  hotya  by soispolnitelem pro-ekta.  Po  krajnej
mere,   dlya   izdelij  po   nashemu  izobreteniyu  v  Komsomol'ske,  gde  tozhe
zainteresovalis'. Esli vam udastsya ubedit' NII povliyat' na ministerstvo,  to
nam mogut  poruchit' razrabotku, v kotoroj vy primete samoe aktivnoe uchastie.
Poka zhe tam schitayut, chto  nam  eto  i ne po profilyu, i ne po silam. Tak chto,
kak govoritsya, vam i karty v ruki..."
     "Spasibo... YA, znaete, pryamo odurela ot  radosti. YA tak skuchayu po mame,
po  rodnomu  gorodu."  "Vot i  poezzhajte...  Da, a  tu glupuyu  istoriyu  s...
mitingom zabud'te.  YA za  vas poruchilsya  pered Pervym.  Pokazal  emu  vas  s
tribuny na pervo-majskoj demonstracii. Kakaya, govorit,  iz  takoj  YAroslavny
sionistka! Vse kon-cheno. Nu, oformlyajte komandirovku i schastlivogo puti!"
     Kak vse byvaet vdrug prosto,  esli chut'-chut'  podozhdat' sversheniya samyh
bezum-nyh nadezhd,  esli  oni gluboko  zapryatany.  CHem  glubzhe, tem nadezhnee.
Nikogda i nichego mne  ne udavalos', esli ya denno i noshchno ob etom mechtala i k
etomu izo vseh sil  stremilas'. No stoilo mne hot' chut'  oslabit' vnutrennij
press, kak vazhnoe i zhelannoe sbyvalos'.








     Tanya:
     Kakaya ona malen'kaya, moya bednaya mama! Stoit sredi vstrechayushchih samolet i
huzhe vseh odeta. Uchila, uchila  svoyu edinstvennuyu  dochku, a ta ej i pomoch'-to
mate-rial'no tolkom ne mozhet, darom chto inzhener, da eshche  na Dal'nem Vostoke.
Nikto iz znakomyh ne verit.  U vseh mnenie, chto u nas den'gi vydayut na  ves,
po polkilo  v  odni ruki v  mesyac... Kogda ya predlagayu mame poehat' domoj na
taksi, ona pu-gaetsya: "Ty chto, Tanyushka, tak sderut!.." "Tak ved' schetchik..."
"Da kto  ih tam  kon-troliruet! Skazhet dva rublya, i zaplatish' kak milen'kaya,
takie den'gi..."
     Dozhdalis' avtobusa do metro,  a ot Baltijskoj  -- sovsem ryadom. Vot ya  i
doma, sto let by ego ne videt'... roditel'skij etot dom, nachalo nachal. Nashli
mne  nadezhnyj  prichal!  Te   zhe  gnusnye  rozhi  na  kuhne,   tol'ko  chto  ne
vyzverivayutsya, ne igno-riruyut, a zdorovayutsya. Malen'kie takie, samyj vysokij
mne  po  plecho.  Takaya po-pulyaciya  vyzhila v  lihie  gody  v  nekogda slavnoj
krasivymi lyud'mi Rossii.
     Tol'ko i serdit'sya na nih kak-to greh. ZHalkie grazhdane velikogo goroda,
sever-noj stolicy sverhderzhavy.  Odin  kostyum i  odna para  tufel' na  glavu
sem'i,  ni  tebe holodil'nikov,  ni stiral'nyh mashin.  Televizor odin na vsyu
kvartiru i tot s linzoj.
     Margarita  Leopol'dovna, po  slovam  ee oficial'nogo opponenta  Saveliya
Kuz'-micha,  okazalas'  zhivuchej, kak  klop  iz frontovoj  zemlyanki.  Perezhila
razruhu, nep,  socializm, blokadu, gibel' kota. Takaya i kommunizm perezhivet.
Menya  ona vstre-tila  dovol'no radushno.  YA  zhe ej  togda,  posle tragicheskoj
gibeli Persika, kak tol'ko ona vypisalas' iz bol'nicy, kotenka podarila. Ona
ego, okazyvaetsya,  s teh por voobshche  na kuhnyu, k etim banditam, ne vypuskala
ni  razu.  No menya  totchas  priglasila  v  svoyu temnuyu  vonyuchuyu  do  polnogo
bezobraziya komnatu i  gordo pokazala ogromnogo, zhirnogo ot bezdeliya Marsika.
Tot  mne  chto-to  promurlykal,  kogda ya  ego  pogladila po  vzdrognuvshej  ot
neznakomoj ruki  spine, sprygnul na pol,  potyagivayas'  vo vse storony. |tot,
pozhaluj, v kuz'michevuyu kastryulyu i ne vlez by.
     Mama mnoyu uzhasno gorditsya. I chto ya ee na  golovu vyshe, i chto inzhener, i
chto  vot  mne  sto  pyat'desyat  rublej,  predstavlyaete,  tol'ko  v odin konec
gosudarstvo zapla-tilo  za samolet, chtoby ya tut lichno professorov umu-razumu
uchila. I, glavnoe, chto ya ej ezhemesyachno po dvadcat' rublej perevozhu.
     YA zhe  v etoj zathloj  atmosfere dolgo probyt' ne smogla. Popila s mamoj
chayu i vyshla na  svoyu  gnusnuyu Drovyanuyu ulicu, starayas' skoree s nee svernut'
na prilichnye  prospekty. I voobshche chto-to nu nikakoj nostal'gii  i tam u menya
ne bylo, i tut ne proyavilos'. Gorod kak gorod. Stol'ko tut vsyakogo bylo...


     Nogi sami ponesli menya  k Tehnologicheskomu, na metro do CHernyshevskoj. A
tam i Suvorovskij, gde, kak seryj mrachnyj ledokol -- nuzhnyj  institut. Unylyj
vesti-byul' s telefonnymi  kabinkami, vahter s temi zhe zelenymi  pogranichnymi
petli-cami, nadmennyj, kak vse eto zdanie, ves' etot rodnoj gorod. Skoree by
nazad, v ubezhishche...
     YA  sdayu  v  garderob  plashch, pokazyvayu  dezhurnomu dokumenty. Tot kuda-to
zvonit. "Zajdite v tret'yu kabinu, budete govorit' s Aleksandrom Dmitrievichem
Anto-kol'skim."
     Tot  po-professorski vezhliv,  no  vremeni  u nego dlya  menya  segodnya, v
pyatnicu,  net.  On predlagaet  mne na  vybor libo  progulyat'  segodnya,  a  v
ponedel'nik s novymi silami s utra k nemu, libo izlozhit' snachala sut' nashego
proekta ego referentu. Teryat' vremeni ne hochetsya. YA soglashayus' na referenta.
     "Sejchas on  k  vam spustitsya,  Tat'yana  Alekseevna. Prostite, no u  nas
segodnya takoj perepoloh,  chto v  otdelenii negde  pogovorit'. Ne obizhajtes',
radi Boga. YA dazhe admiralov inogda vynuzhden prinimat' v vestibyule. Referenta
zovut Feliks Il'ich Dashkovskij."
     Vot  tak!.. A ya-to dumala, chto budu izbegat'  sluchajnoj  vstrechi,  ili,
naprotiv, unizitel'no  iskat' ee. A tut  on sobstvennoj  personoj uzhe stuchit
kablukami  po  stolichnomu  parketu,  v chernom  kostyume, krahmal'noj rubashke,
galstuk razvevaetsya iz-pod nebrezhno rasstegnutogo pidzhaka. Referent, ish' ty!
Admiralov prinimaet  v senyah... CHelovekom  stal moj Fel'ka-barbos,  kak  ego
neizmenno zval Vodolazov. Interesno, emu skazali, kakaya eto ego, Il'icha, tut
Alekseevna zhdet?  Bystro zhe my s nim do otchestv dosluzhilis'... I-interesno-o
chto eto sejchas budet...
     Nayavu Feliks sovsem ne romantichen i ne  demonichen. Paren'  kak  paren'.
Pohudel, podurnel.  Kakoj-to  stertyj  chto li.  Da  net, emu  i v golovu  ne
prishlo, chto eto ya ego zhdu. Kak tol'ko uznal izdali, tormoznul oboimi rezvymi
kopytami, konechno, potrogal levoe uho pravoj rukoj i naoborot,  chtob ne bylo
illyuzij, kto eto ko mne speshit. Dazhe sdelal neulovimoe dvizhenie -- pobezhat' v
obratnom naprav-lenii.
     YA uzhe nablyudala ego manipulyacii s lyubopytstvom.
     Vot on beret sebya v ruki. Dolgo o chem-to govorit s vahterom. Tot goryacho
vozra-zhaet.  Feliks  lezet  v nagrudnyj karman i chto-to  pokazyvaet vahteru.
Dyad'ka   uhmy-lyaetsya,  vertit,  ya  uzhe  ponyala,  avtoruchku  s  razdevayushchejsya
krasotkoj. Nakonec,  daet Feliksu klyuchi. On  spuskaetsya ko mne po stupenyam i
shiroko ulybaetsya. Gospodi,  da ya zhe za odnu etu  ego ulybku umeret' na meste
gotova!..
     I takie mne tut akkordy Tret'ego koncerta rahmaninova za  scenoj, chto ya
edva slyshu: "Tanechka... A ya dumal, nu  i sovpadenie,  takoe  imya otchestvo. A
eto dej-stvitel'no moya Tajka..." "Nu  uzh  i  tvoya," -- nebrezhno  podayu  ya emu
ruku. V ogromnom  zerkale vizhu  nas oboih. Kakaya byla  by para,  Bozhe moj! I
kakoe  schast'e,  chto  ya  k  poezdke zakazala u  starogo evreya  na  Okeanskom
prospekte  etot  kostyum.  YA v  nem  prosto  kak  kinozvezda.  Da  eshche  takaya
pohval'naya  sderzhannost', vysokaya pricheska,  nezdeshnij rovnyj morskoj zagar,
podcherkivayushchij  sverkayushchie ot  volneniya  sinevoj  glaza. Nu-ka, podumaj,  ne
prodeshevil  li?  Ved' my  s  toboj  na ravnyh  po  kar'ere, esli ya ne  vyshe.
Kak-nikak,  avtorskij  proekt  ot  imeni  krupnejshego  zavoda i  CKB pri nem
predstavlyayu. Ozhidal li?
     Ne  ozhidal. Rasteryan. Nashu vstrechu tozhe nebos' predstavlyal inache. CHto ya
ego  vyslezhivayu, a  on snishoditel'no  tak menya ugovarivaet  smirit'sya. A  ya
bezuteshno rydayu, a on menya pokrovitel'stvenno uteshaet. Bar-r-bosina...
     Vahterskaya  v  nashem  rasporyazhenii.   My  sadimsya  na   prodavlennyj  i
zasalennyj dezhurnyj  divan,  ryadom chajnik, nemytye stakany v podstakannikah,
kak  v poezde,  na kotorom my ehali  kogda-to  v Sevastopol'.  "Kak v  kupe,
pomnish', Tajka, --  ostorozhno beret  on menya  za  ruku,. -- Ty  menya voobshche-to
vspominala?"
     Eshche by! Znal by on, chego  mne stoila  eta razluka! "Tebya? -- oglyadyvayu ya
ego  s  golovy do nog. -- Konechno, Il'ich. Ved' nemalo bylo chego vspomnit'.  A
ty?" "I ya  tebya  vse vremya vspominayu, Alekseevna, -- pytaetsya i on  sohranit'
nebrezhnyj ton, no ruka, szhimayushaya moyu kist' govorit sovsem drugim tonom.  Da
i moya ruka takie emu toki vydaet...
     Nakonec, nashi  glaza  vstrechayutsya,  i my totchas  kidaemsya drug k drugu,
zadyhayas' ot oglushayushchego poceluya. Kogda on otkidyvaetsya na spinku divanchika,
ya ego ne uznayu. Takim zhalkim ya ego nikogda dazhe ne predstavlyala.
     "CHto my nadelali, -- shepchet on. -- Gospodi, chto ya nadelal!.."
     YA zhe voobshche ne mogu pridti v sebya, naklonilas' k svoej modernoj yubke  i
sodrogayus' ot rydanij. "YA vsegda lyubila  tol'ko tebya,  -- govoryu  ya te slova,
chto mne zapretil vrach posle togo pristupa v muzhskoj  den'. -- Tol'ko tebya! Ty
odin dlya  menya na vsem belom svete..." "I ya!.. -- kidaetsya on peredo  mnoj na
koleni na zaplevannyj pol.  -- YA, bez pyati  minut otec svoego rebenka,  lyublyu
tol'ko tebya."
     YA  vstayu, podnimayu ego za lokot',  usazhivayu na prezhnee mesto i otkryvayu
svoj  chemodanchik.  "S  uma soshla, --  porazhaetsya on. --  YA i dumat' ne mogu  o
delah!"  "Dura-chok  ty  moj,  --  ya  dostayu  iz  odnogo  bokovogo  karmanchika
podarennuyu   Arinoj  zavetnuyu  ploskuyu   flyagu,  iz  drugogo  --   raskladnye
stakanchiki. -- Za vstrechu, rodnoj. Za tvoyu Tajku, za moego Feliksa, na kom by
ty ni zhenilsya, i za  kogo  by ya  ni  vyshla." Kon'yak obzhigaet vse vnutri,  no
privodit nas v sebya.
     "Tak ty tozhe...  Za kogo zhe?" "Ty ego ne znaesh', -- staratel'no vru ya. --
Dostojnyj chelovek. On vse o nas s toboj  znaet." "Vse?.."  "Nu,  ya zhe ne ty.
Konechno,  ne vse. No  znaet."  "Tanya,  skazhi  tol'ko  odno.  On tozhe evrej?"
"Konechno. Kuda mne ot vas det'sya?  YA teper' aktivnaya  sionistka. Menya dazhe v
KGB doprashivali."
     On vdrug  smertel'no bledneet, vyhvatyvaet moyu flyagu  i  p'et  pryamo iz
gor-lyshka.
     "Felichka,  --  szhimayu ya ego  ruku. -- Nu  chto  ty sebe  voobrazil! Nichego
strashnogo.  Pogovorili, popugali i srazu  zhe otpustili... YA zhe  nichego  i ne
uspela sdelat' protivozakonnogo.  Vystupila na mitinge "Ruki proch' ot Kaira"
v zashchitu Izrailya..."
     "S  uma ty  soshla!  Nichego protivozakonnogo!  Da  za  takoe!.. Dazhe  ne
predstavlyayu...  lagerya!..  Gospodi,  nam-to  s  toboj  kakoe delo  do  etogo
Izrailya! U nas sovsem  drugaya  Rodina. Da gori on  sinim plamenem...  eto...
Sovershenno chuzhdaya  nam strana. YA nedavno govoril s odnim vozvrashchencem. Tam i
evreev-to  net,  esli  ne  schitat'  kakih-to  chernomazyh  arabov  iudejskogo
veroispovedaniya i ryazhenyh -- fanatikov  s pejsami. Vse vokrug tupye, naglye i
agressivnye. Dazhe nam, chisto-krovnym sovetskim evreyam, tam mesta net, a uzh k
nashim neevrejskim rodst-vennikam tam voobshche otnosyatsya chut' li ne kak k zhidam
v  Carskoj  Rossii."  "Propaganda?"  "Net,  Tajka!  Bud'  ostorozhna.  |to  u
sionistov propaganda, chto  nas tam  zhdut. My  nuzhny odnoj-dvum organizaciyam,
nazhivayushchimsya na alie..."  "Na  chem?"  "Na  emigracii, kotoruyu  oni  fal'shivo
nazyvayut repatriaciej, vos-hozhdeniem iz galuta, na ivrite -- aliej." "A galut
eto chto?" "Tajka, nu kakaya zhe iz tebya, k chertyam,  sionistka! |lementarnejshej
terminologii ne znaesh'. Galut -- prebyvanie evreev na chuzhbine, dazhe esli oni,
kak my, na etoj "chuzhbine" rodilis' v desyatom pokolenii. Dashkovskie, da budet
tebe izvestno, sluzhili eshche Ivanu  Groznomu, est' upominanie v hronikah! A po
raskladu sionistov tut, u sebya na rodine, my v galute, a tam, v chertekem dlya
nas  organizovannom getto-Izraile, vidite  li,  doma.  A  na dele..." "To zhe
samoe mne govoril kagebeshnik. Tak kto zhe vret?" "Te bol'she nashih." "A pravda
gde?" "Dlya  kazhdogo  svoya. V  meru vospitaniya i kul'tury. Ta  strana  --  dlya
evreev-zhlobov, gordyashchihsya  svoej besprin-cipnost'yu,  podlost'yu,  naglost'yu i
torgashestvom -- kachestvami, za kotorye nas  vekami nenavideli  vse  narody na
zemle.  A  eta  --  dlya  evreev-podvizhnikov,  sozida-telej,  sniskavshih   nam
vsemirnoe  uvazhenie. Tebe zhe prosto povezlo,  chto tvoj  demarsh sluchilsya ne v
Leningrade,  gde  KGB  kuda strozhe, chto ty russkaya  i  chto  tvoj muzh, skoree
vsego, poka ne zameshan nigde vser'ez.  Ne slushaj nikogo, Tanyusha,  a to iz-za
sovershenno  chuzhdyh  dlya  tebya cennostej  tak  vlipnesh',  chto  nashi  s  toboj
fantazii..."
     "Felya, u menya net nikakogo muzha." On morgnul i stal menya  celovat', kak
umel tol'ko  on, szhav moi viski  svoimi tonkimi nezhnymi pal'cami i namerenno
sgibaya vo vse storony moj nestandartnyj nos.


     I  tut  razdalsya edva  znakomyj mne golos:  "Egorych,  gde Dashkovskij  i
devushka s Dal'nego Vostoka?" "Antokol'skij," --  shepnul Feliks, i my zamerli,
prizhav-shis' drug k drugu. Oba rasterzannye, zaplakannye, na ego lice pomada,
kotoruyu   ya  stala  lihoradochno  stirat'   platkom.  Moj  elegantnyj  kostyum
perekoshen, yubka vsya v slezah i soplyah.
     Vot eto  nomer pri vstreche predstavitelya zavoda so  svetiloj otraslevoj
nauki!  "Ushli,  -- staratel'no vral vahter. -- On ee v kafe povel. Govorit, ne
zdes'  zhe bese-dovat'  o  delah." "Gluposti! O takih delah  tem bolee nel'zya
govorit' v kafe! I on eto ne huzhe menya znaet. Kuda oni poshli? V kakoe kafe?"
"Ej-Bogu ne mogu skazat' tochno, San-Dmich... Ne skazali mne." "A kto u tebya v
vahterke?"  "N-nikogo...  Strozhajshe..."  "Togda  otkroj." "Tak  ved' tam  ne
ubrano  u nas..."  "Nichego,  ya sterplyu. Aga, tak ya i dumal.  Tak vot kto eta
Alekseevna! Vyhodite, Tanya. -- Fe-liksa on demonstrativno ignoriroval. -- YA ne
srazu ponyal, chto imenno  vy nam privezli, a tut  nashlos' komu  podskazat'...
Proshu pryamo ko mne.  Ne bespokojtes', tam est'  gde privesti sebya v poryadok.
Vas zhe, Feliks Il'ich, proshu vernut'sya v otdelenie i zhdat' moego vyzova. Tozhe
pricheshites' i umojtes' gde-nibud'. CHert znaet chto...  YA  konechno i sam byl i
molod, i  strastno vlyublen, no  ne dozhdat'sya konca rabochego  dnya, obshchat'sya v
takoj antisanitarii... Proshu so mnoj, Tanya."
     "A kak vy, Aleksandr Dmitrievich, dogadalis'? -- sprosila  ya, poka my shli
po shirokoj lestnice i po strogim koridoram "instituta tol'ko dlya belyh", kak
vy-razhalsya  ob  etom  NII  Dima  Vodolazov.  --  My vpolne  mogli  ujti  i  v
pirozh-kovuyu." "Mir ne bez nablyudatel'nyh i  blagozhelatel'nyh lyudej. Vy luchshe
ska-zhite, kak vy rasporyadilis' vo Vladivostoke vashej rabotoj po pogranichnomu
sloyu? Vy chto, v TINRO kogo-to zainteresovali?" "Dazhe i ne pytalas'.  YA davno
zabyla o gidrodinamike. Konstrukciya korpusa tozhe ochen' interesno." "Da, i vy
v nej bolee, chem preuspeli. No ne logichnee li etim zhe  zanimat'sya v lodochnom
byuro, chem v sudoremontnom."  "Nikakoe my ne sudoremontnoe, -- obidelas'  ya za
rodnoe CKB. --  Dve nedeli nazad unikal'noe sudno spustili po nashemu proektu.
Kstati,  po  avtorskomu  svidetel'stvu  nashego glavnogo  konstruktora Iosifa
Aro..." "Znayu ya ob etom proekte. Vasha ideya gorazdo interesnee. Proshu, -- vvel
on menya  v  priemnuyu. -- Zajmites', pozhalujsta,  nashej  gost'ej,  -- skazal on
respek-tabel'noj sekretarshe. --. Ee... mashina na ulice obryzgala."
     Madam s izumleniem osmotrela moe opuhshee ot  slez lico,  krasnye glaza,
yavno zacelovannye guby, podozritel'nyj sled na shee, pozhala plechami i provela
v direktorskij blok s dushem i tualetom.
     Feliks voshel,  kogda ya uzhe pochti vse  rasskazala. Vse chertezhi i raschety
po  lodochke byli pereslany  po linii Pervyh otdelov. Mestnyj nachal'nik etogo
vsesil'nogo podrazdeleniya, sedoj  simpatichnyj dyad'ka, v  chetyre ryada kolodki
ordenov na  serom pidzhake,  molcha  razglyadyval menya..  Antokol'skij  szhato i
ochen' tolkovo (nado zhe tak bystro  shvatit' sut'!) peredal svoemu  referentu
soderzhanie proekta. Feliks izumlenno poglyadyval na menya,  slovno okazavshayasya
zolotoj rybka k tomu zhe eshche i golosom molvit chelovech'im.
     "Tak  kto... avtor  pervonachal'noj  idei? -- ne vyderzhal on. --  Ved' eto
revolyuciya v podvodnom sudostroenii!.." "YA vas vyzval, Feliks Il'ich, -- tiho i
grozno  skazal  professor,  -- prezhde  vsego  dlya  togo, chtoby vy  znali, chto
edinstvennym  avtorom  etoj  udivitel'noj  idei yavlyaetsya Tat'yana  Alekseevna
Smirnova, a ne...  vy sami znaete, kto u  nas ohoch' do  masterskih peredelok
chuzhih zayavok. Vy, kak mne kazhetsya, druz'ya s Tanej..."
     "Byvshie odnokursniki," -- beglo vzglyanul na menya Feliks. "I lyubovniki, --
vdrug dobavila ya.  -- Esli eto tozhe  imeet znachenie dlya teorii proektirovaniya
gluboko-vodnyh lodok..." "I  ob etom naslyshan, -- spokojno skazal San-Dmich. --
Bolee,  chem  mne  interesno.  Dostatochno   bylo   odnomu  iz   moih  molodyh
specialistov uvidet' vas v nashem vestibyule, kak uzhe poleteli kommentarii. No
ya hochu vam vse karty srazu vylozhit' na stol, Tanya."
     "Ne  nado.  YA  v  kurse dela,  chto  golovnye  instituty parazitiruyut na
pionernyh  ideyah  iz  provincii,  kotorye  my  prinuzhdeny  posylat'  vam  na
recenziyu,  prezhde chem proektom zajmetsya vladelec gosbyudzheta  -- ministerstvo,
tak?"  "Uvy.  Dal'she."  "Vy  znaete  vorov  dazhe  po  imeni otchestvu,  no ne
presleduete,   inache   zahireet  vashe  zavedenie,   tak?"   "Ogo!  Vot   eto
dal'nevostochnyj  harakter! Ona vsegda  byla  takoj, Feliks?" "Ona  stala eshche
luchshe, -- siyal moj lyubimyj, ne svodya s  menya voshishchennogo vzglyada, hotya ya uzhe
chuvstvovala, kak vertitsya ot volneniya moj proklyatyj nos.  Pust' Feliksu  eto
po-prezhnemu  nravitsya, no Antokol'skomu-to kakovo! -- No ya  dumayu,  chto u nee
informaciya, kotoraya kasaetsya ne  nashego CNII,  a..."  "Tak  vot, ya vam lichno
garantiruyu, -- polozhil  mne  na  ruku svoyu nevesomuyu suhuyu  kist' blagorodnyj
patriarh s vneshnost'yu britanskogo aristo-krata,  -- chto nichego  podobnogo  ni
zdes', ni v ministerstve, ni pri sotrudnichestve s lyubym  institutom  s vashim
proektom ne sluchitsya. My dolgo i tshchetno  iskali vyhod v konstrukcii prochnogo
korpusa,  v tochnosti ego izgotovleniya, a tut  takoe  izyashchnoe  i original'noe
reshenie!  Korabelka mozhet gordit'sya takimi  vypusk-nikami! Feliks Il'ich,  vy
ponyali?  Vse  vashi  nedyuzhennye  sposobnosti  --   na  oh-ranu  prav  inzhenera
Smirnovoj. Vas zhe, Tat'yana  Alekseevna ya pochtu za chest' videt' v chisle  moih
aspirantov.  Skuchaete nebos'  po Leningradu?" "Otnyud'. No ya  ochen'  pol'shchena
vashim predlozheniem. I osobenno  formoj, v kotoroj ono sdela-no, hotya do  sih
por nauchnoj kar'ery i ne planirovala. Poetomu poka nichego vam naschet sebya ne
obeshchayu. V Leningrade mne nravitsya men'she, chem vo Vladivos-toke." "Vot v etom
ya pozvolyu sebe usomnit'sya,  -- zasiyal professor svoej  bri-tanskoj ulybkoj. --
Leningrad nichem ne zamenim!" "Kak komu." "Ladno. Vremya poka rabotaet na nashu
s vami  sovmestnuyu  rabotu.  Vy  svobodny, molodye  lyudi.  V  ponedel'nik  --
obsuzhdenie. A poka... napomnite nashej gost'e gorod, Feliks  Il'ich. Probudite
v nej nostal'giyu dlya obshchej pol'zy."


     |lla:
     Kak-to  k  koncu rabochego  dnya  u menya vdrug  zapul'sirovala  v  viskah
bol'-pred-chuvstvie. YA otprosilas', prinyala pyaterchatku  i vyshla iz instituta.
Morosilo, kak  obychno  v avguste.  YA raskryla  zontik,  mashinal'no kivnuv na
"dobryj den'"  kakoj-to zhenshchine, podnimayushchejsya  navstrechu  tozhe pod  zontom.
Mel'kom  za-metila, chto na nej  net chulok -- strojnye zagorelye nogi. V takuyu
pogodu eto  bylo  neprivychno.  I vdrug  menya  kak tokom dernulo, dazhe golova
proshla -- slozhiv zontik, tyazheluyu paradnuyu dver' otkryvala "miledi"!..
     YA ne poverila svoim glazam i  prosto ne mogla ne povernut' nazad. Kogda
ya zaglyanula v holl, ona uzhe sdala v garderob  sinij plashch i yaponskij zontik i
byla  s takoj pricheskoj, v  takom kostyume  i  voobshche ta-a-akaya stala,  chto ya
prosto  obaldela!  I  zvonit iz kabinki  Antokol'skomu.  V  komandirovku ee,
vidite li, prislali.
     Spryatavshis'  za kolonnoj, ya videla, kak etot kretin Feliks bezhit k nej,
spoty-kayas'. Malo togo, on podkupaet chem-to vahtera i vedet svoyu lyubovnicu v
komorku pod  lestnicej. Pri molodoj  i uzhe beremennoj  zhene!  YA skol'znula k
vahterskoj s drugoj storony i stala podslushivat', o chem oni  tam shepchutsya. I
tut  zhe vzletela po lestnice rasskazat' sekretarshe Antokol'skogo, kto  eto k
nam  priehal.  Ta  tot-chas skazala o  gost'e  professoru,  kotoryj  pryamo iz
priemnoj   prinyalsya  vzvol-novanno  govorit'  v  telefon,   nazyvaya  familiyu
"miledi", a potom, chut' li ne tak zhe spotykayas', kak Feliks, pomchalsya vniz.
     Kogda San-Dmich vykovyrival  golubkov iz vahterskoj, on  tol'ko  golovoj
krutil  ot  ih vida. "Miledi"  vyglyadela razve chto chut' luchshe, chem  togda  v
parke s morya-kom. Nu i Feliks! Referent professora!..
     CHasa  cherez poltora vozlyublennye  vyporhnuli  iz kabineta professora  v
samom feericheskom nastroenii. I -- naporolis' na menya.


     Tanya:
     Pervyj chelovek, kotorogo my vstretili v koridore, byla  |lla Koganskaya.
V  zerkale,  u  kotorogo ona bezuslovno terpelivo zhdala nashego vyhoda na etu
scenu, ya uvidela nas troih. YA ne ochen'  predstavlyala zdes' chetvertuyu --  Dinu
Bogun-Dash-kovskuyu   --   no  sredi   prisutstvuyushchih  dam,  esli  bez   lozhnoj
skromnosti...
     YA vspomnila  moi fantazii  na lyzhnoj progulke  v  ussurijskoj  tajge po
povodu ih soyuza. Pust' i ne so mnoj, no hot' ne s nej!..
     Lyudoedka  |llochka  fal'shivo  ahala, kak  ya  elegantno vyglyazhu,  kakaya ya
zagorelaya, ne v Krymu li otdyhala? CHto  ty, otvechayu, u nas tam svoj Krym, na
domu. Nikuda i ezdit' ne nado. More u samogo kryl'ca.
     Ona demonstrativno prizhimalas' k uzhe ni ee, ni moemu Feliksu i tarashchila
svoi  lzhivye  kruglye glaza u perenosicy.  Kak dala by v  nih  vot tak dvumya
pal'cami!.. Vot bylo by zabot professoru i ego referentu...
     Za scenoj zagremel takoj "Tanec  s sablyami" Hachaturyana, chto ot "Balero"
Ravelya, chto soprovohdalo nashu s Feliksom lyubov', i sleda ne ostalos'.
     A  ya  pod  etot  zazhigatel'nyj  tanec  u  nih  horoshuyu shkolu  proshla  v
Sevastopole.  Tak chto teper'  ej eshche  i ne tak  ulybalas'  i  ne  takie  eshche
komplimenty otpuskala, prichem otkrovennym podtekstom. Feliks smotrel na menya
pochti so strahom, a eta  dura  tayala, slovno ya  ee  hvalyu  iskrenne. ZHenshchina
voobshche  v etom  plane  prosto  zhazhdet byt' obmanutoj i  chem  naglee, tem  ej
priyatnee...  |lla do togo  raschuv-stvovalas',  chto priglasila menya segodnya k
nim na zvanyj uzhin. Estestvenno, ne v moyu chest',  a  radi kak raz gostyashchih v
Leningrade  roditelej  Feliksa.  "V  tebya,  Tanya,  Il'ya  Arnol'dovich  prosto
vlyublen,  --  chirikala  ona. -- Bez  konca menya  rassprashivaet,  kak  tam  eta
potryasa-yushchaya blondinka, kotoruyu on kak-to otvozil v aeroport..."


     Feliks:
     Znal by ya, chto posleduet za etoj replikoj!
     |lla  byla  shokirovana  preobrazheniem  zanyuhannoj  "miledi", no  nachala
vmeste  s  Tanej  nepostizhimye  dlya  menya zhenskie  igry. Oni  stali  treshchat'
fal'shivymi  go-losami,  komichno  podrazhaya intonaciyam drug  druga, kakie  obe
stali interesnye, kak mnogo horoshego Tanya slyshala o Dine, kak schastliva, chto
ya vybral devush-ku  iz svoego kruga, kakogo slavnogo parnya Kolyu ona vstretila
vo  Vladivostoke i kak ej nravitsya po vecheram  pit' s nim vodku i pet' pesni
do pozdnej nochi, sidya na pechi i boltaya nogami v valenkah.
     YA  udvoil  bditel'nost',  tak kak |lle  grozilo  poletet' cherez  golovu
"miledi" prya-mo  na nashu glavnuyu lestnicu i slomat'  na nej  sheyu, kogda  ona
tayala i ahala pri rasskazah o tom, kak Tanya s Kolej po  utram p'yut stakanami
rassol, chtoby snyat' pohmel'e i ne  opozdat'  na rodnoj zavod.  I tut |lla, k
moemu uzhasu,  priglasila Tanyu segodnya k  nim na zvanyj  uzhin v chest' kak raz
gostyashchih v Leningrade moih roditelej.
     "Raz ty uzhe uspokoilas'  u sebya na Dal'nem Vostoke i ne  pretenduesh' na
Feliksa, to Sof'ya Kazimirovna budet tebe  rada, -- shchebetala ona. -- A  ob Il'e
Arnol'doviche ya i ne govoryu. On,  govoryat, v tebya vlyublen chut' li ne sil'nee,
chem ego Feliks..."
     "A chto? Vot eto ideya! -- kakim-to sovsem drugim golosom vdrug skazala ej
Tanya, potemnev licom. Po vsej veroyatnosti, poslednyaya fraza zhivo napomnila ej
vse,  o  chem  ona  bylo  zabyla v  vahterskoj. --  Pojdu-ka  ya  na  etot uzhin
special'no,  chtoby  ohmurit'  polkovnika.  Tak  govorish',  chto  ya  sejchas  v
rascvete, v tele? Vot  formy i srabotayut  na uboj.  Osobenno, esli nenarokom
koftochku   vot   tak   rasstegnut',   chto-by  zagar   poloskoj  beloj   kozhi
podcherknut'.... YA ego otbivayu u  Kazimirovny, i vot etogo holenogo  synulyu s
ego  Dinochkoj  lishayu kredita! Pust' zhivet na svoi referentskie  sto desyat' v
mesyac.  Sofochke zhe  my  s Arnol'dychem ot nashego  doma  s sadom, estestvenno,
grubo  i  vesko otkazhem. I  voobshche nafig nam dom  v Sevasto-pole! CHto  ya tam
zabyla? "Molodogo" muzha ya uvozhu  v svoe ubezhishche.  Tam za stoi-most' nashego s
nim doma takoj mozhno  osobnyak  kupit'! I vsego-to chto ot menya trebuetsya, tak
eto  vovremya vot  tak nad nim naklonit'sya  na etom vashem e... par-don zvanom
uzhine."
     U menya vse vnutri oborvalos'. Vot eto "miledi"! Nado zhe, tol'ko chto...
     "Tanya! --  mezhdu  tem,  v  vostroge  krichala  |lla. -- Da tebya  prosto ne
uznat'!  Nado  zhe! Ty zhe  nikogda ne  byla  takoj  ostroumnoj! YA  segodnya zhe
rasskazhu dyade Il'e o tvoej shutke. Oni s tetej Sonej prosto umrut ot smeha".


     Vot uzh komu  bylo ne do smeha, tak eto mne!.. Idiotskaya shutka oskorbila
menya do glubiny dushi. Ne verilos', chto Tanya vse eto proiznesla nayavu.
     Tak ili inache, sledovalo ee kuda-to provodit', no ya ne mog vzyat' ee pod
ruku,  a  ona tozhe  ne proyavlyala ni malejshego interesa  k prodolzheniyu teplyh
otnoshenij. V odnochas'e fantasticheskaya  vstrecha  obernulas'  svirepoj mest'yu,
chego ya tak opasal-sya.  Nichego-to ona mne ne prostila! Prosto zabylas',  poka
ne  uvidela  |llu.  I nichut'  ona ne  uspokoilas',  izgnannaya,  ne bez moego
uchastiya, iz rodnogo Lenin-grada na "svoj" Dal'nij Vostok...
     Celyj  chas  my  molcha  shli  ryadom.   Potom  svernuli   s   Fontanki  na
Lermontovskij i ottuda na Drovyanuyu.
     "Dobro  pozhalovat',  Feliks  Il'ich, v  tot ad,  --  gluho  skazala Tanya,
ostanovivshis' pochti vplotnuyu peredo mnoj, -- kotoryj ya, po mneniyu  professora
Antokol'skogo, dolzhna schitat'  lyubimym gorodom,  a, po ne menee uvazhaemomu i
ochen' impera-tivnomu mneniyu  moego  sledovatelya iz  KGB, intelligentnogo  do
pory do vremeni Andreya Sergeevicha -- svoej edinstvennoj i lyubimoj Rodinoj..."
     Ne sovsem ponimaya, kak ya voobshche posle vsego mogu s  nej obshchat'sya, ya vse
zhe obni-mayu ee, celuyu i otstranyayus'. Ona ne otvechaet na poceluj.
     "Ty prava, Tanya, -- govoryu ya gluho -- Dumaj obo mne chto hochesh', no..."
     "A chego  mne voobshche  o tebe  dumat',  Il'ich? --  gor'ko  ulybaetsya  ona,
bessil'no opu-stiv ruki. -- Poobshchalis', vspomnili staruyu yarkuyu lyubov' i budet
s nas. Do po-nedel'nika. Privet zhene i vsem prilichnym lyudyam na vashem uzhine."
     YA unylo pobrel po Fontanke k Galernomu ostrovu i ostanovilsya u chugunnoj
reshetki Kalinkina mosta, glyadya na  otrazhenie zheltogo korpusa i  belyh kolonn
Korabelki  v puzyryashchejsya pod dozhdem vode. Zdes' my vsegda naznachali svidanie
s Tanej, podumalos' mne. YA privychno podtyagival iz  pamyati schastlivye minu-ty
nashej lyubvi, no nichego ne poluchalos'. Tanya bol'she ne byla fantomom. Ona byla
ryadom,  v neskol'kih  kvartalah  ot  menya,  zhivaya  respektabel'naya zhenshchina v
chernom mokrom plashche i s yaponskim zontikom.
     No  dlya  menya bol'she  ne  sushchestvovalo  bezzashchitnoj  bednoj  Tajki.  Na
Drovyanoj  pereodelas'  v  domashnee  opasnaya  "miledi",  sposobnaya  na  samye
sakramental'nye postupki.


     |lla:
     Kak zhe  oni oba podlo opisyvayut! Sporu net,  vyglyadela ona kak nikogda.
Priode-las',  prichesku sdelala sovremennuyu, vmesto teh  patlov, kotoryh  ona
nikogda ne stesnyalas'.  No i  ya-to byla nichut' ne huzhe! Nu, rostom pomen'she,
tak ved' zhen-shchinu eto tol'ko ukrashaet. Nu, zagar u nee, a ya eshche belaya -- leto
u nas bylo  na  red-kost' merzkoe. U Tan'ki, nado otdat' ej dolzhnoe,  voobshche
kozha pri zagare prio-bretaet udivitel'nyj zolotistyj ottenok. Krasivo, sporu
net, no eto li ne priz-nak nizkogo proishozhdeniya? Blagorodnaya zhenshchina dolzhna
imet' kruglyj god in-teresnuyu blednost' i beliznu, a ne rumyanec vo vsyu shcheku.
Imenno tak my i vyglya-deli s nej  u zerkala -- vladelica togo imeniya ryadom so
svoej gornichnoj...
     Vran'e, chto mne grozila opasnost' poluchit' ot "miledi" dvumya pal'cami v
glaza ili pereletet' cherez ee golovu na lestnicu. YA zhe doch' YUriya Koganskogo,
takogo zhe morskogo pehotinca, kak i otec Feliksa. Da  ya  by...  zamahnis' na
menya eta do-moroshchennaya "miledi", shevel'nis' tol'ko... ya by tak prilozhilas' k
ee osinoj ta-lii, chto ona do konca dnej pisala tol'ko v probirku... Nado zhe!
On menya, vidite li, snova opekal...
     Tem  bolee  podlo  schitat'  menya takoj primitivnoj! YA, mol,  poverila v
raznye bredni o "tipichno russkih", s moej, evrejskoj tochki zreniya, budnyah, s
vodkoj  po vecheram i rassolom  po  utram. I ee fal'shivym komplimentam, posle
kotoryh, rastayav, priglasila  ee na zvanyj  uzhin s uchastiem teti  Soni. YA ne
zna-la, chto ee tam zhdet! YA!
     |to Feliks sam ne  znal svoyu podluyu "miledi",  kotoraya  proiznesla svoyu
cinich-nuyu frazu o ego roditelyah. YA ne ozhidala takogo uspeha!
     On  tol'ko  puchil  svoi  prekrasnye  glaza, durachok  neschastnyj. Zabyl,
naivnaya dusha, s kem lyubeznichaet.  Dumal,  chto esli ona emu pozvolyaet  lapat'
sebya v vah-terskoj, to eto kak leninskaya vlast' -- vser'ez i nadolgo!


     Tanya:
     Mama trevozhno i blizoruko  shchurilas' na menya, odevayas' u  zerkala nashego
shkafa  -- idti na  svoyu  postyluyu  opasnuyu  dlya poluslepogo cheloveka  rabotu.
"CHto-nibud' sluchilos',  Tanyushechka? -- zhalko  sprosila ona. --  Tebya  obideli?"
"CHto ty,  mama!  Naoborot,  priglasili v aspiranturu. Sam  Antokol'skij menya
prinimal  v  direk-torskom  kabinete, predstavlyaesh'?" "A chto? Pochemu  by  ne
prinimat'? Ty inzhe-ner, talant,  krasivaya zhenshchina... A plakala togda chego? YA
zhe  vsegda  vizhu.  Tvoj  nosik dlya menya s detstva  barometr. I glazki sovsem
potemneli. Neuzheli Fel'ku  svoego vstretila?" "Vstretila,  mamochka. Ot  nego
kak ot smerti ne ujdesh'!.." "I on tebya, konechno, snova predal?" "On ne mozhet
menya uzhe predat'. On  zhenatyj,  skoro rebenochek  roditsya. Provodil do samogo
nashego  milogo dvora i..." "Zajti  pobrezgoval!.. Ne  dlya nas s  toboj takoj
paren',  Tanya! On sovsem drugoj, pojmi..." "Ladno, mama, -- smenila ya temu. --
K pape nel'zya v eti dni, chto ya zdes'?" "Mozhno, -- rascvela ona. -- Kak slavno,
detochka, chto ty sama o nem  sprosila! YA vse dumayu,  sprosit -- ne  sprosit. I
pro sebya  reshila  -- ne sprosit, tak i ne nado!.. V voskre-sen'e  emu dali so
mnoj svidanie." "S nami, mama! YA tak rada!.."


     No  do voskresen'ya eshche nado bylo dozhit' s  etoj pyatnicy... Mama ushla vo
vtoruyu smenu.  YA pereodelas' v domashnee, sdelala uborku, vymyla okna u nas v
komnate i na obshchej kuhne pod vorchanie Tamary Leopol'dovny.  No bylo svetlo i
rano, a devat' sebya reshitel'no nekuda.
     Tem bolee, chto opyat' na menya nakatilo...
     Moj Feliks  ushel ot  menya k svoej zhene.  YA sela na nash plyushevyj divan i
oh-vatila golovu rukami. Vse poplylo pered glazami.
     --
     "Sestrenka, net strashnogo na svete. Vse rano ili pozdno reshaetsya v etom
mire v tu ili v druguyu storonu. Idi  i zaberi ego! Uvezi syuda  k nam. Tol'ko
on tebya, ej-Bogu, ne stoit..."
     --
     "|to podlo  s tvoej storony, Smirnova, i ne po-komsomol'ski! Vprochem, ya
lichno ot tebya  i  ne ozhidala nichego drugogo. Idi zhe! Idi, esli u tebya net ni
sovesti, ni samolyubiya. Tebe zhe skazali, chto on lyubit  svoyu zhenu vse sil'nee,
a  posle rozh-deniya rebenka  voobshche  o tebe zabudet. Idi,  razrushaj  reshivshuyu
stat' schastlivoj sem'yu, tvori zlo, potom raskaesh'sya, no  budet pozdno.  I on
raskaetsya i tebya zhe, sterva, voznenavidit..."
     --
     "Tan'ka,  idi  ty!.. Vot eto nomer... Dazhe  ne znayu, chto vam i skazat',
porosyatam..."
     --
     "Tak u  tebya voobshche muzhika ne budet v zhizni!  Plyun', ne somnevajsya. Ona
tebya, a ty ee. YA imenno tak Kolen'ku moego i poluchila. Idi pryamo tuda, Tanya,
bud' reshi-tel'nee, za lyubimogo nado drat'sya!"
     --
     "YA  tak v  vas  razocharovan, Tat'yana  Alekseevna, chto  pryamo  ne nahozhu
slov...  Ved'  razbit'  sem'yu  mozhet  tol'ko ochen'  beznravstvennyj chelovek.
Vprochem, eto  ne moe  starikovskoe delo.  I na  nashi nauchnye otnosheniya  vashe
reshenie ne povliyaet. Udachi vam, Feliks Il'ich, na novom meste..."


     A nogi sami nesut menya chert znaet  kuda... Estestvenno, mne  bylo ne do
togo, chtoby kogo-to tam ohmuryat' i otbivat'. Mne prosto nado bylo nemedlenno
uvidet' Fe-liksa, vse ravno gde i s kem...





     Tanya:
     "Devushka,  vam  nehorosho? Pozvol'te, kak zhe  mozhno  sidet' na  holodnoj
lestnice?  Net-net,  nikakih "ya sama". Feliks! Spustis',  pozhalujsta, k nam.
CHto vy  tam  vse  stolpilis'?  Tut  kakoj-to  devushke durno  stalo  v  nashem
pod®ezde... Nado pomoch' ej  zajti k nam  i vyzvat' skoruyu. Nu chto ty stoish',
kak istukan, synok? Mne  chto li  ee podnimat' s moim  ishiasom? CHto vy vse na
menya ustavilis'?..  Gospodi! Tak eto  i est'...  Smirnova?  Feliks!! Ty hot'
skazhi, Dina!"
     "|to i est' Tanya Smirnova, papa!.. Neuzheli ty ee zabyl? Ona zhe nochevala
kak-to  u  nas, ty zhe s nee glaz na  svodil  utrom,  dazhe mama prirevnovala.
Teper'  eta  hishch-nica  prishla  syuda za  moim  muzhem!  |lla  mne  vse  o  nej
rasskazala.  Gospodi!  Da  progonite  zhe  ee  otsyuda hot'  kto-nibud'  s  ee
fal'shivym obmorokom!  YA  zhe  vrach,  ya proverila  po  sostoyaniyu zrachkov.  |to
spektakl'!"
     "Perestan'te, nakonec  presledovat' moego syna,  dryan'! Neuzheli  vam ne
yasno,  chto vy nikogda, ni pri kakih vashih  gryaznyh ulovkah ne  vojdete v moyu
sem'yu!  I  pe-restan'te  nam tut simulirovat'. Vas  vse  znayut i  nikto  vam
verit..."
     "Podozhdite,  Sonya. A vdrug... Vam dejstvitel'no  ploho, Tanya?  YA sovsem
soshla s uma ot etoj revnivicy...  Da  ujdi zhe ty v kvartiru,  Dinochka!"  "Ne
ujdu, mama, poka ona ne ujdet! Slyshish'? Ubirajsya von! Tvar', zhalkoe dvunogoe
zhivotnoe! Bludlivaya koshka!"
     "Ona ne  koshka,  ona --  razvratnaya suka!" "|lla,  tebya tut  nehvatalo!"
"Semen Bo-risovich, uzh ya-to ee luchshe drugih znayu! Bezdarnaya komediantka!.."
     "CHto u vas tut proishodit?"
     "Il'ya, ty p'yan! Nu-ka marsh obratno!  YA komu  skazala, a?  Povtoryat'  ne
budu!.."
     "Otstavit'! Vsem --  smir-r-no! Kru-gom.  Kto  eto  tut  sidit?  CHto?...
Tanya!.. A my tut kak raz tol'ko chto... Nu-ka vse von otsyuda vo  glave s moim
ublyudkom! Vyras-til ya "muzhchinu"!"...


     Menya podnimayut  sil'nye ruki, prizhimayut  mokrym holodnym plashchom k beloj
rubashke, za kotoroj  pryamo  pylaet plotnoe telo  otstavnogo  polkovnika.  On
neset  menya ne  vverh,  na  rasterzanie  obizhennyh semej, a vniz, pod poryvy
holodnogo  vetra s  morosyashchim  dozhdem.  "Taksi!  -- oglushaet menya pryamo v uho
komandirskij bas. --  V skoruyu..."  "Arnol'dych, milyj,  ne nado  v  skoruyu...
Domoj,  pozhalujsta... Moi...  tabletki...  Ot  drugih  mne  tol'ko  huzhe..."
"Adres, bystro, poka ty  v soz-nanii!.."  "Drovyanaya vosem',  kvartira  odin,
pervyj etazh."
     "Klyuch? Gde u  tebya klyuch?" "Net, ne v sumochke... V karmane plashcha...  Net
vo  vnut-rennem   karmane!   Ostorozhnee..."  "Gospodi,  kakaya  zhenshchina!  Gde
tabletki? Tanya, ne zasypaj, pozhalujsta..." "V chemodanchike... Tam karmashek...
V  zheltoj  korobochke,  dve  srazu... Voda v  grafine...  svezhaya,  ya  segodnya
menyala... Kakaya vkusnaya nevskaya voda!.."


     "Da ne bojsya ty!  Tebe  prosto  neobhodimo snyat'  s sebya  mokroe. Inache
prod-rognesh'  i  prostudish'sya.  Kotoraya  postel'  tvoya?  Tak,   vot  vizhu  i
grelochku... A gde chajnik? Gde vasha plita?" "U okna... levye dve komforki."
     "Nu,  tebe  legche?  CHajku  goryachen'kogo  s  medom,  prosto  neobhodimo.
Pripodnimis'-ka.  Vot  tak.  Ne  toropis',  on  goryachij.   Sejchas   by  tebe
stopochku..."  "N-n-nesov-mestimost'..."  "Ponyal.  Potom   pomyanem  etu  tvoyu
bolezn'. Net, nu kakaya zhe sko-tina etot Felya! Stoit! Ego podrugu ponosyat..."
"CHto  vy,   Il'ya  Arnol'dovich...  On  prosto  rasteryalsya.  |to  ya  vinovata,
priperlas'... A ved' ya ne prosto  prishla, menya |lla priglasila... I ya hotela
vsem  ob®yavit', chto bol'she na Feliksa  ne preten-duyu. CHestnoe slovo, nikakih
prochih namerenij ne bylo. A  tut pristup. Uzhe  god kak  ne bylo...  Prostite
menya i spasibo vam bol'shoe. Vy -- chelovek..."
     "YA vsegda vami voshishchalsya, Tanechka, -- vdrug perehodit on na oficial'nyj
ton.  -- I mne  bylo tak za vas obidno,  chto vy takogo sliznyaka vybrali i tak
bezdumno ego polyubili. Tanechka,  a vy ne mogli by schitat' menya svoim drugom?
Prosto star-shim drugom, a?"  "Konechno, Il'ya Arnol'dovich.  YA  tak i  schitayu."
"Togda davaj na "ty" i po imeni, idet?" "P-poprobuem..." "Skazhi mne: Il'ya, ya
tebya uvazhayu..." "Il'ya, a  ty menya poil?" "CHto?.. Ha-ha-ha! My  uzhe shutim! My
vyzdoravlivaem."  "|to  prosto  tabletki  takie zamechatel'nye,  Il'ya. I ty --
nastoyashchij  muzhchina. I syuda pridti ne pobrezgoval. A Feliks menya segodnya edva
do dvora provodil. Tak obidno, znaesh'..." "A mama gde?" "Na rabote. Dezhurnyj
gastronom  u  Baltijskogo  vokzala."  "Skoro  pridet?"  "Net.  Ona  do  chasu
rabotaet."
     "YA tebe tozhe nravlyus'?" "Ty ochen' simpatichnyj. Stop, da  ty zhe  v odnoj
soroch-ke! I v sovsem mokroj. Ty zhe u menya tozhe prostudit'sya  mozhesh'. A u nas
s mamoj nichego net muzhskogo odet'... razve chto moj sviter. On rastyagivaetsya.
Von tam, na spinke toj krovati." "Ne nado. Mne s toboj tol'ko zharko." "Il'ya,
ty chto!.."  "YA  by s toboj nemedlenno  uehal na  tvoj  kraj sveta... YA zhe ne
takoj i staryj. Mne vsego-to sorok  sem'. YA tebya nikogda v obidu ne  dam..."
"A  kak zhe  Kazimirovna?"  "|ta zaraza?  Pust'  udavitsya ot  revnosti... Nu,
Tanechka...  Gospodi, kakoe u  tebya telo... Kakaya grud'...  na  fone  zagara,
siyaet... skazka!" "Il'ya, ne baluj...  Grud'  kak grud', ya eto davno i horosho
usvoila, no poka ne dlya tebya, ponyal?"  "Poka? Znachit, ya  mogu nadeyat'sya?..."
"Ne znayu... A poka ruki-to ne raspuskaj, polkovnik, sly-shish'? Sam menya sambo
uchil. Smotri -- narvesh'sya, esli razozlyus'."
     "Kakie  glaza,  Gospodi! Kak  togda, kogda ty  vyshla  iz nashego doma...
Tanya, ya zhe ne prosto razvlech'sya ili ispol'zvat' tvoyu slabost'. YA proshu tvoej
ruki!"  "Odurel, tovarishch polkovnik?" "YA ser'ezno. YA uzhe dva goda tebya lyublyu.
YA znaesh' kak rabotat' umeyu! I pensiya u menya, i nagradnaya nadbavka... YA zhe ne
kakoj-nibud' gar-nizonnyj polkovnik... ya  na Kube,  v  Zalive Svinej,  Orden
boevogo  krasnogo  znameni zasluzhil. YA  v  Sirii..." "V Sirii? Ty  zhe evrej,
Il'yusha,  kak zhe  ty vra-gov svoej  nacii na svoih nazyukival?" "Tak  ya  zhe ne
izrail'skij, a sovetskij boevoj oficer! Mne Rodina  doverila... Tanya, sejchas
ne ob etom. YA ser'ezno o na-shem s toboj budushchem." "YA podumayu, Il'ya, spasibo.
I  tebe napishu."  "Gde  u tebya bumaga?.. Vot  adres  moego  boevogo druga  v
Sevastopole. Kogda ty napishesh'?"
     "Poka ne  znayu...  Dlya  menya  eto slishkom neozhidanno. Da podozhdi ty! Nu
poroda... A celovat'sya-to ty ne umeesh', polkovnik. Vot tak  nado,  syn  tvoj
nauchil.  Ogo! Tebe  samomu moi  tabletki sejchas ponadobyatsya,  net? Ty  chego,
Il'ya?  Il'ya-a!  Net,  sovsem  starikashku  uhajdakala  Tat'yana!  Stoj,  vypej
vodichki. Aj, ty kuda eto? Ozhil na moyu golovu... Net... net... Oj, a ya dumala
on uzhe dohlyj... Nu i povo-rotiki...  Ladno... Kak est'... Nezhivaya ya chto li,
v samom dele?.."


     Feliks:
     "YA  dumayu,  chto   on  uvez  ee  v  skoruyu,  --  govoril  ya  perepugannym
rodstvennikam i  druz'yam, kogda proshli dva chasa, a papa  ne vozvrashchalsya. -- I
tam zhdet, kogda ej stanet luchshe."
     "A po-moemu, -- istericheski hohotala neuznavaemaya Dina,  --  ej uzhe davno
stalo  gorazdo  luchshe, chem vsem vam. No  eshche luchshe tvoemu bravomu papashe!  YA
obzvonila vse priemnye pokoi. Nikakie Smirnovy segodnya ne postupali."
     "Gospodi,  Gospodi,  -- povtoryala mama.-- V takoj holod, v dozhd', v odnoj
rubashke, bez kopejki deneg..."
     "Ob etom ty  mozhesh' ne  bespokoit'sya, Sonya, --  hrustya po svoej durackoj
prichine   pal'cami,  vozrazhal   advokat.   --  Oni  tam  na   Vostoke  tysyachi
zarabatyvayut.  Smot-rite, kak ona odeta -- s igolochki. Dast  emu na taksi, ne
obedneet."
     "A  po-moemu, papa, --  prodolzhala porazhat'  menya Dina,  -- tebya, Genu  i
osobenno moego Feliksa volnuet ne to,  kak ona s igolochki odeta, a kak ona v
dannyj moment obol'stitel'no razdeta!"
     "Dinochka,  --  zalivalas'  slezami  mama, -- tak  ty dumaesh',  chto ona ne
poshutila? CHto ona prishla ne za Feliksom, a za Ilyushej?"
     "Ona  prishla za  tem, kto s nej pojdet,  -- bezzhalostno otvetila Dina. --
Poka  moj  oluh   pereminalsya  s  nogi  na  nogu,  vash   blagovernyj  sygral
geroya-lyubovnika! I na-prasno moj papa sejchas obzvanivaet morgi. Pust' Feliks
edet k svoej "miledi" i vykovyrivaet Il'yu Arnol'dovicha,  hotya ya uverena, chto
uzhe pozdno, i on uspel shvatit' tam lyues."
     "CHto shvatit', Dinulya?" -- zamiraya, sprosila ee moya mama.
     "Sifilis. Vam  ochen' povezet, esli na etot  raz vse obojdetsya banal'nym
tiho-okeanskim  tripperom."  "|to  ochen' opasnaya  forma?  --  cevshim  golosom
proiznesla  glaza neschastnaya  solomennaya vdova. Ona byla uzhe  ne  rada,  chto
napala  srazu na etu, kogda otkryla ej dver' i tolknula "miledi", posle chego
ta sela i ne vstala. -- |to zarazno?"
     "Prekratite,  -- ne vyderzhal ya. -- Nachinaetsya! Tanya nichut' ne gryaznee nas
vseh. Koroche, ya edu za papoj."
     "YA  s  toboj!  --  brosilas'  k veshalke  Dina. -- YA tebya k nej  odnogo ne
otpushchu!!"
     "Nu vot, -- razvel ya rukami. -- Sejchas ej prish'yut lyubov' vtroem..."
     "Neuzheli  takoe  byvaet?   --  podala   golos  moya  tetushka,  --  eto  zhe
izvrashchenie..."
     "A "miledi" obozhaet vsyakie  izvrashcheniya, -- neslo  Dinu.  -- Moj muzhenek s
nej takoe vytvoryal, chto..."
     "Lyapnesh' -- ub'yu," -- skazal ya tiho, no tak, chto raz®yarennaya Dina tut  zhe
stu-shevalas',  obnyala  menya i  so  slezami ubezhala. --  YA  skoro  vernus'", --
dobavil ya i bystro vyshel.


     Tanya:
     "Il'ya, eto zvonyat  nam,  tri zvonka..." "Kogo  eto chert  neset?  Mama?"
"Net. U mamy svoj  klyuch. Lezhi, ya sama  otkroyu... Feliks? CHto ty tut  zabyl?"
"Kak ty sebya chuv-stvuesh', Tanya?" "CHuvstvuyu. A chto?" "Tak eto byl... vse-taki
spektakl'?!" "A  ty  kak dumal?"  "YA dumal ty... poryadochnee..." "Da ty  chto!
Naprasno ty tak dumal, Felya.  Tebe zhe pri  mne podrobno  ob®yasnili, kto ya na
samom dele... Gebrid blud-livoj koshki s sukoj, predstavlyaesh' takogo zverya? I
ty  promolchal, ne  vozrazhal. Imenno takaya,  tak?" "Horosho. Ne budem  o nas s
toboj. Ty ne znaesh', gde  papa?  On zhe ushel  v odnoj  rubashke,  uvez tebya na
taksi i domoj ne vernulsya. My vse bo-l'nicy, vse morgi obzvonili..."
     "Delat' vam nechego. Il'ya, a Il'ya! Odevajsya. Tut tvoj syn prishel. Tebe v
tualet  ne  nado,  Feliks?  Togda ya  zajdu. Moya komnata von ta,  esli uzhe ne
brezguesh'.  Tvoj  papa  tam. A tut,  kstati, skoree vsego, teper' tvoya mama.
Skazhi mne "ma-a-amochka", synok. Ne hochesh'?"
     "Bred kakoj-to!.. Papa!"
     "Syuda idi, Feliks."
     "Nu  chto? Uspokoilsya?  Togda poezzhaj i  privezi emu  sviter tam kakoj i
plashch. Ne idti zhe emu domoj golym?"
     "A ya nikuda  i ne toroplyus', Tanya,  --  schastlivo  smeyalsya  polkovnik. --
Dozhdus'  sej-chas  tvoej mamy,  poproshu ee soglasiya  na brak s toboj i proshchaj
beskonechnyj pro-klyatyj koshmar moej semejnoj zhizni."
     "Staryj  idiot. No  ty-to, Tanya, ved' razumnaya devushka!  YA vse ponimayu.
Ty,  po  svoemu obyknoveniyu,  ego  razygrala,  znaya,  chto  on  toboj vser'ez
uvlechen. Smotri, s ognem igraesh'... Ne daj  Bog mama uznaet o tvoih fokusah.
Ty i otdalenno ne pred-stavlyaesh', na chto ona sposobna v gneve."
     "Oj! Oni gnevat'sya na nas budut, esli uznayut, chto ih brosili... Il'yusha,
pred-stavlyaesh' ih vo gneve? Ne boish'sya?" "V grobu..." "Ty ponyal, synulya? Nam
s pa-pochkoj teper' vse eto  do lampochki. Pust' sebe gnevaetsya. Nado  bylo ej
nam s  toboj  ne meshat'.  Pozdno pit' "Borzhomi",  pochki otsohli.  Tak  ej  i
peredaj,  takoj nepredskazuemoj. YA sama eshche i ne takaya  nepredskazuemaya, kak
vidish'."
     "Ty vse shutish', a ona dejstvitel'no tam s uma shodit."
     "Ne vse zhe mne iz-za nee s uma shodit'. To li eshche budet. Uznaet, na chto
ya sposobna v gneve."
     "Ladno. Mne  poka chto  nado chto-nibud' dlya  nee pridumat',  vernut'sya s
odezhdoj dlya predka i zabrat' ego domoj. Papa, ya sejchas. YA bystro obernus'."
     "A ty ne bol'no  speshi, synochek,  -- skazala  ya v dveryah.  --  My eshche tut
koe-chto  ob-govorim s  tvoej babushkoj, to bish' s  moej  mamoj  o  dal'nejshih
planah  tvoego  papy s tvoej novoj,  molodoj i  krasivoj  mamochkoj  --  Tanej
Dashkovskoj, ponyal? Fig vy ego teper' kogda uvidite. Gulyaj, Vasya."
     Oshelomlennyj Feliks,  bez  konca  trogaya  svoi ushi,  peresek  nash slabo
osveshchen-nyj dvor i sginul v proezde na Drovyanuyu ulicu.


     Feliks:
     Mama snachala prosto ne poverila, chto vse eto vremya papa provel s Tanej.
     "Ej dejstvitel'no tak ploho? -- bez osoboj trevogi sprosila ona. -- On ne
mog vyz-vat' ej vracha, a sam vernut'sya domoj?"
     YA  nichego  ne  otvetil,  no  ves'  moj oblik  potverdil  hudshie  maminy
opaseniya.
     "Feliks,  mozhesh' govorit' mne vse sovershenno  spokojno. YA etogo podonka
znayu uzhe chetvert' veka. Ty zastal ego v ee posteli? Da?.."
     "Ne sovsem... no ne isklyucheno, chto..."
     "YA  ub'yu ee!  --  tiho  i zloveshche skazala mama. -- Daj mne ee adres...  YA
prikonchu etu  volchicu segodnya zhe. Adres!!  -- zakrichala ona tak,  chto u  menya
etot krik do  sih  por razdaetsya  v ushah, kogda  ya vspominayu tot beskonechnyj
vecher. -- Ty ne posmeesh' mne otkazat', -- prodolzhila ona takim shepotom, chto na
nego, a ne na krik, vse sbe-zhalis' v prihozhuyu. -- |to ty privel ee v moj dom.
Tol'ko posmej mne  skazat', chto ty ne  hochesh'  mne dat' ee  adres.  YA prib'yu
snachala  tebya, potom  tvoego papashu, a uzhe  potom sebya. Dashkovskie  ne imeyut
prava na sushchestvovanie na etoj zemle, esli na nej zhivet eta!.."
     "Sonechka,  ya zavtra  zhe utrom vse ulazhu, -- ostorozhno vzyal  ee  szadi za
plechi  Semen  Borisovich.-- U  menya  ogromnyj opyt  ukroshcheniya  prestupnikov, a
potomu..."
     "Ty? -- obernula k nemu mama slovno razdutye vnutrennim davleniem glaza.
--   Ty sumeesh' ukrotit' ee luchshe menya?! A vot tak ty umeesh'?!" -- ona korotkim
pro-fessional'nym udarom odnovremenno dvumya  rukami,  pochti bez  zamaha, no,
pozha-luj,  kontroliruya svoyu silu,  dala  emu  srazu  v  oba  uha. Neschastnyj
advokat,  umeyu-shchij ukroshchat' vseh i vsya, krome  raz®yarennoj evrejskoj  megery
yuzhnoj zakvaski s vyuchkoj morskogo desantnika, tut zhe zatknulsya i sel na nogi
svoej  intelli-gentnoj zheny-skripachki, moej miloj  teshchi |sfir' Vadimovny. Ta
na vsyakij slu-chaj  hlopnulas' v obmorok, a Gena s Valeroj shvatili moyu mamu,
poka ona ne pere-bila nas vseh, dobirayas' do "miledi".
     "YA tut vse sokrushu, --  bilas' ona u nih v rukah, -- esli etot vyrodok ne
dast mne adresa svoej dryani! Feliks!! YA podozhgu Leningrad! Adres!!"
     K vseoshchemu smyateniyu, ona vyrvalas' iz ruk dvuh dostatochno trenirovannyh
muzh-chin, s nechelovecheskoj siloj oprokinula gazovuyu plitu,  oborvav trubku, i
shvati-la  spichki.  Gaz  hlestal v kuhnyu, zastaviv nas kashlyat'.  Vse,  krome
menya, brosilis' vrasypnuyu, a dva sposobnyh uchenika polkovnika morskoj pehoty
pokatilis'  po  polu, scepivshis'  v shvatke ne  na zhizn', a  na  smert'. Mne
udalos' vyrvat' koro-bok, no ona shvyryala  v steny  kastryuli i  skovorodki, i
lyubaya iskra mogla raz-nesti v kloch'ya kak minimum vsyu kvartiru.
     K moemu oblegcheniyu, neschastnaya mama prekratila nash boj, nakonec, tem zhe
bezot-kaznym  zhenskim priemom,  kotoryj nemedlenno primenyala Tanya, kogda  ya,
eshche do Uchkuevki, pytalsya ee uchit' sambo -- sdalas' i obnyala menya.
     "Felichka, synochek, -- edva govorila ona. -- Poezzhaj... Verni ego mne... YA
vse pro-shchu, tol'ko by on ne ushel k nej... Tol'ko by ne ushel... ne ushel..."
     My pospeshno zatknuli gaz, otkryli vse okna v kvartire, ulozhili mamu  na
divan.  Dina sdelala ej vnutrivennyj  ukol,  a  ya s sumkoj s papinoj odezhdoj
vyletel na nochnuyu ulicu. Vernyj taksist zhdal menya s krasnym ogon'kom.


     Tanya:
     Mama  vernulas',  kak  vsegda, smertel'no  ustalaya. Ej  hotelos' tol'ko
spat'.  Vse, chto ej lihoradochno  izlagal  neznakomyj  simpatichnyj  otstavnoj
polkovnik, ona edva vosprinimala, bez konca  zakryvaya glaza i  neestestvenno
hihikaya. YA stroila ej  rozhi iz-za spiny moego novoyavlennogo pozhilogo zheniha,
estestvenno,  ni na  sekundu ne vosprinimaya  vser'ez  proishodyashchee. Nakonec,
vvalilsya Feliks, kinul v  yarosti  otcu sumku s  odezhdoj, ne pozdorovavshis' s
moej srazu prosnuvshejsya i oshchetinivshejsya ot ego poyavleniya mamoj.
     A vot eto on zrya. Ona u menya zakalena v kvartirnyh deboshah i na hamstvo
vsegda  toropitsya  otvetit',  a  nyneshnyaya  fantasmagoriya naelektrizovala  ee
vse-taki chrez-vychajno...
     Ne  uspel on i slova skazat', kak ta zhe sumka  poletela emu v lico.  "A
nu-ka kysh otsyuda  --  oba! CHtob  duhu vashego  ne  bylo okolo  moej  docheri! --
vysokim,  kakim-to  molodym  i  neznakomym  golosom  zapela ona.  --  Devochke
dvadcat' dva, a tut staryj kozel k nej svatat'sya nadumal. A etot  tozhe horosh
--  sam  ne smog, tak papashu podsylaet! Eshche  raz  sunetes', ya v  vas vot  etim
utyugom zapushchu!.."
     Na etom konchilsya pervyj den' moej tvorcheskoj komandirovki v stolicu.


     V subbotu  ya prospala ot  moih tabletok  do  poludnya, a  kogda vyshla za
hlebom, to uvidela u nashej  podvorotni ozyabshuyu figuru  pozhilogo cheloveka pod
zontom. Snachala  ya prinyala ego  za  moego  bezumnogo  vlyublennogo, no  potom
ponyala, chto de-lo eshche huzhe. |to  byl  Semen Borisovich Bogun, advokat i  papa
moej schastlivoj  sopernicy. Uvidev menya, on radostno  poter ruki  i  prosiyal
professional'noj ulybkoj, slovno ya uzhe byla ego lyubimoj klientkoj.
     "Mne  nado s vami ser'ezno pogovorit', Tanya, -- vesko nachal on prekrasno
postav-lennym  golosom.  --  Tut  na  Izmajlovskom est'  uyutnejshee  kafe.  Ne
otkazhite  posi-det'  tam so mnoj polchasika. YA sovsem zamerz v ozhidanii vas."
"Zajti ne mogli?  --  pochti  grubo  skazala ya.  -- Ili  adresa na  znali?"  "YA
zahodil. Vasha mama skazala, chto vy  spite i dazhe ne priglasila.  Tak ya  mogu
nadeyat'sya na besedu?" "Otchego zhe net?  So mnoj eshche i ne takie lyudi na besedu
naprashivalis'... Gde tut vashe kafe?" "Na uglu." "A, eto..."
     Kafe v polupodvale  dejstvitel'no bylo ochen' uyutnoe.  I pochti pusto. My
zanyali  stolik  u  zanaveshennogo   korichnevoj  port'eroj  okna.  Blagorodnyj
advokat-otec  oskorblennoj docheri-vracha, tak blestyashche postavivshej  mne vchera
diagnoz i naz-nachivshej lechenie, vzyal menyu i voprositel'no posmotrel na menya,
morshcha vyso-kij belyj lob v okruzhenii  kurchavyh sedovatyh volos. On ulybnulsya
vo ves' svoj  zolotoj rot i blesnul ochkami: "Vy nevazhno vyglyadite, Tanya. Kak
vy  sebya chuvst-vuete? U vas  ved' dejstvitel'no byl tyazhelyj pristup, no nashi
zhenshchiny...  YA prinoshu vam izvineniya ot vseh nas. CHto vy budete est'? Ili -- i
pit'? Na Dal'-nem  Vostoke  ved'..."  "Piva i  rakov." "Aga.  Devushka,  nam,
pozhalujsta, dve buty-lochki pivka, salatiki  vot eti i chto-nibud' goryachen'koe
tipa,  skazhem,  gulyashika  s  pyure. Da, i  kofe... Vam  s molokom, Tanya?  Dve
chashechki  chernogo kofe i po ekler-chiku. U vas ochen' vinovatyj vid,  Tanya, i ya
vas prekrasno ponimayu. Lyubov' ne znaet granic... Dazhe granic nravstvennosti.
Vashe  poyavlenie  v  chuzhom  dome, ab-stragiruyas'  ot  posleduyushchego  pripadka,
kotoryj vy, vozmozhno, staratel'no...  demonstrirovali...  net-net, ni v koem
sluchae  ne   simulirovali...  Tak   vot  sama  cel'  vashego  provokacionnogo
poyavleniya..."
     "Vy kushajte, Semen Borisovich,  -- holodno skazala ya. -- A to vy uzh chto-to
slishkom razvolnovalis'. Mne kak-to dazhe  ne po sebe stalo.  A nu kak i vovse
appetita  li-shites'. Ili  pripadok nachnete  mne tut...  demonstrirovat'. Tak
vot,  o  moem poyav-lenii  v gostepriimnom dome.  V shutku, vser'ez,  ot dushi,
provokacii  li  radi,  no  ya  byla  v  prisutstvii  vashego  dostojnogo  zyatya
dejstvitel'no  priglashena na vash  mezhdusobojchik  moej  byvshej  odnokursnicej
Koganskoj |lloj. Vam ona znakoma? Otlichno. Poskol'ku moj  byvshij lyubovnik  i
predpolagaemyj zhenih ne  voz-razhal, to ya, ot  komandirovochnoj  skuki, reshila
prinyat' priglashenie  moih dav-nih, eshche po Sevastopolyu, druzej |lly Koganskoj
i Geny Boguna i pribyla  na zvanyj uzhin v kvartiru Koganskih. Tak chto s moej
storony ni provokacii, ni samovol'nogo vtorzheniya ne bylo. Sluchilos' tak, chto
dver' mne  otkryla ne vasha milejshaya i  kul'turnejshaya supruga, a moya staraya i
ne  ochen'  ko  mne  raspolozhennaya  znakomaya  Sof'ya  Kazimirovna  Dashkovskaya.
O-oznachennaya grazhdanka  ne  tol'ko  prinyalas' menya oskorblyat' slovesno, no i
prigrozila nanesti mne telesnye  pov-rezhdeniya. Za ee spinoj vylupilis' takie
zhe  blagozhelatel'nye rozhi,  a imenno:  sama lyudoedka |llochka, smenivshaya, kak
mne pokazalos', milost' na gnev, pos-kol'ku ona vizzhala  nechto  necenzurnoe,
za  chto ee sleduet  privlech' k pokayaniyu, moj staryj drug Gena, eshche  kto-to i
eshche...  Kazhdyj vyrazilsya v  moj adres v  meru  svoej lichnoj isporchennosti, a
reshitel'naya Kazimirovna tolknula  menya v grud', otchego ya  s razmaha sela  na
stupen'ku,  bol'no  udarivshis',  prostite,  zhopoj.  Ot etogo  li  ne  vpolne
druzhestvennogo priema,  fizicheskogo  sotryaseniya ili ot potrya-seniya dushevnogo
vmesto  ozhidaemogo  zvanogo  uzhina,  gde  ya  nadeyalas'  vseh  obvo-rozhit'  i
primirit',   so   mnoj   sluchilsya   nervnyj   pripadok.   |to   moya   vpolne
zafik-sirovannaya v sootvetstvuyushchih medicinskih zavedeniyah bolezn'  konchilas'
vre-mennoj  poterej orientacii  vo  vremeni, druz'yah i  prostranstve.  Moglo
konchit'sya gorazdo  huzhe. Esli by ne pristup,  ya by koe-komu  koe-chto porvala
by. YA vnyatno izlagayu, Semen Borisovich?"
     "Velikolepno,   Tanechka.  V  vas  pogib  velikij   yurist!  Prodolzhajte,
pozhalujsta.  CHto zhe  bylo potom?" "Potom?  CHert poberi...  YA  posle pristupa
vsegda  chut' teryayu  pamyat'. Aga,  vspomnila.  Potom  ya  vyshla s avos'koj  za
hlebom, a tut kak raz i vy!"
     "Otlichno.  Togda,  pozhalujsta,  teper'  vy kushajte i  pejte  pivo,  a ya
popytayus'  iz-lozhit'  vam  svoyu  versiyu  sluchivshegosya.  Obrashchayu  srazu  vashe
vnimanie  na to, chto menya pri nachale  etoj istorii ne bylo. YA zastal vas uzhe
bespomoshchno sidyashchej na stupen'ke lestnicy.  Tak chto vse, chto ya nameren  dalee
izlozhit', sleduet iz poka-zanij storony, schitayushchej sebya postradavshej..."
     "Bravo, Semochka. Da ty  eshche glazhe menya izlagaesh'! -- skazala ya s nabitym
rtom. --  CHto znachit praktika!"  "YA  cenyu vash hod:  srazu sbit'  menya s mysli
vashim  ciniz-mom i  grubost'yu.  I  to,  kak vy  nazvali  mesto,  kotorym  vy
udarilis' -- v tom  zhe klyuche. Budem  schitat' eto polemicheskim priemom. Kazhdyj
primenyaet ih v meru svoego vospitaniya.  Itak, ya ne  sklonen verit' Feliksu i
|lle,  chto  vy  nasled-stvenno  psihicheski  nezdorovyj  chelovek  (YA  tut  zhe
poperhnulas'  i zakashlyalas'  pod  ledyanym  ozhidayushchim  vzglyadom  advokata. On
vyderzhal professional'nuyu pauzu.) Moi nablyudeniya za vami segodnya oprovergayut
eto suzhdenie (Spasibo, rodnoj), no eto ni v koej mere ne opravdyvaet vas kak
v  moih glazah, tak  i v  glazah obshchestva, esli vsya eta  istoriya budet imet'
prodolzhenie i oglasku... Ibo esli zdes' isklyuchit' nevmenyaemost', to ostaetsya
elementarnaya  nizost', podlost', esli nazyvat' veshchi svoimi  imenami  (V moej
neschastnoj golove opyat' chto-to kachnu-los', no ya reshila  vyderzhat' do konca.)
Vprochem,  ya  i ne sobiralsya  vzyvat'  k  tomu,  chto u  poryadochnogo  cheloveka
imenuetsya sovest'yu. YA  obrashchayus'  dazhe ne stol'ko k vashemu razumu, skol'ko k
instinktu. Feliks  poyasnil  mne,  chto  dazhe i  pri ogra-nichennyh  umstvennyh
sposobnostyah  vam  ne  chuzhd   muzhickij  zdravyj  smysl.   Itak,  na  chto  vy
rasschityvaete, Tanya, v podobnyh avantyurah? Neuzheli na to, chto  vasha telesnaya
privlekatel'nost' okazhetsya  sil'nee pragmatichnogo sklada uma muzhchin, kotoryh
vy pytaetes' otbit' u zakonnyh zhen? (Aga, i eto uzhe obsuzhdalos'! Ot-lichno!..
Pozdravlyayu  vas, Kazimirovna...). CHto vy  mozhete  predlozhit'  Feliksu ili...
lyubomu drugomu, krome samoj sebya, dostatochno smazlivoj, no nedalekoj  osoby?
Prostite, no v nashe vremya etogo malo. Da, Feliks otnyud' ne moj ideal muzhchiny
v kachestve muzha moej  docheri. Emu nehvataet haraktera vo vsem, chto ka-saetsya
prochnosti braka  i aktivnogo protivostoyaniya avantyuristkam. No on dos-tatochno
umen, chtoby nemedlenno  ispravlyat' oshibki. Kogda on prosil u menya ruki  moej
docheri,  ya,  estestvenno,  uzhe  znal i  o  vashej  bespardonnoj  svyazi,  i  o
specificheskom  haraktere vashih intimnyh otnoshenij, i  o  vashem  udivitel'nom
besstydstve v  teh orgiyah,  kotorye vy emu navyazyvali v Krymu. On vse  mne o
vas rasskazal, i tol'ko professional'naya vyderzhka pozvolila mne vyslushat' do
kon-ca nepriglyadnye podrobnosti."
     "A kakoj smysl byl  takomu pragmatichnomu muzhchine vse eti... podrobnosti
ob-narodovat',?" "Kak  zhe!  On  svoej otkrovennost'yu otkryval dver'  v  nashu
sem'yu!  On  pozvolil sebe, govorya o vas, takie vyrazheniya, chto ya vynuzhden byl
stydit' ego. On otmetil, chto vash otec korotaet svoi dni  v sumasshedshem dome,
a mat' -- kvartirnaya  skandalistka  i nechistyj  na ruku prodavec, chto vy sami
postoyanno nahodites' na grani  bezumiya, chto on gor'ko sozhaleet o vashej svyazi
i  chto emu sty-dno vojti  v chistuyu sem'yu  iz toj  gryazi,  v kotoroj  vy  ego
vyvalyali. Byt' mozhet, vam nepriyatno vse, chto ya izlagayu s ego slov?"
     "CHto vy, Borisych. Prodolzhajte. Ved' vam i samomu  uzhas kak nravitsya vse
eto  so  mnoj  obsuzhdat'. Ved'  eto  vy menya kak by  podvergaete  ekzekucii,
tak?.."  "Tozhe  svoeobraznyj  polemicheskij  priem,  no  ya  i  ego  prinimayu.
Vernemsya, odnako, k rea-liyam. Dina  ni pri kakih obstoyatel'stvah emu razvoda
ne dast, esli vashi dal'-nejshie deyaniya svedut ego s uma nastol'ko, chto on  na
kakoe-to  vremya ujdet  k vam ili  uedet s  vami  na  Dal'nij Vostok.  U moej
devochki bol'noe serdce, etot skandal  mozhet ubit'  ee ili rebenka (On  vdrug
zaplakal, ne skryvaya slez, i stal  vytirat' salfetkoj zabryzgannye ochki. Mne
chut'  ne  stalo  ego zhal', no tut on prodolzhil svoj  monolog.). Esli zhe  vse
obojdetsya, i rebenok roditsya na svet, to, v sluchae va-shego uspeha,  on budet
neschastnym rebenkom, kak lyuboj, rastushchij bez otca.  YA  ne zhelayu svoemu vnuku
ili vnuchke takoj sud'by i sdelayu vse, chto v moih silah, chtoby etogo ne bylo.
A vy  dazhe priblizitel'no  ne predstavlyaete, kak  daleko  pro-stirayutsya  moi
vozmozhnosti..."
     "Pochemu zhe? Vy  popytaetes' cherez znakomyh psihiatrov upryatat'  menya  v
suma-sshedshij dom, natravit' na menya svoih blagodarnyh klientov iz ugolovnogo
mira, nakonec, napakostit'  mne s kar'eroj, tak?"  "Vy gorazdo umnee,  Tanya,
chem polagaet Feliks..."
     "Nu, ya dostatochno umna i dlya togo, chtoby ponyat' raznicu  mezhdu tem, chto
dejst-vitel'no  dumaet i rasskazal vam Feliks i tem, chto vy emu prisobachili.
No i so-toj  doli pravdy  v vashem vran'e  dostatochno... Itak, chego zhe  vy ot
menya  hotite, Semen Borisovich?" "Sejchas, -- on vzglyanul  na massivnye zolotye
chasy, -- moya sup-ruga kak raz beseduet o tom zhe s Feliksom. YA nadeyus', chto on
pojmet  ee tak  zhe  horosho,  kak vy  menya. YA  gotov oplatit'..."  "Skol'ko?"
"CHto?.." "Skol'ko,  po  vashemu,  stoit  vash  zyat'?"  "YA  gotov oplatit'  vash
obratnyj  proezd  do Vladivos-toka,  esli  versiya o vashej  komandirovke... i
uchityvaya, chto vasha mama..." "S uma vy  soshli, tak dorogo! Oficiantka! S menya
za   vse,  isklyuchaya  tri  kopejki.  Ostal'noe  --  s  etogo  respektabel'nogo
grazhdanina. |to i est' istinnaya cena ego zyatya Feliksa..."


     Feliks:
     Nakanune  etogo  uzhina  s  Tanej   moj  neunyvayushchij   test'   s  horosho
prochishchennymi vchera ushami byl v samom boevom nastroenii.
     "YA sam sdelayu to, chto sobiralis' sdelat' vchera vy, Sonechka, -- skazal on
mame, sidyashchej  s polotencem  na golove za stolom. Boguny  i  Dashkovskie,  ne
schitaya  za-pershegosya  papy,  vyrabatyvali  plan voennyh dejstvij. -- I uveryayu
vas, chto by vy vchera ni zadumali, so mnoj "miledi" pridetsya mnogo  huzhe... YA
vovse ne isklyuchayu,  chto posle nashego razgovora ona nadolgo sostavit kompaniyu
svoemu papashe v bol'nice Kashchenko!"
     "Ubejte ee, Semen Borisovich, --  zhalkim golosom skazala  mama. -- U  menya
uzhe sil net... Feliks, pojmi, net  inogo puti izbavit'sya ot  "miledi", krome
kak otrubit'  ej golovu.  Vspomni d'Artan'yana.  Ona podsylala k  nemu ubijc,
otravila ego voz-lyublennuyu, no pered  kazn'yu smela  vzyvat'  k pamyati ob  ih
telesnoj  blizosti.  Tvoyu Tat'yanu  ne zrya  tak prozvali! Ona tochno takaya zhe.
Posmotri na papu.  Okoldovala i  tut  zhe  vygnala  kak sobaku, bez malejshego
sozhaleniya. Hotya on ee spas ot smerti..."
     "Ot... smerti? -- poholodel ya. -- Tak eto byla vse-taki ne simulyaciya?"
     "Kak  tol'ko ya  uznala, kakimi  ona pol'zuetsya  lekarstvami, --  holodno
skazala Dina, -- ya ponyala,  chto vchera oshiblas'. Pri  zabolevanii, ot kotorogo
ee vchera lechil Il'ya  Arnol'dovich, zrachki reagiruyut neadekvatno.  Esli by ona
ne poluchila svoi tab-letki  vovremya,  my  by  vyzvali skoruyu  pomoshch'  k  uzhe
beznadezhnoj..."
     "Idi,  Semochka, -- skazala i dobraya |sfir' Vadimovna. -- I ne stesnyajsya s
nej.  |lla prava,  ni odna  sem'ya ne smozhet  chuvstvovat' sebya spokojno, poka
takaya hishchnica hodit na vole..."
     Vdohnovlennyj doveriem naroda, advokat pokinul  obescheshchennyj dom, vesko
ska-zav  na proshchanie: "YA, v svoyu  ochered',  nadeyus' na vas, Sonya. Esli vy ne
ubedite Feliksa zabyt' o "miledi", vse moi usiliya budut tshchetny...  Dazhe esli
ya ee se-godnya ub'yu, no ona ostanetsya v ego serdce, pokoya nam ne budet..."
     I mama vstala na  svoyu vahtu s  takim zhe vdohnoveniem, s kakim moya teshcha
is-polnyala solo na skripke v koncerte Paganini.
     Nado  skazat', chto tonkoe  znanie natury  svoego syna  tak blistatel'no
sochetalos'  s obstoyatel'stvami  proshlogo vechera,  chto  ya  lyubil  "miledi"  k
momentu vozvrashcheniya testya nichut' ne bol'she, chem vse prochie v moej sem'e.
     Kak zhe nam legko, ne umeya inache ob®yasnit' sebe sobstvennuyu  podlost'  i
preda-tel'stvo, najti i vinovnika, i obstoyatel'stva! Perechityvaya eti stroki,
mne segodnya hochetsya samogo sebya pridushit' za  mahrovoe  licemerie, s kakim ya
togda nemedlenno vypisyval indul'genciyu Feliksu i obvinenie vsem prochim...
     Semen Borisovich  dolgo  snimal  kaloshi  i otfyrkivalsya  v  prihozhej, ne
reshayas'  vojti. Vsya stolovaya s napryazheniem zhdala  narodnogo  mstitelya vokrug
nakrytogo  k obedu stola.  Vojdya, on  poter ruki  i fal'shivo bodrym go-losom
skazal: "Vse v poryadke. YA ee obezvredil!"
     "Ona poteryala soznanie? -- sprosila Dina,  podozritel'no glyadya na horosho
zna-komogo ej professionala. -- Ty uveren, chto ej ne okazhut pomoshch'?"
     "Nu,  zachem  zhe  tak svirepo,  Dinochka? -- smeshalsya  on.  --  Ona molodaya
cvetushchaya zhenshchina, a ty davala klyatvu Gippokrata... ne stranno li?"
     "Ona i ego ohmurila, -- prostonala mama. -- Eshche odin!"
     "Nichego podobnogo, -- otchayanno zashchishchalsya Semen Borisovich. --  naprotiv, ya
ej prigrozil, chto moi podzashchitnye mogut eyu zanyat'sya, a znakomye  psihiatry --
postavit' ej neblagopriyatnyj diagnoz, esli ona ne ostavit nas vseh  v pokoe.
Ona ochen' umnaya devushka i..."
     "I krasivaya? --  zarychala  Dina, kotoruyu  vchera  slovno  podmenili.  -- YA
pomnyu,   papa,  klyatvu  Gippokrata  i   ya   gotova  lechit'  Smirnovu.  No  v
psihiatricheskoj ili tyuremnoj  bol'nice. Na svobode zhe prestupnikam okazyvaet
pomoshch' tol'ko pre-stupnyj vrach!"
     No  ya  uzhe ne  pridal etim  slovam nikakogo znacheniya. Zaryazhennyj mamoj,
oskorb-lennyj unizheniem otca, namerenno soblaznennogo i  grubo otbroshennogo,
ya  nena-videl  Tanyu  tak,  kak  mozhno  nenavidet'  tol'ko  nekogda  lyubimogo
cheloveka, s ci-nizmom predavshego iskrennyuyu lyubov'.
     Shvativ svoj plashch, ya vyskochil pod tu zhe beskonechnuyu moros'.


     Feliks:
     I snova razdalis' tri rezkih  zvonka  za  gryaznoj dver'yu  s razodrannoj
obivkoj.
     Na poroge stoyala Tanya s sinimi iskrami iz glaz i  drozhashchimi gubami. Ona
molcha postoronilas'. My okazalis' na  kuhne, v kotoruyu odnovremenno voshli ee
zhutkaya mama i ne menee bezobraznyj nevysokij starik s  goryashchimi lyubopytstvom
slezya-shchimisya  glazkami na  morshchinistoj  seroj fizionomii.  Na ego zasalennom
pidzhake siyali ordena i medali.
     "Nam nado pogovorit', Tanya", -- skazal ya.
     "Ty chto, sobiraesh'sya... drat'sya so mnoj?"  -- vspomnil ya.  "Ne isklyuchayu,
Fel'ka. I boyus', chto nasmert'.  I pust' tebya ne  udivit, esli my rasstanemsya
vragami, kak predskazala ta cyganka."
     "Govori",  --  v glazah ee  mel'knulo takoe, chto ya vpervye  oshchutil zapah
sobstvennoj krovi i strah smerti.
     "No...  ne zdes'  zhe!" -- smeshalsya ya, osoznav, nakonec, vsyu nesuraznost'
moej roli v etom akte proklyatoj dramy moej zhizni.
     "Net  zdes', -- tryahnula ona siyayushchimi zolotistymi lokonami. -- Nepremenno
zdes'  i sejchas!  Arbitrom  budet  moj  lyubimyj  sosed. On  veteran  oborony
Leningrada i  nechelovecheski  dobryj starik. Vpolne dostojnaya  auditoriya  dlya
nashego s toboj ob®yasneniya v lyubvi."
     "Kak tebe  ugodno... So  mnoj govorila moya mama..." -- nachal ya yavno ne s
togo, chto mo-glo nas hot' kak-to primirit'.
     "Ser'ezno?" -- snova nakalila ona menya nevyrazimo prezritel'nym tonom.
     "Ne figlyarnichaj, -- rassvirepel  ya, osoznavaya,  chto idet kurazh  nad moej
sem'ej i nakachivaya sebya sluhami  ob antisemitizme  Tani.  -- Ty i tak edva ne
svela ee v mogilu."
     "A,  tak  ona govorila s toboj uzhe iz  mogily?  --  ozhivilas'  "miledi",
skriviv svoi  yarkie  guby  --  Net?  A  ya-to dumala,  chto  hot' odna novost'.
Dal'she."
     "Delo  gorazdo ser'eznee, chem ty dumaesh',  -- s ugrozoj  prodolzhal  ya. --
Delo ne v  moih ili tvoih rodnyh. Delo vo  mne lichno. YA prishel tebe skazat',
chto ya  ponyal moyu oshibku... chto  ya sam v tebe  gluboko razocharovan...  Ty  ne
prosto obmanula  me-nya, ty napala  na samogo  lyubimogo mnoyu cheloveka, na moyu
mat'... Kotoraya, v otlichie ot etoj vzdornoj osoby..."
     "Von toj?" -- pokazala ona na okamenevshuyu v dveryah svoyu mamu.
     "Estestvenno... -- zarychal ya. -- Kotoraya ne stoit..."
     "Minutku! -- podnyala ona ruku, motnuv volosami,  slovno otgonyaya kakuyu-to
mysl'. --  Savelij  Kuz'mich, --  zvonko  kriknula  ona sosedu.  -- Kak otvechaet
uvazhayushchij sebya frontovik na oskorblenie svoego edinstvennogo druga?"
     "Po  morde,  kak zhe eshche, -- zakipel veteran, bokom priblizhayas' k  nam. --
Vot ya emu kak sejchas..."
     "Vam eshche ruki marat'. YA sama!"
     Iz moih  glaz posypalis'  iskry.  YA  kak-to  ne zhdal vse-taki, chto  ona
posmeet menya bit', tem bolee pri vseh,  i  poluchil takuyu poshchechinu, chto srazu
pochuvstvoval vo rtu solenyj vkus krovi i ee zapah v nosu.  Mgnovenno vspuhla
i  onemela  verhnyaya guba.  "|to  tebe  za  mamu!" -- pod vizg blednoj zhenshchiny
kriknula  Tanya. Ne uspel ya chto-to  soobrazit', kak  vtoraya poshchechina edva  ne
sbila menya  s nog, otbrosiv  na gryaznuyu  lipkuyu  plitu, za kotoruyu  ya  chudom
ucepilsya, oshchushchaya,  chto teper' bystro  zaplyvaet  levyj glaz. "A eto za  tvoi
otkroveniya... -- edva slyshno skazala ona, kogda ya vypryamilsya. -- A teper'..."
     "Tanya!  -- dogadalsya ya, nakonec,  stavit' bloki.  -- Prekrati, a to ya dam
sdachi..."
     "Esli on tebya udarit, -- zakrichal fal'cetom sosed, toroplivo rasstegivaya
pidzhak  i dostavaya chto-to  iz-za poyasa, -- ya  zh  ego pryam na  meste  nasmert'
zastrelyu so  svo-ego  imennogo "val'tera". YA  ne  zabyl ego zaryadit'!..  Vot
tol'ko ya schas predohra-nitel' i..."
     "Ty  pozhaleesh',  --  siganul  ya  za  dver'.  --  Oh,  kak  ty  pozhaleesh',
Smirnova!.."
     "Tanechka,  --  uspel  uslyshat'  ya. --  Ty nastoyashchaya leningradka! Tak  ih,
fashistov! My im ne bezzashchitnye araby, nas ne zapugaesh'..."
     "|kij vy  nablyudatel'nyj, -- ehidno otvetila moya vozlyublennaya. --  Tol'ko
chelo-vek  voshel, a  vy  uzhe  ego  naciyu  dostoverno  znaete.  Sam-to  ne  iz
dobren'kih." "Ta-nyushechka, -- plakala ee mama. -- Da on zhe angel po sravneniyu s
tvoim... On zhe tol'ko kota zhiv'em svaril. Kota, a ne zhivogo cheloveka!.."


     Komu i zachem varit' kota? -- pochemu-to tol'ko i dumal  ya v taksi na puti
domoj, bez konca  prikladyvaya platok k  gubam  i  k nosu, unimaya krov'. -- I,
glavnoe, pochemu zhiv'em?..
     Poyavlyat'sya v takom vide doma bylo nemyslenno!
     "Podozhdite, -- proshepelyavil ya taksistu. -- K Petropavlovke, pozhalujsta."
     Na plyazhe u ravelinov bylo sovershenno bezlyudno v takoj veter i dozhd',  a
ledya-naya nevskaya voda kak nel'zya luchshe  podhodila  dlya  vosstanovleniya  moej
bitoj, na-konec,  zhidovskoj,  mordy,  o chem  tshchetno mechtal Dima Vodolazov  i
mnogie-mnogie drugie,  pomnivshie  do sih por umenie evreya postoyat'  za  svoyu
chest'.
     No tut bylo nechto drugoe... CHem-chem, a moej chest'yu v etoj situacii i ne
pahlo!
     Ne sovsem osoznavaya, chto ya delayu, ya ne stal prikladyvat' k gubam i nosu
mokryj platok, kak sobiralsya, a razdelsya i v semejnyh trusah voshel v ledyanoe
sil'noe  techenie  u  zelenogo   i  skol'zkogo   ot   vodoroslej  derevyannogo
bar'erchika. Neva tut zhe zhadno podhvatila menya i ponesla k Tuchkovu mostu.
     Vot my  i  podralis' nasmert', Tajka,  podumal ya v polnom  opustoshenii,
bezu-chastno  glyadya,  kak  stremitel'no  nesutsya  mimo  odetye  kamnem  bashni
kreposti.
     CHernaya  voda  vdrug  krutanula  moe  telo.  CHto-to  shvatilo za  nogi i
potyanulo  v  puchi-nu. Osoznav, chto malejshee  promedlenie ne ostavit  mne  ni
odnogo shansa na spase-nie, tak kak na Strelke nachinalis' vodovoroty, opasnye
dazhe dlya  lodok,  ya napryag vse svoi sily  i  poplyl  k beregu, okazavshis' na
plyazhe  metrah v trehstah  ot moej v besporyadke sbroshennoj odezhdy. Molya Boga,
chtoby ee  tam ne ukrali i  sgibayas' vdvoe ot pronizyvayushchej drozhi, ya probezhal
mimo celuyushchejsya pod gribkom pa-rochki, chem-to pohozhej na nas s Tanej.
     "Ne  perevelis' eshche morzhi v Zemle russkoj,  --  zasmeyalas'  devushka  mne
vsled, a  paren' dobavil: --  |j, psih,  kogda  odenesh'sya, vernis', u nas tut
chut' "starki" ostalos'..."
     Odezhda okazalas' na meste, hotya nad nej uzhe sklonilsya pomyatyj muzhchina s
avos'-koj, zapolnennoj pustymi butylkami. Uvidev menya, on tyazhelo vzdohnul  i
poplel-sya vdol' po plyazhu, vyglyadyvaya druguyu dobychu.
     Menya tryaslo, a na dushe bylo tak merzko, chto ya dejstvitel'no  pospeshil k
paroch-ke. Oni uzhe sami shli mne navstrechu.
     "YA  zhe  tebe  skazala,  Sergo,  --   siyala  naivnymi   golubymi  glazami
simpatichnaya  krug-lolicaya  blondinka,  --  chto  za  vodkoj  na  halyavu  lyuboj
vernetsya."
     "Spravish'sya? -- ulybalsya pohozhij na menya  paren',  govorivshij  s  legkim
kavkaz-skim akcentom. --  A to polstakana i nesti  domoj nezachem, i vybrosit'
zhalko."
     Devushka dostala iz sumochki granenyj stakan so sledami pomady na krayah i
pep-lom na dne,  a  paren'  plesnul  tuda chut'  ne tri  chetverti emkosti.  YA
bukval'no  vy-hvatil stakan onemevshimi ot holoda  pal'cami  i  podnes  ego k
razbitym gubam. Steklo zazvenelo o zuby, ranki tut zhe zagorelis' bol'yu.
     "Takoj  prilichnyj molodoj chelovek,  s takoj nesravnennoj figuroj  i uzhe
alkash, -- hohotala blondinka. -- Sergo, vot tak  budet s kazhdym, kto ne brosit
pit' i ku-rit'!"
     "Kto tebya bol'no  pobil, dorogoj?  --  Sergo zaglyanul  mne v lico takimi
dobrymi  glazami, chto, k svoemu pozoru i smyateniyu, ya zaplakal, obnyav  ego za
sheyu i tknuv-shis' licom  v plecho.  -- Ne  plach'.  Vse  projdet. Bud' muzhchinoj.
Znaesh', skol'ko menya bili, da? A ya nikogda ne plakal.  Muzhchina dolzhen  umet'
proigryvat', da?"
     "Mozhno ya vam vse rasskazhu? -- myal ya svoj okrovavlennyj platok. Sergo tut
zhe brezglivo otbrosil  ego  na  pesok i  dostal iz nagrudnogo karmana  svoj,
otglazhen-nyj  i nakrahmalennyj.  YA uvidel, chto  pod plashchom  na  nem  frak  s
galstukom-babochkoj.  -- Vy... pryamo iz ZAGSa?  -- dogadalsya ya,  zametiv i  pod
plashchom u  devushki beloe dlinnoe plat'e. -- Pozdravlyayu. Menya zovut Feliks, vas
Sergo, a vas?"
     "Ona u  menya  Zinochka, Zinulya! -- stal  ee celovat' Sergo.  -- YA  zhivu  v
Gagrah, a ona  v  Sverdlovske. Tak oni  govoryat,  chto nado raspisyvat'sya ili
tam,  ili  tam. YA im den'gi daval. Mnogo  deneg, ne berut. Togda  my  nadeli
svadebnye  naryady  i  poshli v  cerkov', kak ee, Zina?" "Spaso-Preobrazhenskij
sobor..."  "Nas  tut  zhe zarege-strirovali.  Teper'  my  bol'she  ne verim  v
Sovetskuyu vlast', a  verim  v  Boga! Pravda luchshe?" "Tak vy poznakomilis'  v
Leningrade?" "CHto znachit, poznako-milis', dorogoj? Nashli svoe schast'e."
     "Vy  zhe  raznyh nacional'nostej."  "Ee  nacional'nost'  --  moya  lyubimaya
zhenshchina,  ponimaesh'!"  "A esli  tvoi  roditeli budut protiv?"  "U nas  etogo
nikogda  ne byvaet. Esli  muzhchina polyubil  zhenshchinu,  to ee  polyubili vse ego
rodstvenniki  i  druz'ya,  da?" "No  ona  dolzhna pri  etom  stat'  armyankoj?"
"Slushaj. YA  tebya  proshchayu  tol'ko potomu, chto ty glupyj,  kak  vse russkie! YA
gruzin, a ne, -- skrivil on guby, -- armyanin, dorogoj. A Zinochka  mozhet  stat'
gruzinkoj ili  ostat'sya  russkoj,  no  tol'ko ne armyankoj  ili,  Bozhe upasi,
abhazkoj."
     "CHego by  eto ya vdrug  stala abhazkoj, -- podmignula mne Zinochka, igrivo
naduv  pryamo  Taniny  gubki,  --   esli  moj  muzh  gruzin!"  "A  tvoi,  Zina,
roditeli?.." "Oj, da oni  prosto schastlivy!  Oni zhe znayut, chto  vse  gruziny
bogatye.  Kogda  ya im dala telegrammu,  to oni  tut  zhe pozdravili: hot' ty,
govoryat,  zazhivesh'  po-cheloveche-ski. A kogda  uvidyat Sergo, voobshche obaldeyut.
Hotya ty,  Feliks, nichut' ne  huzhe. I  tozhe,  vrode...  nerusskij?"  "Ty kto,
dorogoj? -- nastorozhilsya Sergo. -- Ty... ne abhazec li?" "YA -- evrej. Rodilsya i
zhil v  Sevastopole, sejchas zhivu v Leningrade, a otlichat' odnih kavkazcev  ot
drugih voobshche ne umeyu."
     "Durak ty, a ne evrej, -- s oblegcheniem  zasmeyalsya Sergo. -- Evrej dolzhen
zhit' v svoej strane i  bit' svoih vragov, a  ne zhit' v chuzhoj strane, kotoraya
etim vragam pomogaet bit' evreev! Znaesh'  skol'ko moih druzej-evreev  sejchas
sluzhat v CAHALe?" "Gde-gde?"  "YA zhe govoryu -- durak, prosti, dorogoj! V Armii
oborony Izrailya. Kogda  my poluchim takuyu zhe nezavisimost', kak  vash Izrail',
ni odin abhazec..."
     "A vy, Zina, chto po etomu povodu dumaete? -- ot holodnoj  vody i vypitoj
vodki  u  menya onemeli  razbitye guby,  perestalo  goret' lico  i  podnyalos'
nastroenie.  -- Znaete  chto, --  dobavil ya, ne  dozhidayas' otveta,  --  tut est'
otlichnyj restoran-pop-lavok na Kronverkskoj naberezhnoj.  YA  priglashayu." "A ya
plachu, --  podhvatil  Sergo. -- Ty nebos'  inzhener,  dorogoj?.." "Ne nado menya
unizhat', -- pomorshchilsya ya, vspom-niv "shutochku" Tani. -- Esli ya priglashayu,  to ya
zhe i plachu."
     "Evrei tozhe bogatye,  -- rezyumirovala uralochka. -- Vse nerusskie bogatye.
Pust' platit.  YA opyat' zamerzla, a v gostinicu  idti ne hochetsya. |ti svolochi
ne priznayut cerkovnogo braka, i Serezhku so mnoj ne puskayut. I menya  s  nim v
ego gostinicu."
     "Togda vot chto, --  zagorelsya ya. -- Poedemte  pryamo  ko mne!  Restoran  --
vecherom.  Ili zavtra, a poka k  nam. Vy dazhe  ne  predstavlyaete, kak vy menya
vyruchite, esli sego-dnya, sejchas pojdete so mnoj!" "Pochemu ne predstavlyaem? --
ochen' ser'ezno  skazala  Zina. --  YA  zhe srazu skazala,  chto von, mol, paren'
topit'sya  poshel,  pravda,  Sergo?  Ty   eshche   skazal,   chto   dlya  etogo  ne
razdevayutsya..."


     Feliks:
     Ne peredat', kakoe bylo lico u moej mamy,  kogda ona otkryla nam dver'.
Na poroge  stoyal ee p'yanyj syn s razbitoj guboj i fonarem pod glazom. K tomu
zhe, s devkoj, podozritel'no pohozhej na "miledi". No eshche huzhe ej stalo, kogda
ona priglyadelas' i reshila,  chto pered nej vse-taki ne eta, a znachit ona sama
soshla s uma. Tol'ko poceluj  maminoj ruki elegantnym Sergo  postavil  vse na
mesto.
     Prisutstvie novyh  lyudej bylo kak nel'zya kstati! Ono  izbavilo menya  ot
ras-sprosov, hotya moj vspuhshij rot, zaplyvshij glaz i sledy krovi na galstuke
govo-rili  o  neshutochnyh  sobytiyah  na Drovyanoj.  Mama tut zhe  vklyuchila svoe
"dinamo" i metalas' vmeste s teshchej v podgotovke druzheskogo obeda.
     Semen   Borisovich   proyavlyal  chudesa  obayaniya,  hotya  svadebnoe  plat'e
blondinki za nashim stolom podcherkivalo prodolzhenie fantasmagorii, nachavshejsya
s  poyavle-niem  Tani.  Dina dazhe  bez konca  protirala glaza, glyadya  na  tak
pohozhego na menya Sergo ryadom s tak pohozhej na Tanyu uralochkoj.
     YA zhe ne mog pit' -- razbolelis' guby. Dina  trevozhno poglyadyvala na menya
s  takoj  lyubov'yu,  chto  mne  bylo  bol'no  i  dumat'  o  vcherashnej  scene v
vahterskoj. Da  i vse my byli izmuchennye i prishiblennye posle sokrushitel'noj
ataki "miledi".
     Tut na zapah blondinki yavilsya  i "ranetyj v zhopu orel", kak vyrazilsya o
sebe  vche-ra vecherom papa.  Uvidev  szadi Zinu v  svadebnom plat'e u  nas za
stolom,  on  sovsem  bylo obaldel i glupo  prosiyal,  no potom  prishchurilsya  i
prilozhilsya k  ruchke  oche-rednoj  krasotki  na ego beskonechnom  romanticheskom
puti.
     Vid u nego byl takoj zhe oprokinutyj,  kak i u ostal'nyh, a potomu umnyj
Sergo uvlek menya na  balkon, vse porassprosil, bez konca vozvrashchayas' k stolu
za vy-pivkoj i zakuskoj dlya nas oboih.
     A v gostinoj chirikala nakormlennaya maminymi udivitel'nymi raznosolami i
obogretaya vseobshchim vnimaniem sovershenno schastlivaya Zinochka. S Dinoj ona byla
uzhe na "ty", a k impozantnomu polkovniku,  "chudom"  okazavshemusya ryadom,  uzhe
zhalas'  tozhe  ne  slaboj  grud'yu. I  voobshche, esli by  ne  Sergo, to dlya mamy
nas-tupilo  by vtoroe  prishestvie  russkogo chuda v otdel'no vzyatuyu evrejskuyu
sem'yu. Vprochem, k Zine ona otnosilas' s podcherknutoj teplotoj. CHuzhaya nosha ne
tyanet.
     "Prosti,  dorogoj,  -- rezyumiroval Sergo moi p'yanye  otkroveniya,  --  no,
po-moemu,  vy  vse vyglyadite v etoj istorii ne luchshim obrazom. I ty v pervuyu
ochered'. Nastoyashchaya lyubov' --  eto kak... rozhdenie na svet Bozhij -- byvaet raz.
Ee nado berech', kak svoyu edinstvennuyu  zhizn'. Esli ty etogo ne chuvstvuesh'  k
svoej Tane, to ne nado bylo i  vozvrashat'sya k starym otnosheniyam. Zachem ty ee
obnimal  i celoval? Vy zhe s nej ploho rasstalis', da?  Nu  i vstretil  by ee
oficial'no.  Muzhchina dolzhen sderzhivat'  svoi  chuvstva.  A  esli uzh  ne  smog
sderzhat',  to   znachit  tvoya  lyubov'  sovsem  ne   ostyla,  a  tvoya  Dina  --
boleutolyayushchee  sredstvo, a ne  lekarstvo, tak?  Prosti, dorogoj,  no tut vse
vinovaty, krome Tani. Zachem ras-trepal  o svoih  postel'nyh  tajnah? A  esli
yazyk ne znal  uderzhu, to zachem vedesh' sebya tak, kak  esli by  ne  rastrepal?
Vinovatyh  b'yut.  A  uzh govorit', chto Tanya an-tisemitka posle togo,  chto  ty
uznal o ee povedenii na mitinge... Za eto ya by tebe sam eshche raz mordu nabil,
kaco... No ya tvoj gost' i vsegda  druzhil s evreyami, hot'  ne vsegda oni veli
sebya so  mnoj poryadochno.  CHto delat'?  U kazhdoj  nacii svoj  harakter,  a ot
nacional'nogo haraktera -- svoya sud'ba."
     "Kem ty rabotaesh', Sergo?" "Prostoj  inzhener, -- so smehom tknul on menya
pal'-cem v zhivot. -- Okonchil Gruzinskij politehnicheskij.  Horosho  govoryu, da?
Dlya tebya vse gruziny  --  pryamo s rynka? A u nas, mezhdu prochim, samyj vysokij
pro-cent  lyudej s vysshim  obrazovaniem, a  nashi zhenshchiny  -- samye  umnye.  No
russkie  -- samye krasivye!" "Vot tut nashi  vkusy soshlis', -- gor'ko ulybnulsya
ya, prikladyvaya k gubam ego platok. -- K sozhaleniyu..."


     Tanya:
     My  s mamoj podoshli k prudam,  za kotorymi vidnelis'  korpusa  bol'nicy
imeni Kashchenko.  Otec  vstretil  nas  v  odnoj iz  besedok  --  ochen' vysokij,
neestestvenno hudoj,  zhelto-blednyj,  no  ego  golubye  glaza  segodnya  byli
udivitel'no yasnye.
     "YA hochu, dochurka,  chtoby ty poznakomilas'  v  Gel'mutom  Kurtovichem,  --
skazal on srazu posle pervogo privetstviya. -- |to nash novyj zavotdeleniem. On
chistokrov-nyj  russkij  nemec  i  umnejshij chelovek." "On  nadeetsya  na  tvoe
vyzdorovlenie? -- vykriknula ya nikogda ne ostavlyavshuyu menya bezumnuyu  nadezhdu.
--  Gde on, ya hochu s nim  nemedlenno pogovorit'." "Moe vyzdorovlenie? Vryad li.
Net-net. Kak vyso-kij professional, on na eto slabo nadeetsya. Rech' idet o...
tebe.  Nado  kak  mozhno  ran'she  popytat'sya  predotvratit'  povtorenie  moej
sud'by... Ty opisala mame  v  pis'me tvoi pristupy. U  menya nachinalos' tochno
tak zhe... YA nadeyus', chto eshche ne pozdno tebya spasti."
     "Horosho, -- poholodela  ya. -- Ne dopustim nasledstvennogo bezumiya v nashej
sem'e. Gde tvoj Gel'mut?" "On zhdet  nas u  sebya  doma."  "V Leningrade?" "Da
net. Tut, v Nikol'skom. Von v tom poselke medpersonala nashej bol'nicy."
     Gel'mut  Kurtovich byl pohozh skoree na evreya,  chem  na belokuruyu  bestiyu
german-skogo eposa. Govoril on tiho, bez konca pokashlivaya i posmeivayas'. Ego
mozhno  bylo  prinyat' za psiha  kuda skoree, chem menya ili dazhe papu. Razgovor
byl na balkone s vidom na el'nik  i ozero za nim. Nam nikto ne meshal -- mamoj
s  papoj zanyalas'  v gostinoj ego  glazastaya i  smeshlivaya zhena,  okazavshayasya
buharskoj evrejkoj.  Tam vzryvalsya  bez  konca ee  smeh,  slyshalis'  akkordy
pianino, hihika-nie moej mamy i skorogovorka papy. A my prosto razgovarivali
o moej zhizni.
     |tot  chelovek ne  zrya  poluchal svoyu zarplatu.  Kak  umelo,  taktichno  i
nenavyazchivo on vysprosil absolyutno vse, vklyuchaya sobytiya vserashnego dnya,  kak
tochno vse rezyu-miroval, kakie  udivitel'no metkie navodyashchie voprosy zadaval!
Pered nim mne bylo pochemu-to ne  stydno raskryt'  samye intimnye podrobnosti
moih otnoshe-nij s muzhchinami. Nakonec, on ostorozhno pohlopal menya po kolenu i
skazal:  "Vam rovnym schetom nichego ne grozit, Tanya, iz togo, chto sluchilos' s
vashim otcom. I znaete pochemu? Vy  seksual'no  raskovany.  Ostavajtes'  takoj
vsegda. Ego psihoz nachalsya eshche na fronte iz-za ostroj  toski po edinstvennoj
i lyubimoj zhene,  kotoroj on ne mog i pomyslit' hotya  by vremennuyu  zamenu. K
tomu zhe, on byl uveren  v amoral'nosti masturbacii, chto v korne protivorechit
medicinskim  poka-zaniyam dlya takih  strastnyh natur.  Vedite, Tanya, aktivnyj
obraz  polovoj zhizni,  ne  zaciklivajtes' na  odnom  patnere,  esli  on  vam
nedostupen. Vy  poteryali vchera  vashego  F., ili  uvereny, chto  poteryali. |to
nevazhno.  Ne  sozhalejte  o nem.  Kak  mozhno  ran'she  najdite  zamenu.  I  po
vozmozhnosti vedite  sebya  vpred' tak  zhe  re-shitel'no,  kak  do sih por i  v
lichnyh, i v  delovyh  otnosheniyah. Lyubaya sderzhan-nost', podavlenie emocij vam
protivopokazany. Hotya, povtoryayu,  ne  bol'she, chem  lyubomu  drugomu cheloveku.
Nasledstvennoj predraspolozhennosti  k  psihicheskomu  zabolevaniyu  ya u vas ne
nablyudayu."
     "A  papa? On  skazal, chto  vy, v  silu svoej  vysokoj  kvalifikacii, ne
nadeetes'  dazhe na  oblegchenie  v ego bolezni, ne to  chto na  vyzdorovlenie,
tak?" "Kak  ni  stranno,  slabaya  nadezhda  est'.  Esli  mne budet  pozvoleno
glavvrachom  provesti  s nim eksperiment  po meloterapii..." "Kakoj terapii?"
"Lechenie muzykoj. |to moe lichnoe izobretenie, no ono poka ne nashlo odobreniya
v minzdrave. Nedavno ya dokladyval etot metod na mezhdunarodnoj konferencii, i
shvejcarskij kollega menya goryacho podderzhal. Na-dnyah ya poluchil ot nego pis'mo,
chto on  osvaivaet moj metod s  udivitel'nymi rezul'tatami."  "Vy ne  shutite?
Kakoj  muzykoj?  Klas-sicheskoj  ili  sovremennoj?"  "Ne budu  vas  utruzhdat'
podrobnostyami. Poka zhe moya  Faina daet emu vrode  by prosto  uroki  igry  na
pianino. Ona u menya konchila v Sibiri konservatoriyu.  Ne skazhu, chto u Alekseya
Ivanovicha est'  muzykal'noe darovanie,  no v nashem dele eto  i ne vazhno. I ya
potihon'ku,  tak skazat',  podpo-l'no, ego gotovlyu k  eksperimentu. Konechno,
esli by u menya  byla apparatura, kotoroj pol'zuetsya moj kollega v SHvejcarii,
to  uzhe  mozhno  bylo by  podvesti  nekotorye itogi.  No i zhivoj  muzykoj  my
nadeemsya koe-chego dostich'."
     "Gel'mut..." "Prosto Gel'mut, Tanechka, --  otkrovenno lyubovalsya on mnoj.
--  Takaya zhenshchina  sposobna kogo  ugodno  vdohnovit' na lyuboj nauchnyj podvig."
"Tak vot  dlya  chego  vy  menya  ugovarivali  kul'tivirovat'  moyu  seksual'nuyu
raskovannost'! --  prishchurilas'  ya na nego.  --  Beregites',  ya  ved'  mogu  ne
poverit'  i  vsemu prochemu."  "Kak  ugodno,  --  buravchiki  ego  chernyh  glaz
besstrashno vyderzhali moj vzglyad. --  Ne v moih pravilah  uhodit' ot pikantnyh
priklyuchenij.  Tem bolee s  takoj prekra-snoj zhenshchinoj. No sejchas rech' ne obo
mne.  Ili,  esli  vam ugodno,  ne  tol'ko obo  mne. Vam  dejstvitel'no  nado
poskoree najti dostojnuyu zamenu F. Vy slishkom zaciklilis' ne prosto na  nem,
a na specifike vashego s nim obshcheniya. Ne razbi-vshi  yaica ne sdelaesh' yaichnicu.
Proby i oshibki, poka ne dostignete rezul'tata. Tol'ko v etom ya vizhu vash put'
k vyzdorovleniyu. Vprochem, povtoryayu,  psihicheski vy i tak  zdorovy, Tanya.  Vy
stradaete nervnym zabolevaniem,  ot kotorogo vam  propisali, na moj  vzglyad,
optimal'noe sredstvo. Vot i vse s vami, -- on podnyalsya iz svoego staromodnogo
pletenogo kresla. -- A s papoj dajte mne mesyac-dva. YA na-deyus' na uspeh. No --
emu  ni  slova." "I  mame?"  "|to  odno  i  to  zhe. |to  ne  para -- eto odno
sushchestvo..."
     "Gel'mut, milen'kij, -- vdrug skazala  ya. -- A mne  vy  mozhete  spravochku
dat',  samuyu  chto  ni  na  est'  solidnuyu,  chto  ya  proshla  u   vas   polnoe
psihiatricheskoe obsledo-vanie  i,  po  kompetentnejshemu zaklyucheniyu  bol'nicy
Kashchenko,  ya psihicheski  sovershenno zdorova."  "CHtoby  predotvratit'  intrigi
vashih vragov?" "Vot imen-no." "A pochemu by i net?"
     My  vernulis' v kvartiru, gde gremela muzyka  i  razdavalsya udivitel'no
chistyj golos Fainy. Gel'mut vypisal spravku na blanke i dazhe s zagotovlennoj
vprok gerbovoj pechat'yu, poceloval mne ruku, ostavayas' s nej chut' dol'she, chem
pozvo-lyali  pravila horoshego tona. My  vtroem  vyshli pod morosyashchij  holodnyj
dozhd', raskryli zonty i poshli k ozeru,  gde  v besedkah sideli bol'nye i  ih
neschastnye rodstvenniki...








     Tanya:
     Myagkij syroj veter s sil'nym zapahom morya duet so storony buhty Zolotoj
Rog  na pirs, gde ya  zhdu rejdovogo katera. Po nebu  rastekaetsya  vse tot  zhe
seryj mrach-nyj tuman, obvolakivaya  sopki  i  spuskayas' k vode.  On pogloshchaet
stroeniya i krany  rybnogo porta na toj  storone buhty,  klubitsya, kak  zhivoe
chudovishche.   Morem   uzhe  ne   pahnet.  Tyanet   tol'ko  zathlym  duhom  etogo
karatel'no-lagernogo tumana.
     Kater vynyrivaet uzhe iz ego seroj steny za zelenymi volnami, ryavkaet, s
tres-kom shvartuetsya. My, moryaki, ih zheny, rabochie, issledovateli, prygaem na
mok-ruyu palubu i rastekaemsya po sudnu. YA sazhus' na nosovuyu pochemu-to sadovuyu
ska-mejku, znaya po opytu,  chto pervaya zhe volna  pri vyhode  na otkrytyj rejd
menya ottuda sgonit. Ryadom  plyuhaetsya  vysokij  muzhchina v morskoj  furazhke  i
teplom  svitere pod kurtkoj  s kapyushonom. YA tozhe kutayus' v svoj plashch. V etom
gorode nikogda ne znaesh' utrom, kakoe vremya goda nastupit vecherom... Skazhem,
u menya  zudyat  snova sozhzhennye vchera na palyashchem solnce plechi, a mne  zyabko v
naryade, pri-godnom dlya oktyabrya v Leningrade.
     Muzhchina, iskosa  glyanuv na  menya,  dostaet  sigaretu:  "Ne vozrazhaete?"
"Radi Boga..." "A vam?" "Spasibo. Ne kuryu." "Na kakoe sudno?" "Tiksi." "I ya.
Mozhno  uznat' zachem?" "Vy, estestvenno,  kapitan?" "Sudovoj vrach." "A..." "A
pochemu  vy  reshili,  chto ya kapitan?"  "Vesu  bol'she dlya flirta." "Prohodu ne
dayut, a?"  "Ne dayut." "I  ya  ne  dam.  YA Mihail Arkad'evich,  a vy?" "Tat'yana
Alekseevna." "K komu, esli ne sekret?" "K  dedu." On udivlenno vsmatrivaetsya
v menya  i rasteryanno mor-gaet. "YA  iz CKB. U vas poleteli nasosy.  Menyayut na
nashem  zavode.  YA  proektiruyu  pod  nih  novyj  fundament."  "Ne  holodno  v
bosonozhkah?" "Tak ved' s utra bylo solnce."
     Kater,  mezhdu tem, vybiraetsya za mayak i vstupaet na  vneshnij rejd s ego
volnami. Poka terpimo,  tol'ko bryzgi. Vrach kurit,  chudom spasaya  ogonek  ot
letyashchej vodya-noj pyli. Iz-pod kapyushona svetyatsya serye navykate glaza. On mne
napominaet odnogo artista, i  ya muchitel'no vspominayu, v kakom fil'me on menya
zadel chem-to ochen' horoshim. Kater idet uzhe v sploshnom tumane. Nos sudna i to
edva viden.
     Bryzgi letyat  pryamo iz etogo  tumana, kotoryj  vdrug rezko temneet. |to
proglyady-vaet blestyashchij chernyj bort i uletayushchij to vverh, to  vniz zabortnyj
trap.
     "Tiksi",   --   ob®yavlyaet  po   radio  kapitan  katera.   --   Soblyudajte
ostorozhnost', tovarishchi."
     Na  nizhnej ploshchadke  zabortnogo  sudovogo  trapa stoyat dvoe  matrosov v
oranzhevyh  spasatel'nyh zhiletah.  Mezhdu trapom  i skol'zkoj  chernoj  nosovoj
ploshchadkoj katera, gde stolpilis' passazhiry, kipit zelenovataya voda v krosheve
beloj peny.  YA  stoyu pervoj, no  u menya  nehvataet  duhu prygnut'  nad  etoj
bezdnoj  mezhdu dvumya zheleznymi  bortami. Moj novyj znakomyj lovko ulavlivaet
moment, kogda trap proletaet mimo,  reshitel'no podnimaet  menya  pod  myshki i
kidaet  k podhvativsh-im za  ruki matrosam,  a pri sleduyushchem prolete ploshchadki
katera na volne mimo uzhe nepodvizhnogo dlya menya trapa smelo prygaet sam.
     Starmeh, imenuemyj na sudah pochemu-to "dedom",  uzhe  vstrechaet menya  na
verhnej ploshchadke trapa.  "My uhodim na troe  sutok na  hodovye ispytaniya,  --
ob®yavlyaet  on.  --  Esli vy ne vozrazhaete, to  vam budet predostavlena  kayuta
locmana." "Ne voz-razhayu." "My nemedlenno  radiruem  vam  domoj, chtoby tam ne
volnovalis'. So-obshchite nomer vashego telefona." "Ne nado..."
     Domoj? Gospodi, gde tam moj dom i komu za menya volnovat'sya, hot' voobshche
nikogda i  nigde bol'she ya ne poyavlyus'... Razve chto mama  skazhet, chto  vot ej
snova v zhizni ne povezlo. I privychno poplachet.
     YA tut zhe  poluchayu  klyuch i  speshu po  trapam na  samyj verh, na  uroven'
shturmanskoj rubki.  Hot'  na  tri dlya  -- otdel'noe zhil'e,  da  eshche v  kayute!
Prelest' eti  kayuty na  gruzovyh  sudah. Myagkij  svet,  uyutnaya drozh' paluby,
ograzhdayushchie kojku shtorki, zerkalo, umyval'nik, krohotnaya dushevaya s tualetom.
Vse kak doma. Dazhe slepoe ot tumana okno ne tak besit.
     YA  raskryvayu  svoyu  sumku,  pereodevayus'  v kombinezon,  beru  fonarik,
ruletku,  bloknot,  spuskayus'  s  "dedom"  v  mashinnoe otdelenie, prohozhu  v
pomeshchenie moih nasosov  i nachinayu srisovyvat'  nabor, truboprovody,  kabeli,
chtoby  rabochie  mog-li po  moim eskizam tut zhe svarit'  novye  fundamenty  i
vmesto staryh operati-vno postavit' uzhe dostavlennye novye agregaty. Obychnaya
rabota. Postepenno pokryvayus' gryaz'yu i mashinnym maslom.
     Posle vzvolnovavshej menya  vstrechi na  katere  vo  mne prosypaetsya takoj
zverskij  appetit  i tak  burchit  v  zhivote, chto ostaetsya  tol'ko radovat'sya
svoemu  odinochest-vu.  Bez konca poglyadyvayu na chasy i pryamo vizhu pered soboj
kastryulyu, oshchushchaya zapah para iz nee -- navaristogo, krasnogo  borshcha... Ili tam
harcho...  Uhi, lapshevo-go supa.  A potom,  Gospodi!...  Gulyash  ili  makarony
po-flotski.  Da  chto  ugodno,  ya pryamo istekayu  slyunoj  v etom dushnom  syrom
polumrake s ostrym zapahom solyar-ki. Skorej  by za  stol  v kayut-kompanii! I
pust'  podadut  hot' chto-nibud'. Na  sudah vse kazhetsya udivitel'no vkusnymi,
osobenno hleb pryamo iz bortovoj pekar-ni, predstavlyaete?
     Nakonec,  eti proklyatye zakoldovannye strelki  perepolzli kuda nado.  YA
lechu vverh po trapam. Uzhe pochti  ne zamechayu, kak vse na menya oglyadyvayutsya. V
kayute pospeshno snimayu  kombenizon, rabochee  bel'e i  stanovlyus' pod dush.  Ot
rezhushchih sil'nym naporom struj est' hochetsya eshche sil'nee. No nado smyt' s sebya
vse  tryum-nye zapahi. Esli ya vstrechu etogo  Mihal-Arkad'icha, nado ne  prosto
vyglyadet', no i pahnut' zhenshchinoj. Ne mozhet zhe on ne pridti uzhinat', verno?
     I  tut, o  schast'e! stuk  v  dver'. Ostorozhnyj, yavno  ko  mne. I  ya uzhe
chuvstvuyu -- on tam... Teper' nado srazu idti s glavnyh kozyrej, Tat'yana!..
     YA vyglyadyvayu  v koridor, prikryvayas'  polotencem. I dejstvitel'no  vizhu
sudo-vogo vracha, uzhe v beloj sorochke s galstukom i bez romanticheskoj morskoj
furazh-ki pod kapyushonom. On ochen' milo otpryanul, uvidev vblizi golye plechi, s
tihim "Prostite..."
     Schas... ya tebya proshchu, derzhis' za vozduh!
     "CHto vam?"  -- "nechayanno" ronyayu ya do  poyasa polotence,  neskol'ko sekund
lovlyu ego i, tol'ko dav na sebya naglyadet'sya, pospeshno skromno zakutyvayus' po
gorlo.  U  ne-go, konechno zhe, dyhanie ostanavlivaetsya i glaza lezut na  lob,
sami ponimaete -- pered  moimi-to, plesnuvshimi beliznoj na fone zagara... Eshche
v  kaplyah ot  dusha! Plyus  umelo razygrannoe smushchenie: "Bozhe...  izvinite..."
"YA...  ya  hotel provodit'  vas na  uzhin."  "Podozhdite  minutku...  YA  tol'ko
odenus'."
     Vot uzh kogo mne  nel'zya  upustit' ili spugnut'! Nu, pryamo simpatyaga pri
svoem smyatenii. V  zhizni nikto mne  tak ne  nravilsya.  Myagkaya svetlaya gustaya
shevelyura, otlichnaya figura, zastenchivaya ulybka, a glaza, tak voobshche ne  o chem
govorit'! Tak i l'etsya iz nih myagkij laskovyj svet. I na polgolovy vyshe dazhe
menya. Ne paren', a predel mechty... Nichego, kozyrej u Tani polnaya koloda.
     "Zahodite.  YA gotova."  Teper'  ya  --  sploshnaya skromnost'.  Korabel'nyj
inzhener  pri  ispolnenii:  chernyj  zakrytyj  sviter,  serye  bryuchki. |to tak
podcherkivaet  "uboj-nye"  formy,  chto,  pri  vsej  svoej  vospitannosti,  on
nevol'no  tarashchitsya  chut'  li ne  so  strahom.  Vse  portyat tol'ko  dovol'no
ponoshennye i k tomu zhe mokrye boso-nozhki. No ne kedy zhe gryaznye, v kotoryh ya
lazila po pajolam, nadevat' pered takim muzhchinoj...
     "|to  vam, Tanya. Vmesto promokshih bosonozhek," -- ugadyvaet on moi mysli,
edva perevodya duh ot moego kovarno skromnogo naryada.
     Mamochki! Vot  eto tufel'ki... YA takih srodu ne videla.  "Tridcat' sem',
ugadal?  -- siyayut serye glaza. --  Primer'te. Tam  sledy  vnutri." "Oj, Mihail
Arkad'evich... |to zhe zhutko dorogo, navernoe. U menya i deneg s soboj netu." YA
ne  otryvala glaz ot  etoj krasoty na  stole. Byvayut zhe takaya  obuv'! Kto zhe
takoe delaet? Neuzheli takie zhe chelovecheskie  ruki, chto i te tufli, kotorye ya
noshu  vsyu zhizn'?  "Deneg na nado. |to moj  vam podarok.  Sdelano vo Francii,
kupleno v Singapure. Podareno  vo Vladivostoke. Vse ochen'  prosto.  Na takih
nozhkah dolzhna byt' tol'ko takaya obuv'." "Vy chto, kazhdoj devushke s prilichnymi
nozhkami darite po takoj pare tufel'?"
     On pomrachnel: "YA,  znaete li, davno ne obrashchal vnimaniya, hudo-bedno, ni
na devu-shek, ni na ih nozhki..." "Vse vremya v more?"  "Delo ne tol'ko v etom.
Ot  menya, znaete,  zhena  polgoda  kak  ushla.  I uvezla synishku chetyreh  let.
Otkupayus', hudo-bedno, ot svoego zhe lyubimogo syna alimentami. Vy ne zamuzhem?
I ne byli? Togda vam ne ponyat', chto  znachit  razluka s rebenkom. Tem  bolee,
chto moj Vovik poteryal srazu i papu, i mamu. Ona  ego otdala svoim roditelyam,
a sama zhivet s drugim. Banal'naya istoriya,  Tanya. Ne  dlya devich'ih ushek." "No
navernoe mozhno chto-to  sdelat' v  etoj situacii po zakonu! Ona daleko uvezla
vashego syna?" "V Odessu. My s nej oba odessity. Uchilis' v odnom institute. A
vy?"  "Leningrad-ka."  "|to prosto  zamechatel'no.  Znaete, ya  kak tol'ko vas
uvidel, podumal -- hot' by ona  okazalas'  leningradkoj."  "Pochemu?" "Dazhe ne
znayu.  Mne voobshche redko nra-vyatsya novye zhenshchiny. YA patologicheskij odnolyub. A
vy vot srazu ochen' ponra-vilis'. Tak  chto ya daleko ne kazhdoj daryu podarki. A
vy  byvali  v Odesse?"  "Tol'-ko v  Sevastopole."  "O, eto sovershenno drugoe
delo! Odessa... -- eto Odessa!"
     My pereshli, beseduya, v kayut-kompaniyu  i seli za stolik, ne vidya  nikogo
vokrug. "Zovite menya prosto Misha, -- govoril on,  nalivaya  polovnikom borshch  v
moyu tarel-ku. No ya byla tak  vzvolnovana,  chto, vy  ne  poverite,  vpervye v
zhizni poteryala  appetit. --  Vam  skol'ko let?" "Skoro  dvadcat' tri." "A mne
skoro dvadcat' vosem'. Stoit li po  otchestvu i na  vy?"  "Otlichno,  Misha.  YA
rada, chto vy...  ty  menya zame-til. I  tufel'ki mne uzhasno,  prosto  strashno
ponravilis', bol'shoe vam spasibo. Znaete... znaesh', ya iz ochen' bednoj  sem'i
i sama  zarabatyvayu nemnogo. YA takie veshchi nikogda ne mogla  sebe pozvolit'."
"YA tozhe  iz prostoj sem'i. Moj papa dam-skij portnoj, no  ne  chastnik,  a  v
atel'e, na obychnoj zarplate, a mama -- medsestra v shkole. YA tozhe vsegda hodil
v obnoskah starshego brata. No vot stal plavat' i za schet valyuty, hudo-bedno,
koe-chto  smog priobresti.  YA ved' ochen' neplohoj  hirurg, Tanya,  a Galya, moya
zhena... byvshaya potrebovala, chtoby ya poshel sudovym vrachom. A eto  prakticheski
oznachaet  degradaciyu. Konechno, tut massa  preimushchestv po sravne-niyu s  moimi
prezhnimi budnyami,  nochnymi  dezhurstvami  i  vechnoj  ustlost'yu. V sochetanii s
ekonomiej reshitel'no na vsem.  Rabota sudovogo  vracha dlya  menya  posle vsego
etogo -- prosto dolgosrochnyj otpusk. No ya ne lyublyu bez konca otdyhat', i menya
ubivaet  professional'noe besplodie.  Po-moemu,  eto  eshche  strashnee  prezhnih
besprosvetnyh  budnej. A vy preuspeli v  svoej professii?  Ili  v Leningrade
bylo by interesnee?" "Mne dva mesyaca nazad  predlozhili tam postupit' v ochnuyu
aspiranturu." "I tema est'?" "Da. Sejchas na rassmotrenii  izobretenie nashego
CKB po moej idee." "U vas nezhenskij  sklad uma,  a?" "Pozhaluj... Menya voobshche
vse komu ne len' kritikuyut za  to, chto ya nestandartnaya.  Dazhe v  sumasshedshie
chut' ne zapisali.  No  ya  vovremya obzavelas'  spravkoj samogo  avtoritetnogo
specialista, chto ya normal'naya.  Mogu  pred®yavit'."  "Ne meshalo  by." "Nichego
sebe!" "A pochemu vy... prostite,  ne zamuzhem? |to  podozritel'no.  S  takimi
vneshnimi  dannymi  dolgo  v devushkah  ne sidyat."  "Slozhilos'  tak, chto  ne ya
vybirayu,  a  menya...  vernee,  vmesto  menya  vybrali  druguyu.  Standartnuyu."
"Rasskazhite mne. Esli hotite." "V tom-to  i delo,  chto pochemu-to ochen' hochu,
Misha...  CHto vy tak na menya smotrite? Spravku pred®yavit'?" "Da  net.  Skoree
mne samomu  podobnyj dokument ne pome-shal by.  Ved' ya na vas nasmotret'sya ne
mogu.  I  gotov  vsyu zhizn' tol'ko vas slushat'." "Togda penyajte na sebya.  I --
slushajte..."


     Tanya:
     Na palube  nas oslepila sineva  otkrytogo  morya,  zalitogo predzakatnym
solncem.
     Sudno ushlo iz  zony tumana  i  katilos' skvoz' penistye  volny dovol'no
daleko ot berega, sovershaya  krutye povoroty  i krenyas'  pri  etom to na odin
bort, to na dru-goj. My ostanovilis' na samoj korme nad belym burunom iz-pod
vinta, i tut, za-livayas' slezami i utykayas' emu v sviter vertyashchimsya nosom, ya
povedala sover-shenno neznakomomu cheloveku istoriyu moej lyubvi, zagnavshej menya
v takoe osle-pitel'no prekrasnoe v etot moment ubezhishche. On vytiral mne glaza
i nos svoim  nadushennym  neznakomymi zagranichnymi muzhskimi  duhami  platkom,
gladil  po  mokrym  ot  solenyh  bryzg volosam, s  voshishcheniem i  izumleniem
zaglyadyval v moi  neobychnogo  cveta  pri takom  volnenii glaza  i voobshche byl
takim  zhe  lasko-vym  i  rodnym,  kak   Feliks  v  rascvete  nashego  romana,
podozritel'no pohozhe, no, v to zhe vremya, sovershenno inache, po-svoemu.
     A  potom i  on,  strashno  volnuyas'  i ochen' milo  zazhmurivayas',  slovno
pugayas' togo, chto rasskazyvaet, toropilsya vylozhit' mne samoe sokrovennoe. Ne
shchadya  sebya, bez  konca  povtoryaya svoe "hudo-bedno",  on  govoril i  govoril,
trevozhno zaglyadyvaya mne v glaza, kak eto mne vse -- ot chuzhogo-to...
     No v tom-to i delo, chto ya ne vosprinimala ego bol'she kak chuzhogo! I sama
mysl', chto  eta  vstrecha  mozhet okazat'sya  pervoj i poslednej, chto  ya tak zhe
legko  poteryayu ego, kak poteryala Feliksa, vdrug pronzila menya. V etot moment
on kak  raz zaglya-dyval mne v  glaza i  totchas, kak eto umel do  nego tol'ko
Feliks, otkliknulsya: "Tanya... YA ponimayu, kak  eto netaktichno i nesovremenno,
no menya vynuzhdayut byt'  navyazchivym proklyatye morskie obstoyatel'stva... CHerez
nedelyu my  uhodim v Te-tyuhe-pristan', a ottuda  v Rostov-na-Donu. Bog znaet,
chto proizojdet s vami  i so mnoj dal'she, esli my sejchas rasstanemsya, hotya by
nenadolgo. YA vovse ne uveren, vstretimsya li snova voobshche... Inache  govorya...
ya prosto  panicheski boyus' vas bol'-she  ne uvidet' -- po ne zavisyashchim ot  menya
prichinam.  Poetomu ya nameren sdelat' to edinstvennoe, chto zavisit ot menya...
Kak vy otnosites' k tomu, chto vam sejchas delaet... predlozhenie ruki i serdca
chelovek, kotoryj  radi  vas gotov nemedlenno  otkazat'sya ot  etogo rejsa, ot
valyuty,  deficita,  stat'  snova ryadovym gorodskim hirurgom? A  prostoj vrach
sposoben dat' vam somnitel'nye blaga, dostupnye, hudo-bedno, ego zarplate...
Delo v  v  tom, chto  ya  voobshche ne  veryu v  lyubov' na  rasstoyanii, v "morskuyu
sem'yu". YA ne veryu, chto ostaviv vas na beregu dazhe i kak svoyu zhenu, ya zastanu
vas, hudo-bedno, toj zhe posle  mnogomesyachnogo rejsa. ZHizn' est'  zhizn', a vy
ostanetes'  ne  v vakuume.  Rasstat'sya s vami v  tom  sostoyanii,  koto-roe ya
sejchas ispytyvayu, protivoestestvenno v principe. Poetomu ya riskuyu pokazat'sya
zanudoj, no srazu stavlyu takie zhestkie  usloviya. Logichnee bylo by,  konechno,
hudo-bedno, sprosit' vas, lyubite li vy menya s pervogo vzglyada, kak ya polyubil
vas, no  ya, hudo-bedno, umeyu  koe-chto  prochest' v  glazah. Tem bolee v takih
prozrachnyh  glazkah...  Itak,  ya  --  zanuda.  YA  --  za  yasnost'...  Esli  vy
soglasites', to ya dolgo ne smogu  vam snova darit' takie  zhe tufli, a vzamen
garantiruyu tol'ko svoyu vernost' i nezhnost'. Vybirajte..."
     "YA ochen'  akkuratno noshu obuv' i budu nadevat' eti tufli tol'ko v osobo
torzhe-stvennyh sluchayah. Ih hvatit nadolgo..."
     "To est'... Prostite... Mne prosto ne veritsya. Vy  chto -- soglasny?  Tak
srazu?.."
     "Tak ved' takie tufli!"
     "Tanechka,  perestan'te  vy  shutit',  Boga   radi.  YA  ved'  sdelal  vam
predlozhenie  vyjti za menya zamuzh!.."  "Vy  mozhete  schitat',  chto moya spravka
fal'shivaya,  no... ya  --  sog-lasna." "Togda ya nemedlenno otkazyvayus' ot mesta
vracha na lyubom  sudne, chtoby  ostat'sya  s vami vo Vladivostoke. Dlya menya eto
ochen' ser'ezno. YA vas lyublyu. A vy? Pust' eto formal'nost', no -- otvet'te."
     "Mish, my na "vy" ili na "ty", v konce koncov? Ty  kogo lyubish', menya ili
nas?"
     "Tanya..."  "Nu  razve  nado  chto-to  eshche  govorit' posle nashih vzaimnyh
otkrovenij? YA lichno ni s  kem iz edva znakomyh tak  ne razgovarivala, a vy?"
"Tem  bolee. YA  chelovek  ochen'  zamknutyj,  esli ne ugryumyj i... dazhe s moej
byvshej zhenoj..."
     "A vot etogo bol'she nikogda ne nado, Mishen'ka. Nikogo u  tebya, kak i  u
menya,  ni-kogda s nami ryadom  ne bylo. I ne nado bol'she nikogda  i nichego iz
proshlogo ana-lizirovat'. Mne lichno yasno, chto eto prosto sud'ba.  My oba byli
kazhdyj v svoem tupike, kuda  nas poodinochke zagnali raznye obstoyatel'stva. I
uvideli vyhod na etom  bortu. Tak vsegda byvaet. Vse braki na svete, v konce
koncov,  sluchayutsya vdrug. CHego tut  zhdat' i rassuzhdat'? Konechno, ya  soglasna
vot  tak  srochno,  kol' uzh tak slozhilis' tvoi morskie obstoyatel'stva,  stat'
tvoej zhenoj, milyj..."


     Tanya:
     Vsya moya zhizn' --  sploshnoj moveton. Vot i sejchas  --  pribyla na s®emki s
mesta sudovyh konstrukcij, a vmesto  etogo celuyus' s edva znakomym parnem na
korme gruzovogo teplohoda v rabochee vremya.
     Zato dekoraciya  dlya  etoj sceny byla  slovno zakazana velikomu  Rerihu.
Pylali  alym  i malinovym svetom  oblaka nad fioletovymi volnami, a za etimi
oblakami skryvalos' ogromnoe oranzhevoe solnce.
     A za scenoj gremit "Rondo" Paganini.
     V  Mishinom rasporyazhenii  ves' sudovoj medicinskij blok,  vklyuchaya  kayutu
vracha.  Iz  sosednih  ambulatorii  i operacionnoj  tyanet trevozhnymi zapahami
bol'nicy. Otnyne  eti zapahi, belye halaty i razgovory  o bol'nyh i boleznyah
stanut moej zhizn'yu do samoj emigracii.
     |to moe vnezapnoe osvobozhdenie ot vsego, chto bylo eshche segodnya utrom, ot
gorechi moego porazheniya v Leningrade, vseh etih strastej i razocharovanij bylo
tak novo i fantastichno, chto ya bez konca usiliem voli sderzhivala ulybku.
     Vot uzh gde ya idu so vseh moih kozyrej, tak eto v ego kayute! On okamenel
na stule,  edva ne teryaya  soznaniya, poka  pered nim  prohodit  parad zhenskih
prelestej. I ego karta bita! CHtoby ne bylo i sleda kakih-to somnenij -- posle
takogo tela!..
     No i  u menya slovno nikogda ni s  kem  i nichego ne  bylo. I nichego net,
krome nezna-komogo gladkogo belogo moshchnogo torsa  pod  moimi rukami  i novyh
sil'nyh ruk na moej  grudi, sklonennoj nad zaprokinutym v sladkoj istome uzhe
rodnym licom. V  takt nashih  impul'sivnyh  dvizhenij  s dyhaniem  na  predele
chelovecheskih voz-mozhnostej ya vizhu to eto lico, to nizkij potolok s drozhashchimi
blikami otrazhen-nogo ot voln zakatnogo solnca. Potom  ya uzhe ne  vizhu nichego,
krome sklonennogo nado mnoj lica s  priotkrytym rtom... Da bylo  li  mne tak
horosho  dazhe  i s Feliksom? Ne zrya za scenoj orkestr dlya nas ispolnyaet "Den'
svad'by" Griga...


     Tanya:
     No vot  uzh gde tochno  vse bylo  sovershenno inache, chem v nedobroj pamyati
Seva-stopole, kogda  ya  "zhenihalas'"  s Feliksom, tak  eto v  kayut-kompanii!
Drugie lica i iskrennyaya radost' vseh bez isklyucheniya muzhchin i zhenshchin, kotoryh
Misha  prig-lasil na nashu  pomolvku. Nerusskie  vina,  zamechatel'nye  zakuski
lichno ot pohozh-ego na Olega  Popova  koka, mechushchegosya mezhdu nashimi stolami i
kambuzom,  isk-rennie  slezy beloj  zavisti i  radosti za  menya dvuh sudovyh
bufetchic,  podarok ot zheny kapitana -- kakaya-to korobochka s chem-to blestyashchim,
a ya dazhe i ne znayu, chto eto takoe i kuda eto nadevat' -- takoj dorogoj veshchi ya
srodu ne  videla. Menya poz-dravlyayut moi kollegi, provodyashchie zdes' ispytaniya,
i zachem-to rasskazyvayut vsem o moem  vystuplenii na antisionitskom mitinge v
iyune.
     U doktora  Mishi,  moego  zheniha  s  eshche  ne izvestnoj mne moej  budushchej
familiej,  totchas gusto krasneyut lico i sheya, a glaza zapolnyayutsya slezami. On
brosaet na  menya takoj blagodarnyj i voshishchennyj vzglyad, chto u menya moroz po
spine  probe-gaet. Odnovremenno  vdrug gryanuli v moyu  chest'  aplodismenty, a
milejshij  molo-doj  pervyj  pomoshchnik   kapitana,  politicheskij  rukovoditel'
ekipazha rasteryan-no oglyadyvaetsya. I tut do menya dohodit, chto smutnaya dogadka
o   nacional'nosti  moego  izbrannika  verna  i  chto  sud'ba  snova   uporno
povorachivaet menya v tochnom sootvetstvii  s politicheski oshibochnym seksual'nym
vektorom,  kotoryj  ya tak  tverdo  obeshchala  Andreyu  Sergeevichu  pomenyat'  na
protivopolozhnyj...






     Tanya:
     Vy mozhete legko predstavit' sebe, posle moih sevastopol'skih rasskazov,
chto ya ispytyvala,  kogda taksi iz aeroporta ostanovilos' na kakoj-to stancii
Fontana u belogo domika Bergerov na  samom krayu obryva, pod  kotorym  shumelo
more.  A  nam navstrechu  vybezhala, na hodu  vytiraya  slezy radosti,  vysokaya
zhenshchina v perednike. Ee  serye  glaza ostanovilis' na mne s kakim-to detskim
izumleniem.  "Mishen'ka,  -- edva vygovorila  ona,  --  tak eto... i  est' nasha
Tanechka?..  Abrasha! Idi skoree syuda... Skoree! Ty  posmotri tol'ko, na kakoj
devushke zhenilsya nash Miha!"
     I  zametalas',  vytiraya  o perednik ispachkannye v  muke  ruki,  podhodya
snachala ko mne: "Mne mozhno vas pocelovat', Tanechka?"
     Kontrast s  Sevastopolem  byl tak velik, chto  ya, k udivleniyu moej novoj
svekrovi i samogo  novobrachnogo, stala oblegchenno plakat', dolgo ne otpuskaya
obnyavshuyu menya  chuzhuyu zhenshchinu. A naprotiv  uzhe stoyal  tozhe vysokij,  no ochen'
hudoj  i  sutulyj  muzhchina.  "Abram,  --  protyanul  on  mne  ruku.   --  Abram
|mmanuilovich Ber-ger," --  dobavil  on  i  smutilsya  do  slez,  kogda  ya  ego
pocelovala v shcheku. "Nu? -- likovala ego supruga. -- Ty videl kogda-nibud' hot'
v  kino  kogo-nibud'  krasivee?  Mne  prosto...  ne  veritsya!  Misha,  ya  tak
schastliva... tak..." Ona obnyala svoego Abr-ama i zaplakala,  ne svodya s menya
glaz.
     "Kak  zovut  tvoyu mamu?"  -- shepnula  ya  Mishe.  "Sof'ya...  ty chto? Sof'ya
Moiseevna. CHto-to ne tak?" "Tak! Tak!  -- hohotala ya, snova obnimaya ego mamu,
uzhe   uverennaya,  chto  eta  evrejka  ne  vyrvetsya  s  omerzeniem  ot   moego
prikosnoveniya.  -- Luchshe, chem tak... I nikakih tut mne bol'she imen i otchestv,
esli vy ne vozrazhaete... Zdrav-stvujte, mamochka, dobryj den', papochka..."
     U menya  vnutri  vse  zamerlo.  Opyat'  eta  skorospelaya nezhnost',  posle
kotoroj menya  vechno  stavyat  na  mesto...  No  oba  eshche  bol'she rascveli  i,
prizhimayas' s obeih sto-ron, poveli menya v dom.
     Malen'kaya  uyutnaya veranda slovno  parila nad priboem za  uzkim peschanym
plyazhem.
     Svekrov'  brosilas'  k  duhovke,  otkuda  uzhe tyanulo  gar'yu,  a  svekor
toroplivo  delal nam salat: "My vas zhdali tol'ko  cherez  chas, -- opravdyvalsya
on. -- Poka budet obed, nado perekusit', pravda, Tanyusha?" "Pravda, papochka, --
uzhasno nravilos' mne ku-pat'sya v etoj neprivychnoj semejnoj nege. --  YA voobshche
vechno golodnaya,  eshche s detstva.  I  vy uzh  menya prostite,  esli  u  menya pri
etom..."  "Znaete, Tanyusha,  ya sam  vsyu zhizn'  nachinayu  pokashlivat', chtoby ne
slyshno bylo, -- pokazal on, chto zame-til moyu bedu. -- Tak eto zhe ne zavisit ot
voli cheloveka, zachem smushchat'sya? Vot poesh'te  snachala  salat.  Vse  s  nashego
ogoroda,  samoe natural'noe. I nalivochki dlya appetita?" "S appetitom, kak vy
ponyali,  u menya  i  tak  v polnom azhure,  --  smeyalas'  ya, porazhayas', s kakim
detskim  voshishcheniem i obozhaniem vse troe  nablyudayut  moyu  ulybku  i s kakim
radostnym ozhidaniem priotkryvayut rty, kak tol'ko ya nachinayu chto-to  govorit',
--  no nalivochku za vstrechu vyp'yu prosto s vostorgom!"
     YA  vse  ne mogla  izbavit'sya  ot teh vospominanij:  "dinamo"  tut tochno
krutit' ne umeli... "Mozhno ya vam  pomogu,  mama?"  -- reshilas' ya vstat' iz-za
stola,  vidya,  kak svekrov'  toropitsya na kuhne. "Spasibo,  Tanyusha.  U tebya,
konechno, est' kakie-to  svoi recepty?" "Boyus', chto eto i vy znaete... chernye
golubcy...  --  vse  ne  mogla ya ujti  ot  proshlogo. --  |to zhe  yuzhnoe blyudo."
"CHernye? -- ne  ponyala ona. -- V kakom smysle?" "Nu, v vinogradnyh list'yah, vy
zhe  znaete, -- vse  ne verilos' mne, chto ot  Kazimirovny vdrug takoj poleznyj
privet. -- Von skol'ko u vas vinograda."
     "Vmesto  kapusty?" "Nu da."  "Abrasha, ty  predstavlyaesh'? Tanechka  znaet
yuzhnoe blyudo, o kotorom ya dazhe ne slyshala..."
     "A  kak  tvoi  roditeli,  Tanya,  otnosyatsya k tomu, -- ostorozhno  sprosil
svekor, kogda ya uzhe nasytilas' i ocenila nalivku, -- chto ty vyshla zamuzh za...
evreya?"
     "Im ne privykat', -- lyapnula ya i poholodela. -- To est'... radi Boga,  ne
podumajte, chto ya  byla zamuzhem..." "CHto ty, Tanyusha, -- zatoropilas' svekrov',
gladya menya po ruke. -- Ved' i Mishen'ka tozhe..." "Da net, eto moj pervyj brak,
--  ya  chuvstvovala,  chto tvoritsya s moim nosom, no  vse  troe slovno nichego ne
zamechali. -- Prosto ya, tak skazat', perezhila nekotoruyu  dramu... i na glavnuyu
rol' v nej byl  priglashen kak raz odin evrej." "Evrei, kak i russkie, -- tiho
skazal  svekor, -- byvayut raznye."  "Da  eshche kakie! --  likovala  ya  k  obshchemu
oblegcheniyu. -- Esli by vy tol'ko  znali, kak ya schastliva, chto vse lyudi byvayut
sovershenno raznymi. A chto  kasaetsya moego nyneshnego evrejstva..."  "To Tanyu,
zadolgo  do nashego s nej znakomstva, dazhe privlekali, -- tiho  i torzhestvenno
skazal  Misha, --  za  proizrail'skoe  vystuplenie  na  mitinge.  U  nee  byli
ser'eznye nepriyatnosti s KGB. I,  chto interesno, eyu posle etogo gordyatsya vse
ee kollegi." "Tak chto russkie  tozhe otnyud' ne vse anti-semity," -- dobavila ya
gordo, a svekor  dazhe vsplesnul  rukami: "Vy  taki v Odesse,  Tanyusha! Nas li
nado v etom ubezhdat'?" "YA nadeyus', -- zametila ya, -- chto v Odesse eto vzaimno.
To est' i ya dlya  vas ne  gojka i "a-shikse"?"  "Tanechka! -- snova  vozdel ruki
Abram |mmanuilovich, --  o chem ty voobshche  govorish'?  My i  tak gordilis' pered
vsemi  sosedyami, chto nash syn zhenilsya na  leningradskoj  aspirantke, a  kogda
tebya uvideli, to prosto  ne mozhem nasmotret'sya i naradovat'sya. YA  lichno i ne
podozreval o takom zhenskom sovershenstve... U nas s mamoj  i mysli nikogda ne
vozniknet obidet' takogo angela Bozh'ego..."


     Itak,  ya  vyshla  zamuzh  vse-taki  za  chistokrovnogo  evreya.  Sovershenno
estestvenno, slovno  i ne moglo byt'  drugogo. Esli takoe russkoj zhenshchine na
rodu  napisano, to bespolezno chto-to menyat', vse ravno budet, kak budet. Tut
volya nebes, a  s nej ne posporish'... Moya samaya chto ni na  est' prilichnaya,  s
tochki zreniya  partii  i pravi-tel'stva, familiya sginula  v etnicheski  chistom
proshlom.
     Predstavlyayus', chitatel'. YA  teper'  Tat'yana Alekseevna  Berger.  I  eta
zamuzhnyaya  yunaya dama stoit  so  svoim eshche ne  Moshe,  no  uzhe  i  ne  Mihailom
Arkad'evichem  pered  ulichnym  fotografom na odnoj  iz prekrasnejshih ploshchadej
mira. Ibo dekoraciej k etoj scene yavlyaetsya Odesskij teatr opery i baleta  vo
vsem veliko-lepii  belyh na serom  fone kolonn, skul'ptur i  obramlyayushchih ego
akacij pod golubym  oktyabr'skim nebom. Gorod  radostno razvorachivaetsya pered
nami,  ulica za ulicej, v mnogocvet'e zolotoj oseni, kogda my chasami gulyaem.
Odessa i tak  nevyrazimo prekrasna, a s etimi zheltymi i krasnymi list'yami na
kazhdom  iz tysyach  derev'ev po vsem  ulicam kazhetsya voobshche gorodom iz skazki.
Misha pokazy-vaet mne mesta svoego detstva i yunosti.
     I personazhi  etogo  akta  tozhe slovno  spihnuli kuda-to  za kulisy vseh
predydushchih  geroev  moej  dramy i  normalizovali moyu glavnuyu rol' v  p'ese o
sumasshedshem dome v evrejskom teatre.


     Tanya:
     Zato uzhe  nazavtra  ya perezhila  takuyu revnost', po  sravneniyu s kotoroj
bol' ot izmeny Feliksa kazalas' melkoj obidoj.  Delo v tom, chto ot Feliksa ya
s pervogo dnya  zhdala kakogo-to podvoha  -- u  nego pryamo na  lice bylo chto-to
nehoroshee napisano, a Misha v etom smysle byl ego protivopolozhnost'yu.
     Prirevnovala zhe ya Mishu k ego byvshej zhene Gale!..
     Ona  razreshila svidanie otca s synom  Vovoj v  kvartire  svoego  novogo
muzha, rabotnika gorispolkoma, na drugom konce Odessy.
     Tak  chto dekoraciej k etoj scene mozhete  schitat'  prostornuyu  gorodskuyu
kvartiru  s vinogradnymi lozami  i  svisayushchimi  pryamo  na  balkone  kistyami.
Dejstvuyushchie lica yavleniya pervogo -- uzhe moj Misha Berger i effektnaya hudoshchavaya
energichnaya zelenoglazaya  bryunetka v strogom  delovom  kostyume  znayushchego sebe
cenu  vracha.  I  vot pryamo  u  menya na  glazah  odin vrach  celuet,  kak  mne
pokazalos' iz  prihozhej, sovsem  ne  mimoletno, a slishkom  dolgo, drugogo  --
byvshuyu svoyu Galyu.
     YAvleniem vtorym okazalas' krasnaya kak buryak fizionomiya svirepogo na vid
vi-slousogo shchirogo Tarasa -- ee novogo muzha. Vzglyad,  kotorym on odaril scenu
chto-to uzh slishkom civilizovannogo razvoda, ne ostavlyal ni malejshego somneniya
v tom, kak imenno on otnosilsya  k etim  poceluyam voobshche  i  k doktoru Moiseyu
Ab-ramovichu Bergeru v chastnosti.
     I tut vam yavlenie  tret'e -- ne bol'no-to hudoshchavaya blondinka  s  takimi
glazami i nosom  ot  etogo yavleniya pervogo,  chto kogo hochesh' zaintriguyut.  K
tomu zhe, v legko-myslennom  kurortnom naryade, ibo  ya tut, kak govoritsya,  ne
pri ispolnenii.
     Muzh  byvshej  zheny  moego  izlishne  laskovogo  ne sovsem po  adresu muzha
smotrit  na  menya, boyus', eshche svirepee,  chem  na etogo parhatogo... Bergera.
Pyshushchij gnevom  Taras dazhe ne schel  neobhodimym  soblyudat' prilichiya: "Tyu,  --
splyunul on, -- tak ot yakih vony sobi zhinok zavodyat', gha!.."
     "Ne nravlyus'? -- prishchurilas'  ya, uvlekaya ego  pod ruku na  balkon. -- Ili
nash brak  vam ne po  dushe?" "Ta negozhe zh takim garnym ta spravnim  zhinkam do
nih ot svoih hlopciv  uhodit'! Hiba tobi moskalej  tvoih  malo bulo?" "Bulo,
bulo, --  nashla ya nakonec na  kom  sorvat' svoe nastroenie.  I voobshche  -- tozhe
nashli sebe tut angela nebesnogo v  lice Tat'yany po  prozvishchu "miledi"!.. -- A
vot u tebya nebos' ne bulo, raz ty evrejskij ogryzok doedaesh', hohol durnoj."
"Ty  shcho? -- pobagrovel on ot moej naglosti. -- Ta yak ty smiesh'? Meni? U meni zh
u hati? Ta v moij ridnoj Ukrajini!.."
     "Vot chto, Taras. Mne tvoe  obshchestvo otnyud' ne po dushe, a potomu boltat'
s  toboj  dolgo ya ne  raspolozhena, ponyal? Tak chto konchaj-ka  pridurivat'sya i
perehodi so mnoj na russkij." "CHogo ce?" "A togo ce, chto s nachal'stvom svoim
v ispolkome ty nebos'  na chistom russkom tol'ko i smeesh' govorit'.  Tut tvoya
blagovernaya moemu suzhenomu progovorilas'  kak-to, chto tvoj zavotdelom voobshche
evrej.  Nu-ka ya emu kapnu o tvoih antisemitskih  zakidonah, a? Kuda ty togda
zatknesh'  svoj poganyj  yazyk,  hohol dvuglavyj?"  "A chomu  dvuglavij?" --  ne
sdavalsya  on. "A tomu, chto  tebya her by v ispolkom  vzyali v kachestve  shchirogo
petlyurovca.   Ty  nebos'   chlen   KPU,   net?  A  nasha   partiya   --   partiya
internacionalistov,  ne slyshal? Koroche, kak dal'-she budem vyyasnyat' otnosheniya
--  na move ili po-chelovecheski?"
     On, kazalos', sejchas lopnet ot  zlosti. Misha trevozhno poglyadyval na nas
iz glu-biny komnaty, gde  sidel na divane s  malen'kim  belen'kim sovershenno
schast-livym Vovikom  s  moej krasnoj  pozharnoj mashinkoj  v rukah.  Uzh bol'no
vidno vertelsya moj nos mezhdu sinih ognej.
     No u  groznogo Tarasa  usy uzhe povisli: "A Galya mne govorila, chto u  ee
byvshego  muzha  zhena  teper'  leningradka, aspirantka, -- tiho i  bez  akcenta
skazal on. -- Kak zhe vy mozhete  vot tak... besceremonno so mnoj? Kak s negrom
v Amerike..." "A u nas v Pitere s volkami prinyato vyt' tol'ko po-volch'i. Daj
tebe i takim kak ty volyu, Petlyuru svoego lyubimogo pereplyunete." "Naprasno vy
tak, -- eshche mirolyu-bivee i tishe  skazal on. -- U nas, ukraincev, sovsem drugaya
nacional'naya istoriya, chem ta, kotoruyu my vse uchili v shkole. Vy znaete tol'ko
iskazhennuyu  interpre-taciyu  korotkogo  perioda  nashej nezavisimosti, Tat'yana
Alekseevna... U Simona Vasil'evicha v pravitel'stve bylo dazhe ministerstvo po
zashchite evreev. Edin-stvennoe v mire.  A vy tak  o  nas prenebrezhitel'no. Vas
ved' tozhe mozhno obvinit' v velikoderzhavnom shovinizme..."
     "Ladno, Tarasik, -- polozhila ya ruku  na  ego krugloe myagkoe plecho. -- Pro
eto  mini-sterstvo ya dejstvitel'no v shkole  ne uchila, tol'ko pro pogromy. Ne
inache,  kak  s cel'yu  zashchity  evreev...  Vse lyudi, v  konce koncov, brat'ya i
sestry. Ty  luchshe mne  vot chto skazhi, kak  na duhu: tebe lichno chto, ih Vovka
dozarezu nuzhen? Ty bez nego zhit' ne  mozhesh'?" "YAk  na duhu, Tanechka, dyk vin
meni ot  tut..." "Tak ugovori  svoyu Galyu ustupit' parnya otcu. Sudit'sya,  sam
znaesh', s mater'yu bespolezno. A vot esli  po dobromu soglasiyu, to..." "A ty,
Tanya, tezh  meni skazhi, yak na duhu: nashcho vin tobi osobisto?" "Mne lichno nuzhno
dushevnoe  spokojstvie  moego  lyubi-mogo  muzha."  "A  koli  vin  tobi  s  cim
hlopcem..." "Slushaj, Taras Osipovich, davaj vse-taki  po-russki. Ty by hotel,
chtoby Misha  s  toboj govoril  po-evrejski, a  ty morshchil lob, kak ya  s toboj,
chtoby ponyat'." "Tak i ya zh o tom zhe! Uvezet  on vas s Vovkoj  v svoj Izrail'.
Kem on tam stanet? Okkupantom?" "CHelovekom stanet. Vezde est' horoshie lyudi."
"Ta  shcho,  taki  vzhe sobiraetes'?" "Poka  net." "A ty-to tam  yak?  Ty zh  taka
russkaya, shcho yak... etalon! Tebya zh za verstu vidat'!" "I russkie  vezde zhivut.
No my sejchas ne obo mne, a o Volode. Tak kak? I tebe zabot men'she. Vse ravno
ved'  on  dazhe i s mater'yu ne ladit, s vami poka ne zhivet.  Tak hot' pust' s
otcom budet. I v Leningrade, a?"
     "Nu... yak  ty  tak bazhaesh'... Pogutaryu s zhinkoj. Ty maesh'  raciyu...  to
est' ty prava: ta, nashcho meni chuzhoj pacan..." "Tem  bolee  ot  evreya, a?" "O,
tak ce zh... eto zhe glavnoe! Ty zh menya ponimaesh'?" "Predpolozhim. Tak otdadite
nam parnya?" "YA postarayus'.  Tol'ko ne  srazu." "Otlichno,  Taras Ostapovich, --
pereshla ya  na nuzhnye  rel'sy. -- Ochen'  na vas nadeyus'. A my kak ustroimsya  s
zhil'em, za nim  i  zaskochim v Odessu, idet?  YA srazu  ponyala, chto  na takogo
kozaka mozhno polozhit'sya."
     "Tanya, ty zh  chudo yaka cmokoko... Ta zaradi tebya ya zh v ispolkome sam vse
i zroblyu...  sdelayu. Tol'ko ty, eto, nu... Fraimovichu moemu..." "Mogila. Tak
paren' cherez  me-syac nash?" "Tvoj, tvoj, ty tol'ko  obratno ego  ne privozi."
"Vot i spasibo."
     YA rada byla svoemu uspehu i speshila na kuhnyu, gde byvshie golubki  opyat'
vrode by uedinilis'.  Vot voz'mut  vdrug i pomiryatsya hudo-bedno, kak govorit
doktor Berger! |togo mne eshche ne hvatalo!..
     No tam  razgovor shel o  tom zhe i poka na sovsem drugih tonah. Taras tut
zhe obnyal svoyu  G-halyu  i uvel ee v spal'nyu, gde ee vysokij  golos postepenno
stal stihat' pod ego laskovoe vorchanie. Rasstalis' my pochti druzheski.
     "Nu, a tebe chego udalos' dobit'sya? -- neterpelivo sprosil Misha na ulice.
--  Ved' ty govorila s  nim? O Vove?"  "A o chem  zhe eshche? Mne s nim  celovat'sya
bylo  ne  s  ruki...  On  soglasen.  Obeshchal cherez  mesyac  sam vse  po  blatu
oformit'."  "Pravda?  Tanechka,  ty  ne  shutish'? Obeshchal? A  mne kategoricheski
otkazano...  I  mne  poka-zalos', chto  vy  tam  ssorites'." "Ne  bez  etogo.
Possorilis' -- podruzhilis'. Ne pri-vykat'. Tol'ko... chtob eta tvoya vstrecha  s
Galej byla poslednej!  Vot uzh k chemu mne privykat' snova ne hochetsya, tak eto
k izmenam..." "Tanechka! Da ya  pridti v sebya ne mogu ot schast'ya,  kogda  vizhu
vas ryadom -- a moya -- ne ona!.."


     My vernulis'  k  nashemu  yuzhnomu otpusku.  Kupat'sya bylo uzhe holodno. Po
utram my prosto brodili po pesku pustynnogo plyazha i gryzli semechki.
     A ya,  glyadya  na  rovnye morskie  volny,  to  vspominala  Sevastopol'  i
svirepuyu konfrontaciyu v bogatom dome moego nesostoyavshegosya zheniha, to zhutkuyu
scenu moego poslednego  pered  otletom v Odessu vizita  uzhe k drugomu  moryu,
moemu samomu lyubimomu do sih por -- YAponskomu.
     YA togda rasskazyvala Mishe vse o moej zhizni, pokazyvala emu moi pamyatnye
mesta vo Vladivostoke. Estestvenno, my s nim  okazalis' i na  mysu Burnom. V
nedobryj chas!  U nas na glazah  razvorachivalas'  tragediya  celogo  sosloviya.
Gorodskie   vlasti,   posle   beschislennyh   i  privychno   proignorirovannyh
predu-prezhdenij, kak raz  v  etot  den'  pristupili  k nasil'stvennomu snosu
stihijno  voznikshih  zdes'  v  nezapamyatnye vremena  pribrezhnyh  garazhej dlya
motorok  i botov.  Orala  v  megafon  miliciya,  blesteli na  solnce pozharnye
mashiny, pylali podozhzhennye garazhi, revel bul'dozer, rovnyavshij s peskom plyazha
pepelishcha, metalis' i  materilis' neschastnye rybaki, dlya kotoryh zdes' godami
byl  edin-stvennyj vid  letnego dosuga i  dobraya polovina  semejnyh s®estnyh
pripasov.
     Polovinu  ulicy  Mys  Burnyj uzhe snesli. Nash dom  sirotlivo stoyal sredi
srublennogo bul'dozerami sada. Tol'ko siren' zhalas' eshche k moim byvshim  oknam
i  trevozhno shelestela  pozhuhlymi list'yami.  Arina  vyshla  k nam  s  kakim-to
pochernevshim  licom  i   vpervye  ne  otvetila  na   moe  privetstvie   svoej
zamechatel'noj ulybkoj.
     "CHto sluchilos', Arina Alekseevna?  Gde  Kolya, gde  Ol'ga? -- sprosila ya,
otmetiv,  chto bot "Tanya" pokachivaetsya na  svoem meste. -- U vas vse zdorovy?"
"Ne vidish'? Nas snosyat..."  "Tak  ved' kvartiru dayut. S  udobstvami." "Naher
mne eta  kvartira na Golubinke, u  cherta  na rogah!" "A Kolya-to gde?"  "Gde,
gde... Doma on. Ne hodi. P'yanyj on,  prishib'et lyubogo, kto zaglyanet. Bot ego
vchera  raskurochili..."  "Kak?  Von  zhe  on!"  "Tol'ko  korpus-to i  ostalsya.
Vypotroshili, gady, vse. Dazhe dizel'  uhitrilis' vykovyryat'!  U  Kolen'ki byl
zapoj iz-za vseh  etih sobytij, on i ne usledil. A kak na bote posle pogroma
pobyval, voobshche s uma  sdvinulsya. Oj,  Tanyushechka, nu pryam okkupanty kakie-to
eta nasha proklyatushchaya sovetskaya  vlast'... Ni zashchitit', ni  nakormit', tol'ko
svoego krovnogo lishit' umeet. K nam v  dom kazhduyu noch' kto-nibud'  da lezet,
dumayut, chto nas uzhe net. Tak  ya  boyus',  chto  Kolya kogo  prib'et nasmert', s
toporom ved'  spit... I opyat' zagremit  let  na pyat' ili bol'she..." "A Olya?"
"Ol'ga-to? S nim p'et i emu  podlivaet, sterva...  Poyavilas' ty u  menya, kak
luchik  nadezhdy  na  odin  vecher,  tak  i  tot  blyadyuga  otnyala.  Ty-to  kak,
rodnen'kaya?" "YA uezzhayu v aspiranturu, Arina Alekseevna." "A eto kto s toboj?
CHego ne podhodit?"  "|to moj Misha..." "A rada-to kak! Nu i ya za tebya rada...
Mne Bog schast'ya ne dal takuyu nevestku i vnukov ot  nee s Kolen'koj, tak hot'
komu-to schast'e... Daj tebe, Bog, Tanyusha... Ne pominaj nas  lihom." "Vot tut
moj  lenin-gradskij  adres,  Arinochka.  Napishite  mne,  kogda  vy  vse   eto
perezhivete. Ne pechal'-tes'. Vy zhe mne skol'ko raz sami govorili: chto  Bog ni
dast, vse k luchshemu. Do svidaniya."
     Tol'ko ne bylo u nas s nej bol'she svidaniya...









     Tanya:
     A v Leningrade v oktyabre meli mokrye meteli.
     Ni menya,  kak uzhe zamuzhnyuyu,  ni, tem bolee, moego inogorodnego muzha  na
maminy  skudnye  metry  ne  propisyvali.  Po  zakonu  o  propiske  ya  bol'she
leningradkoj  ne  schitalas'.  YA  byla  inogorodnej  aspirantkoj,  naravne  s
tysyachami  drugih  studentov  i  aspirantov.  Suprugov  grazhdan inogo  sorta,
vremenno vpushchennyh v stolichnoe  svyatilishche, ne  propisyvali --  izmenyajte drug
drugu v  svoem drug ot druga daleke, razvodites' -- no ne pretendujte na nashi
tovary  i  uslugi  vne ocheredi. Leningrad ne rezinovyj. Ves' Soyuz na  berega
Nevy ne vmestish'.  CHto tut  mozhno vozrazit'? Vprochem, i  s propiskoj zhit'-to
nam s Mishej bylo negde.
     Velikij doktor Gel'mut svoe delo sdelal. Ego eksperiment s meloterapiej
udalsya  na slavu, hotya v otchete on pripisal  uspeh lecheniya nikchemnomu metodu
vidnogo professora. Tak ili  inache, papu iz bol'nicy vypisali,  on ustroilsya
kochegarom  v  treh  gazovyh  kotel'nyh,  otnositel'no  prilichno zarabatyval,
vyzvolil mamu iz gastronoma. Ona vyglyadela pomolodevshej i schastlivoj.
     My spali s Mishej na polu za special'no sdvinutym  shkafom i celymi dnyami
begali  po  makleram.  Vot tak  emu  "povezlo". Zrya  druz'ya zavidovali  -- na
lenin-gradke zhenilsya... Takoj teplyj priem v rodnom gorode vse bolee navodil
menya na  mysl' vernut'sya vo Vladivostok ili popytat' takogo zhe somnitel'nogo
schast'ya  v Odesse. No Misha proyavil neozhidannuyu  tverdost': "Trudnosti, Tanya,
hudo-bedno, prihodyat i  uhodyat, a  takuyu kar'eru sdelat' tebe bol'she nikogda
ne udastsya.  Esli by ty byla odna,  bez menya,  to spokojnen'ko propisalas' k
roditelyam i zhila  sebe. YA vse podportil, mne  i  iskat'  vyhod iz polozheniya,
verno?"
     V   institute  menya   ne  toropili.  Tam  privykli  k  takim  problemam
inogorodnih aspirantov. Vse  rano  ili  pozdno kak-to ustraivalis'. Na lyubye
hitrosti vlastej narod vsegda otvechal adekvatno.
     Nashli vyhod i my. Vyruchil, kak ni stranno, moj papa. On pozvonil svoemu
vrachu  Gel'mutu i tot,  uznav, chto  Misha  hirurg, tut zhe  priglasil  ego  na
vstrechu s glav-vrachom.


     Tak chto  na  scene u  nas teper'  dovol'no  uyutnaya kvartira  v  poselke
medpersonala, v pasportah  -- limitnaya vremennaya  propiska v  sele Nikol'skom
Gatchinskogo rajona Leningradskoj oblasti.  A moj muzh  -- hirurg v sumasshedshem
dome. Psihov, kak i vseh prochih, tozhe nado operirovat'.
     YA navela posil'nyj poryadok s  ostatkami  mebeli ot  prezhnih  zhil'cov (v
etih domah postoyannogo naseleniya pochti  ne bylo) i stala  sobirat'sya na svoj
pervyj  rabochij den'  v institute, gde spokojnen'ko  trudilis'  moi  prezhnie
dobrye druz'ya, vklyuchaya... Tak chto ne udivlyajsya, chitatel', chto u  menya v etom
obluplennom zerkale  v obsharpannoj  vannoj tak vertitsya nos i  glaza  voobshche
fioletovye i chut' li ne na lbu ot napryazheniya, a za scenoj narastaet uvertyura
iz "Letuchego gol-landca" Vagnera.
     Muzh moj  uzhe gde-to kogo-to tam rezhet,  a ya zastegivayu ochen'  prilichnuyu
import-nuyu dublenku, nadevayu mehovuyu shapku i izyashchnye sapozhki -- ostatki byloj
va-lyutnoj roskoshi sudovogo vracha -- i speshu na elektrichku.


     |lla:
     V  oktyabre  ya vtisnulas' na CHernyshevskoj v perepolnennyj passazhirami  i
mok-rym  snegom  trollejbus,  gde  sekretarsha Antokol'skogo  skazala  mne  o
pribytii v aspiranturu odnoj nashej odnokursnicy, kotoruyu v avguste "sluchajno
mashina obryzgala"... Pryamo v vahterskoj, esli pomnite.
     U nas tol'ko i govorili ob odnom proekte, nachatom v CKB vo Vladivostoke
i perevedennom ministerstvom v nashe  otdelenie. Tak ya i  poverila, chto takuyu
um-nuyu konstrukciyu Tan'ka sama pridumala! YAvno  ocherednoj lyubovnik podaril v
nagradu za burnuyu noch'.
     Vse goreli  vklyuchit'sya v etot  proekt,  chtoby poluchit'  dissertabel'nuyu
temu. Oso-benno interesovalis' Gena s Valeroj. Da i ya sidela poka bez temy i
byla by rada priobshchit'sya. Tol'ko by eto ot zhelaniya samoj Tan'ki ne zaviselo.
Eshche  nehvata-lo! Vprochem, u nas  vse eti voprosy San-Dmich reshal sam, nich'ih,
krome svoego referenta, sovetov ne terpel.
     "Feliks,  -- vcepilas' ya  v ego  ruku  u garderoba. --  Mne  tol'ko chto v
trollejbuse  skazala  sekretarsha,  chto  k  nam v  aspiranturu  tvoya "miledi"
priehala!  Ty rad?  Teper' budete  videt'sya  ezhechasno.  Budet ona tebe celyj
rabochij den'  chem nado vertet'. Poka ty na nee pri vseh ne brosish'sya, kak  v
vahterskoj. A ona tebe snova rozhu nachistit," -- mstitel'no napomnila ya, teryaya
ot  beshenstva ves' moj  kul'ti-virovannyj s  detstva leksikon novoj  morskoj
aristokratii.  A  vy  by  kak  zagovo-rili, esli vash  vozlyublennyj ot odnogo
upominaniya znakomoj popki to bledneet, to krasneet u vas na glazah?..
     "Nikakoj Smirnovoj oni ne znayut, -- primchalsya on  iz otdela aspirantury.
--   S  Dal'nego  Vostoka  dejstvitel'no  priehala v  nashe  otdelenie  Tat'yana
Alekseevna Berger. Tak chto  nasha Tanya vyshla tam zamuzh... Zavtra ona  vyhodit
na rabotu v  kachestve zav.sektorom. I koe-komu postavit sifonnyj klistir," --
vernul on mne moyu lyubeznost'.


     Feliks:
     Pol okolo garderoba s ogromnym zerkalom, gde tak  garmonichno otrazhalis'
my s Tanej, byl v chernyh luzhah  --  vse nesli s soboj v ulicy gryaznyj sneg. I
po etomu polu ko mne proskol'zila, vsya v snezhnyh hlop'yah, |lla Koganskaya.
     "Feliks,  --  goryacho  zasheptala  ona.  --  Derzhis'  za  vozduh!  "Miledi"
priehala!"
     Posle  publichnogo nakazaniya,  kotoromu ya  podvergsya na  ee kommunal'noj
kuhne, mne bylo ne tak-to prosto predstavit' sebe Tanyu ryadom, ezhednevno, kak
obychnuyu sotrudnicu, tem  bolee... moyu  nachal'nicu. YA i dumat' boyalsya, chto my
vstretimsya s nej kogda-nibud'.
     Vprochem, posle avgustovskih  sobytij Tanya pochti  perestala mne snit'sya.
Edin-stvennyj  son  byl fantasticheski  krasivym  --  neobyknovennye  cveta na
zakatnom  nebe i  Tanya s kakim-to impozantnym blondinom  v serom  svitere na
palube mor-skogo sudna..
     Potom ona  ischezla iz  moej pamyati, kazalos', navsegda. V  sentyabre vse
poglotili  volneniya za Dinu, kotoraya perenesla takoj  stress v  avguste, chto
voobshche  boyalas'  rozhat': |lla ej naplela,  chto Tanya -- ved'ma, kotoraya znaet,
chto moya zhena  pri-govorila ee k  smerti.... No  vse oboshlos' horosho. Mama  s
papoj  tut zhe pereehali v Leningrad, snyali kvartiru ryadom s nami i vzyali  na
sebya chut'  ne vse  zaboty  o  novorozhdennom, chtoby Dina  mogla  vernut'sya  k
nauchnoj rabote.  Mne  s synom pozvolyali  videt'sya redko  -- on ros  strogo po
izlozhennomu v luchshih posobiyah rezhimu. Dina vernulas' k svoej izyashchnoj figure.
YA  chuvstvoval k nej  nebyvaluyu nezhnost'.  Ona zhe  ne  perestavala radovat'sya
moemu krepkomu snu bez postoronnih videnij. Avgust stal uzhe bylo zabyvat'sya,
kak vdrug -- takoe izvestie...
     Estestvenno, vse tut zhe vernulos'.  YA ne mog ni o chem dumat'.  Strastno
zhelal uvi-det' snova Tanyu, i panicheski boyalsya ee.
     Nautro ya naglazhivalsya i prihorashivalsya osobenno tshchatel'no.
     "Vazhnaya vstrecha?  -- nebrezhno pocelovala  menya  zhena, sobirayas'  v  svoj
institut. -- Ty vsegda  velikolepen, a segodnya pryamo  prevzoshel sebya." "Da. --
rasseyanno otve-til ya, -- v kakoj-to  mere, vazhnaya..." "Derzhi  sebya v rukah, --
eshche nebrezhnee obroni-la ona uzhe v dveryah. -- ne daj ej sprovocirovat' sebya na
sej raz. Vspomni, chego nam stoila tvoya slabost' letom..."
     I spokojno ushla.
     Tak... Vechno vse v kurse nashih s Tanej otnoshenij. Eshche i ne poyavilas', a
vse gotovy k otporu. I menya zaranee privychno nakachivayut.


     Tanya:
     Esli  v Nikol'skom posle obil'nyh  snegopadov poslednih  dnej eshche mozhno
bylo kak-to idti, to u  stancii metro,  gde  ya vpervye vyshla iz-pod kryshi na
sploshnoe  mesivo  iz snega i vody  v vozduhe i  na zemle, peremeshchat'sya mozhno
bylo tol'ko vbrod. Reveli uborochnye mashiny, iskrili dergayushchiesya trollejbusy,
perla vo vse storony i  otovsyudu  mokraya napryazhennaya tolpa.  Moya blagorodnaya
dublenka srazu potemnela  i poshla pyatnami, shapka ponurilas', kak zaplakannaya
lisa, a  nerusskie  sapogi  okazalis' bezobrazno skol'zkimi. Trotuar  prosto
rvalsya kuda-to iz-pod  nog. No do instituta ya dobralas' za  chetvert' chasa do
nachala rabochego dnya. Vystoyala  ochered' k mechushchimsya garderobshchicam, spryatala v
izyashchnuyu mokruyu su-mochku  svoj nomerok  i  stala  podnimat'sya  po  toj  samoj
lestnice, gde razvorachi-valsya uzhe znakomyj vam akt dramy moej proshloj lichnoj
zhizni.
     Vse  bylo  tak  uznavaemo,  chto  ya bez konca  poglyadyvala to na zolotoe
obruchal'noe kolechko na moem pal'ce, chtoby uverit' sebya, chto moe zamuzhestvo i
inoj status zdes' i sejchas -- ne son. CHto lyubaya vozmozhnaya vstrecha s proshlym --
ne bolee, chem  epizod. No serdce bilos' gde-to u gorla pod  samoj brosh'yu,  v
zhivote  nepotrebno i neodolimo urchalo, vertelsya  nos  i lihoradochno blesteli
glaza. Ta eshche aspi-rantka priblizhalas' k kabinetu professora San-Dmicha s ego
referentom.  Luchshe,  konechno,  chem  v  proshlyj raz,  no  ves'ma  dalekaya  ot
dobrotnoj solidnosti pervogo rabochego dnya v bol'shoj nauke.
     A po koridoru  shli po svoim  delam samye obyknovennye  neznakomye lyudi,
kto-to  zaderzhival na  mne vzglyad,  kto-to oglyadyvalsya,  no  ya videla tol'ko
predstoyashchuyu scenu moej pervoj (posle vsego!) vstrechi s proklyatym referentom.
     Vot i  massivnaya dver' zaveduyushchego otdeleniem i zama direktora po nauke
pro-fessora  Korabelki  Antokol'skogo... YA  vhozhu  i  predstavlyayus' znakomoj
pozhiloj sekretarshe, kotoraya kak-to pomogala mne otmyvat'sya posle vahterskoj.
Ona  do-statochno vyshkolena, chtoby ne  proyavit' vnesluzhebnogo  interesa, tiho
govorit v mikrofon obo mne i predlagaet prisest': professor tol'ko chto voshel
i privodit sebya  v poryadok.  YA  sazhus' na svobodnyj stul u  steny,  derzha na
kolenyah sumochku.
     I tut rezko otkryvaetsya dver'  i, nebrezhno kinuv "U  sebya?"  k dveryam v
kabinet prohodit Feliks. Uzhe vzyavshis'  za ruchku,  on vdrug oglyadyvaetsya. Ego
rozovoe s holoda lico  kameneet i bledneet. On zamiraet,  tochno kak togda na
lestnice,   slov-no   nadeyas',   chto   kak-to  proneset,  no   potom   rezko
povorachivaetsya na kablukah  i stu-chit imi po parketu ko mne. YA vstayu,  delayu
akademicheskuyu stojku --  korotkij ki-vok golovoj  s nejtral'nym "Dobroe utro,
Feliks Il'ich", i sazhus', namerenno derzha ruki na sumochke kol'com naruzhu.  On
totchas zamechaet etot  znak  moej ot  nego nezavisimosti, rasshiryaet glaza  na
brosh' i  mnetsya, ne  reshiv  eshche,  kakoj vzyat' so  mnoj ton  posle  sceny  na
kommunal'noj  kuhne.  SHCHeki  ego pylayut,  kak  budto imeyut  svoyu  sobstvennuyu
pamyat'.
     "Vy... k Aleksandru Dmitrievichu, Tat'yana  Alekseevna? --  vydavlivaet on
pod  uzhe ne sovsem professional'nym vzglyadom  sekretarshi. -- YA dolozhu, chto vy
zdes'..." "YA uzhe skazala,  -- govorit sekretarsha  basom. --  On prosil minutku
podozhdat'."  YA zhe voobshche smotryu v storonu, slovno ego zdes'  uzhe net. Teper'
kabluki po parketu  stuchat v obratnuyu  storonu, referent vhodit k bossu  bez
stuka s korotkim: "Mogu li?.." V moih glazah otpechatyvaetsya figura Molchalina
s papkoj i pochtitel'no otstavlennym zadom, kotoromu  tol'ko vilyayushchego hvosta
ne hvataet.  I snova blestit  v svete  lamp kozhanaya obivka zakrytoj dveri. I
chego chinovniki tak lyubyat dvojnye dveri? Zvukoizolyaciya ot naroda?


     Feliks:
     YA  proshel  k  dveryam  bossa,  kogda  zametil  strannoe  vyrazhenie  lica
sekretarshi...
     Na stule  u  steny  priemnoj  sidela  blondinka s  mokroj  sumochkoj  na
kolenyah.
     YA zamer,  no potom vzyal sebya v ruki i podoshel k posetitel'nice. V konce
koncov, ya referent,  i podgotovka vstrechi s  professorom vhodit v  krug moih
sluzhebnyh obya-zannostej.
     Ona  vstaet, otveshivaet korotkij poklon i  saditsya na mesto. Kol'co  na
pal'ce, a na zhakete znakomogo serogo kostyuma takaya brosh', kakaya ne snilas' i
moej mame!..
     Professor toroplivo  otkryvaet  dver', nebrezhno  pozhimaet  mne  ruku  i
ulybaetsya vstavshej vo ves' svoj prekrasnyj rost Tane.
     "Proshu vas, Tat'yana Alekseevna, -- provozhaet  ee k stolu nash britanskogo
oblika patriarh s  sedoj  shevelyuroj. -- Sadites'. Ochen'  rad vas snova  u nas
videt', i uzhe kak svoyu. Reshili dela s propiskoj?"
     "Spasibo, San-Dmich, --  zvonko  i veselo, po-prezhnemu ne  glyadya na menya,
otvechaet novaya aspirantka. -- Vse v polnom poryadke."
     "I gde vy poselilis'?"
     "V Nikol'skom pod  Gatchinoj, -- kidaet ona na menya temnosinij vzglyad, to
est' vse-taki sil'no volnuyas'. -- V bol'nice Kashchenko."
     My s bossom vzdragivaem i trevozhno pereglyadyvaemsya.
     "U Tat'yany Alekseevny, konechno, strannaya manera  shutit',  -- skvoz' zuby
proiz-noshu ya. -- Tol'ko ya ne ponimayu..."
     "Moj muzh --  vrach-hirurg, --  poyasnyaet ona. -- My  poluchili  vedomstvennuyu
kvartiru i propisku na vremya ego raboty v bol'nice."
     "Ne dalekovato li? -- oblegchenno ulybaetsya Antokol'skij,  gotovyj bylo k
raz-borkam  mezhdu  vozlyublennymi  v  ego  prisutstvii.  --  U  nas  ne  lyubyat
opozdanij."
     "Vse,  chto  svyazano s  elektrichkoj, --  beru ya  nebrezhnyj ton,  -- vsegda
nadezhnee, chem..." "Nichego strashnogo,  -- otvechaet  ona  na vopros professora,
slovno net zdes' ni-kakogo referenta. -- YA dazhe pribyla chut' ran'she."
     "Otlichno. Togda pristupim srazu  k delu.  Vy nahodites' na samom starte
vashego issledovaniya. Vse mozhet  sluchit'sya v processe razrabotki  i ispytanij
ustroj-stva. Zayaviv, chto nashe  novoe reshenie yavlyaetsya al'ternativoj  drugim,
tol'ko  chto s  takim  trudom nami zhe dokazannym, my otbrasyvaem otdelenie  i
institut  na  obochinu,  tak  kak  lodochnye  byuro   imeyut   svoi  sobstvennye
razrabotki, i na obeih zashchitah nam i bez togo predstoit neshutochnyj boj. Tema
zhe chastnogo resheniya  dlya  sushchestvuyushchih  podvodnyh  korablej, tem  bolee poka
nikomu ne izvestnoj aspi-rantki Smirnovoj..."
     "Berger, -- kladet ona pered nami na stol ruku s kol'com.. -- Moya familiya
teper' Berger. Prostite,  chto ya vas perebila, Aleksandr Dmitrievich,  no vasha
logika  mne ne sovsem  ponyatna. Kak mozhno  skryvat' radikal'noe  tehnicheskoe
reshenie iz-za kar'ernyh interesov  chastnyh lic? V konce koncov, rech' idet ne
obo  mne, a  o podvodnikah,  ne tak  li?" "Rech' idet  ne tol'ko  o vas.  Vash
proekt, Tat'yana Ale-kseevna,  postavlen  v nauchnyj plan otdeleniya,  kak tema
neskol'kih  dissertacij.  Vse chto  ya  predlagayu  -- vopros  ne  strategii,  a
taktiki. Dat'  zashchitit'sya lyudyam,  kotorye  zakonchili svoi dissertacii..." "I
zainteresovany vo vnedrenii svoih variantov, a ne  togo, o kotorom  u nas  s
vami  idet rech'?  Ne togo, kotoryj obes-pechivaet  lodke bezopasnost'?  Ili ya
chego-to nedoponimayu?"
     "Dlya San-Dmicha  sejchas vazhnee  vsego bezopasnost' ego dissertantov,  ih
nauchnogo  rukovoditelya,  otdeleniya  i  instituta  v  celom, --  podaet  golos
nachal'nik Pervogo otdela. -- Vse eto dostatochno shkurno i ne delaet vam chesti,
San-Dmich.  Smirnova... ili  kak  ee teper' tam, -- otkrovenno morshchitsya on,  --
sovershenno  prava!.. Volya va-sha, San-Dmich, no ya chelovek gosudarstvennyj i na
Sovete vystuplyu so svoim oso-bym mneniem."
     "CHto zhe vy predlagaete, Petr Ivanovich? -- otvorachivaetsya Antokol'skij ot
yas-nogo  vzglyada Tani,  kotoroj ya v  etot moment snova voshishchayus', vidya, kak
ona bes-strashno srazhaetsya  za pravdu. -- Toptat'sya na meste, poka ne zakonchim
temu Tat'-yany Alekseevny?.. U vas est' vyhod iz polozheniya, Feliks Il'ich?"
     "YA predlagayu, -- vdrug polozhil  ya svoyu ladon' na ee  vzdrognuvshuyu, no ne
otder-nutuyu ruku, oshchushchaya moshchnyj tok ottuda, -- poterpet' i neglasno  rabotat'
nad proektom Tat'yany Alekseevny primenitel'no k novomu sudostroeniyu. CHtoby k
momentu ee zashchity..."
     "Vy soglasny? -- polozhil professor svoyu suhuyu tonkuyu ladon' na ee vtoruyu
ruku. -- Po-moemu, Solomonovo reshenie. A? Petr Ivanovich?"
     "U vas, Aleksandr Dmitrievich, v poslednee vremya vse resheniya Solomonovy,
--  dvusmyslenno burknul otstavnik. --  Delajte,  chto hotite, no esli Berger ne
sogla-sna, to ya..."
     "Tanya?  --  sprosil  Antokol'skij,  ulybayas'.  -- Kak  vam  ideya  Feliksa
Il'icha?"
     "CHto ya  mogu skazat', kogda vy menya za obe ruki  derzhite? --  zasmeyalas'
ona, osvobo-zhdayas' i neozhidanno polozhiv svoi ruki na nashi. -- V konce koncov,
ya vsego lish' slabaya zhenshchina. Gde mne ustoyat' protiv dvuh takih obayashek?"
     "YA reshil sozdat' v  otdelenii  novyj  sektor pod vashim  rukovodstvom  i
podobral dlya  nego  luchshih nashih molodyh uchenyh,  --  govorit professor. -- Iz
takticheskih   soobrazhenij,   nazovem  ego  sektorom   obespechenij  avarijnoj
bezopasnosti lodok."


     Tanya:
     Poskol'ku my, v konce koncov, soglasilis' poterpet' i rabotat' vtiharya,
chtoby  ne  draznit' gusej,  dovol'nyj  professor,  so  svoim  rassuditel'nym
referentom,  provozhayut menya  na uzhe podgotovlennoe rabochee mesto  -- otlichnyj
kul'man,  stol i dazhe, o mechta lyubogo konstruktora teh let, vertyashchijsya stul,
predstavlyaete? I -- ba, znakomye vse lica vokrug. Tut  mne i Gena s Valeroj s
ostrova  Rejneke, i lyudoedka |llochka s lestnichnoj kletki, i  sam geroj moego
romana  so  svoej  bi-toj na  nashej kuhne fizionomiej --  pryamo  za  sosednim
stolom. Vot  uzh  tol'ko kogo  tut ne hvatalo,  tak eto Sof'i Kazimirovny, i,
bud'te lyubezny, nachinajte zanovo igry s moim podvizhnym nosom...
     No  i  ya  uzhe  ne  ta!  ZHizn'  davno  perekovala  bespomoshchnuyu  Tajku  v
velikolepnuyu i groznuyu "miledi". Tak chto...


     |lla:
     Itak, siyayushchij professor  vvodit proklyatuyu "miledi"  v nash rabochij  zal,
gde u kul'mana sgrudilas', kak pered oglasheniem prigovora revtribunala, nasha
mog-uchaya kuchka. A  ryadom, kak konvoj, torchit nachal'nik Pervogo otdela,  Petr
Ivano-vich, so svoimi kolodkami ordenov. Nu  i chto? Na moem stole pod steklom
foto-grafiya papy v forme i -- s ne men'shim chislom boevyh nagrad.
     "Pozvol'te predstavit'  vam  novogo  zav.sektorom,  --  kositsya  na menya
San-Dmich. --  A eto, Tat'yana Alekseevna, i  est' vash kollektiv.  Naskol'ko  ya
pomnyu,  vse oni vashi  odnokursniki i  druz'ya."  "CHto odnokursniki ya ne ochen'
pomnyu,  --  suzilis'  na me-nya  sinimi  dulami dvuhstvol'nogo  mauzera  glaza
"miledi". -- Zato  uzh ih tepluyu druzhbu ya do grobovoj doski ne zabudu. V grobu
ya vidala takih druzej, -- odnimi gubami dobavlyaet ona. -- Tat'yana Alekseevna,"
--  predstavlyaetsya novaya nachal'nica pervomu  iz  svoih  podchinennyh. "Gennadij
Semenovich," -- ohotno pozhimaet Gena izyashchnuyu ruku. Voobshche, esli otkrovenno, to
vneshne devka ona byla prosto potrya-sayushchaya...
     "Valerij  Arkadievich,"  --  vydavlivaet  bez ulybki Valera,  glyadya  mimo
nachal'nicy na professora.
     "|lla  YUr'evna,"  --  edva proiznoshu ya, vpervye nayavu  kasayas' "miledi".
"Koga-nskaya, esli  mne pamyat' ne izmenyaet? -- razdaetsya poka holostoj vystrel
iz  mau-zera.  -- Nu,  s  Feliksom Il'ichem  Dashkovskim  vy  menya  uzhe  kak-to
znakomili. YA ego zapomnila",  -- lomaet ona komediyu pod napryazhennym vnimaniem
vsego otdela.
     Kollegi molchat, no v vozduhe  visit vozmushchenie --  nauchnuyu gruppu samogo
pers-pektivnogo proekta San-Dmich demonstrativno formiruet iz evreev... Nikto
ne rabotaet. Vse stoyat u svoih stolov ili sidyat na nih. Tishina.
     Tan'ka osmatrivaet zapylennyj kul'man, probuet chertezhnuyu mashinu.
     "Bednyj Jorik, --  grustno  ulybaetsya ona,  -- pohoronili i  zabyli. |lla
YUr'evna,  --  vdrug   zvenit  ee  golos.  --  Vy  imeete  hot'  kakoj-to  opyt
konstruktorskoj raboty?"
     YA  vzdragivayu i  molchu.  U menya  eto utro nachalos'  s takoj pul'sacii v
viskah, srazu perehodyashchej v chernye kluby golovnoj boli, chto ya  niskol'ko  ne
udivilas',  kogda  nachalas'  eta  ekzekuciya...  Bol'  zamercala pered  moimi
glazami spolohami severno-go siyaniya. Pyaterchatka v nagrudnom karmanchike moego
zhaketa, no ne prinimat' zhe tabletku pri nej!
     "Po teme neobhodimy ser'eznye  prorabotki, -- prodolzhaet ona. --  YA  cenyu
vashe  zhe-lanie,  Aleksandr  Dmitrievich, okruzhit' menya  moimi starymi dobrymi
druz'yami, no esli i ostal'nye tak zhe nekompetentny,  to, boyus', tolku ot nih
budet malo. YA, konechno, uverena, chto |lla YUr'evna menya bol'she  vseh na svete
lyubit i cenit, no ya by predpochla bolee tolkovyh kolleg."
     "Kto  eshche  iz  nauchnyh  sotrudnikov  vas  ne  ustraivaet?"  --  mrachneet
professor.
     "Dlya nachala ya  proshu moe rabochee mesto  razmestit' u kul'mana.  CHto  zhe
kasaetsya podbora kollektiva moego sektora...  Vy, San-Dmich, skazali, chto oni
podgotovili referaty-soobrazheniya. Vot ya by i hotela eti soobrazheniya obsudit'
lichno s kazh-dym, a potom vmeste s vami reshit', kto iz nih i  na chto sposoben
po dannoj teme. V  protivnom  sluchae,  proshu  mne  predostavit'  tol'ko etot
udivitel'nyj kul'man. Kto menya v etom sektore uzhe bezuslovno ustraivaet, tak
eto Jorik. YA v nego pro-sto vlyublena -- s pervogo vzglyada."
     V zale nazlo Antokol'skomu zaaplodirovali. Mal'chiki  peretashchili  stol i
kreslo  k  kul'manu, a  professor  s kamennym  licom  priglasil  "miledi"  s
Feliksom i Petrom Ivanovichem v svoj kabinet.
     Eshche  para  takih  fokusov,  perevela  ya  duh,  dostavaya,  nakonec,  moi
tabletki,  i   "ob®yavlyaetsya  posadka  na  samolet,   vyletayushchij  rejsom   do
Vladivostoka.  Pas-sazhirku Berger prosyat srochno projti k vyhodu...  I bol'she
ne vhodit'!"
     A poka chto...


     Feliks:
     "YA proshu vas, Tat'yana  Alekseevna, -- strogo  skazal professor, kogda my
vernulis' v ego kabinet, -- vpred' obsuzhdat' kadrovye voprosy ne tak gromko i
tol'ko zdes', idet? I voobshche  u nas emocii prinyato podchinyat' interesam dela,
a  ne  naoborot.  Esli, skazhem,  Feliks Il'ich ili  Koganskaya vas v  kachestve
kolleg  pochemu-libo  ne  ustraivayut,  to  okonchatel'noe  reshenie  prinimaete
vse-taki  ne vy,  a ya,  kak nachal'-nik  otdeleniya. I  vam  pridetsya  s  etim
smirit'sya. Vy rabotali konstruktorom?  Otlichno, no eti lyudi,  -- on  kivnul v
moyu  storonu,  -- naprotiv,  zanimalis'  naukoj,  chemu  vam, boyus',  pridetsya
pouchit'sya  u  nih. YA nastoyal  pered rukovodstvom  instituta  na vashem  prave
vozglavit' raboty po svoej teme, no  ne na kakih-to inyh pravah ili funkciyah
vnutri moego otdeleniya. Vam vse ponyatno?"
     "Mne ponyatno drugoe, -- metala  iskry neukrotimaya  "miledi". -- Delo,  na
kotoroe   my   zamahnulis',  slishkom   ser'ezno,   chtoby  nachinat'   ego   s
neprodumannogo  pod-bora ispolnitelej. Podobnye proekty pod  silu kollektivu
edinomyshlennikov, a ne odnokursnikov. |to ne vsegda sovpadaet!"
     "CHto zhe vy predlagaete?"
     "Mne  by hotelos'  zdes' i sejchas,  --  otvesila ona emu  velichestvennyj
poklon,  --  pobesedovat'  s  kazhdym  iz vashih  protezhe.  I vmeste  s vami, --
zlopamyatno pod-cherknula ona, -- reshit', budet ot nih otdacha ili net."
     "A  esli  net? -- ne obeshchayushchim nichego  horoshego  tonom  sprosil milejshij
patri-arh,  uzhe  otricatel'no  zaryazhennyj.  --  Vy  otkazhetes' uchastvovat'  v
nauchnyh  raz-rabotkah  i ogranichites' konstruktorskimi?"  "Nu,  eto  ne  mne
reshat', -- obezo-ruzhila buzoterka starika svoej ocharovatel'noj ulybkoj.  --  V
konce  koncov,  v  vashem otdelenii ne  pyat',  a  pyat'desyat  chelovek.  Vmeste
podberem dostojnyh,  hotya ya  vovse  ne  isklyuchayu,  chto  imenno vash  vybor  i
okazhetsya optimal'nym... Mogu li ya poka pobesedovat' pri vas s kazhdym iz etoj
gruppy  dlya  utochneniya  ego  prigod-nosti,  na  moj,  estestvenno,  vzglyad?"
"Mozhete."  "Togda, s vashego  pozvoleniya, ya  by, ne  shodya s mesta, nachala  s
milejshego Feliksa Il'icha."
     Antokol'skij voprositel'no poglyadel na menya, potom, cherez moyu golovu, v
glub'  kabineta. Vezdesushchij  Petr  Ivanovich,  kotoryj  napryazhenno sledil  za
razgovorom v zale, teper' vyzhidatel'no vytyanul sheyu, ozhidaya otveta.
     YA sdelal bossu tol'ko nam s nim znakomyj znak, i on tut zhe vstal.
     "Proshu  proshcheniya,  --  smushchenno  ulybnulsya  on  Tane. --  Kak  govoritsya,
starost' -- ne  radost'.  Mne  nado prinyat'  lekarstvo.  Feliks Il'ich,  vy ne
pomnite, kuda ya ego deval?"
     My  uedinilis' v  bytovom bloke ego kabineta. Bokovym zreniem ya uvidel,
chto Petr Ivanovich metnulsya k Tane, sel ryadom i chto-to ej goryacho zasheptal.
     "San-Dmich, -- zadyhalsya ya, chuvstvuya, chto sejchas  tak poluchu ot proklyatoj
"miledi", chto predydushchaya  porka mne orgiej s nej zhe pokazhetsya, -- ne  davajte
ej menya uni-zhat'... Vy zhe znaete, chto ya ne imel vremeni vniknut'..." "Nichego
ne  znayu. Vy, me-zhdu  prochim, koordinator  vsego otdeleniya, moya pravaya ruka.
Kak vy mogli ne interesovat'sya samoj perspektivnoj temoj, znaya dostoverno ob
osobom  otno-shenii k nej ministerstva?" "San-Dmich!.. Pozvol'te hot' otlozhit'
do  zavtra.  YA  znayu  rebyat,  kotorye  tshchatel'no  gotovilis'  k  vstreche  so
Smirnovoj. YA s nimi porabotayu, i  zavtra hot' kak-to budu vyglyadet'... YA vas
ochen' proshu!" "Nas zhdut."
     Petr  Ivanovich  sidel  uzhe  za  stolom  krasnyj  ot  napryazheniya. Tanya s
interesom smotrela, kak ya vytirayu pot so lba.
     "Po-moemu vy tam  eshche nedolechilis',  Feliks Il'ich, -- laskovo ulybnulas'
ona. --  Na  vas zhe lica net... Aleksandr Dmitrievich, a chto,  esli my  vashego
Il'icha ostavim v pokoe?" "Segodnya?"  -- s nadezhdoj sprosil ya. "Pochemu  tol'ko
segodnya? -- eshche bolee laskovo provorkovala "miledi". -- Voobshche. Posudite sami,
kakoj iz  nego razrabotchik, s  ego-to sugubo administrativnym  opytom?"  "To
est'  vy  pred-lagaete Dashkovskogo srazu  isklyuchit'  iz  vashej  gruppy,  bez
interv'yu?" "Konechno. Posmotrite na nego sami. On sejchas k chemu ugodno gotov,
tol'ko  ne k obsuzhdeniyu  protivodavleniya na  podvodnyh lodkah. Zachem  muchit'
takogo  poleznogo cheloveka?  Pust' zanimaetsya svoimi obychnymi  delami, no...
chislitsya  v moej gruppe dlya ulazhivaniya  neizbezhnyh v  nashem  dele  neshtatnyh
situacij, a? Luchshe ego mne dlya etogo vse ravno nikogo ne najti."
     "Vy...  soglasny,   Feliks  Il'ich?"  "Da...  --  lihoradochno  pytalsya  ya
osmyslit'  oche-rednuyu  mistifikaciyu,  kotorye  neizbezhno  soprovozhdali   moe
obshchenie  s  "mile-di".  --  Esli  Tat'yana  Alekseevna  schitaet,  chto  v  etom
kachestve..."
     "Da  kakoe u  tebya,  k  chertyam,  kachestvo! -- zarychal  Petr  Ivanovich. --
Razveli  tut  sinag...  bogodel'nyu!  V otdelenii sobrany  slivki vypusknikov
Korabelki, a dis-sertabel'noe mesto  pervym navyazyvayut prohodimcu! San-Dmich,
kak hotite, a ya pishu dokladnuyu direktoru. Kopiyu -- kuda sleduet! Vy, konechno,
mirovaya veli-china, no s kadrami rabotat' nikogda ne umeli i ne umeete!"
     "Pishite. No  poka  ne  otryvajte  nas  ot  raboty. CHto  dal'she, Tat'yana
Alekseevna?"
     "Dal'she? -- zaburchalo u  Tani  v zhivote i krutanulsya  nos mezhdu stavshimi
pochti  fioletovymi  glazami.  --  Koganskuyu  by   poslushat',  esli  nikto  ne
vozrazhaet, -- pochti proshipela "miledi". -- Pri Felikse Il'iche, esli u nego net
drugih del."
     "Pozovite  |llu  YUr'evnu,  --  tiho  skazal   Antokol'skij  v  selektor,
vyderzhivaya ispepelyayushchij vzglyad osobista. -- Pust' referat zahvatit."


     |lla:
     "|llu YUr'evnu prosyat zajti  k  San-Dmichu, --  razdalos'  iz dinamika.-- S
referatom po teme Tat'yany Alekseevny, pozhalujsta."
     YA metnulas' k svoemu stolu, no proklyatyj referat kuda-to zapropastilsya.
YA liho-radochno rylas'  pod  nasmeshlivymi vzglyadami  so  vseh storon, dazhe na
koleni stala i vse vykinula iz yashchikov na pol.
     "On na stole, -- tiho skazal  Gena. -- ne volnujsya ty tak! My s toboj..."
"Genochka, -- zhalko skazala ya, -- prinesi stakan vody  tabletku  zapit'. Golova
razryvaetsya..." "YA skazhu, chto ty zabolela!" "Ni v koem sluchae. Ona podumaet,
chto..." "Da  plevat' nam na to, chto ona  podumaet! Kogda my  na eto obrashchali
vnimanie? |llochka, voz'mi sebya v ruki i ne poddavajsya na ee provokacii."
     YA  sudorozhno  zapila   pyaterchatku  i   ele  povolokla  nogi   v   takoj
druzhestvennyj do  togo kabinet.  Ved' San-Dmich znal  menya  s detstva. Oni  s
suprugoj vsegda u nas  leto provodili...  Nado  zhe! Iz-za kakoj-to  dvorovoj
devki...
     Tan'ka sidela za  stolom  naprotiv  Feliksa,  a osobist primostilsya  na
stule u steny i ves' vytyanulsya k sobesednikam.
     Menya usadili ryadom s byvshim lyubovnikom "miledi".


     Feliks:
     Vot  na kogo  zhalko  bylo  smotret',  tak  eto na  neschastnuyu  |llochku,
dvizhushchuyusya kak-to bokom -- na zaklanie "volchice", kotoraya, po-vidimomu, ni  s
kem,  krome  menya,  ceremonit'sya ne  sobiralas'.  |lla  opustilas'  na  stul
naprotiv  svoej  zlej-shej  vragini  i  dlya chego-to  listala drozhashchimi rukami
tetradku-referat.
     A Tanya,  vremya ot vremeni dergaya  nosom i podnimaya svoi  dlinnye temnye
resnicy s  koketlivo  zagnutymi  zolotistymi konchikami,  rovnym golosom,  ne
zaglyadyvaya  ni  v  kakie  bumagi,  stala  zadavat'  voprosy  po  teme  i  po
stroitel'noj mehanike  korablya.  Adresovala ona ih  professoru:  "Interesno,
San-Dmich, chto  dumaet  |lla YUr'evna o  velichine  i  prirode  tehnologicheskih
otklonenij  ot  raschetnogo  dia-metra obechajki  prochnogo  korpusa.  Kak  eto
otrazhaetsya na predel'nom gidrosta-ticheskom davlenii? Znakomy li ej granichnye
usloviya,  prinyatye na  zavodah  pri  izgotovlenii obechaek i  metody kontrolya
vozmozhnyh otklonenij?"
     Uzhe posle treh voprosov, pokazavshih, chto doch' admirala ni  uha, ni ryla
v ob-suzhdaemoj teme, besposhchadnaya "miledi"  provorkovala: "Ne schitaete li vy,
San-Dmich, chto v moej gruppe mog by luchshe porabotat' kto-nibud' drugoj?"
     |to bylo slishkom. Raskatannuyu v blin |llochku, nakonec, prorvalo.
     "San-Dmich,  --  strastno  zakrichala  ona  tak,  chto  v kabinet zaglyanula
sekretarsha. -- Sprashivat' i ya mogu!  Pust' "miledi"  sama otvetit VAM na svoi
zhe  voprosy! Pust'!  YA vse zapisala, vot!!"  "A?  Tat'yana  Alekseevna?  --  s
interesom otkliknulsya  patriarh, molodo blesnuv glazami. -- A to vy tut takie
voprosiki pridumali, chto,  boyus', i menya by  k sebe ne  prinyali. Proshu, |lla
YUr'evna!"
     I tut nachalsya takoj fejerverk erudicii, chto my vse tol'ko rty razinuli.
Pro-fessor  zavorozhenno  slushal  moyu  byvshuyu  lyubovnicu  i chto-to  toroplivo
zapi-syval. A Petr Ivanovich ne svodil s Tani voshishchennogo vzglyada.
     "Vot  eto priobretenie! -- protyanul on ruku Antokol'skomu.  -- Beru  svoi
slova o podbore  kadrov  obratno  i pozdravlyayu, San-Dmich. Ne  oskudela zemlya
russkaya svetlymi golovami!"
     |lla molcha vyshla iz kabineta.
     "Davajte Gennadiya Semenovicha," -- skazal professor v selektor.
     "On i  Valerij  Arkadievich  ot interv'yu  otkazyvayutsya",  -- vzvolnovanno
otklik-nulas' sekretarsha pod gul golosov.
     "Bunt na korable? -- veselo podnyal brov' zav.otdeleniem. -- Smotrite, chto
vy  u nas v pervyj zhe den' natvorili, Tanya.  Pust' zajdut ob®yasnit', chem oni
nedovol'ny?"
     "Budto  vam ne yasno? --  likoval osobist.  -- Kuda im do Tat'yany!  Ona ih
sejchas v dva scheta otpravit po pryamomu naznacheniyu..."
     "V chem delo? -- strogo sprosil Antokol'skij vzbudorazhennyh odnokursnikov
svi-repoj "miledi". -- Po-moemu u nas ne prinyato bylo do sih por ne vypolnyat'
moi rasporyazheniya."
     "U  nas  nikogda  ne  prinyato bylo izdevat'sya nad lyud'mi,  --  nepriyatno
skalilsya Gena, sdvinuv  glaza k perenosice. -- S kakih eto por nas ekzamenuyut
provin-cial'nye inzhenery, tem bolee osoba, nizkij moral'nyj oblik kotoroj...
Da my i sami ne zhelaem s nej rabotat'! Priehala, chtoby svodit' s nami lichnye
schety!.."
     "A vy, Petr Ivanovich,  -- dobavil Valera, vse lico kotorogo shlo pyatnami,
--   prezhde  chem tayat' ot  ee golubyh  glazok, pointeresovalis'  by,  na  ch'ej
storone, po ee  mneniyu  sledovalo vystupit' Sovetskomu Soyuzu v  SHestidnevnoj
vojne i s kakoj cel'yu ona tak pospeshno iz Smirnovoj stala Berger!"
     "V  pyat'desyat   shestom,  --  edva  sderzhival  svoj  gnev   pobagrovevshij
otstavnik, --  ya pryamo iz lagerya  poehal ne domoj, a po  odnomu znakomomu mne
adresu...  Svesti, kak vy izvolili  vyrazit'sya,  lichnye  schety! Posle  moego
vizita tam  odin  takoj zhe  "pravdolyubec", chto  klejmil  pozorom  moj nizkij
moral'nyj  i politicheskij uroven', do sih por v invalidnoj  kolyaske ezdit...
Tol'ko vremena  u  nas ne  te,  Litovskij,  kogda  na lyuboj vash  chih tut  zhe
priletaet  chernyj  voron.  I organy, da budet  vam izvestno, ne  te,  chto vy
vsegda byli gotovy ispol'zovat' dlya svoego prodvizheniya naverh po lestnice iz
trupov!.. Organy vnimatel'no sledyat za pro-sionistskimi nastroeniyami v nashem
obshchestve, znayut  i o  vremennyh  zabluzhde-niyah  nekotoryh  chestnyh sovetskih
lyudej. O Tat'yane mne vse izvestno. I ne tebe nas uchit', kogo brat' na rabotu
v  institut,  a  kogo net,  parshivec!..  Kak budto my  ne  znaem, chto vy vse
govorite v  svoem uzkom krugu posle togo, kak pravil'nee vseh  vystupaete na
mitingah"!
     "Vse na segodnya, -- ustalo otkinulsya  v svoem  kresle professor. -- Proshu
tovarishchi obedat' i -- po rabochim mestam. Zavtra reshim, kak formirovat' gruppu
Berger..."
     "Nu i druz'ya u tebya, Tanechka, -- uslyshal ya v dveryah kabineta golos Petra
Ivanov-icha. -- Odin drugogo gazhe." "Kakie est'! -- bespechno otvechala ona, berya
starika  pod  ruku.  -- Zato  vy u menya prosto  prelest'! Bez  vas  ya  by  ne
posmela... Vy vsegda tak vdohnovlyali krasivyh zhenshchin?"
     "Tanechka...  --  zadohnulsya  veteran. -- Pomnite,  v  pesne  o kazakah  v
Berline  "devushka s flazhkom i s  kosoyu pod  pilotkoj na uglu stoit, -- propel
on, -- sinevoj goryat gla-za... Vasha kopiya! I my s nej vsyu  noch' na tret'e maya
celovalis'.  I  gde  by  vy  dumali?  Ni  za  chto ne poverite!  V razvalinah
rejhskancelyarii.  Vokrug  obgorev-shie  kovry,  chut'  li  ne oskolki  globusa
fyurera, a u  toj samoj steny, gde pochti-tel'no stoyali fel'marshaly i generaly
raznye, mne... sinevoj  goryat glaza... YA mame eshche  kogda na  front uhodil  v
sorok pervom, poklyalsya, chto v  Den' Pobedy zachnu novuyu zhizn' pryamo v logove!
I vot, predstavlyaete, ya i ona... vasha kopiya!"
     "I chto s nej stalo? -- mel'kom glyanula na menya Tanya. -- Nebos' general'sha
te-per'?" "Kak by ne tak! -- schastlivo hohotal osobist. -- V sorok pyatom stala
zhenoj  kombata sorokopyatok,  a k nashimu vremeni dazhe ne ochen' i sostarilas',
hotya menya vosem' let iz lagerya zhdala... Vnuka mne rastit!"
     "Tanya, -- davno ne  terpelos' sprosit'  Antokol'skomu. -- A chto eto u vas
za   proz-vishche   takoe  --  "miledi"?  Iz-za  vneshnego  shodstva  so  shpionom
kardinala?"   "Ne  dumayu,   San-Dmich,  u   nas  na  potoke  bylo   neskol'ko
svetlovolosyh  devushek..." "A vy  chto dumaete,  Feliks?"  "Po-moemu,  ee tak
prozvali za um, -- ne svodil ya s Tani glaz. -- Vo vsyakom sluchae, ya lichno umnee
blondinok ne vstrechal..."
     "Mne kak-to blizhe obraz drugoj,  ne menee umnoj i reshitel'noj miledi, --
zadumchivo skazal Antokol'skij, -- iz "Lunnogo kamnya" Uilki Kollinsa, pomnite,
Tanya?" "Mne tozhe my lady Julia  Verinder priyatnee, chem lady  Winter iz "Treh
mushketerov",  --  blesnula i zdes' Tanya, -- no chto delat', esli i v nashem veke
priho-ditsya byt' inogda..."
     Tut  menya  okliknula zaplakannaya  i nadutaya |lla, sidevshaya  s nogami na
podo-konnike  v  koridore,  a Antokol'skogo i osobista  ostanovili  kakie-to
nachal'niki iz smezhnogo instituta.


     Tanya:
     V  otlichie ot pervogo rabochego dnya  v CKB, ya, okazavshis' v  takom milom
okru-zhenii,  obedala  odna.  Valera  s  Genoj  i  ne  vzglyanuli   v  storonu
nepovtorimoj   "Venery  Drovyanskoj".   Ostal'nye  zhe   proyavili   pohval'nuyu
leningradskuyu sder-zhannost' i taktichnost' -- ni  malejshego vnimaniya  k "novoj
krasotke".
     Zato kakaya  stolovaya vmesto  fabriki-kuhni! Kakie blyuda!  Nas  tam,  za
chertoj osed-losti, srodu tak deshevo i vkusno ne kormili. Posle obeda ya snova
pogruzilas' v dolgozhdannuyu rabotu s moim ustrojstvom, uporno blokirovannym v
CKB  (ne po profilyu -- i vse!..),  i dazhe ne  zametila, chto  strelka chasov na
stene perepolzla za chetvert' sed'mogo, i uborshchicy  nachali s grohotom dvigat'
stoly i stul'ya.
     Da,  vy  ne sprosili o dekoraciyah i massovke etogo  akta. Ogromnyj zal,
potolki metrov  pyat' ot pola, tozhe slepye panoramnye okna metra tri na tri s
tyazhelymi bezhevymi shtorami. No  kak-to  priyatno  slepye -- ne  ot nepodvizhnogo
ugryumogo  tumana,  a ot zhivogo  snega,  tiho letyashchego v  odnom  napravlenii,
otchego  kazhetsya, chto ves' zal nesetsya  vpravo-vverh  v belom prostranstve za
oknami. Vokrug elegantnaya publika, odetaya  i postrizhennaya po poslednej mode,
tihie golosa, tvorcheskaya atmosfera. Ni zaryadok tebe, ni kriklivyh perekurov,
ni nastojchivyh znakomstv. Da eshche za scenoj "Vremena goda" CHajkovskogo.
     Kul'turnaya stolica strany, chert poberi...


     Za  dveryami  instituta mela mokraya sploshnaya  metel'.  CHernye  mramornye
stupeni  posle vezdesushchih leningradskih  dvornikov  byli pochti bez snega, no
trotuar  za  nimi  blestel  ot  naledi  vzyavshegosya  k  nochi  moroza. YA stala
ostorozhno  spuskat'sya  v svoih izyashchnyh  belyh yaponskih sapozhkah (syuda by moi
sukonnye!) i, konechno, grohnulas', kak tol'ko stupila na led.
     Totchas menya podhvatila sil'naya ruka, kotoruyu ya  uznala dazhe cherez rukav
dublen-ki: "YA provozhu tebya, Tajka?"
     Nado zhe! Nu kak ni v chem ne byvalo... YA chut'  ne na polchasa pozzhe vyshla
--  poka  menyala  v otdele svoi tufel'ki  s teplohoda  "Tiksi" na  nevesomye i
teplen'kie sa-pozhki, okazavshiesya takimi kovarnymi, a potom eshche v garderobe i
u zerkala  shap-ku  mehovuyu  gorodila  na  svoyu  uzhe  leningradskuyu  modernuyu
prichesku.
     A  on  vse  zhdal, podnyat'sya  pomogaet, Tajkoj  nazyvaet. Tol'ko u moego
Feliksa net bol'she ego Tajki... Est'  muzhnyaya  zhena  s inostrannoj na russkij
sluh familiej, sovsem  ne  obitatel'nica komnaty na Drovyanoj. I papa moj uzhe
ne "korotaet svoi dni v sumasshedshem  dome". V  etom akte nashi roli, nakonec,
pomenyalis'. I ne mne ih vozvrashchat' na tu lestnichnuyu kletku!
     "YA zhdal tebya, Tajka," -- luchshim iz svoih golosov govorit on, ne otpuskaya
moj lokot'. "Da chto ty  govorish'! A ya  bylo reshila: shel v komnatu --  popal v
druguyu." "Nam  nado ob®yasnit'sya. Posle togo, kak... U nas prosto net drugogo
vyhoda, krome kak..." "Vo! I ya tak dumayu. Drugogo vyhoda ya prosto ne vizhu. U
menya sapozhki zhutko skol'zkie, i ya vse gadala, kto by  menya dovel do metro...
A  tut  kak raz moj byvshij  vozlyublennyj  podvernulsya! Zabotlivyj, nadezhnyj,
ustojchivyj.  CHto   luchshe,  pravda?  Ob®yasnyajtes',  Il'ich   i   vedite   menya
ostorozhnen'ko k  CHerny-shevskoj."  "Ne  shuti tak, Tanechka...  Kak  mne sejchas
merzko na dushe..." "O, a mne! Ne pogoda, a  merzost' kakaya-to. I skol'zko-to
kak! Predstavlyaesh', kakoj u menya  teper'  sinyak  na zhopke?  Aj! Derzhi  menya,
Il'ich, milen'kij..." "Nu zachem ty tak, Tanya! Ty zhe sovsem ne vul'garnaya, chto
ty vseh  bez  konca  provociruesh'?.." "A  ty bros'-ka  menya.  YA  von  v togo
voennogo vceplyus'.  On menya v takom firmennom naryade nipochem do samogo metro
ne ostavit. A vot ty ostanesh'sya tut odin -- v syrom pechal'nom polumrake, ves'
v snegu, slezah i soplyah."
     "Horosho. Ty voobshche hochesh' so  mnoj pogovorit' ili  net?" "YA zhe skazala.
Govo-ri,  tol'ko ne  zagovarivajsya,  a to uronish'.  A  takie  talantlivye  i
figuristye aspirantki  na ulice ne valyayutsya! San-Dmich  tebya tut zhe ponizit v
ryadovye." "Horosho.  YA nachnu s glavnogo. S togo, chto dlya menya znachit eta nasha
novaya vstrecha. YA nedeli, dni, chasy schital, kogda  uznal, chto ty  postupila i
skoro poyavish'sya  u  nas. Ty  sama  znaesh', kak ya tebya lyublyu i..."  "Tozhe mne
glavnaya novost'! A ya-to dumala... Ty menya vsegda lyubil. Tol'ko neoficial'no.
A teper' menya oficial'no lyubit  drugoj." "Mne ochen' ploho, Tajka... Pojmi, ya
ne mogu bez  tebya. YA..." "Da  net,  eto  ya bez tebya ne mogu, aj!.. Bez moego
lyubimogo Il'icha ya v takih sapozhkah momental'no snova s razmaha na zhopu syadu,
a eto uzhe sovsem drugoe delo  -- tem zhe sinyakom ob tot zhe trotuar, aj! Il'ich,
milen'kij,  derzhi  krepche svoyu krasulyu..." "Tanya!  Perestan'  ty krivlyat'sya,
nakonec.  |to  sovsem ne smeshno,  uveryayu tebya... Ty prosto ne predstavlyaesh',
kak  ya..." "A ty hot' predstavlyaesh',  kak  ya s takim si-nyakom lyudyam na glaza
pokazhus'? CHto oni mogut  obo  mne  podumat'?  Aj, derzhi  zhe!"  "Tebe lish' by
izdevat'sya... Konechno,  ty teper' u bossa v favore, voshodyashchaya zvezda nauki,
muzh-hirurg,  odeta s igolochki,  brosh'  za tysyachi,  otdel'naya kvartira. Mozhno
teper' brosit' svoego Feliksa, kotoryj vse eto vremya,  kazhdyj chas..." "Da ty
chto, Il'ich! Kak raz  teper'-to ya tebya sama ni za  chto ne broshu. U  menya tozhe
zhopa ne zheleznaya. SHutka li -- ob  trotuar ee bez  konca trahat'? Tol'ko by ty
menya  ne brosil,  lyubimyj..." "Znaesh' chto!... Esli  ty nastroena ernichat'  i
hamit', to ya voobshche ne proiznesu bol'she ni slova..."
     "I  ne  nado. Uzhe  metro, uzhe neskol'zko.  Nafig  ty mne  teper' nuzhen!
Gulyaj, Vasya. Do zavtra." On dernul sebya to za odno uho, to za drugoe s takoj
siloj, chto sletela mehovaya  mokraya shapka. YA pojmala ee i nahlobuchila  svoemu
Feliksu na  samye ushi. On  vosprinyal eto, kak lasku,  rassiyalsya  uzhe zabytoj
svoej udivitel'noj ulybkoj i privychno potyanulsya bylo ko mne pocelovat', no ya
spokojno  povernula ego za plechi i tak poddala kolenom  pod zad, chto  s nego
snova  sletela  shapka.  Ne  pred-stavlyaya   poka  kak  reagirovat'  na  takie
neformal'nye  otnosheniya  novoj  aspiran-tki  s   vsesil'nym  referentom  pri
postoronnej  publike, on  pospeshno  podobral  s  mokrogo gryaznogo pola  svoyu
shapku, nadel  ee  bokom i  ostalsya rasseyanno  smotret',  kak ya  opuskayus' na
eskalatore, dazhe ne oglyanuvshis' na svoyu takuyu strastnuyu lyu-bov'.


     Tanya:
     Zato kak  horosho  bylo v Nikol'skom! I esli  idti ryadom s tropinkoj, po
glubo-komu snegu,  sovsem ne  skol'zko.  Veter  shevelil tyazhelye ot  nalipshih
belyh  na-rostov lapy  elej,  fonari  okruzhal  roj snezhinok,  a  doma nashego
poselka teplo migali svoimi zheltymi oknami, tri iz kotoryh byli teper' moi.
     Doktor otkryl mne dver', i ya  totchas utonula v ego ob®yat'yah, kak byla --
mokraya i holodnaya.  Uzhe kipelo i  zharilos' chto-to na gazovoj plite, na stole
stoyala buty-lka shampanskogo, frukty  s konfetami -- otmetit' nash s nim pervyj
rabochij den' v Leningrade.
     Misha byl pri polnom morskom  parade  --  v oslepitel'no beloj rubashke  s
chernym galstukom, otglazhennyh bryukah i lakirovannyh tuflyah  na kablukah. Ego
svetlaya shevelyura metalas' nad chistym lbom,  poka on stremitel'no nakryval na
stol, bez konca milo zhmuryas' pri vzglyade na menya.
     YA  poshla prinimat' goryachij  dush.  Mne vsegda  nravilos',  esli na  menya
smotryat s voshishcheniem, a potomu  ya ostavila dver'  dusha otkrytoj i niskol'ko
ne  udivi-las',  chto on stoit, derzhas'  za  kosyak,  i ne svodit  s menya glaz
skvoz' prozrachnuyu  za-navesku vannoj. Na takoj vzglyad tol'ko dura ne otvetit
estestvennym  obrazom.  Ne zakryvaya  vodu,  ya  otdernula shtorku,  prizhavshis'
spinoj k kafel'noj stene i pod-nyala ruki nad golovoj.
     On, kak byl, pri galstuke, v tuflyah i s chasami, shagnul v vannu  i obnyal
menya,  fy-rkaya ot sil'noj  strui  sverhu. Bozhe,  kak mne  bylo horosho v etom
kroshechnom dush-nom mirke  viset' na moem sil'nom muzhe  so spletennymi  za ego
sheej rukami i spinoj nogami!.. Poka my naslazhdalis' obshcheniem,  dush prevrashchal
ego luchshie bryuki v tryapku...
     Potom  ego mokraya  odezhda  valyalas'  na  polu  v  prihozhej,  a  my pili
shampanskoe, sidya  v zapolnennoj  vanne drug protiv druga. I do  pozdnej nochi
prodolzhali nashi igry, delyas' svoimi improvizaciyami v posteli.


     Ty na  menya  napal vchera tak vnezapno i tak reshitel'no,  chto ya dazhe  ne
uspela  rassprosit' o  tvoem  pervom rabochem dne i ne  rasskazala o moem,  --
skazala  ya  za zavtrakom.  -- Kak u  tebya? Bylo  chto-nibud'  interesnoe?"  On
beznadezhno  mahnul   rukoj:   "Rabota  dlya  patalogoanatoma.   |to  zhe  lyudi
zatormozhennye..." "Nichego sebe! Pryamo po Zoshchenko: ty mne najdi sobaku, chtoby
ona, sterva, bodrilas' pod nozhom!" "Ty ne  ponimaesh'. Hirurg ved' vsego lish'
terapevt, umeyushchij operirovat'. Tut vazhen duhovnyj kontakt s bol'nym. A kakoj
mozhet byt' kontakt s dushevnobol'nym... Mne ih uzhasno zhal', ya  pryamo chuvstvuyu
sebya  kakim-to palachom."  "Mika, ty zhe oblegchaesh' ih  stradaniya..." "CHto  im
fizicheskie stradaniya  po sravneniyu s temi,  kotorye im  prichinyaet naizlechimo
bol'naya dusha!.."






     Feliks:
     Uvidev menya, Dina podnyala ot pis'mennogo  stola golovu i snyala  ochki. YA
molcha proshel v nashu s nej komnatu. |sfir' Vadimovna smotrela na menya glazami
vo-shedshej v rol' harakternoj  tragicheskoj aktrisy, a Semen  Borisovich tol'ko
tyazhelo  vzdyhal i treshchal pal'cami v  dveryah svoego kabineta.  Gena voobshche ne
po-kazyvalsya  iz  svoej  komnaty.  Sem'ya  perezhivala  stihijnoe  bedstvie  --
vozvrashche-nie "miledi".
     Prinyav vannu, ya  podoshel  k  stolu,  gde oblozhilas' knigami  moya uchenaya
zhena,  poce-loval ee  v zavitok volos na viske, sdvinuv gubami ochki i krepko
obnyal, szhav obnazhennye smuglye  ruki. Posle  unizitel'noj progulki  s  Tanej
Dina  kazalas'  mne osobenno  rodnoj.  Professional'naya  psihologinya  totchas
pochuvstvovala moe nastroenie.
     "Pravda?  -- prosheptala ona. --  YA  vse-taki luchshe?.." "V  tysyachu raz,  --
iskrenne otvetil ya. -- I voobshche,  chto za  traur v sem'e? Gde  gorit? Priehala
ocherednaya  pro-vincial'naya  aspirantka, tol'ko i  vsego!  Vse  prochee  davno
konchilos'. "Miledi" zamuzhem i, sudya  po broshi, otnyud' ne za bednyakom. My vse
ej teper' bezrazlichny. YA tozhe  k nej sovershenno ravnodushen. Ne nenavizhu i ne
lyublyu.  Da i  vse,  chto  bylo  v  avguste,  ne  bolee, chem  obychnye  grimasy
molodosti."
     "YA tebya vsegda ponimala, -- otvetila Dina. -- Protiv takoj zhenshchiny prosto
nevozmozhno ustoyat'. No ne mozhet zhe ona udovletvorit' vseh na svete. A kto ee
muzh?"  "Govorit,  chto  vrach-hirurg.  I, chto interesno, rabotaet  v  bol'nice
Kashchenko! Psihov, okazyvaetsya, tozhe operiruyut." "Krasivyj?" "Hirurg? Otkuda ya
znayu?"  "Nu,  kartochku  mogla pokazat'... A  pochemu on ee  ne vstretil posle
raboty u vhoda v institut, chtoby provodit' do metro? Togda ona ne upala by i
ne nuzhdalas' v drugom provozhatom..." "V... kakom provozhatom? -- ne poveril ya,
chto  uspeli  prosl-edit' i donesti. Nado  zhe, kuda  KGB  do  nashej  semejnoj
agenturnoj seti! -- CHto  ty  imeesh' v vidu?" "Ne stroj mne evrejskie glaza, --
slovno nahvatalas' Dina  ehid-stva u  "miledi". -- Ona  tebe  na CHernyshevskoj
dala ot vorot povorot, milyj. Pri-chem, sovershenno figural'no -- vot pochemu  u
tebya takaya gryaznaya shapka i goryachaya nezhnost' k zakonnoj supruge. A bud' ona k
tebe hot' chut' dobree,  iskali by my tebya  po bol'nicam, kak tvoego papashu v
avguste, verno? I gde nashli by?.."
     "Ne  dumayu,  -- staralsya  ya pereubedit' v  pervuyu ochered' sebya.  --  Goda
minuli, stras-ti  uleglis'..." "Daj  Bog, daj Bog, --  vzdohnula ona i  gluho
dobavila,  nepriyatno  su-ziv glaza: --  Mne zhal' tol'ko, chto Il'ya Arnol'dovich
togda vyskochil na lestnich-nuyu kletku chut' ran'she, chem  sledovalo  po istorii
bolezni... Opozdaj on vsego  na neskol'ko minut -- i ne bylo by u nas nikogda
nikakih etih problem. A sejchas vse nachnetsya snova, slovno molodost' sama..."


     Nautro v otdelenii tol'ko i govorili,  chto o vcherashnem bunte. Publika u
nas by-la dostatochno sderzhannaya, no neutomimaya |lla, kak izgnannaya  iz  doma
koshka, zha-lobno  myaukala u  kazhdogo stola. Skoro  vse  uzhe  znali,  chto  ona
kogda-to  otbila   u  etoj  novoj  nachal'nicy  odnogo  interesnogo  molodogo
cheloveka. I s nej teper' naglo i protivozakonno svodyat schety.
     Slovo  "miledi" uzhe bylo u vseh na sluhu, a geroinya skandala, zakusyvaya
puhluyu gubku,  morshcha lob  i vertya  nosom, stoyala u  kul'mana i  samozabvenno
chto-to chertila,  derzha  karandash za  uhom,  tihon'ko napevaya chto-to i sduvaya
volosy so lba.
     Antokol'skij ne pokazyvalsya,  o formirovanii gruppy nikto ne vspominal,
a ya posle vcherashnego unizheniya voobshche ne smotrel by v storonu Tani. No teper'
ot menya eto uzhe  ne zaviselo. Ona  ne vo sne,  a  sovershenno  real'no stoyala
pryamo  pere-do  mnoj.  Ona rabotala  stoya,  kogda  vse  prochie  sideli,  chto
privleklo  by k nej vnimanie dazhe i pri inoj vneshnosti.  K tomu zhe, vse byli
naelektrizovany slo-voohotlivoj |llochkoj.
     Tanya zhe slovno  ne zamechala nichego. Bolee togo,  ronyaya  na pol rezinku,
ona  neb-rezhno naklonyalas', prikovyvaya muzhskie  vzglyady.  Kogda  zhe  rezinka
zakatilas', kak  narochno, pod moj stol,  ona zaprosto  polezla pod  nego  na
kolenkah, tknuv menya lbom.
     "Dejstvitel'no,  striptizerka  kakaya-to, -- uslyshal  ya za  svoej  spinoj
shepot pover-zhennoj v prah nashej obshchepriznannoj krasavicy vtoroj molodosti. --
Sovershen-no vyzyvayushchee povedenie! Znaete, chto  mne rasskazala  Koganskaya  ob
etoj,  kak  oni  ee  eshche  v  institute  prozvali,  "miledi"?  Vy  prosto  ne
poverite...  Ona...  vot imen-no  s nim..."  "Kto  by  mog  podumat',  takoj
prilichnyj  molodoj  chelovek..." "No eto zhe, navernoe,  tak interesno... Nado
poprobovat'..."  "A  vy porassprosite-ka ee o  podrobnostyah,  --  zakolyhalsya
sderzhannyj  smeh. --  Ili  pust' vash muzh  poprosit Feliksa  Il'icha podelit'sya
opytom... Emu-to eto yavno bylo kuda interesnee..."
     Ushi u menya goreli. Znaya unikal'nyj Tanin sluh,  ya  ne somnevalsya, chto i
ona sly-shit  vse. |to tut zhe podtverdilos'. Polozhiv karandashi, ona popravila
prichesku i poshla k srazu s®ezhivshejsya  i pobelevshej  |llochke, naklonilas' nad
nej i, pod napryazhennymi vzglyadami so vseh koncov zala, napravilas' k vyhodu.
|lla poslushno posledovala za nej.
     YA tozhe podnyalsya i napravilsya tuda  -- privychno opekat'  podrugu detstva,
kotoruyu posle ee idiotskoj aktivnosti sledovalo by luchshe pribit'.
     Oni tiho razgovarivali  u  dverej zhenskogo tualeta v  konce koridora, u
okna. Tanya krepko derzhala skosobochennuyu zadravshuyu na nee blednoe lichiko |llu
za  hrupkoe  plecho.  Uvidev,  chto  ya   speshu  k   nim,  "miledi"  zashvyrnula
odnokursnicu v tualet i zahlopnula dver'.
     Ottuda  poslyshalsya  sdavlennyj vizg: "YA ne budu!! Tanechka,  smotri  chto
tam!..  YA   vsem   priznayus'...  Feliks!   Ona   menya   ubivaet!..  Felichka!
Milen'kij..."
     Zashumela voda, razdalsya bul'kayushchie zvuki.
     YA metalsya u zakrytoj dveri, razryvayas' mezhdu dolgom i paralichom muzhchiny
pered bukvoj  "ZH". K  etim chuvstvam prisoedinilsya kakoj-to  zhivotnyj  strah,
kogda dver' priotkrylas' i pryamo peredo mnoj vozniklo krasnoe lico: "Vlezesh'
--  prikonchu vmeste s nej!.."
     Uteshalo tol'ko to, chto tam plakala, kashlyala i smorkalas' yavno zhivaya eshche
|lla. K schast'yu, nikto bol'she ne nuzhdalsya v eti minuty v tualete. Boyus', chto
malo by Tane za takoe huliganstvo ne bylo, ob®yavis' svidetel'.
     Nakonec, dver'  raspahnulas',  pokazalas'  |lla  s  mokrymi volosami  i
krasnymi vyluplennymi glazami, no umytaya i dazhe prichesannaya. Za nej spokojno
vyshla  Tanya,  ocharovatel'no mne ulybnulas'  i  podmignula.  |llochka  tut  zhe
brosilas' mne na grud' i zatryaslas' v rydaniyah,  a "miledi", namerenno igraya
bedrami, poshla na rabochee mesto.
     "Felichka,  -- soplila  |lla moj pulover, --  ona menya chut' ne  utopila  v
unitaze! Kakoj pozor... Bozhe moj! A tam,  kak nazlo, kakaya-to svin'ya  zabyla
slit'...  I  eta dryan'  videla, kuda suet  menya licom...  Felya!  YA pokonchu s
soboj!  Ty  budesh' na  sude  svidetelem... |to  popytka ubijstva! Ty  zhe vse
videl..."
     "Vo-pervyh, ya nichego ne videl, tak  kak eto zhenskij tualet, -- skazal ya,
otstranyayas'. --  No esli by i videl, to  byl by poslednim idiotom, chtoby tebya
podderzhat'! Ved' ty ne tol'ko Tanyu oklevetala, no i menya s nej!  I chego tebe
vechno nejmetsya, |lla?" "YA ne  stanu bol'she zhit', -- povtoryala ona, stucha lbom
v steklo okna, za ko-torym vse letel  i  letel sneg. -- Posle takogo unizheniya
zhit' nel'zya! Nel'zya..."
     YA ne uhodil, no i ne uteshal ee, davaya vyplakat'sya.
     Nachalos'! -- dumal ya. "Miledi" na boevoj trope. To li eshche budet...
     Nakonec, neschastnaya  uspokoilas'.  YA  zastavil ee  vernut'sya  v tualet,
prosushit'  pod  elektropolotencem  mokrye  volosy  i  koftochku.  My   vmeste
vernulis' v zal.
     U kul'mana tolpilis'  morskie oficery s  bol'shimi zvezdami na  pogonah.
Tanya  spokojno ob®yasnyala im vypolnennyj s  utra eskiz. Kogda razdalsya zvonok
na obed, gosti zaulybalis', priglashaya ee v svoyu kompaniyu.
     Prohodya mimo moego stola, "miledi" naklonilas' i shepnula, siyaya glazami:
"Pon-ravilos' tvoej |llochke  moe menyu? YA obeshchala to zhe blyudo ezhednevno, esli
ne zatknetsya."
     YA  promolchal,  no  v  glubine dushi skoree  likoval vmeste  s  nej,  chem
sochuvstvoval |lle, kotoraya ostalas' odna za svoim stolom v opustevshem zale i
sodrogalas'  uzkoj spinoj,  polozhiv golovu na  blednye  ruki v  trogatel'nyh
volosikah.  YA  pri-sel naprotiv i stal ee gladit'  po snova mokrym otchego-to
kudryashkam. Ot moej zhalosti ona zatryaslas'  eshche sil'nee, podvyvaya uzhe  vsluh.
"Mamochka... mamochka moya", -- uslyshal ya, no tak i ne smog iskrenne uteshat' ee,
kak delal eto s detstva.
     V  konce koncov, eshche neizvestno chto i komu obidnee i protivnee... Snova
vo mne bushevali protivorechivye chuvstva.


     |lla:
     |to byl strashnyj den'...
     Moe unizhenie provincial'noj vyskochkoj vyzvalo sochuvstvie nashih  zhenshchin,
ne  prostivshih "miledi" ee broskuyu  krasotu i  nezavisimoe  povedenie.  Menya
podzy-vali  ko vsem  stolam i  rassprashivali,  pochemu novaya  nachal'nica menya
nenavidit i  chto u nee bylo s  Feliksom, a  u nego so mnoj. YA vosprinyala etu
solidarnost',  kak nachalo bor'by za moe pravo na uvazhenie, i ne stesnyalas' v
otkroveniyah.
     Feliks  sidel   pryamo   pozadi  lyubimoj   popki,  ves'  vz®eroshennyj  i
prishiblen-nyj.  YA vchera prosledila za tem,  kak on vel ee k metro i kak  ona
ego lapala pod predlogom  togo,  chto ckol'zko. No,  kak  vidno,  skazala emu
chto-to ne bol'no lest-noe, raz on s utra i smotret' na svoyu  zarazu izbegal.
Tak chto ih proshchanie u eska-latora vchera vecherom bylo vovse ne laskami, kak ya
bylo  podumala, a  primerno  takim zhe  teplym privetom,  kakoj  chut'  ran'she
poluchila ya.
     Vse nashi zhenshchiny ozhivlenno sheptalis', poglyadyvaya na Feliksa i Tan'ku.
     Ta  vdrug pri vseh poshla  pryamo ko mne U menya  v  viskah, blokirovannyh
bylo tabletkoj, stuknulo v predchuvstvii  bedy. Zahotelos' nemedlenno rvanut'
otsyuda bez oglyadki.  No bylo pozdno. Ostanovivshis' naprotiv, ona naklonilas'
nad mo-im stolom, naglo upirayas' rukami v akkuratno razlozhennye bumagi.
     "Nado pogovorit', podruga," -- tiho i zloveshche skazala ona.
     Ovladej  soboj,  ne poddavajsya,  -- ugovarivala  ya  sebya, no  vnutri vse
drozhalo,  a  v viskah stremitel'no narastala i  rasplyvalas', zapolnyaya  ves'
cherep, vtoraya stadiya moej boli-predchuvstviya.
     "O chem?" -- ochen' ne ponravilsya mne moj drozhashchij golos.
     "O chem nam s toboj govorit', krome kak o lyubvi?"
     "YA ne  zhelayu s toboj razgovarivat'... Voobshche! Nikogda..." --  hrabrilas'
ya, a pal'-cy na nogah uzhe podognulis' ot straha.
     Ne menyaya pozy, ona  peremestila svoi ruki s bumag na moi kisti i tak ih
szhala,  chto  u  menya  srazu  propali  i  golovnaya  bol', i  golos.  YA  i  ne
podozrevala,  chto  "mi-ledi" takaya  sil'naya.  Moi priemy, sprosite vy? Da  ya
voobshche  obo  vsem zabyla  ot  zhguchej boli v smyatyh  v  lepeshku  i  mgnovenno
posinevshih pal'cah.
     "YA tebya  zhdu u  okna, vozle tualeta, --  prodolzhala ona, snova vozvrashchaya
svoi ruki  na bumagi. -- Poprobuj mne ne vyjti. YA vot tak zhe, -- ona sudorozhno
smyala  moi  za-pisi, --  sozhmu tvoyu cyplyach'yu sheyu. Posle togo,  chto  ty o  nas
naplela  vsem  na sve-te, sud  menya  opravdaet.  Doshlo, kozyavka vonyuchaya? Dayu
rovno dve  minuty." I na-pravilas' k  vyhodu. Vse trevozhno  smotreli na nas.
Mne sledovalo ubezhat', zakri-chat', vyzvat' miliciyu, nakonec, no ne pozvolila
gordost'.  Mozhete  izdevat'sya  skol'ko  hotite,  no  ya  vse-taki chuvstvovala
aristokratkoj sebya!  Krome  togo,  pro-klyataya  koldun'ya prosto zapugala menya
nasmert'. Ved' takoj volchice,  bilos'  v mo-em mozgu, ubit'  cheloveka  -- raz
plyunut'! U  nih zhe strast' k ubijstvu v krovi... Naciya p'yanic i  banditov...
Vernetsya i pri vseh menya vmig prikonchit, s ee-to zhutkoj hvatkoj!..
     Koroche, ya vstala i poplelas', kuda  mne veleli. Vot tebe  i  gornichnaya,
krepostnaya devka,  konyushnya, lestnica, -- gor'ko dumala ya, priblizhayas' k moemu
eshafotu.
     Tan'ka zhdala u okna, opirayas' na podokonnik svoej zadnicej i ladonyami.
     YA mel'kom uvidela sebya v zerkale -- strojnuyu, elegantnuyu, s letyashchimi  za
gordo  otkinutoj golovoj kudryami.  I mne  stalo zhal', chto utrom ya ne prinyala
vmesto pya-terchatki kakoj-nibud' yad...
     "Preduprezhdayu, --  skazala ya, pytayas' vernut'  sebe  muzhestvo. -- YA sambo
znayu ne hu-zhe tvoego Feliksa, my s nim odnoj  shkoly. Beregis', esli posmeesh'
drat'sya, Tat'yana."
     "Stanu ya drat'sya s takoj mikropizdyulinoj!"
     "Togda uberi-ka  svoyu poganuyu  lapu s moego plecha poka ne pozdno,"  -- ya
prigo-tovilas' ej  vrezat' rebrom  ladoni po pochkam,  no  tut  uvidela,  chto
Feliks speshit k nam. Ona prosledila za moim vzglyadom i sdelala edva ulovimoe
dvizhenie,  posle kotorogo ya okazalas' v tualete,  a za nami  moshchno  hlopnula
vhodnaya  dver', kotoruyu kobyla lyagnula kopytom. YA totchas tknula napryazhennymi
vytyanutymi  pal'cami  v  nuzhnoe mesto  na  ee  myagkom  puze,  chtoby  ne  raz
proverennym  priemom srazu ee ot-rubit', no tut do menya doshlo,  chto  ona mne
eshche tam, za  stolom, ruki-to isportila! Teper' vse moi  priemy mne zhe tol'ko
bol' i prichinyayut...
     A podlaya tvar' zachem-to  stala sryvat' s menya zhaket.  Dikaya mysl',  chto
ona lesbi-yanka i sobiraetsya menya tut iznasilovat', pronzila menya omerzeniem,
hotya ya do sih por ne predstavlyayu, kak nasiluyut lesbiyanki. CHem?!
     No  menya zhdalo nechto mnogo hudshee! YA oshchutila ee zheleznye pal'cy na moej
shee  szadi,  a  ee  vtoraya ruka  neumolimo volokla  menya pryamo  k  blizhajshej
kabinke, pod-nyav v vozduh za poyas yubki.
     Pered moimi glazami byl ne prosto unitaz, a neslityj unitaz, chego u nas
voobshche do togo ne sluchalos' videt'!  I v etot kruzhok  s zheltymi komkami menya
sovali li-com, hotya ya izo vseh sil upiralas'  rukami i kolenyami, brykalas' i
krichala, chtoby Feliks vorvalsya syuda i ostanovil uzhasnuyu kazn'. A poverhnost'
vody neu-molimo priblizhalas'. Moe  lico  ne pomeshchalos' v  kruzhok, no zveryuga
sunula me-nya sovsem blizko k  etoj merzosti.  YA do  krovi stiskivala  zuby i
guby, chtoby  ne  otkryt'  rot  i  vdohnula  tol'ko  zapah,  kogda  ona  menya
priotpustila.
     "YA  ne budu!! -- zaorala ya, prokashlyavshis'. -- Tanechka, mamoj klyanus'... YA
vsem priz-nayus', chto vse pro vas pridumala..."
     "Veryu. A potomu umojsya,"  -- spustila ona vodu i snova stala sovat' menya
tuda zhe. "Feliks! -- ne verilos' mne, chto ego vse eshche net ryadom, chto "miledi"
eshche ne otbroshena v ugol ego  moshchnymi  rukami -- Ona  menya ubivaet!.. Felichka!
Milen'-kij..."
     YA edva ne zahlebnulas' v hleshchushchej so vseh storon vode. No strashnaya ruka
uzhe otpustila moyu sheyu. "Miledi" vyshla k umyval'nikam, zakatala rukava zhaketa
i bluzki i stala brezglivo mylit'  i teret' svoi ruki.  YA vyshla iz kabinki i
stoyala ryadom, vidya sebya v zerkale v takom vide, chto... A ona vdrug metnulas'
k  vhodnoj dveri i priotkryla ee. YA uvidela blednoe lico Feliksa. YAsno, etot
snob prosto ne sposoben byl vojti v zhenskij tualet!
     Snova hlopnula dver', a mne bylo veselo skazano: -- Daj-ka, ya tebya umoyu,
|llochka. Kak tebya zvali v institute? Zabud'. Posle  segodnyashnego kreshcheniya ty
u menya -- govnoedka |llochka..."
     YA  sovershenno  bezvol'no  pozvolila  ej namylit'  mne  lico  i  golovu,
tshchatel'no umyt', vyteret', dazhe prichesat'. Potom na menya natyanuli  moj zhaket
i vytol-knuli k Feliksu.
     Samoe obidnoe bylo dlya menya  to, chto Feliks promolchal, kogda Tan'ka emu
chto-to shepnula po doroge  v stolovuyu.  A potom  prisel naprotiv menya i  stal
fal'shivo uteshat', poka ya gor'ko plakala v opustevshem zale. Predatel', podlyj
predatel'...
     A  so mnoj  tvorilos'  nechto uzhasnoe. Menya to bila drozh', to  brosalo v
zhar,  ot kotorogo iz-pod myshek tekli strujki pota, propityvaya srazu  stavshij
mokrym  lifchik.  Strujki  tekli i po  moej  sodrogayushchejsya ot rydanij  spine,
otchego ya slo-vno  sidela v luzhe na svoem stule. Estestvenno, moya golova tozhe
stala sovershen-no mokroj, a so lba kapalo pryamo na bumagi. Feliks rasteryanno
vytiral moe lico svoim platkom.
     Skol'ko  raz ya voobrazhala takoe sostoyanie moej krepostnoj devki Tan'ki!
I vot vam -- obratnaya svyaz'...
     Feliks zastavil menya vernut'sya v tualet  i prosushit'sya pod fenom  pered
nachalom rabochego vremeni, no o kakoj rabote mogla idti rech', esli ko mne tut
zhe podseli Gena s Valeroj? "Miledi" spokojno chertila, a Feliks, kak ni v chem
ne byvalo, uzhe otkrovenno lyubovalsya eyu...
     "|lla, -- nastaival mezhdu tem Gena, -- chto u vas proizoshlo  so Smirnovoj?
Vy dralis' v tualete? Ona pobila tebya?" "Skazal tozhe, -- trevozhno vglyadyvalsya
v moe lico Valera. -- |llu pobit'! Ty zabyl, kak ona samogo Feliksa kidala na
plyazhe?  Ej  dazhe  takaya  verzila  na  odin zub!"  "Tebe  grozili  sluzhebnymi
nepriyatnostyami?  --  pytalsya dobyt'  istinu  Gena.  -- Iz-za  chego  voobshche byl
skandal?  Pochemu  Feliks  ne vmeshalsya?  Ili  on tozhe obidelsya? Hochesh', my  s
Valeroj  vytashchim "miledi" tuda zhe i sdelaem s nej to zhe, chto ona s toboj? No
chto?  Rasskazhi, ne plach'!" "|lla,  --  gladil  menya  po  snova  mokroj golove
Valera. -- Ne molchi. My tvoi druz'ya. My sumeem tebya zashchitit'. Koroche, ya idu k
San-Dmichu! Pust' vyzyvaet vas s Tat'yanoj i sam porassprosit..."
     "Net! --  kriknula  ya, i  vse  povernuli  golovy v  moyu  storonu,  krome
"miledi"  i  Feliksa. --  Ne  nado nikuda  hodit'.  I  ne nado  menya ni o chem
rassprashivat'!  YA  vse  ravno  nikogda  nikomu  nichego  ob  etom  ne   sumeyu
rasskazat'... Ostav'te  menya  v  po-koe. Vse! YA skazala  -- vse! Uhodite, mne
rabotat'  nado,  mezhdu prochim." "No ty..." "Ne  bojtes'.  YA bol'she  ne  budu
plakat'. No ya ej tak otomshchu, chto vam ee uteshat' pridetsya..." "Vot teper' eto
uzhe snova nasha Koganskaya, -- neuverenno ulybalsya Gena. -- Poshli, Valya."
     Oni  pereglyanulis'  i  napravilis'  k Tan'ke.  Ta  prekratila  chertit',
obernulas' k nim i  stala chto-to govorit', ulybayas'  i laskovo poglyadyvaya na
menya. Parni po-zhali plechami i poshli k Feliksu, s kotorym vyshli v koridor.


     Feliks:
     V  marte gruppa byla sformirovana.  Antokol'skij nastoyal na svoem. Tanya
posop-rotivlyalas', no smirilas'. Valera i Gena, k tomu zhe, po svoej erudicii
i  sposob-nostyam  ob®ektivno ee ustraivali,  a  |lla i smotret'  ne mogla  v
storonu "miledi". Na vse rassprosy zaintrigovannyh bylo sotrudnic o  nashih s
Tanej intimnyh  otnosheniyah, perevospitannaya podruga moego  detstva  otvechala
chto-to nevnyatnoe,  chasto morgaya. So mnoj ona voobshche perestala razgovarivat',
a s Tanej, esli vse-taki sluchalos' obshchat'sya, pereshla na "vy" i po  otchestvu.
S   Genoj  i   Valeroj,   vprochem,  u   "miledi"   skoro   nastupilo  polnoe
vzaimoponimanie. Na moj vopros  net li u Geny s nej problem, tot otvel glaza
i skazal,  chto u  Tat'yany Alekseevny  dejstvitel'no est' chemu  pouchit'sya. Na
vopros professora pri  mne,  dovol'na  li  Tanya gruppoj,  ona otvetila,  chto
priyatno  udivlena  sposobnostyami  Boguna  i  Litov-skogo. I  dazhe  sderzhanno
pohvalila |llu.
     Kak-to  Valera chertil u  svoego  novogo  kul'mana, a  Tanya  vnimatel'no
sledila za ego karandashom, popravlyala, stirala. Gena stoyal  u nih za spinoj.
Vse  razgovarivali  sovershenno   druzheski,  kogda   k  nim  podoshel  proforg
otdeleniya.
     "YA slyshal,  chto vy nekogda zanimalis' plavaniem, Tat'yana  Alekseevna, --
zasmu-shchalsya on. --  U  nas zavtra  v  dva  chasa dnya  druzheskie sorevnovaniya s
kollektivom  Tret'ego otdeleniya. Plovcov  u  nas dostatochno,  a  vot sil'nyh
plovchih net. Kak vy?"
     "A mozhno s muzhem? -- brosila ona na menya sinyuyu iskru. -- YA tam budu... ne
sovsem  odeta...  Vozmozhny nezhelatel'nye  oslozhneniya."  "Konechno,  no  nuzhna
spravka ot vracha, chto u nego net gribka." "Ne problema. Sam i napishet." "Kak
eto?" "On vrach... A kto iz nashih budet?" "Da my vse hodim, -- skazal  Valera.
--  Institut arenduet chetyre dorozhki." "A Feliks Il'ich? -- obratilos', nakonec,
i ko mne korolevskoe vnimanie. -- On v molodosti neploho plaval..." "I sejchas
--  nasha glavnaya nadezhda! -- smeyalsya proforg. -- Tak my vas zhdem."


     Naprasno ya  predstavlyal  Tanyu v  znakomoj tryapochke, chto nekogda svodila
vseh s  uma.  Ona voobshche ne upuskala  sluchaya  blesnut' svoej vneshnost'yu,  no
tol'ko tut ya ponyal, chto ona imela v vidu pod zamechaniem "ne sovsem odeta". YA
uzhe znal, chto ee muzh -- byvshij morskoj  vrach i chto vse  ee naryady -- iz luchshih
portovyh magazinov mira, no takogo kupal'nika u nas eshche ne videli!
     Nachnem s  togo, chto on byl telesnogo cveta i oblegal ee figuru tak, chto
v dvuh  sha-gah i mysli ne voznikalo, chto na nej voobshche  chto-to nadeto. Bolee
togo,  on byl v setochku imenno  tam, gde prinyato zhenskie prelesti zakryvat'.
Nakonec,  ee  byv-shij  moryak  byl  v  sootvetstvuyushchih  plavkah   i  s  takim
dostoinstvom, chto nashi  skromnye damy prosto obaldeli, kogda on poyavilsya  vo
vsem velikolepii svoego torsa i belokuroj grivy. Vot  eto byla para!  Esli ya
hot' na  chto-to  dlya sebya vtajne i nadeyalsya do ih  vyhoda iz  razdevalok, to
uvidev nayavu Taninu pobedu, mog tol'ko ocherednoj raz uteret'sya.
     A ona vela russkogo bogatyrya s evrejskoj familiej pryamo ko mne.
     "Vot eto  i  est' moj  byvshij  vozlyublennyj,  o kotorom ya tebe  stol'ko
rasskazyva-la, Misha, -- spokojno skazala ona, perevodya laskovyj vzglyad s menya
na nego  i  der-zha  svoi  pal'cy  na chudovishchnom  bicepse. --  Proshu lyubit'  i
zhalovat'." "Mihail -- podal on mne ruku. -- Ochen' priyatno..." "A tebe, Feliks?
--   mercali  ee glaza.  -- Tebe ochen' priyatno, chto  u menya takoj  Misha, ili ne
ochen'?" "Mne-to chto!" -- burknul ya.
     "Vot  takie vy vse,  -- kolebalos' vse pod ee setochkoj ot  smeha.  --  To
pytalsya menya u  muzha otbit', to --  poradovat'sya  za  menya zhalko! Felichka, nu
hot' sovri, chto ty rad!"
     "Tan', -- snishoditel'no smorshchil nos Mihail, -- priberegi svoi igrivosti,
hudo-bedno, do zastol'ya.  Feliks, my s Tanej  priglashaem vas s Dinoj k nam v
Nikol'-skoe segodnya  vecherom. Vy mozhete ej pozvonit' po doroge iz bassejna i
srazu ska-zat'  nam vashe  reshenie? Pora  konchat' etu  nelepuyu konfrontaciyu i
nachinat' dru-zhbu sem'yami, a?"
     "Tovarishchi, tovarishchi, -- podbezhal proforg. -- Komandy stroyatsya. Tanechka, --
po-perhnulsya on, natolknuvshis' vzglyadom na setochku, -- vy gotovy?" "Eshche  kak!
--  scha-stlivo  smeyalas'  dovol'naya  vseobshchim shokom Tanya. -- Ne bojtes', Igor',
takih devok, chto  tam stroyatsya,  ya odnoj  levoj pobedyu! Vot privyazhite  mne k
spine pravuyu ruku! Net, vy tol'ko privyazhite, dlya interesa..."
     "A  mne mozhno vystupit'  na storone vashej komandy?  --  igranul  myshcami
boga-tyr'.  -- YA tozhe  neploho plavayu."  "Sejchas uznayu,  --  neschastnyj  Igor'
kosilsya  teper'  na  neformal'nye  plavki.  --  Esli  soperniki kogo-to  tozhe
vystavili  so sto-rony, to..." "Misha kogo hochesh' obgonit, -- zhalas' k drugomu
moya Tanya.  -- On u  menya voobshche vse  mozhet. Odnim vzmahom skal'pelya vse kishki
rezu.. reza..."  "Rezek-ciya,  -- blagodushno ulybalsya velikan.  --  Tol'ko  net
takogo glagola."
     Bozhe, kak ya staralsya! Ele vosstanovil dyhanie, kogda pobedil etogo Mishu
i  pervym kosnulsya bosoj  nogi Tani, stoyavshej  na kromke finisha  mezhdu dvumya
nashimi  dorozhkami. Pust' znaet!..  I my  oba vchistuyu pobedili sopernikov  na
dvuh ih dorozhkah.
     A kak plyla ona! Na nee i tak vse smotreli, kak na chudo sveta, a v vode
ona voobshche byla kakoj-to skazkoj, vytyanuvshis'  i otkidyvaya  v storonu lico s
yarkim otkry-tym rtom. Konechno, ona prishla k  finishu pervoj,  tut zhe vzletela
na bar'er i sela, boltaya nogami, poka ostal'nye koryachilis' na dorozhkah. I ne
bylo dlya menya  bol'shego  schast'ya, chem  stoyat' na p'edestale  ryadom s  Tanej,
prinimaya naivnye "zo-lotye" medali... Vse vokrug hlopali nam neobychno dolgo.
     "Tak my vas zhdem segodnya vecherom, -- basil  Misha, kogda Dina po telefonu
nemed-lenno soglasilas'. -- |to budet nezabyvaemyj  vecher! Takoe byvaet raz v
zhizni, obeshchayu..."


     Feliks:
     "YA skoree  nastorozhilsya,  chem obradovalsya, chto ty  i ne  razdumyvala, --
trevozhno vglyadyvalsya ya v  vozbuzhdennoe lico zheny, poka ona prihorashivalas' u
zerkala, blestya  glazami.  --  CHto ty?.. A to  ya pozvonyu i  otkazhus', poka ne
pozdno! U nih v kvartire est' telefon..."
     Ona rezko obernulas' i polozhila mne ruki na plechi: "Feliks, ty vse-taki
du-rachok! Esli ya sozhalela, chto Tane okazali pomoshch' i ne dali umeret', to eto
--   posledstviya perezhitogo stressa na pochve revnosti. Nu,  chto ty sejchas  tak
volnu-esh'sya? CHto ya tvoyu "miledi" otravlyu pryamo u nee doma? CHto ya stanu s nej
tam skandalit'?  |tot ee Misha prav -- hudoj mir luchshe  dobroj ssory. Vot my i
edem  mirno  ee  obezvredit'.  Sobirajsya.  Butylku  i buket  kupim  pryamo na
vokzale, chtoby ty nichego ne zapodozril..."


     V vechernem starinnom  Demidovskom parke bylo tiho i snezhno, hotya vozduh
byl  perepolnen vostorgom  vesennego probuzhdeniya  severnoj prirody i so vseh
vetvej  nam  ulybalis' neterpelivye  pochki, poka my  s  Dinoj  shli k poselku
medperso-nala.  Korpusa   bol'nicy  prostupali  skvoz'  starye   derev'ya  za
zasnezhennym pru-dom.  Strasti,  chto kipeli  za ee  zheltymi  stenami,  ne mog
voobrazit' nikto na svete...
     U Tani byl teper' sovsem drugoj pod®ezd i drugaya dver', na kotoroj byla
odna knopka dlya odnogo zvonka v odnu sem'yu.  V otlichie ot nas s Dinoj, oni s
muzhem zhili u sebya doma.
     I halat na nej byl drugoj -- s pticami i cvetami.
     Misha  poyavilsya kakim-to shkafom v proeme  dveri, galantno poceloval ruku
moej zhene, pomog ej snyat' pal'to, dazhe  rasstegnul molniyu sapozhek, prisev na
kor-tochki i zasloniv polovinu prihozhej zatyanutoj v golubuyu rubashku spinoj.
     "Dinochka, --  skazala Tanya, kogda ta podala ej ruku, -- prosti menya, Boga
radi!  -- i gor'ko zaplakala, krepko obnyav oshelomlennuyu i totchas rastrogannuyu
gost'yu.  -- YA tak pered toboj vinovata... Takaya  svin'ya... Ved' znala zhe, chto
ty v polozhenii!.. Odno slovo -- "miledi"... No ya togda, chestnoe slovo, prishla
ne za Feliksom, a so-vsem  naoborot, izvinit'sya pered nim za svoyu  idiotskuyu
"shutochku" i skazat' tebe, chto bol'she na  vashem puti ne vstanu. Tak zhal', chto
vas vseh namuchila... Vy menya nikto bol'she ne bojtes', horosho? Skazhi, Feliks,
ya ved'  vovse  ne  zlaya i  ne takaya  uzh  hishchnica.  Prosto,  esli menya  srazu
prinimayut chert znaet za kogo, to..."
     "Tanya, -- basil Misha. -- Ty vse skazala, hudo-bedno, vovremya i pravil'no.
Teper' nado dat' gostyam hot' projti v gostinuyu, a tebe pereodet'sya k zvanomu
uzhinu..."
     Tanya vernulas' v skromnom sinem  plat'e.  Teper' v  nej  ne bylo nichego
korolev-skogo i vyzyvayushchego. Tem bolee, chto ona vela k nam za plechi mal'chika
let chety-reh.
     "Moj syn, -- predstavila ona ego. -- Vovik, eto dyadya Felya i tetya Dina."
     "Mam, --  vertelsya otvlechennyj ot chego-to gorazdo bolee vazhnogo malysh. --
Mozhno mne vernut'sya k SHuriku?" "Konechno, idi, rodnoj. YA za toboj zajdu."
     Opyat'  mistifikacii? --  dumal ya.  --  Syn...  "mama"...  "rodnoj"...  A,
ponyatno!  |to  Mishin syn. Tanya  uzhe  mama. "Skazhi  mne  ma-a-mochka, synok" --
vspomnil ya tot strashnyj vecher.
     "My segodnya ustroim vecher otmeny vseh vospominanij, -- tut zhe obnyal menya
Mi-sha. Podnaperlo  zhe psihologov  na moyu  golovu!  --  Otnosheniya  nachinaem  s
chistogo lista, idet? Dinochka, menya  bol'she  vseh intriguete vy,  vernee vasha
nauch-naya  rabota   --  obshchie  sny  raznyh   lyudej.  Vam   prosto   neobhodimo
poznakomit'sya s  moim kollegoj -- doktorom Gel'mutom. Esli vy  ne protiv, ya s
udovol'stviem nemedlenno pozovu ego s zhenoj na nash uzhin."
     "CHistokrovnyj nemec,  predstavlyaesh'? --  zasheptala mne Tanya.  -- Net,  ne
inost-rancy.  Ego   sem'ya   iz  russkih,  a  potom  sovetskih  nemcev.   Oni
leningradcy, ih  ssylali v  Sibir'... Derzhis', Felya!  U nego takaya evrejskaya
zhena, chto "miledi" ryadom s nej tebe rozochkoj v petlice pokazhetsya..."
     ZHena  Gel'muta byla zanyata  chastnym  urokom  i ne prishla, no sam doktor
psihi-atrii  okazalsya ne menee aktivnym.  Za  stolom  o  nas s Tanej  slovno
zabyli. Po-hozhij na evreya nemec i  pohozhij na russkogo evrej, perebivaya drug
druga,  obsuzh-dali  s raspalivshejsya i pohoroshevshej ot spirtnogo, raskovannoj
obstanovki i vseobshchego vnimaniya  Dinoj  psihologiyu i psihiatriyu.  Okazalos',
chto  Misha  za-nimaetsya  problemami, kotorym posvyashchena dissertaciya  Diny,  na
kursah pere-kvalifikacii na psihiatra.  Moyu sderzhannuyu i ironichnuyu zhenu bylo
ne uznat'. YA nikogda ne videl ee do etogo v estestvennom dlya  lyubogo uchenogo
tvorcheskom vozbuzhdenii. I ona nikogda ne kazalas' mne takoj interesnoj
     "Gel'mut -- obyknovennyj genij, --  mezhdu  tem,  sheptala  mne Tanya. --  On
vylechil  moego papu, kotorogo schitali hronikom. Teper' on  rabotaet, hodit s
mamoj po teatram. Ty by ne uznal sejchas i moyu mamu!"
     "Ona... zdes'?" -- nevol'no oglyanulsya ya. "Da net, im teper' voobshche ne do
nas, vernulis' v molodost'. ZHivut  na  Drovyanoj. Tol'ko i nashu komnatu ty by
ne uznal! Tam zhe starinnyj dom, potolki pod pyat' metrov, tak papa oborudoval
antresoli. Na pervom etazhe gostinaya, a na vtorom -- buduar. On u  menya, mezhdu
prochim, starinnogo dvoryanskogo roda, chto dolgo skryvalos', dazhe ot menya. Tak
chto, esli ya tebe kazhus' krasivoj, to eto ot ego dvoryanskoj linii. No vot eti
moi formy svidetel'stvuyut o tom, chto nashi s  nim predki  po muzhskoj linii ne
brez-govali luchshimi zhenshchinami iz  russkih  selenij. Tak chto vneshne ya v papu,
zato harakterom -- v maminu rodnyu -- vot uzh kto nikomu spuska ne daval..."
     "Tanya, a dlya chego ty mne  vse eto rasskazyvaesh'? Ty zhe nikogda o  svoih
roditelyah mne nichego ne govorila." "Tak ty zhe sidish' molcha i ne svodish' glaz
so  svoej Dinu,  slovno ne k  Tane v gosti  priehal. Sprosi hot'  chto-nibud'
sam." "Horosho. Kak pozhivaet tvoj  reshitel'nyj sosed, kotoryj menya togda chut'
ne podstrelil iz imennogo "val'tera"? Nebos' prosto pugach byl?" "Net-net, on
dejstvitel'no ge-roj  vojny  i poluchil imennoe oruzhie ot kakogo-to  marshala.
Felichka... ya  tak rada, chto on tebya  vse-taki ne zastrelil, rodnoj... A  eshche
bol'she, chto u nas s toboj... tak i ne sladilos'. Smotri, kakaya prelest' tvoya
Dinochka! YA takie glaza videla tol'ko  na polotnah s izobrazheniem Bogomateri.
A moj  Mishen'ka... Esli  by ty tol'ko znal, kak ya s  nim  posle tebya otdyhayu
dushoj! U menya dazhe pripadki konchilis'."
     "Pripadki?" "A ty tak  do  sih por i dumaesh',  chto ya  tam pritvoryalas',
kogda prishla sduru na vash zvanyj uzhin po priglasheniyu tvoej govnoedki? U menya
ton-kie  sosudy mozga, ya  slishkom chuvstvitel'naya.  Kogda ty  menya otpravil v
ssylku,  ya tak po tebe skuchala,  chto  chut' s  uma ne soshla.  Teryala soznanie
pryamo na ulice. |to u menya nasledstvennoe -- ot papy.  Mne propisali kakie-to
udivitel'nye tabletki.  Oni u menya  byli  vsegda s soboj. No esli by ne tvoj
papa, ya  by prosto pogibla u vas vseh na  glazah  v avguste... Tvoya mama tak
krichala,  chto ya ne mogla uzhe ih dostat'. Pal'cy  ne slushalis'. Kakoj horoshij
chelovek tvoj papa!.."
     "Ty dejstvitel'no sobiralas' za nego zamuzh?" "Tol'ko ochen' umnyj paren'
mo-zhet byt' takim durakom, kak ty... Felichka!  -- lastilas' ko mne chuzhaya zhena
pri moej i pri svoem muzhe, ne obrashchavshih  na nas ni malejshego vnimaniya. -- Nu
za kogo zhe ya mogla vyhodit' togda zamuzh, esli lyubila tol'ko tebya!"
     "A... otdalas'  pape...  Mne  chto  li nazlo?"  "Kakoe tam  nazlo! YA  zhe
byla... tol'ko chto s  togo sveta... Za mnoj uzhe yavilis'... eti... kak  ih...
Ty ih ne znaesh'." "Kto?!" "Stanesh' umirat' -- pojmesh'. Ih ne opisat'... I tut
--  zhizn'!  I  takoj muzh-chinishche vpridachu! I bol'she  vseh  na svete pohozhij  na
lyubimogo Feliksa..." "A on tebya do sih por lyubit..." "I chto? -- vdrug stranno
posmotrela na menya "mile-di". -- Ne mogu zhe ya udovletvorit' vseh na svete!.."
     U menya dazhe v  glazah potemnelo. |to zhe byla fraza Diny,  skazannaya mne
naedine u nas doma. U nih chto, tozhe svoya agentura i zhuchki?..
     Kogda  postavili  tanceval'nuyu  muzyku  i  oba  vracha  stali  napereboj
priglashat' sovershenno zabyvshuyu o nas s Tanej schastlivuyu Dinu, dvum korabelam
ostavalos' tancevat' tol'ko drug s drugom.
     Sbylis',  kazalos' by, moi tajnye  sny i mechty -- ya prizhimal k  sebe moyu
Tajku, derzha ee za  tonkuyu taliyu, s ee rukami na moih plechah i s ee  grud'yu,
prizhavshejsya k moej tonkoj rubashke.
     I  -- ya ne  oshchushchal dolgozhdannogo schast'ya!..  Mne ochen' na nravilos', chto
belokuryj gigant  vlastno  i samozabvenno  kruzhit moyu  gibkuyu zhenu, a potom,
peredavaya ee s ruk na ruki chernoborodomu nemcu, slishkom dolgo celuet smugluyu
gladkuyu  ruchku nepozvolitel'no  vyshe  kisti.  A ona,  smeyas'  i  kidaya  svoi
kashtanovye  volosy  to  sebe,  to partneru  v  lico, ohotno padaet  v  chuzhie
ob®yat'ya. Vpervye ya revnoval Dinu. Vpervye mne bylo ne do Tani.
     Vprochem, vse v etot fantasticheskij vecher bylo dlya menya vpervye!
     Mysl', chto  eta vecherinka  -- chast' d'yavol'skogo plana "miledi" pronzila
menya.
     Vpervye mne zahotelos' chto-to  natvorit', a zhutkie flyuidy, ishodyashchie ot
tysyach bol'nyh dush iz korpusov ogromnoj  bol'nicy v tom zhe parke, ryadom, byli
dlya etogo kak nigde kstati.
     Nichego ne  soobrazhaya,  ya  sorval  s kovra  na stene ohotnich'e  ruzh'e  i
pricelilsya v Mishu.
     Vpervye ocepenela sama "miledi". A krasavec glupo ulybalsya, ne vypuskaya
iz ruk poserevshuyu ot izumleniya i uzhasa Dinu.
     Tol'ko  Gel'mut niskol'ko ne udivilsya  i ne rasteryalsya. Vot uzh kto znal
svoe de-lo! On vytyanul ko mne chut' kachayushchiesya v raznye storony ladoni i tiho
skazal: "Vse  horosho, Feliks...  Vse v polnom  poryadke... U vas  v rukah  ne
ruzh'e,  kak vy dumaete, a  metla...  Glupo celit'sya iz  metly, ne pravda li?
Gorazdo logichnee  pod-mesti zdes'... zdes'... podmesti... metloj,  kotoraya u
vas v rukah... CHtoby bylo chi-sto..."
     Podchinyayas'  chuzhoj  vole  ya stal prikladom  vodit'  po  polu.  Nikto  ne
smeyalsya. Tanya zabilas'  v ugol  na divane, szhav rukami vorot plat'ya, a  Dina
smotrela na  menya s takoj radost'yu, kakoj ya u nee v glazah ni do,  ni  posle
nikogda ne zamechal.
     Blednyj  Misha  ostorozhno  vzyal  u menya iz  ruk  ruzh'e,  otognul stvoly,
poblednel  eshche bol'she,  obnaruzhiv, chto  oba  zaryazheny,  razryadil  i medlenno
povesil ruzh'e na mesto.  Radiola prodolzhala  igrat' vse tu zhe  zazhigatel'nuyu
melodiyu, pod koto-ruyu vrachi tol'ko chto peredavali Dinu iz ruk v ruki.
     Gel'mut  provel menya v  spal'nyu moej byvshej lyubovnicy i "soderzhanki". YA
uvi-del sebya vsego, slovno sverhu, lezhashchego obutym na belom pokryvale.
     YA  uzhe  umer,  podumalos'  mne,  ya  vizhu sebya  so storony.  Vot  sejchas
poyavyatsya...  te,  o kotoryh  govorila  Tanya,  kotoryh  malo kto  uzhe videl v
lico...
     "|to  zerkalo,   --  tiho  poyasnil  Gel'mut,  osvobozhdaya  moyu  ruku  dlya
vnutrivennogo   ukola.  --  Prosto   zerkalo  na  potolke,  chtoby  vozbuzhdat'
vozlyublennyh."
     YA predstavil  sebe "sinyak na  zhopke", kotoryj otrazilsya v etom  zerkale
posle nashej progulki do metro,  no ne ispytal ni vozhdeleniya, ni zavisti. Mne
hotelos'  odnogo  -- poskoree okazat'sya  naedine  s moej Dinochkoj,  kotoruyu ya
vpervye tak naz-val iskrenne i ne vsluh.
     Vpervye ya ne ispytal  nichego, krome oblegcheniya,  rasstavshis'  s  Tanej.
Vpervye  pryamo v tambure elektrichki ya stal celovat' svoyu vrode by navyazannuyu
mne zhenu, a ona vpervye otvechala mne tak, kak  umela tol'ko Tanya. Vpervye, ya
ne ostavil ee v pokoe ni v  poezde, ni v metro, ni po puti k nashemu domu, ni
v lifte, kotoryj  my prognali, pochti ne razmykaya nashih gub,  raza tri tuda i
obratno.
     Uvidev rasterzannoe lico Diny i  moj opuhshij ot poceluev rot, otkryvshaya
nam dver' mama, totchas prishla v sil'nejshee vozbuzh-denie:
     "CHto!  CHto  ona sdelala  s  vami?!  -- krichala  ona tak, chto vsya  sem'ya,
stolpivshayasya v ozhidanii nashego vozvrashcheniya v prihozhej, otpryanula i  vypuchila
glaza.  --  Na etot  raz ya tochno  ub'yu ee... Gde ona? Ty snova ne dash' mne ee
adres, podlec?"
     "Mamochka,  --  vpervye nazvala ee tak  nevestka.  --  Uspokojtes', vse  v
poryadke!"
     "CHto? CHto v poryadke? -- bushevala mama.  --  Posmotri na nego, posmotri na
sebya!  Pust'  tol'ko  poprobuet  ne  dat' mne  snova  ee  adres!  Vernulas',
poyavilas'... teper' kazhduyu minutu zhdi bedy. Adres!!"
     K  moemu  izumleniyu, Dina  vytyanula  pered soboj ladoni i  zakachala imi
pered maminym  licom  tochno,  kak eto  nedavno delal Gel'mut: -- "Vse horosho,
mamochka...  Vse v polnom poryadke... Nas nikto ne obizhal,  kak vy  dumaete, a
Feliks sam chut' vseh tam  ne  perestrelyal... revnuya  menya k Taninomu muzhu...
Vam samoe  vremya  sta-vit' chaj vsem nam... nam... chaj... na kuhne, kotoraya u
vas za  spinoj... CHtoby vsem stalo  teplo i  spokojno... Spokojno...  sovsem
spokojno... Vsem horosho i vsem spokojno..."
     No zasevshaya vo mne chertovshchina iz Nikol'skogo dala novyj vsplesk.
     "K chertu  chaj! --  zakrichal ya, podnimaya na ruki hohochushchuyu Dinu, -- ya hochu
lyubit' moyu zhenu!  Proch' vse!!" "Mamochka, -- zacepilas' na letu Dina  za rukav
|sfir'  Vadimovny.  --  Vse  zamechatel'no,  kak  nikogda  v zhizni!..  Spasibo
Tanechke..."
     V nashej komnate ya brosil Dinu, kak ona byla v shubke i sapozhkah, na nashu
krovat' i stal ee celovat', navalivshis' sverhu.
     "Felichka, -- skisala  ona ot  smeha, -- rejtuzy...  daj hot' razdet'sya...
Nichego zhe ne poluchitsya..."
     Ee shubka poletela u  menya cherez golovu, za nej bluzka, yubka  i rubashka.
Ona ostalas' v odnih sapozhkah,  kogda ya dobralsya, nakonec ot kazavshegosya mne
teper' samym zhelannym smuglogo gladkogo tela.
     Nam  bylo ni do kogo do  samogo utra, kogda ya, opustoshennyj, pil  kofe,
sobirayas' na rabotu. Dina  zhe, k moemu udivleniyu, byla kak ogurchik, rozovaya,
umytaya,  prichesannaya, tol'ko glaza  posverkivali na vseh na  nas  za stolom,
pochishche, chem u "miledi".
     "Felichka, -- trevozhno sheptala mama. --  Skazhi  hot' polslova...  Vas  tam
opoili?  Nakachali  kakimi-to  preparatami?  Pochemu  vy oba vedete  sebya  tak
stranno?.. CHto ona pridumala na etot raz? I za chto  ty  hotel  ee ubit'? Ili
Dinochka  poshutila?" "Mama, --  obzhigal ya kofe  potreskavshiesya  ot beskonechnyh
poceluev vspuhshie  gu-by.  --  Nas  vstretili  prekrasno,  osobenno...  Dinu.
Koroche,  so  vcherashnego  vechera  Tanya  dlya menya  -- tol'ko kollega, vozmozhno,
horoshij  drug, no nikogda bol'she ne  lyubimaya zhenshchina.  Tak chto vse slozhilos'
samo i nailuchshim  obrazom.  Prosto u  nee muzh  -- umnica i horoshij  psiholog.
Horosho,  chto  ya ego ne  ubil,  -- zrya dobavil  ya uzhe bylo  nachavshej ulybat'sya
neschastnoj "Kazimirovne". -- YA dejstvitel'no pri-revnoval Dinu k nemu, -- szhal
ya drozhashchuyu  ruku mamy, a  papa,  pereglyanuvshis'  s testem, nedoumenno  pozhal
plechami. Im vse ne  verilos',  chto ih  Feliks  sposoben kogo-to  predpochest'
nepodrazhaemoj "miledi"...
     "Tebe privet, papa, -- dogadalsya ya skazat' emu eto uzhe naedine, na  puti
k metro, kuda  on  chasto provozhal menya v poryadke svoej  utrennej progulki  s
vnukom  v det-skoj kolyaske.  -- Ona  schitaet, chto  ty spas  ee ot smerti, dav
vovremya tabletki v avguste." "Sama vspomnila obo mne?  --  zablesteli slezami
umileniya glaza vse eshche beznadezhno vlyublennogo polkovnika.  --  A kak ona byla
horosha v posteli!.."
     "YA znayu, -- suho otvetil ya  i pozhal emu ruku. -- Tol'ko teper' mne eto do
lampochki, kak  ona togda vyrazilas', pomnish'?" "|to ty vser'ez? -- ne poveril
papa.  --  Tvoe delo...  CHto zhe do menya, to  ona -- lyubov' moya poslednyaya. Bol'
moya..."


     Feliks:
     "Feliks, --  gorela nautro |lla, podzhidavshaya menya v koridore  na puti iz
garde-roba.  -- Pravda, chto "miledi" vchera poyavilas' v  obshchestvennom bassejne
sovershen-no golaya?..  Vse tol'ko  ob etom i govoryat!"  "Nichego  podobnogo, --
neohotno  voz-vrashchalsya ya k obshcheniyu  s neispravimoj intrigantkoj. -- Prosto  u
nee muzh -- byvshij moryak. I  on  ej podaril  neprivychnyj  dlya nashego  obshchestva
kupal'nik."  "Neprivychnyj! --  fyrknula  "govnoedka |llochka",  kak ya nevol'no
prozval ee vsled  za Tanej. --  Ty  zabyl, v chem ona  hodila s nami na plyazh v
Sevastopole? U nee lifchik spadal pri lyubom  udare volny... Vy zhe tam vse  ot
etogo s uma shodili. A  kogda ya predlozhila ej ego ushit',  to zasluzhila Iudin
poceluj..."
     "|lla, --  pytalsya  ya sohranit' druzheskij  ton. --  Zachem  tebe vse  eto?
Neuzheli nel'zya uspokoit'sya i?.."
     "Us-po-koit'sya?!  -- zavizzhala, kazalos', na vse  zdanie  |lla. --  Mozhet
byt' drug detstva eshche predlozhit mne pros-tit' ego  lyubovnicu? Tebya smeshivali
s gryaz'yu pri  tvoem nauchnom rukovoditele? Tebya govnom kormili? Net? A menya --
da!! CHel-oveka s vysshim tehnicheskim obrazovaniem... -- rydala ona, -- nauchnogo
sotrud-nika, grazhdanina velikoj  strany, nakonec! Beznakazano, slovno evreev
v fashist-skoj  Germanii, chtoby ih  predel'no unizit'!  Mne by tak nikto i ne
poveril.   Takogo  ne  mozhet  byt'!  Ty  odin  vse  eto  znaesh',  no  tol'ko
posmeivaesh'sya. Ty dazhe otkazalsya byt' moim  edinstvennym svidetelem,  esli ya
podam na etu furiyu v sud... A teper' ty... predlagaesh' mne  uspokoit'sya. Tak
vot, ya, Feliks Il'ich, ne uspokoyus' do teh por, poka ne uspokoitsya naveki eta
belokuraya bestiya nashego vremeni! Kogda ona menya topila, a ty dazhe ne pytalsya
menya  spasat', ya  poklyalas'  samoj  strashnoj  klyatvoj,  chto vsyu svoyu zhizn' ya
posvyashchu tol'ko mesti  etoj zhen-shchine!!  I ya otomshchu ej... Tak otplachu, chto ona
eshche  sama budet  menya na kolenyah  umolyat' ee  luchshe  utopit', chem to,  chto ya
sdelayu s nej..."
     Ne dumayu, chto drugaya neukrotimaya vraginya Tani, moya mama, prava, uveryaya,
chto nas s Dinoj namerenno zavlekli v Nikol'skoe, chtoby tam chem-to opoit', no
chto menya tam v kakoj-to mere podmenili, bylo pohozhe. Inache ya by ni za chto ne
reshilsya na to, chto sdelal v sleduyushchuyu minutu.
     "Gena,  -- kriknul  ya  svoemu shurinu, speshivshemu  na krik, --  |lla ochen'
obizhaetsya,  chto ty ne  reshaesh'sya na  poslednij shag  k svoemu schast'yu!  I  my
prishli  k  oboyud-nomu  zaklyucheniyu,  --  szhal  ya  ruku  oshelomlennoj  |lly,  --
postavit', nakonec, tochki  nad i  i naznachit'  pryamo segodnya pomolvku u  nas
doma.  |llochkiny  roditeli tozhe  budut.  Ty-to,  nadeyus'  soglasen  vojti  v
admiral'skuyu sem'yu, kol' ya  splohoval?"  "Ty... splohoval?.. CHto ty imeesh' v
vidu?"  --  sovershenno rasteryalsya  Gena,  poka  |lla  poteryala  dar  rechi  ot
neozhidannogo  povorota sobytij. "Ty |llochku  uvidel uzhe vzrosloj devushkoj, --
prodolzhal  ya opekat' podrugu detstva, -- a ya ne mog zastavit' sebya otnosit'sya
vser'ez k devochke iz pervogo "v", s kotoroj sidel za odnoj partoj  i kotoruyu
ne  daval  v   obidu  posleduyushchie  pyatnadcat'  let..."  "CHtoby  potom..."  --
vzorvalas' bylo snova  |lla "...vydat' zamuzh za  luchshego iz moih  druzej,  a
teper' i brata vpridachu! -- zakonchil ya. -- Ty rad?"
     "V  obshchem,  da!  Da,  konechno,  --  neuverenno  poceloval  Gena  nadutuyu
zaplakannuyu shchechku. -- No  ty-to  skazhi  sama  hot' slovo.  A to  on  govorit,
govorit, a ty molchish'. My  s toboj tozhe  ne chuzhie, zachem stesnyat'sya?" "YA  ne
stesnyayus',  --  vzyala  sebya  v  ruki  |lla,  ponimaya,  chem  ej  grozit  vdrug
zakapriznichat'.  --  YA soglasna  na vse... chto  on tut  skazal,  hotya..." "Ne
slushaj ee! --  krichal ya.  --  Dinka eshche ne tak pritvoryalas'.  |to oni sebe tak
cenu nabivayut.  A potom znaesh', kakie  iz nih otlichnye  zheny poluchayutsya!  Ty
hochesh' byt' zhenoj, |llochka?" -- prilozhilsya ya k ee shcheke gubami. "YA hotela byt'
tol'ko tvoej zhenoj, -- goryacho shepnula ona mne v uho. -- No raz ty reshil tak...
to... Tol'ko...  esli  ya  uznayu,  chto... etot hod tebe nasheptala podlaya... YA
tebya voznenavizhu eshche  sil'nee, chem ee..." "|j, ej! -- smeyalsya Gena,  raznimaya
ruki |lly za moej sheej. -- Ne kazhetsya li vam, chto ya tut voobshche lishnij, a Felya
prinyal islam?"







     |lla:
     Ne peredat', chto ya ispytyvala, kogda nas s  Genoj  pozdravlyali v tom zhe
Dvorce  brakosochetanij,  i  moj  Feliks  s ego  Dinoj otrazilis'  v ogromnom
zerkale  ryadom s novobrachnymi!..  YA, konechno, vse  ponimayu. I lyubov'  zla, i
zamuzh  v dvadcat' pyat' pora, i muzhchina, esli on hot' chut' luchshe cherta, to...
Vse tak! No pochemu menya pozdravlyaet, pod ruku s drugoj, edinstvennyj chelovek
na  svete,  kotorogo ya vsyu  zhizn' lyubila,  a  ya opirayus'  na  ruku lyseyushchego
kudryavogo bryuneta moego rosta  s kruglymi  plechami  i uzhe zametnym bryushkom --
vmesto etogo statnogo krasavca?  Ved' moj muzh dazhe i ne pytalsya vynesti menya
na rukah...
     Poetomu,  kogda nas  stali pozdravlyat',  ya  tol'ko  gor'ko  zaplakala i
polezla v karmashek za pyaterchatkoj.


     "|llochka, --  sheptala  mne Dina  za svadebnym stolom. -- Nekomu tebe  tut
zavidovat'! Da tvoj  Gena v sto raz umnee i blagorodnee moego krasavchika!  YA
uzh ne govoryu  o muzhskih dostoinstvah,  kotorye  ni ot  rosta, ni ot  krasoty
nikak ne zavisyat. I potom... chtoby  tebya  uzh sovsem  uspokoit'...  Vragu  ne
pozhelaesh' moej sud'by. Vot my vrode by pomirilis' s "miledi", a s ee muzhem u
menya  vozniklo  takoe  vza-imoponimanie,   chto  vporu  samoj  Tane  za  nego
bespokoit'sya, esli my ryadom.  I Feliks menya vpervye prirevnoval.  I strastno
lyubil,  kak nikogda v zhizni... paru dnej. No  potom...  YA  zhe imeyu neschast'e
yasnovideniya! Potom  nastali moi pro-klyatye budni s ego beskonechnoj toskoj po
svoej Tajke... Ty chto, hotela by oka-zat'sya na moem meste?"
     "YA hotela by, -- pochti kriknula ya, --  byt' tol'ko na  moem meste!  A eto
mesto -- vsyu zhizn' ryadom s "primitivnym" Feliksom, kotoryj by i ne slyhival o
"miledi". O, esli by ya togda poshla s nim za etim proklyatym myasom vmesto nee!
Kak  by  vy  vse  mne  sejchas zavidovali,  vyjdya  zamuzh  za  vashih  umnyh  i
blagorodnyh genochek!  I kak by snishoditel'no i dobrozhelatel'no  ya vas  vseh
uteshala...  Da ya etogo Genku uzhe  terpet'  ne mogu. YA s otvrashcheniem dumayu  o
brachnoj  posteli. YA  ne  hochu v nej  nikogo, krome tvoego  Feliksa, Dinochka!
Nikogo, nikogo, o, Gospodi, Bozhe moj!.."
     "Gor'ko! -- i beskonechno chuzhoj zapah na moih gubah. -- Zdorov'e molodyh!"
     "Moego, -- plachet  Dina, szhimaya  moyu ruku. -- Moego, moego... Da ya by siyu
zhe minutu ego ej ustupila, tak on mne nadoel so  svoimi snami i beskonechnymi
potugami menya lyubit'!"
     "Tak  pomenyajtes' s  Tan'koj  muzh'yami, -- rasseyanno  ulybnulas' ya  posle
ocherednogo  "gor'ko"  i  vina  iz  bokala,  kotoryj Valera edva  uspeval mne
napolnyat'. -- Obez-vredish' i ego, i ee!" "Legko  skazat'. U nas syn rastet. I
"miledi" odnogo usy-novila, a drugim  v  polozhenii." "Kto...  v  polozhenii?"
"Tanya."  "Ne  mozhet  byt'!"  "Pochemu  zhe?  Ona  obychnaya  zhenshchina."  "Znaesh',
Dinochka...  ya  ee nikogda  ne  vos-prinimala inache, kak  oborotnem-volchicej,
kotoraya tol'ko dlya ohoty na lyudej prinimaet chelovecheskij oblik."
     "YA  davno  zametila,  chto  u   tebya   sovershenno   izvrashchennoe  o   nej
predstavlenie.  Tebe sledovalo ee  priglasit' na  svoyu  svad'bu i pomirit'sya
zdes' pri vseh. V  konce koncov, vy s nej podrugi po  neschast'yu. Ona v tvoej
zhe  shkure  --  do sih  por lyubit vashego obshchego krasivogo  obalduya,  po ironii
sud'by stavshego nominal'no  moim.  No ya  s  nej druzhu,  hotya u menya  stokrat
bol'she osnovanij ee opasat'sya."
     "|llochka,  -- zagnusil  gde-to pod  myshkoj  novobrachnyj. -- CHto  ty vse s
Dinoj  da s Dinoj razgovarivash'. Davaj hot' vtroem pogovorim. Tebe zhe vsegda
nravilos' menya slushat', verno?"
     "Dina, -- zagorelas' ya, ignoriruya Genu mezhdu beskonechnymi "gor'ko". -- Ty
ser'ez-no  o tom, chto Tan'kin muzh tebe  nravitsya?" "Sovershenno. Hotya o takih
govoryat,  chto  eto  ne  suprug, a skuchishcha.  Ni odnogo  nedostatka.  Sploshnye
dostoinstva." "A ty emu?"  "YA?.. Po-moemu,  ya eshche  nikomu  v zhizni bol'she ne
nravilas', chem etomu Mishe." "Dinochka! Radi menya!.. Ty dazhe ne predstavlyaesh',
kak ty  menya etim  vyruchish'... Bolee togo  --  spasesh'!  Dinchik, otbej Mishu u
"miledi"!"
     "Pomenyat'sya  s  Tanej muzh'yami?  --  vernula  ona  mne  moyu  shutku.  --  YA
podumayu..."
     "CHto?!-- vdrug doshlo  do menya. --  CHto znachit, pomenyat'sya?.."  "Nu, ty zhe
sama ska-zala. YA s Mishej, a Feliks so svoej lyubeznoj Tanej."
     "Net! -- zakrichala ya i zakolotila ladonyami po stolu k uzhasu Diny, Geny i
gostej. -- Ty menya nepravil'no ponyala... ne nado!! Nikogda!.. Dinochka, zabud'
moe  durac-koe predlozhenie... Gena, -- poneslo menya chert znaet kuda, -- chto uzh
sidet'  da celo-vat'sya tut s toboj pri vseh?  Poshli-ka, priyatel'... kak  tam
govoryat v takih sluchayah?.."
     "CHto?..  -- smertel'no  poblednel  neschastnyj zhenih, a  ego sestra  edva
proiznesla: -- |lla... CHto s toboj?" "CHto  so mnoj? -- istericheski hohotala ya.
--   So mnoj? Ili s  vami so vsemi? Pochemu vas umilyaet tol'ko  kogda  "miledi"
vseh epatiruet, a ne ya?  Pochemu nam vse zapreshcheno,  a ej mozhno? Druz'ya! Menya
tut moj  vozlyublennyj  Feliks  po  prikazu  svoej  byvshej  lyubovnicy  Tan'ki
Smirnovoj segodnya vydaet zamuzh za cheloveka, kotorogo ya nikogda ne lyubila, ne
lyublyu  i ne  polyublyu. |to zhe tak estestvenno! CHto ty tak  na  menya smotrish',
Gena?  Ne  nravitsya  tebe  |llochka  v roli  "miledi"?  Podhodit  tebe  takaya
raskovannaya zhena ili my zavtra zhe podaem na  razvod? |to tak prosto. Skazhem,
bez radosti lyubov'  byla, razluka budet bez  pechali... Feliks! Tvoya "miledi"
mozhet byt' uverena, vse proshlo uspeshno!"
     "Da ona prosto v bredu, -- edva proiznesla Dina. -- |llochka... poslushajsya
menya. YA tebe sdelayu uspokaivayushchij ukol..." "Net! Pust' tvoj brat, po prikazu
"miledi", peredannom mne i emu cherez Feliksa, delaet vse sam. Ty hot' na eto
sposoben? Ili ty takaya  zhe neumelaya staraya devka, kak tvoya novobrachnaya?  Ili
ne pomnish', kak priglasil "miledi" na tanec? CHto  by tebe, Gena, skazala ona
togda pri vseh,  ne najti sebe  devushku  tvoego kalibra? Vot ty i spodobilsya
najti sebe  takuyu zhe, kak ty sam, vmesto Tan'ki  Smirnovoj, a ya nashla tebya --
vmesto ee  zhe  kalibra Feliksa  Velikolepnogo. Poluchilas' parochka,  Abram da
Sarrochka..."
     "Dura! --  zaoral  Feliks,  zamahivayas'. YA podnyala  lico i  zazhmurilas',
molyas',  chto-by  on  menya  udaril.  -- CHto  ty melesh'? Nado zhe tak  klevetat'
stol'ko  let! Kakoj Abram?  Kakaya Sarra, esli  Smirnova,  imeya takoj  vybor,
sovershenno dobrovol'no  vyshla zamuzh za  Bergera? Ujmis', a to ya sejchas takoe
skazhu tvoemu muzhu, chto..."
     "Skazhi, -- grozno zagudel  cherez  stol  bas  dyadi  Il'i. -- Vot  poprobuj
tol'ko, dlya  sobstvennogo lyubopytstva, vyrodok.  YA tebya  porodil, ya  tebya  i
ub'yu.  Ne  shodya s mesta!  Malo emu  svoi tajny vsem  rastrepat',  on  chuzhie
toropitsya vyplesnut'."
     "Il'ya Arnol'dovich, -- spokojno skazal Gena, obnimaya menya za plechi. YA tut
zhe snikla i stala  rydat' u nego na pleche, kak do sih por plakala  tol'ko na
grudi u Feliksa. -- Ni |lla, ni Feliks  tut ne vinovaty. I nikto mne nikakogo
prikaza ni cherez kogo ne peredaval. YA  lyublyu tebya, |llochka! -- istovo kriknul
on kuda-to vverh. -- Da, ya ne takoj krasivyj, kak Dashkovskij, no uzh ya-to tebya
ne predam nikogda! YA bezmerno lyublyu  tebya. YA gorzhus' tem, chto ty imenno  mne
okazala chest'... I ya  vsegda budu lyubit' i cenit'  tol'ko tebya. Lyubuyu.  Esli
dazhe ty pryamo tut, na nashej s toboj svad'be i u  vseh na  glazah soshla s uma
ot svoej lyubvi k Feliksu ili ot nenavisti k Smirnovoj,  mne vse ravno. YA tak
zhe krepko i vechno budu  lyubit' tebya --  bezumnuyu. Pojdem... Ne govori  bol'she
nichego, rodnaya. Ne dvigajsya, Dina. YA sam vylechu moyu zhenu..."


     |lla:
     "Ty  ne tol'ko  rodnee  mne  vseh  na  svete,  -- govoril Gena, kogda  ya
otplakalas' i prishla v sebya, stav,  nakonec, zhenshchinoj. -- Ty  krasivee  vseh.
Idi syuda,  k  zerkalu. YA  vpervye vizhu tebya vsyu,  o chem vsegda tajno mechtal.
Posmotri,  kakaya u tebya ton-kaya taliya,  kakaya  zamechatel'naya  shejka, milaya i
nezhnaya grud'. Kakie u tebya  zamecha-tel'nye nozhki,  kakaya  ty  vsya strojnaya i
izyashchnaya... Ty slovno ozhivshaya statueto-chka..." On stoyal pozadi menya, obnyav za
plechi i  celoval moi prelesti, o kotoryh ya i  bez nego znala, no,  Bozhe, kak
priyatno bylo eto vse slushat'!
     = = =
     "Tak chto tebya  tak vzorvalo? -- stal on rassprashivat',  kogda ya uzhe sama
poluchala  ostroe  naslazhdeniya ot nashih otnoshenij,  a on vse  bol'she i bol'she
priobretal uverennost' v sebe. -- CHto tebe Dina skazala? Otkuda takoj pristup
bezumiya? Ved' eto ne mozhet byt' nikak svyazano s tem, na chto namekal  Feliks!
Teper' ya luchshe vseh  ne svete znayu,  chto ty  nikogda nikomu ne prinadlezhala,
vklyuchaya ego samogo. Tak chto on mog imet' v vidu?"
     "Tot den', --  snova poneslo menya  sduru na otkroveniya, kak lyubogo, kogo
nezhdanno  prilaskali, --  kogda "miledi" menya vyzvala  v  koridor,  pomnish'?"
"Konechno. My do sih  por teryaemsya v dogadkah, chto tam moglo proizojti takoe,
posle chego |lla Koganskaya stala sovershenno drugoj." "Luchshe ili huzhe?" "Huzhe.
Zapugannoj,  chego za toboj nikogda ne nablyudalos'. Pochemu ty ne uronila  ee.
Ty zhe  umeesh'. Pozha-lela  radi Feliksa?" "Durachok,  -- bezumno  nravilos' mne
lastit'sya, nakonec, k svoemu muzhchine.  -- Ee pozhalet'? Dazhe i radi Feliksa?!"
"Togda pochemu zhe takoj  prishiblennoj vernulas' ty, a ne ona? Konechno,  ona v
drugoj vesovoj kategorii  i tozhe ne  bez vyuchki, no..." "Ona menya neozhidanno
obezruchila, kogda naklonilas' nad stolom. Okazalos', chto ona ne tol'ko ochen'
sil'naya,  no i uzhasno  reshitel'-naya. Tak  vot ona  mne edva ne  slomala  obe
kisti. A ya ne osmelilas' primenit' v rabochem zale priem nogami, chtoby ot nee
osvobodit'sya. Kogda  ona velela mne vyjti,  ya byla uverena, chto vospol'zuyus'
svoimi priemami, okazavshis' s nej naedine. No tam ya ponyala, chto moi ruki uzhe
neboesposobny."
     "A nogi? Pomnish', kak ty v Orlinom oprokinula togo p'yanogo v skvere, ne
vypuskaya iz  ruk lomtika arbuza. On eshche vse oglyadyvalsya i bashkoj krutil, kak
so  sna..." "Dlya togo  priema nado ne stoyat',  a sidet'. No  delo dazhe  ne v
etom.  YA  boyalas'  ee!  Smertel'no!  YA byla uverena, chto  ona sposobna  menya
mgnovenno zadushit', esli sozhmet moe gorlo tak zhe, kak szhala ruki."
     "Ty s uma soshla! Za eto zhe rasstrel!" "|to potom -- ee rasstrel. A mne --
sejchas... Koroche, poka ya kolebalas', ona podnyala menya  v vozduh za poyas yubki
i..." "I brosi-la ob pol?" "Esli by! YA by podala v  sud, snyali by poboi, vse
videli, chto my vyshli vmeste posle ssory..." "Tak chto zhe, nakonec?"
     "Genochka, -- v uzhase  vylupila ya glaza, vspominaya tot zhutkij den'. -- Ona
menya  utopila  v  unitaze...  V   gryaznom,  neslitom...  Esli  by  moe  lico
pomestilos'  v nego, ya by nahlebalas'..." "Ne  mozhet byt'! Pochemu ty nam  ne
skazala?.." "Mne bylo ne-vyrazimo stydno. Vot imenno eto chut'  ne lyapnul pri
vseh okoldovannyj  Feliks.  Obeshchaj  mne,  chto hot'  ty  nikomu  ne  skazhesh'.
Obeshchaesh'?" "CHto za vopros! Ty zhe moya zhena! Moya... moya... zhena!!" -- celoval i
celoval on menya.


     |lla:
     "CHto s toboj, devochka? --  papa snyal svoi ogromnye ochki  i podnyalsya  mne
navstrechu iz-za stola s lampoj pod zelenym  abazhurom. YA tupo smotrela na ego
imennye chasy v vide  shturvala s  zolotymi  rukoyatkami.  -- Na  tebe lica net.
Neuzheli provalilas' na predzashchite?"
     YA tol'ko chto prinyala  srazu dve  pyaterchatki i ne ochen' soobrazhala, no v
poli-rovannom korpuse modeli fregata, podarennoj pape  slushatelyami akademii,
uvi-dela svoe  lico,  takoe  blednoe,  chto samoj stalo  zhutko.  Prodolzheniem
papinogo stola byla nochnaya Neva, chto derzhavno struilas' za steklom ogromnogo
okna.  Tam  zhe mercali  ogni Kirovskogo mosta i Petrogradskoj  storony. Mama
robko dy-shala u menya za spinoj i vyglyadela, pozhaluj, eshche huzhe.
     "Sadis'  i  pomolchi poka,  -- bol'she ne  rassprashival  admiral. -- YA  sam
pozvonyu Sashe. San-Dmich? YUra. CHto tam s moej dissertantkoj? Tak. Tak. Nu i?..
Tak ved' u nee i byla obosnovyvayushchaya proekt chastnaya  zadacha.  YA ponimayu, chto
debri  teorii,  v  kotoryh  u  nas  malo  kto ponimaet...  No  Marat zhe  mog
razobrat'sya i ee  podder-zhat'?  CHto  znachit obidelsya  za  svoego  aspiranta,
kotorogo ty ne vklyuchil v proekt? Po-moemu, professor Antokol'skij zasluzhil v
institute i v Korabelke pravo na samostoyatel'nyj podbor soiskatelej.  Tak. A
Feliks? CHto znachit, eshche huzhe, chem u |lly? Nichego  sebe! Sasha, etogo ne mozhet
byt'!  I  Boris vystupil  protiv |lly?...  Ploho... I Tolya?!  Tak eto, mozhet
byt'?.. Da,  dejstvitel'no, raz Gena i Valya proshli  "na-ura", to ty prav. Da
net,  ty zhe  menya znaesh',  esli  net  osnovanij,  ya ob  antisemitizme  i  ne
zaikayus'.  A  kto eto? CHto  za Berger?  Srazu na  Bol'shoj sovet?  |to  zhe  s
perspektivoj na uchenuyu stepen' doktora, ne tak li?.."
     "Berger   eto  ta  zhe  Smirnova,  papa,  --   podala  ya   golos,  sil'no
nastorazhivayas'. -- "Miledi". Tak...  San-Dmich tebe skazal, chto...  chto eto ee
rekomendovali k zashchite na doktorskom sovete?! Pa-a-pochka!!. Ma-a-ama!!"
     "Sasha, prosti, ya pozzhe perezvonyu, u nas tut... s |llochkoj chto-to..."
     = = =
     "Teper'  ona  pospit do  zavtrashnego poludnya, -- skvoz'  kakuyu-to pelenu
uslyshala ya.  -- |to nervnyj  sryv. YA  ne vizhu poka nichego  opasnogo.  Vy menya
slyshite,  |lla?" "CHut'-chut'...  kak iz  kolodca..." "|to ot ukola.  Vam nado
dumat' o  chem  ugodno, krome  segodnyashnih  sobytij.  Vspominajte hot'  stihi
Pushkina."
     "...ne vidya slez, ne vnemlya stona,  na  pagubu lyudej izbrannoe sud'boj,
zdes' barstvo dikoe, bez chuvstva, bez zakona, prisvoilo sebe  nasil'stvennoj
lozoj..."  "Zamechatel'no!  Prodolzhajte i  zasypajte. Vashe  spasenie tol'ko v
polnom pokoe, v dlitel'nom otdyhe..."


     |lla:
     "Tak.  Teper' spokojno, po punktam i vnyatno: chem tebya tak dostala  tvoya
Smirnova,  krome etoj  istorii  s nikchemnym  Feliksom,  kotoruyu vy  s  mamoj
prevratili  v celuyu  vojnu mirov. Ne iz-za etogo zhe  ty  chut' ne  umerla dve
nedeli nazad?" "Esli hochesh' znat', papochka, to Feliks v etoj cepi i pervoe i
poslednee zveno! No est' i eshche koe-chto. I eto takoe nechto... chto ya prosto ne
vyzhivu, esli ona hot' kak-to preuspeet, tem bolee zashchititsya vmesto menya. Tem
bolee, esli ej  dadut stepen'... doktora tehnicheskih nauk!.." -- brosilas'  ya
za tabletkami.
     "|llochka. YA zhe prosil. S samogo nachala  i  do samogo  nameka Feliksa na
svad'be, posle kotorogo Il'ya voobshche pochti razorval vsyakie otnosheniya s synom.
Itak, tvoya  odnokursnica,  kotoruyu  za  ee  belokuruyu krasotu i svoeobraznyj
harakter prozvali  "miledi",  v kolhoze razbila to,  chto  ty  polagala svoim
lichnym schast'em. CHto bylo potom?"


     "...posle chego ya  voobshche ne  ponimayu,  kak  ne  pokonchila s  soboj,"  --
zakonchila ya svoj rasskaz.
     "Ty u menya takaya fantazerka, devochka, -- ocepenel  moj surovyj otec,  do
sinevy  szhimaya kulaki.  --  Umolyayu  tebya,  priznajsya mne nemedlenno, epizod v
tualete -- vydumka? Ty razygryvaesh' menya?"
     "Razygryvayu? Tebya? Da mne sam etot pereskaz stoit neskol'kih let zhizni,
papa!"
     "Togda ya proyavlyu svoj harakter! Teper' eta Smirnova -- moj  lichnyj vrag.
A  eto  uzhe  ne  ssora  dvuh   vlyublennyh  zhenshchin,  a  osoznannaya  nenavist'
professionala.  Kto eshche, krome Feliksa i Geny, znaet  ob  etom  samom zhutkom
epizode v istorii nashej sem'i?"
     "Nikto. Ona zapugala menya. YA ne perenesu etogo vo vtoroj raz..."
     "Eshche by. Tak. Ne volnovat'sya,  ne dumat' ni  o chem! Tvoya bor'ba na etom
zakonchena. Za delo berutsya  drugie! Zashchity ne  budet.  Nikakoj.  Nikogda!! O
samoubijstve otnyne budet dumat' ona, a ne ty..."
     -- == --
     "Esli  dlya tebya delo  obstoit  imenno tak, Sasha, -- uslyshala  ya sluchajno
cherez neskol'ko  dnej  nebyvalo zhestkij golos otca, -- to  ty  sam,  nadeyus',
ponimaesh'...  Net! Delo sejchas  ne  v  moej  docheri, a v tvoej  dissertantke
Berger.  YA ne  hochu, chtoby ee voobshche  kogda-libo vyveli na zashchitu! Znachit, u
menya est' dlya etogo  veskie osnovaniya. Tak. Tak.  Togda, nazyvaya veshchi svoimi
imenami, my  bol'she, Aleksandr Dmitrievich, ne znakomy s vami... Net! Da. Vot
teper' vy ponyali pravil'no. I v Moskve.  I  ne tol'ko.  Ne  budet ni  odnogo
polozhitel'nogo otzyva! Ni odnogo. Tem bolee dlya  doktorskogo soveta. Vot tut
vy  ne  oshibaetes', no ne budem  obsuzhdat' moe mogushchestvo. |to uzhe dannost'.
Beregites'!  Net sily,  spo-sobnoj  mne  pomeshat'.  YA  rad,  chto vy etogo  i
opasalis'. Vsego dobrogo..."


     "CHto znachit okoldovan? -- spustya mesyac krichal papa v telefon,  metnuv na
menya sovershenno bezumnyj  vzglyad. -- On chto, privez  ee v Kreml' i podlozhil v
postel' k samomu... Da mne teper' voobshche teryat' nechego,  pust' podslushivayut!
CHto za fotografiya? Na kakoj volejbol'noj ploshchadke? Ne mozhet byt'! I chto? A u
nego otkuda eta fotografiya? Sama dala? Professoru... |to..."
     "CHto? -- zadyhalas'  ya, edva dozhdavshis', kogda admiral Koganskij polozhil
trubku. -- CHto eshche ona natvorila? Pryamo v... Kremle?"
     "Sasha  pokazal   genseku  kakuyu-to   fotografiyu   tvoej   "miledi".  Na
volejbol'noj  ploshchadke. Na toj zhe fotografii  est' ty, Feliks,  Gena, Valya i
kakie-to moryaki  v tel'nyashkah. I  "miledi"  sredi  vas,  no...  s obnazhennoj
grud'yu Otkuda mozhet byt' takaya fotografiya? Kollazh?"
     "Uvy,  papa, real'nost'.  YA zhe tebe rasskazyvala,  kak  ona vystupala v
Sevastopole v rastyanutom kupal'nike. Vot i "ne zametila", chto s nee soskochil
lifchik. A  Regina  sdelala  neskol'ko  snimkov.  Mol,  prigodyatsya.  Odin-dva
podarila Tan'ke. Nu i chto, papa? Malo li pornosnimkov brodit po strane?"
     "Delo  v  tom, chto Antokol'skomu kak raz v  eti dni  v  Kremle  vruchali
vtoruyu  zvezdu  Geroya  soctruda, i on  poprosil  lichnoj  audiencii  u samogo
Leonida Il'icha.  Pri besede professor pokazal staromu kobelyu etu fotografiyu.
Tot poprosil  ee  na  pamyat'  i  stal  rassprashivat' o  sud'be etoj, kak  on
vyrazilsya, samoj  russkoj zhen-shchiny v strane. A San-Dmich  emu  vse i vylozhil.
Zvonil  referent  Brezhneva. Mne grozit  nemedlennaya  otstavka. Vsem,  kogo ya
mobilizoval,  tozhe malo ne budet. Smi-ris',  devochka. YA sdelal  nevozmozhnoe,
no..."
     "Proklyataya ved'ma opyat'  okazalas' sil'nee... Prosti menya,  papa, zrya ya
tebya vtyanula v eto delo. Esli  ona  byla  sposobna vyzvat' tot ciklon, to uzh
tvoi intrigi ej..."


     Pered  zashchitoj  Tan'ka so svoim  bezmerno  polozhitel'nym  muzhem provela
otpusk u ego roditelej v Odesse, a potomu vyglyadela kak nikogda effektno.
     CHetyrnadcat' patriarhov sudostroeniya ne  svodili glaz s ee  zolotistogo
zagara,  umelo podcherkivaemogo poloskoj  beloj kozhi,  kogda  ona  "nechayanno"
ronyala  ukazku  i naklonyalas'  v  storonu  aktovogo zala, gde  sideli  chleny
Bol'shogo soveta. Nashi  zhenshchiny tol'ko  pereglyadyvalis',  nablyudaya utonchennyh
piterskih  aristokratov,  slovno  ne  zamechayushchih, chto pered  nimi  ne zashchita
dissertacii, a produmannyj i naglyj  striptiz. Konechno, ona  podgotovilas' i
po sushchestvu, no  nikomu i nikogda tut ne zadavalis' voprosy tak laskovo, kak
etoj obladatel'nice poluobnazhennogo byusta i dlinnyh zagorelyh nog.
     Nado  skazat', chto v Leningrade  bylo v te dni bolee, chem prohladno, my
vse byli  v sviterah, a professura,  estestvenno,  v kostyumah i puloverah, a
tut -- otkrytoe  letnee plat'e! Deskat', vylet zaderzhali v Odesse, ele uspela
vprityk   k  zashchite,  pryamo   s  samoleta,   dryan'  bespardonnaya...  Vot   i
progolosovali za  nee chetyrnad-cat'-nol'.  Spasibo hot' oficial'nyj opponent
sam  poprosil ne podavat'  disser-taciyu kak  doktorskuyu, chtoby ne  utonula v
byurokratii VAKa. Mol, Tat'yana Alekseevna bystren'ko vse pricheshet v  kachestve
kandidata  tehnicheskih  nauk  i  cherez  paru  let... Kak  ej hlopali,  kogda
oglasili  rezul'taty tajnogo  golosovaniya! A  "miledi" voobshche raspoyasalas' --
rasklanivalas' so sceny, otvodya ruki nazad, kak shansonetka, delala kniksen i
voobshche  rezvilas' slovno mne nazlo. A tut eshche  menya naglo  dernula za  rukav
torzhestvuyushchaya i naryadnaya Tamarka Slichenko:
     "YA  tebya preduprezhdala, chto  rano  ili pozdno goret' tebe, |lka,  sinim
plamenem. Smotri,  kak  Tanechka tebya  sdelala!  Ona na  belom kone,  a ty  v
glubokoj  chernoj zhope. A kakaya ona segodnya krasavica!  My s etoj zashchity tebe
nazlo celyj al'bom poshlem Leonidu Il'ichu. Doshlo, intriganka sranaya?"
     Konechno,  i ya ne sterpela, vyskazav ej vse, chto ya dumayu o takom sposobe
zashchity dissertacij i o samoj triumfantke...
     Poka  my  s nej  govorili, ya snova  byla  vsya mokraya ot nervnogo  pota,
strashas', chto sejchas... Uzh Tomka by ne postesnyalas' nazvat' menya govnoedkoj,
esli by hot' chto kraem uha  slyshala.  Znachit, "miledi"  okazalas' dostatochno
blagorodnoj,  a pod-lyj Feliks  to li  boyalsya groznogo polkovnika, to  li ne
imel sluchaya progo-vorit'sya. Edinstvennoe  svetloe pyatno na etom piru  pobedy
moih vragov...


     |lla:
     Sleduyushchim letom ya voshla v nash vestibyul' i vzdrognula --  na zanaveshennom
cher-nym  zerkale  visel  bol'shoj  portret professora  Aleksandra Dmitrievicha
Anto-kol'skogo, iz dinamikov neslas' traurnaya melodiya. Nikto ne sdaval plashchi
v garderob, tol'ko muzhchiny  snimali mokrye  shlyapy.  Postepenno  obrazovalas'
tolpa, i vse plakali.
     Plakala i ya... Dlya menya on bol'she ne byl predatelem, obespechivshim uspeh
Tan'ki  vmesto moego sobstvennogo. V  ego  miloj ulybke  s portreta  na menya
smotrelo moe sevastopol'skoe detstvo,  kogda umnyj i ironichnyj dyadya Sasha byl
so mnoj, desya-tiletnej, na "vy"...
     Gena  byl, konechno, ryadom i trogatel'no menya uspokaival. Potom  podoshel
Valera i  tiho skazal,  chto v  sele pod Nikolaevom, gde zhila devyanostaletnyaya
mama  pro-fessora, emu  stalo  ploho. V  dome  ne  bylo nikogo,  krome  dvuh
starikov, a nes-chastnaya dolgozhitel'nica ot potryaseniya poteryala podvizhnost' i
dar rechi,  a po-tomu nikogo ne mogla pozvat' na pomoshch'. Sosedi uznali o bede
tol'ko togda, kog-da okna haty iznutri oblepili zelenye muhi...


     Byla torzhestvennaya grazhdanskaya panihida,  pohorony  i rechi.  Tan'ka  ne
snimala  chernogo  platka i  tak  gor'ko i  gromko  plakala,  chto  dazhe ya  ne
zapodozrila ee v fal'shi. A, mozhet byt', ona chuyala, chto  ee blestyashchej kar'ere
prihodit konec?
     Na mesto Antakol'skogo byl naznachen asket  po prozvishchu "Mertvaya golova"
--  za boleznennyj  vid i brityj  cherep.  Tan'ku  on terpet'  ne mog  s samogo
nachala. Kak, vprochem, i  menya, da i lyubuyu krasivuyu zhenshchinu. Govorili,  chto v
molodosti ego za zanudstvo odna za drugoj brosili tri zheny.
     On  srazu pokazal,  chto  nastroen protivodejstvovat' zasiliyu.  Vseh nas
ozhidali hudshie vremena.
     Nachal on s togo, chto likvidiroval  sektor Berger. Deskat',  tema idet v
otdele,  a lishnyaya  stavka  -- udar po  ekonomicheskim ustoyam  strany. "Miledi"
stala  obychnym  starshim  nauchnym  sotrudnikom i bol'she mne  ne  nachal'nicej.
Vprochem,  ya  uzhe  dav-no  vela svoyu temu bez  ee  pomoshchi. YA vpolne gramotnyj
teoretik v oblasti prochno-sti podvodnyh lodok.
     Potom nachalis' problemy i s proektom.
     CKB nastoyali na  vnedrenii  svoego varianta. Bez San-Dmicha nadavit' gde
nado bylo nekomu. Nashi  dissertacii poteryali aktual'nost'. YA ustroila  pape,
uzhe ot-stavnomu admiralu  i professoru Korabelki, scenu. Tot  chto-to  gde-to
pereigral, no mashina  uzhe zakrutilas'  i vse poshlo, kak govoritsya, nozdrya  v
nozdryu.
     I tut Tan'ka, so svojstvennoj ej zverinoj reshitel'nost'yu, no dlya pol'zy
dela,  pishet lichnoe pis'mo genseku, kotoryj fotografiyu, govoryat, chut' ne pod
steklom  na  pis'mennom  stole  derzhit. Tak  chto vse  vernulos'.  My utroili
usiliya, i cherez tri goda vse zashchitilis', a mal'chiki dazhe poluchili Gospremiyu.
     Pochemu  ne Tan'ka, kotoraya vse eto pridumala  i protolknula? Da potomu,
chto narushchila pravila igry! Dumala, chto esli u nee  takaya stat', formy,  cvet
glaz i volos, to ona neprikosnovennaya caca... Vot kak eto bylo.


     |lla:
     "|llochka,  --  rastolkal menya utrom blednyj i potnyj  Gena.  -- Sluchilos'
nepopra-vimoe..." "CHto? -- vskochila ya. -- S papoj?.."
     "Oni  gromyat Izrail'! Evrei  ustroili  po vsej  strane  vyhodnoj, kogda
nel'zya ne tol'ko  est' i  pit', no i  voevat'! "Im kiper",  kazhetsya..." "Jom
Kipur?  --  dogada-las'  ya,  inogda  slushavshaya  "golos  Izrailya".  --  I  chto?
Religioznyj prazdnik. Pri chem tut tanki i samolety?" "Imi upravlyayut soldaty,
a oni tam, sudya po  vsemu, vse religioznye... Koroche, araby ustroili Izrailyu
takoj zhe  razgrom,  kak nashi im  v  1967 godu!" "Ne  mozhet  byt'!  |to ty iz
moskovskogo radio uslyshal?"  "Esli by! I Amerika, i  "Svoboda"  vse krichat v
odin  golos,  chto nam kryshka!  Sirijcy uzhe  vernuli sebe  Golany, a egiptyane
Sinaj..." "Genochka, -- stala  ya lihoradochno odevat'sya  na rabotu. -- A kak  zhe
teper' my? Bez Izrailya..."
     "Ne govori! Vse  chto  ugodno  mozhet  teper'  byt'  s  nami  so vsemi...
Zapomni, |llochka...  Sejchas glavnoe -- ne vysovyvat'sya!  Umolyayu! Kto by i chto
ni govoril -- polnoe ravnodushie. Nikakih lichnyh razgovorov! Ni s kem. V takie
dni nikomu nel'zya doveryat'. I dazhe samomu sebe nel'zya dat' sebya nastroit'. U
nih  tam svoya strana,  a  u  nas tut -- svoya! Nas vse eto  -- ne  kasaetsya? Ty
ponyala? Ni-ko-mu!"
     Legko skazat'...


     Vse nashi byli takie  prishiblennye, chto i rta  ne reshalis'  raskryt',  a
menya ne-vynosimo  raspiralo ot vpechatlenij. S kem zhe eshche ya mogla podelit'sya,
esli ne s besstrashnoj "miledi", stoyavshej, kak obychno, u svoego kul'mana.
     "Vy  uzhe  znaete,  Tat'yana  Alekseevna?.."  --  zamiraya  ot  sobstvennoj
hrabrosti, prosheptala ya.
     Tan'ka  ne  spesha snyala tonkie  ochki,  kotorye nedavno  stala nosit'  i
kotorye,  esli  otkrovenno,  ochen'  ej  shli,   i   bezo   vsyakogo  udivleniya
blagozhelatel'no prishchu-rilas'.
     "Nashih razbili..." -- ugadal  menya chert  skazat' takoe gojke s evrejskoj
familiej. "Ne razbili, -- tiho otvetila umnaya i pugannaya uzhe devka, strel'nuv
svoimi sini-mi strelami po storonam, -- a potrepali nemnogo, chtoby ne slishkom
zadavalis'.  Inogda  eto  ochen' polezno. A vy, |lla YUr'evna, -- dobavila  ona
strogo i  gromko, -- sprosili  by ob etom ne u menya, a u SHimanskogo! Zachem  u
vas na  stole ego spra-vochnik? -- I dobavila eshche tishe: -- A  vot arabam teper'
malo  ne budet. V takoj den'  na nas nel'zya napadat'  beznakazanno. Budet im
Purim dosrochno!"
     "|to vam  vash  muzh  ob®yasnil?"  -- rasteryanno kivnula ya,  vtyagivayas' ya v
lichnyj razgovor s oborotnem v oblike neestestvenno belokuroj evrejki.
     "Glupye vy  vse,  --  laskovo kosnulas' Tanya  moej ruki. -- Kak  v  lyuboj
normal'noj evrejskoj sem'e, imenno  ya  hranyu tradicii. A Misha im  tol'ko  ne
ochen'  ohotno  sleduet.  Rabotaj spokojno,  |llochka.  Poka my  tut  s  toboj
razgovarivaem, nashi uzhe pobezhdayut, ya uverena..."
     Mne  ne verilos', chto vse eto nayavu proiznesla Smirnova! Da eshche s takoj
teplotoj v svoih siyayushchih glazah,  kakoj ya nikogda i ne  predpolagala. Slovno
priruchennyj volk vdrug zalilsya radostnym laem.
     "Gena, -- poneslas' ya k muzhu. -- Tanya skazala, chto nashi uzhe pobezhdayut..."
     "Ty s uma  soshla!.. -- proiznes on posle  korotkogo ocepeneniya.  -- Da za
takie raz-govory v voennoe vremya... I kto zhe voobshche ob etom govorit s goyami?
A esli "miledi" shepnet svoemu osobistu Petru Ivanovichu, chto  ty bespokoish'sya
ob  Izraile? Hotya by dlya togo, chtoby reabilitirovat'  sebya za to vystuplenie
vo Vladivostoke?" "A vot ya uverena, chto Tanya menya ne vydast! -- ne uznavala ya
sebya.  "Tanya", nado zhe! -- Vot s Feliksom ya by ne otkrovenichala." "My  zhivem,
pod soboyu ne  chuya strany, -- prodeklamiroval on. -- Nashi rechi  za desyat' shagov
ne slysh-ny...  Ty mozhesh' obsuzhdat'  podobnye sobytiya tol'ko  so mnoj, prichem
ukryv-shis' s golovoj odeyalom..."


     Na mitinge  "Ruki proch' ot Kaira!" Valera vystupal bez entuziazma, hotya
partorg delal emu strashnye glaza. YA velela  Gene tozhe chto-nibud' vyaknut'. On
poslushno podnyal ruku, no partorga interesovalo drugoe.
     "Tat'yana  Alekseevna, -- soshchuril on glaza. -- CHto vy dumaete ob ocherednoj
agressii sionistov protiv svobodolyubivyh arabskih narodov?"
     "CHto ya dumayu? --  hriplo skazala poumnevshaya za shest' let "miledi". --  YA,
znaete li... s utra tak na dochku naorala, chto, vot vidite,  golos sorvala...
|ta merzavka mne  na  plakaty k  konferencii napisala. Kak  ya teper' ih budu
razveshivat'? Malo togo, chto bez golosa... Da eshche plakaty... podpisannye..."
     V naelektrizovannom zale razdalsya oblegchennyj smeh.
     "Spasibo. Vy hotite vyskazat'sya, Igor'? Proshu!"


     Posle mitinga mne sluchilos' v  obed sidet' pryamo  pozadi Tan'ki.  Za ee
stolom ustroilsya  odin iz ee otkrovennyh  obozhatelej. YA rasslyshala iz  togo,
chto on tam govoril, tol'ko  slova "zhidy" i  "davno pora". A  eta dura  vdrug
pochti gromko skazala "eshche ne vecher".
     Ne znayu, gde ona provela etot vecher, no  nautro ee  na rabochem meste ne
bylo. Vse reshili, chto ona lechit doma svoyu hripotu.
     Feliks samoustranilsya  s takim vidom,  slovno sejchas  na nego obrushitsya
potolok. Valera pozvonil  v Nikol'skoe.  Polozhitel'nyj  Misha promychal  nechto
nevnyat-noe,  no uzhe  po  ego tonu my ponyali vse. Kto-to vspomnil, chto  posle
raboty  Tanyu otozval v storonku neznakomyj molodoj chelovek v serom plashche i s
ulybkoj usa-dil v  chernuyu  "volgu". Vprochem,  ee chasto  na ulice oklikali  i
usazhivali v mashinu raznye neznakomcy... Nikogo ne boyalas'!
     No  ee  ne bylo i  nazavtra,  kogda  ejforiya  pobednyh marshej  po radio
smenilas'  suhimi   svodkami  s  frontov,  a  potom  nachalis'  dvusmyslennye
kommentarii  o za-tyazhnyh boyah na pravom beregu  Sueckogo kanala. Gde  u nego
kakoj  bereg,  my ne znali,  no raz govoryat o kanale i takim tonom,  to  tam
proishodit  nechto krajne  dlya  Egipta nehoroshee. Togo  i glyadi,  nashi, nazlo
vsem, Kair  voz'mut.  A  esli i  pere-dumayut to  potomu,  chto  odnih kaircev
vchetvero  bol'she, chem vseh  izrail'tyan. CHto  nashi  arabam snova  nakostylyali
stalo  yasno,   kogda  dorogie  kollegi  stali  mne  snova  ulybat'sya  vmesto
pristal'nyh vzglyadov i kamennyh lic.
     "Golosa" vostorzhenno vopili o nepobedimom CAHALe.
     A Tani vse ne bylo...
     I ya reshila proyavit' svoj harakter!
     Sgibayas' v dugu ot vnutrennej drozhi, kak  nekogda  na puti  k tualetu k
nej zhe na zaklanie, ya poshla spasat' moyu vraginyu v kabinet nachal'nika Pervogo
otdela. YA reshila sovrat', chto sama pytalas' razgovorit' (termin iz shpionskih
fil'mov) Smirnovu-Berger,  a ta mne skazala budto by to-to  -- iz  peredovicy
"Pravdy".
     Petr Ivanovich byl mrachnee tuchi.
     "Vas  prosto ne uznat', Koganskaya, -- pozheval on gubami. -- Tri dnya nazad
byl  traurnyj  vid,  a  teper'  glazki  tak i siyayut. Nu chto  vam-to,  docheri
sovetskogo admirala, geroya vojny, do etogo Izrailya, a?"
     "Petr Ivanovich, -- vsya drozha ot straha nachala ya. -- Mozhet byt' vy znaete,
gde Tat'yana Alekseevna?  My dumali, chto boleet,  zvonili k nej v Nikol'skoe,
no muzh otvechaet tak uklonchivo... Ee... arestovali?"
     "A  esli i  tak?  --  s  bol'yu  zakrichal  on.  --  Ne  vy  li  menya  sami
preduprezhdali,  chto slavyanskaya vneshnost' etoj Berger -- tol'ko udobnaya maska,
za kotoroj skryvaetsya gryaznaya sionistskaya dushonka. YA, kazalos' by, strelyanyj
vorobej, vam togda ne poveril. I -- vot! Vot!!"
     "No ona zhe tol'ko otkazalas'  vystupit' na mitinge, -- nenavidela ya sebya
za bol-tovnyu  s  opasnejshim chelovekom.  --  Za eto  i  v tridcat' sed'mom  ne
hvatali. A mne ona, kogda ya ee razgovorila..."
     "Vy? -- pochti s uzhasom vytarashchilsya na menya osobist. -- Vy ee razgovorili?
Tak vy?.." YA nichego ne ponyala, no pal'cy moih nog tak podzhalis', chto chut' ne
sleteli  tufli.  "Ona,  --  zalepetala ya,  -- skazala,  chto zhdet  ne  dozhdetsya
reshitel'noj   pobedy  sovetskogo  oruzhiya  v  chistyh  rukah  nashih   arabskih
soyuznikov..."
     I ya ruhnula chut' ne mimo stula ot isteriki.
     "|llochka,  -- laskovo otpaival menya vodoj  dobryj veteran. --  Nu chto  ty
igraesh' so  mnoj v  chuzhie igry...  ochen' dazhe opasnye  igry. Razgovorili bez
tebya vashu  bednuyu Tanechku.  Ona i  vyskazalas'!.. Bez vsyakih  mitingov. A na
doprosah takuyu svoyu sionistskuyu sut' proyavila,  chto mozhet zaprosto zagremet'
pod sud. Ee  uzhe lishili formy  sekretnosti." "No eto  zhe... uvol'nenie, Petr
Ivanovich! U nas ne rabotayut bez dopuska!" "I ne nado! -- chut' ne plakal on ot
obidy za  svoyu  lyubimicu.  -- Ne nado nam  takih inzhenerov  i uchenyh, kotorye
tol'ko i dumayut  ob  Izraile... Tem bolee russkih! Esli by ty, |lla YUr'evna,
sbesilas' v etom plane, ya by  udivilsya, konechno,  no hot' kak-to ponyal. No --
Smirnova!.."
     YA vyshla i totchas  stolknulas' s samoj Tanej. Ona napravlyalas'  v tot zhe
kabinet. Lico ee  poblednelo i osunulos',  pod glazami  nabryakli meshki. Dazhe
volosy pere-stali estestvenno vit'sya i viseli, kak belyj flag. Uvidev  menya,
ona krivo ulyb-nulas' i sdelala popytku brezglivo menya obojti.
     "Tanechka, -- shvatila  ya ee za ruki. -- |to ne ya, klyanus'! YA dazhe  tol'ko
chto spe-cial'no poshla k Petru Ivanovichu, chtoby vyyasnt', chto s toboj tam..."
     "Vot  v  eto  ya  ohotno  veryu, -- tresnutym  golosom  skazala ona,  chut'
shevel'nuv  bal'nymi  plechami  i  kachnuv grud'yu. --  |to  tebya i  dolzhno  bylo
interesovat' bol'-she vsego na svete,  ne pravda li?  I  chto by ty  predpochla
uslyshat',  podruga? -- pronzili menya sinie iskry iz izmuchennyh glaz. -- Plet'yu
po rebram  ili  igolki pod  manikyur? YA  tebya razocharuyu. Ne  bili, ne pytali.
Spat' tol'ko ne davali,  na mnogochasovye nochnye doprosy taskali. Zapugivali.
Samye   idiotskie   namereniya   ponavydumyvali.   |to  u  nih  profilaktikoj
nazyvaetsya. Vtorichnoj. Pervichnuyu  ya uzhe proshla vo Vladivostoke. Poetomu i ne
ochen'  strashno-to  bylo.  Tol'ko  pro-tivno,  chto orut i pyalyatsya tak, slovno
vot-vot... No lapat' tak  i ne reshilis'.  Ty ved', kak minimum, ob  etom dlya
menya mechtala, tak?"
     "Da  nichego  podobnogo,  --  zashchishchalas'  ya.  -- Kak raz  ya, edinstvennaya,
pytalas'  tut  tebya  vygorodit'.  YA zhe ne znala, chto tebya vynudili  vo  vsem
priznat'sya..."
     "Nikto menya  ni k chemu ne vynudil i ne mog vynudit', dazhe esli by oni i
peresh-li  na svoj gestapovskij  yazyk. Mne ne  v  chem priznavat'sya,  a vot ih
idiotskie fantazii tak menya  razozlili, chto ya im vyskazala vse,  chto dumayu o
sootnoshenii sil na Blizhnem Vostoke o svoej rodine-urodine, o reputacii moego
naroda v gla-zah vsego  mira i o toj shvali, chto na menya pyalitsya! Vse. Pusti,
mne tut dokumenty  ne vydayut,  a  rabotat'  nado."  "On... skazal,  chto tebya
lishili formy..."
     "Vo-ot kak! Sbylas'-taki tvoya mechta?.."
     Spasibo  hot'  ne  dobavila  "govnoedochka  ty moya".  Tak  mne  i  nado!
Raschuvstvova-las'! Prostit' zahotelos', blagorodstvo proyavit', idiotka! Menya
slovno snova mordoj v unitaz sunuli.
     A poverzhennaya nakonec-to  "miledi" proshla k svoemu pustomu stolu, potom
stala  k  pustomu kul'manu, podvigala  mashinoj. Vse ne  svodili  s nee glaz,
krome Feli-ksa, kotoryj lihoradochno chto-to pisal za svoim stolom.
     "Zajdite ko  mne,  Tat'yana Alekseevna," -- okliknul ee "Mertvaya golova",
otkryv dver' kabineta. Poka ona  svoej neizmenno velichestvennoj pohodkoj shla
k nemu, on  vpervye na moej pamyati skorchil na svoej rozhe  podobie  ulybki. U
menya serdce  prosto razryvalos', a etot  suchij Feliks  dazhe ne  obernulsya na
svoyu "miledi".  Nuzhna ona emu  -- po doroge-to  na Solovki  ili  kuda tam oni
ssylayut luchshih lyu-dej strany posle svoej ottepeli!..
     V  viskah  moih   nachalo  tvorit'sya   chert  znaet  chto,  kak  vsegda  v
predchuvstvii  bedy...  YA ponyala, chto  prosto  dolzhna nemedlenno  dat'  etomu
podonku po ego krasivoj fizionomii! U nee na glazah...
     "|lla, -- proshipelo u menya v uhe, -- ne riskni... YA tebya umolyayu... -- Gena
povis u menya za spinoj, vdavlivaya  moi plechi v spinku  stula. -- Vspomni, kak
ona  tebya besposhchadno unizhala!.. Vspomni o nashem syne... Opomnis', vse teper'
smotryat na nas! Davaj skoree ujdem..."
     Tanya stremitel'no vyshla iz  kabineta  nachal'nika otdeleniya,  skol'znula
vzgdyadom po edinstvennoj spine -- vse povernulis' k nej, krome Feliksa. Potom
yarko ulyb-nulas', obdav menya goryachimi sinimi bryzgami, i  zvonko prokrichala:
"CHao, kol-legi!  Othodnoj ne budet. Do  vstrechi v bassejne.  YA  vas tam vseh
pobedyu..." I ar-tisticheski podnyala sceplennye ruki nad golovoj.
     V  zhizni  svoej  ne  videla  krasivee  zhenshchiny...  Tut  ni ubavit',  ni
pribavit'.
     Vse v zale oblegchenno zaulybalis', a  kto-to  dazhe  zaaplodiroval.  Ona
postoyala, chego-to ozhidaya, no  Feliks tak i sidel, s®ezhivshis', ne obernulsya k
nej. Horosho vse-taki, chto ya  ne  za nego  zamuzh vyshla,  -- blagodarno szhala ya
ruku svoego neka-zistogo Geny...


     Feliksa  s Genoj i Valeroj  srochno vyzvali v ministerstvo, proverit' ih
sposob-nost' zamenit' ushedshuyu k rybakam renegatku. "Miledi" i tut splohovala
--   vylo-zhila im vse, chto znala i tak nataskala, chto Rodina zaprosto oboshlas'
dalee bez pererozhdenki  slavyanskogo  proishozhdeniya, no zato s tremya evreyami,
vernymi  delu  arabskogo  osvobozhdeniya Palestiny.  Da i  ya uzhe byla vpolne v
kurse dela. Kogda  proekt vnedrili, to Gospremiyu chestno podelili mezhdu tremya
soavtorami uni-kal'noj idei.
     Feliks  s  Dinochkoj  mashinu  kupili,  my  s  Genochkoj  --  kooperativnuyu
kvartiru, a Valera pod strashnym sekretom soobshchil, chto nachal kopit' den'gi na
ot®ezd iz proklyatoj strany. Ot nas takoj  razdel pryanikov  nikak ne zavisel,
nikogo  my  ne obokrali, a ya,  kstati, voobshche  v chislo soavtorov ne popala v
poslednij moment. I Gena  byl ubezhden, chto menya isklyuchili tol'ko iz-za moego
durackogo pohoda k Petru Ivanovichu...
     YA  vovse ne hochu etim skazat', chto  ya  byl aktivnoj  ili  dazhe  skrytoj
sionistkoj-antisovetchicej. K tomu zhe, moj papa mne ustraival skandaly, kogda
ya vklyuchala "Golos Izrailya". On iskrenne schital Sovetskij Soyuz, za kotoryj on
voeval  do samogo  pohoda  katerov  na Berlin,  svoej  edinstvennoj  i samoj
spravedlivoj v mire Rodinoj.


     Bez "miledi" nastali rutinnye budni. My  kovali shchit i  mech kommunizma v
meru svoih  sil i sposobnostej. Za eto strana platila nam umerennuyu zarplatu
i  predostavlyala  vse svoi udivitel'nye  l'goty,  o  kotoryh  nam sejchas,  v
Izraile, i mechtat' ne prihoditsya.
     CHtoby uzhe sovsem zakruglit'sya, ya  zamechu,  chto  my  ceplyalis' za Rodinu
dol'she  drugih  i pospeli v Izrail',  kogda vse pirogi  i  pyshki byli  davno
podeleny i peredeleny. Zato sinyakov i shishek zdes' vsegda hvatalo na vseh...







     Tanya:
     "CHto im fizicheskie  stradaniya, -- skazal kak-to o svoih pacientah-psihah
doktor Misha Berger,  -- po sravneniyu s temi, kotorye im  prichinyaet naizlechimo
bol'naya dusha!.."
     YA  chasto  vspominala  eti ego slova spustya dolgie  dvadcat'  let  posle
opisannyh sobytij, kogda my okazalis' v emigracii.
     Nechelovecheskaya   sila   zhivoe   sdvinula   s   zemli...   Pervym  tiho,
kul'turnen'ko i bes-problemno slinyal v svoyu Germaniyu nash luchshij v Nikol'skom
drug --  doktor  Gel'mut. Kak eto praktikovalos'  v te  gody --  s koncami. Ni
perepiski, ni zvonkov  -- chtoby nas ne podvesti.  Potom u Mishi, uzhe davno  ne
hirurga,  a  psihiatra, nacha-lis' sluzhebnye  nepriyatnosti, i on stal vser'ez
dumat' ob emigracii.
     YA ne osobenno vozrazhala, no moya dissertaciya i korotkij posleduyushchij opyt
raboty  v  moem  NII  posluzhili prichinoj, po kotoroj  nas  ne  vypuskali  iz
stra-ny, hotya ya pyatnadcat' let  i ne  slyshala pro  gosudarstvennye podvodnye
lodki. No mne vse ne mogli prostit' byvshej pervoj formy sekretnosti. A, byt'
mozhet, znali, chto ya, dlya dushi, razrabatyvayu svoyu submarinu,  kotoruyu sama ot
vseh zasek-retila,  no  za  poltora desyatiletiya dovela  ee  chut'  li  ne  do
rabochego proekta...
     Kak  menya  vyturili,  |lla  uzhe   rasskazala.   Podvernulas'  ocherednaya
"izrail'skaya  agressiya",  ya  snova  chto-to  lyapnula,  a v  KGB  mne  tut  zhe
pripomnili  i  1967  god,  i novuyu  familiyu. Na  etot  raz  milejshego Andreya
Sergeevicha  ya sredi  moih  dozna-vatelej  ne  razglyadela.  Rebyata oni  byli,
odnako, dostatochno  kul'turnye, ne bili, dazhe ne osobenno naglichali, no chut'
ne upekli menya v rodnoj  sumasshedshij  dom. Spravka emigranta  Gel'muta byla,
kak  vy  ponimaete,  uzhe  nedejstvitel'na.  A svidetelej,  esli  nado, moego
dushevnogo  nezdorov'ya ne ubavilos'. Spaslo to, chto byvshij "tyuremnyj  hirurg"
Moisej  Abramovich Berger,  stavshij k tomu vremeni vidnym psihiatrom, koe-chto
znal o prodelkah  svoih kolleg i prigrozil povedat' podrobnosti vsemu svetu,
esli s menya ne slezut.
     Konechno,  po  svoej vole  ya  by  iz NII  ni  za  chto  ne ushla. Aktivnoj
sionistkoj-antisovetchicej  ya tak  i  ne  stala --  ne  vsem takoe dano  posle
gebeshnoj  profilak-tiki. I  Misha  moj  byl  nastol'ko  zanyat  dobychej  hleba
nasushchnogo i vospitaniem  Vovy plyus  dvuh nashih  obshchih  s nim devochek, chto  o
politicheskih igrah i ne  vspo-minal. Moj  arest, odnako,  nauchil  nas s  nim
derzhat'sya  ot politiki  kak mozhno dal'she. Dazhe kogda vse  prochie obaldeli ot
glasnosti  i  vmesto  raboty  slushali  otkroveniya  pererodivshihsya  otchego-to
kommunistov na  ih  s®ezdah narodnyh  depu-tatov,  my ni  s  kem  nichego  ne
obsuzhdali.  |to  te  zhe  lyudi, --  skazal Misha.  --  Segod-nya ih  potyanulo  na
glasnost', a zavtra, kogda vse vygovoryatsya, -- na lagerya.
     Zato posle  luchshego CNII menya v neprestizhnoe rybnoe CKB  vzyali  ohotno.
Mne  nravilas'  moya  rabota  i  tam, a kakoe eto  neveroyatnoe  schast'e  --  s
neterpeniem ozhi-dat'  kazhdogo  novogo  rabochego  dnya  --  ya  ponyala tol'ko  v
Izraile, gde eto schast'e po-teryala srazu i navsegda...
     Tak chto vo Vladivostok ya ezdila dovol'no chasto -- kuda zhe eshche!
     Kogda spustya  desyat' let  posle opisannyh  sobytij ya  vpervye popala na
znakomuyu  vam  scenu,  ot  ulicy  Mys  Burnyj  i  sleda  ne   ostalos'.  Tam
naslazhdalis' krasivoj zhizn'yu sovsem  drugie lyudi --  v roskoshnoj gostinice na
meste nashego  doma. Arina k tomu  vremeni  uzhe umerla,  kak  i  Gavrilych,  a
Nikolaj plotno  sidel za razboj --  prishib  vse-taki kakogo-to gada. Ol'ga ne
menee plotno zhila s priyatelem Nikolaya i vstretila menya kak rodnuyu. S  nimi ya
s gorya  ottyanulas' po-russki -- tak napilas'  ot toski v proklyatyj tuman, chto
menya edva otkachali.
     U rybakov ya pridumala s desyatok novyh prisposoblenij i hodila v glavnyh
konstruktorah do  samogo  kraha sovetskoj  vlasti  i raspahnutyh  v  Izrail'
dverej.


     Tanya:
     Nashe tut  sushchestvovanie  tak yarko i  yarostno opisali obmanutye  v samyh
svetlyh svoih nadezhdah nastoyashchie  pisateli, chto  gde uzh mne, slaboj zhenshchine,
tyagat'sya s  nesgibaemymi  chlenami  Soyuza!  Sovershenno  nezamenimymi,  po  ih
vzaimnomu  mne-niyu,  i tam, i  tut.  Moi  vospominaniya,  naveyannye sluchajnoj
vstrechej  s  pervoj  lyubov'yu  cherez  tridcat'  let,  kak  i  monologi   moih
druzej-vragov,  skomponovannye  nashim  milym  sostavitelem,   --  sovsem   ne
izrail'skaya  sovremennaya  russkoyazychnaya literatura, Bozhe upasi! Kuda mne  do
korifeev  pera,  inzhenerov i  tehnikov evrej-skih  dush, v  ih  specificheskom
ponimanii poslednih?..
     No pod zanaves polozheno skazat' hot' paru slov.
     Kogda  my tut poradovali  Sohnut svoim  poyavleniem,  Mishe  bylo  uzhe za
pyat'desyat,  no  on ishitrilsya prorabotat' v  priemnom  pokoe gospitalya okolo
goda.   Atmosfera  vzaimnogo   podsizhivaniya,   intrig,  ezhednevnye  skandaly
isterichnyh agressivnyh rodstvennikov bol'nyh  i postoyannaya ugroza uvol'neniya
v  pervuyu  ochered'  "rus-skih",  v kotorye tut,  na pravah "izvergov v belyh
halatah"  popali nashi vechno  i vezde nezhelatel'nye evrei, medlenno, no verno
veli ego k depressii.
     V  konce koncov, on plyunul, kupil v kredit gruzovichok i zanyalsya chastnym
iz-vozom. Moemu  "bratishke" Kole  i  ego sobutyl'nikam iz porta i ne snilos'
nosit'  na spine takie  holodil'niki  i prochie  gruzy,  chto  dostavlyayut  bez
kakih-libo meha-nicheskih prisposoblenij  na lyuboj etazh  nashi diplomirovannye
evrei v svoej vysokorazvitoj svobodnoj strane!  Zato  nikakih  tebe arabskih
vrachej v evrejskom  gospitale,  kotorye  posle Mishinogo  dezhurstva prinimayut
bol'nyh  na svoem  yazy-ke  u  arabskoj medsestry, special'no, chtoby  unizit'
"russkogo".   I   nikakogo  iste-richnogo  professora,   ezhemesyachno  zanyatogo
"rotaciej" "russkih".
     Menya  zhe voobshche tut  nikto ne prinimal vser'ez. V Tehnione, kuda ya bylo
sunu-las', udivilis',  chto ya vydayu  sebya za doktora nauk, da eshche za  byvshego
glavnogo  konstruktora. Tem bolee, kogda ya zaiknulas', chto raspolagayu tajkom
vyvezennym  lichnym  proektom podvodnoj  lodki dlya  izrail'skogo flota.  Odna
dama,  oblechen-naya  doveriem   oficial'nyh  absorbantov  i  imevshaya  nekogda
kosvennoe otnoshenie k voenno-morskomu flotu, tak i sela na... Lichnyj proekt?
Lodki? Vy imeete  hot'  otdalennoe predstavlenie,  lyubeznaya,  chto eto voobshche
takoe  -- podvodnaya lodka? YA  by eshche  ponyala,  esli by vy  raspolagali lichnym
proektom  kakogo-to klapana  ventilyacii dlya lodki. Nikogda nikomu bol'she  ne
govorite, chto u vas "proekt submariny v celom".
     U nas uzhe immunitet na takie vnushitel'nye biografii, geveret -- gospozha,
ne  nado nam  lya-lya  -- zalivat'...  --  skazalo  drugoe oficial'noe lico  uzhe
muzhskogo roda, odin  bodryj starikashka. -- Glavnyj konstruktor!..  Nado zhe...
Budto  my ne  znaem,  chto  takih biografij  u zhenshchin ne byvaet. YA  mogu  eshche
poverit', -- dobavil on, igrivo na menya  poglyadyvaya, --  chto  pri sledah takoj
byloj krasoty  nekotorye  regalii vy poluchili  opredelennym sposobom. CHto, v
principe, ne pozdno popro-bovat' i v Izraile.
     I ochen' udivilsya, kogda ya  emu dala tochnyj adres na nashem  s nim rodnom
yazyke...
     Tak chto  o moih genial'nyh otkrytiyah  v  oblasti proektirovaniya prochnyh
korpu-sov podvodnyh  lodok  ya  i  ne zaikalas'. Vo-pervyh, "russkih" voennyh
inzhenerov  priehali tysyachi  i tysyachi. I kazhdyj ukazyval v  biografii o svoih
strogo  za-sekrechennyh,  a  potomu  tut   nedokazuemyh  krupnyh  proektah  i
patentah. Vo-vtoryh, svoih voennyh inzhenerov nevprovorot, a rabochih mest dlya
nih  vtroe men'she. Nakonec, v-tret'ih,  tut i svoih  chekistov  dohera, i vse
oberegayut  sobstvennye sekrety,  im ne do nashih strategicheskih tajn, chto tak
samozabvenno ohranyal chert znaet ot kogo milejshij Petr Ivanovich.
     Ibo edinstvennoj strashnoj tajnoj, interesuyushchej  obshchestvo v Izraile, kak
i  v lyuboj  drugoj  strane  blagoslovennogo  svobodnogo  mira,  yavlyayutsya  ne
podvodnye   lodki,   a   to,   kakie    imenno   korally   ukral   ocherednoj
vysokopostavlennyj Karl, i  s kem, gde i, glavnoe, kakim  imenno obrazom emu
izmenila ego Klara...  Vse  smakuyut  podrobnosti, nazyvaya raznopolye  organy
svoimi  imenami.  |to  vam  ne  Vladivos-tok  shestidesyatyh,  gde  za  vpolne
prilichnyj, ne up less, kupal'nik mogli zaprosto iz komsomola vygnat'...


     Teper' o moih semitskih znakomyh.
     Marik Al'tshuler  tihon'ko uehal v Izrail' eshche s volnoj 1979 goda. YA ego
tut sduru dolgo  razyskivala i -- spodobilas' udostoit'sya. On stal sovershenno
neuz-navaemym.  S  nami   razgovarival  pokrovitel'stvenno   i  razdrazhenno.
Gordilsya, chto rabotal  kakoe-to  vremya po  special'nosti -- na  sudoremontnom
zavode.  Kogda  vyg-nali,  pensiyu  snosnuyu  dali.  On  stal  eshche  val'yazhnee,
nadmennyj takoj, snishodi-tel'nyj. Moj  Misha postavil Al'tshuleru edinstvenno
vernyj diagnoz -- sytyj govnoed... Neizlechimo do konca zhizni v Izraile.
     Trahtenberg zhe, slinyavshij s nim odnovremenno, naprotiv, sam  menya zdes'
razys-kal i pozdravil, chto ya na rodine, nakonec. On teper' aktivist solidnoj
levoj partii  i  chut'  li ne  v knesset sobiraetsya  ballotirovat'sya, golova!
Druzhen  so vse-mi  sil'nymi mira  izraileva, cheshet  na ivrite ne huzhe svoego
vysokolobogo bos-sa. Dlya nego  i vpryam'  Rodina vokrug, s chem on vseh prochih
ne  upuskaet  sluchaya pozdravit'. A kto  ego takim sdelal,  chitatel'? Kto ego
voobshche v Izrail' koman-diroval? To-to... Na tvoyu golovu...
     Tol'ko vret on vse, milejshij moj Iosif Aronovich. Ne bylo u menya nikogda
Rodiny s  bol'shoj  bukvy, net i uzhe nikogda ne budet.  Bogataya i blagorodnaya
de-mokraticheskaya Rossiya Fevralya istoricheski tak i ne sostoyalas'. Rodilas' ya,
kak  i  my vse,  tam  gde nikto ne  chuet  pod  soboj strany.  Sovetskij Soyuz
velikogo  oktyab-rya  dyshal  mne  s   detstva  pryamo   s  pomojki   v  zathlom
dvore-kolodce v  okno edin-stvennoj  kommunal'noj komnaty. I  dosmerdilsya do
platnogo  lisheniya  menya so-vetskogo grazhdanstva -- eto za vse-to moi dlya  ego
agressij i oborony proekty!
     A  chto do Izrailya, to ne  tol'ko ya, "gojka i pyataya kolonna",  no i  moj
chistokrovnyj doktor  Berger, kak i  mnogie  prochie nashi poryadochnye evrei, ot
kotoryh  ya  sebya  davnym davno  ne otdelyayu,  tut  vryad  li chuvstvuyut sebya na
Rodine.  Eshche  bolee oni tut lishnie, eshche bolee otkrovennoe  bel'mo  na  glazu
titul'noj nacii, chem v nash-em tak nazyvaemom galute.
     Tol'ko ne ceplyajtes', pozhalujsta, k slovam. Bozhe menya upasi obobshchat'! YA
zhe skazala  -- "mnogie prochie", a  ne "vse". CHto zhe kasaetsya "vseh", to,  kak
izvestno, v Izraile ne  povezlo tol'ko lenivym, bezdarnym i bezyniciativnym.
To est' ne dostojnym  nazyvat'sya evreyami voobshche. Ne verite -- sprosite hot' u
Marika. Ili u Trahtenberga.
     A vot  po  moemu primitivnomu "gojskomu" razumeniyu, rozhdennyj svobodnym
chelovek   ne   mozhet  schitat'   Rodinoj   stranu,  v  kotoroj   edinstvennaya
raspolagaemaya  rabota, kol'  skoro ona  voobshche est',  vyzyvaet u nego tol'ko
otvrashchenie,  kazhdogo  rabochego  dnya   on  zhdet   kak  nakazaniya  Bozh'ego,  a
edinstvennoe raspolagaemoe zhil'e zalozheno-perezalozheno  v banke s  rastushchim,
po mere vyplaty, dolgom po ipotechnoj  ssude, chtoby rano ili pozdno vernut'sya
s  pribyl'yu  tomu zhe banku. Na Rodine chelovek ne zhdet budushchego tol'ko v vide
neizbezhnoj nishchety v  sluchae  bolezni ili starosti,  esli ne gibeli vmeste so
vsej stranoj. Na Rodine net oshchushcheniya, chto vse protiv vseh, a molodezh' tol'ko
i zhdet sluchaya slinyat'  v nemnogim  bolee  uyutnye SHtaty, kak  eto  sdelal moj
Volodya  so  svoej   sem'ej.  Sdelal  on  eto  vsled  za  dvumya-tremya  svoimi
druz'yami-sabrami,  s kotorymi do togo otsluzhil v boevyh chastyah "okkupantom",
kak i predskazyval emu ego nesosto-yavshijsya otchim.
     Vprochem, vryad  li i  etot epizodicheskij personazh nashej dramy, vislousyj
shchiryj Taras Ostapovich,  schitaet sebya v nezalezhnoj  nen'ke-Ukraine na Rodine.
Naskol'-ko  nam izvestno,  dazhe  i  na  uglu ulic  Petlyury i Bandery  tezh ne
sladko,  esli zhrachki kak ne bylo,  tak i net, a yaka zh  ce Vitchizna bez sala,
gha?..
     Nu, a dlya nas s Mishej,  kak  napisal v shestnadcatom  veke svoej  materi
francuz-skij korol' Francisk posle voennogo porazheniya, "poteryano vse,  krome
chesti" -- spasibo hot', chto my tak i ne skurvilis'. CHestno sebe rabotaem i po
olimovskim merkam snosno zarabatyvaem.
     O ego zanyatii  ya  uzhe skazala, a ya  osvoila edinstvennuyu  dostupnuyu dlya
"russkih"  goek  i  evreek  zhenskuyu  professiyu.  Net-net,  moj   blagodarnyj
chitatel'! Naprasno ty privychno vzbodrilsya. Klubnichka ostalas' v pervoj chasti
nashego pravdivogo povestvovaniya. Posudi sam,  nu chto mozhet  zarabotat' telom
tetka  za pyat'desyat? Kto na nee tut pozaritsya? Tut  i molodym moego sklada i
orientacii  delat' nechego  pri moshchnoj konkurencii "goryachih i  liberal'nyh" --
molodoj porosli so  vseh koncov ruhnuvshej imperii  --  professionalkami  s ne
menee  slavyanskoj  vneshnost'yu....  Ne to,  konechno, chtoby nachisto uvyala tvoya
Tanya, no kuda mne s moej hvalenoj rasko-vannost'yu do etoj novoj volny! |to ya
v pervoj  chasti, na  tak nazyvaemoj rodine,  da na fone krasnoj Mashki,  chert
znaet chto za zhenshchina byla, a vo vtoroj -- zhen-shchina dlya uborok u bogatyh, hotya
i ne ochen' znamenityh. Cenyat menya tut ne za krasotu, um  ili seksapil'nost',
dazhe  ne  za chestnost',  a za udivitel'nuyu  dvu-zhil'nost'. Poslednee navodit
menya na  mysl', chto  moi  predki  byli skrytymi burlakami  na  Volge. Drugaya
genetika takoj nagruzki prosto ne vyderzhala by.


     Tanya:
     Vse prekrasno, no kak zhe Feliks? Nespetaya-to pesnya moya?..
     Tak vot zhe on tam, v skvere -- rukami  vodit, mirovye problemy reshaet. S
etogo  zhe  ya i  nachala!  V lidery skvernogo  masshtaba vybilsya  v Izraile moj
kumir. Samyj chto ni na est' vnushaemyj elektorat iz-pod russkoyazychnoj pressy.
Dazhe smotret' na nih vseh skuchno. Osobenno na bezrabotnyh intelligentov, chto
na svoem soci-al'nom dne sporyat o tom, kak sleduet borot'sya za chest' Izrailya
i   s   terrorom.   Slovno   ih   mneniem  kto-to   interesuetsya.   Sploshnye
SHuriki-dolbanutye...
     No segodnya mne  bylo  ne do nih vseh. YA vse  sidela,  smotrela, kak moj
gorlan  svoi  durackie ushi  dergaet,  i dumala,  na  kakoj  by  koze k  nemu
pod®ehat',  chtoby hot' sprosit',  kama  let  on  ba-arec  i kak ego,  takogo
nezamenimogo specialista  petry ivanychi vypustili -- moi  sekrety  sio-nistam
vydavat'? Oni-to ne mogli znat' zaranee pro Karla, Klaru i korally... I, chto
menya  eshche  bol'she   intrigovalo,   kak   eto  on,  takoj  vsegda  shustryj  i
golovo-nogij,   prebyvaet  v   takoj   nepriglyadnoj   kompanii   vynuzhdennyh
bezdel'nikov vmesto togo, chtoby menya k sebe na villu v podenshchicy nanimat'?
     Pri vsej svoej blagopriobretennoj izrail'skoj  raskovannosti, imenuemoj
v inyh  shirotah naglost'yu,  mne bylo vse-taki neudobno  tak prosto  vzyat'  i
podojti. My zhe s nim let dvadcat' kak ne videlis'...
     No tut, kak vy uzhe ne raz chitali, snova nas svela s nim sama sud'ba. Na
etot raz rasstaralsya "moj" pes Bethoven. On vidno  chto-to uchuyal v moem mozgu
i totchas proyavil svoj strannyj izvrashchennyj nrav. Hozyaeva moi ego dazhe kak-to
k  kakomu-to  sobach'emu  seksapatologu  vozili.  Vechno  pristaet  sovershenno
nepotrebnym obrazom  k gostyam. I sejchas podlez ne k komu-nibud',  a  k moemu
kogdatoshnemu lyubimomu.
     A dal'she -- po privychnoj dlya etoj idiotskoj tvari sheme: zalez lapami na
ego spinu, vysunul u ego shcheki yazyk, zadyshal chasto-chasto  i stal ego strastno
snoshat' --  to est'  teret'sya  chem ne nado o  shtany.  |to u  nego  proishodit
pochemu-to tol'ko  s muzhchinami. Nashego  dorogogo Nikitu  Sergeicha nazyukat' na
etogo "pidarasa"!..
     Neschastnyj  zhe  pan  Dashkovskij  v   svoem   galstuke  ot  neslyhannogo
publichnogo oskorbleniya ego  svetloj lichnosti, prosto obezumel,  vertelsya kak
uzh, primenyal protiv Bethovena vse priemy sambo, no tut on stolknulsya s chisto
izrail'skoj,  ne  znayushchej  granic, seksual'nost'yu. Pes  tanceval vokrug  ego
spiny, kuda by on ni povorachivalsya. V parke proizoshlo opredelennoe smyatenie,
ne bez smeha, konechno.
     Prishlos'  mne okliknut' nagleca,  podojti i vzyat'  na povodok,  hotya on
pryamo ras-plastyvalsya na zemle, vsej svoej mordoj vyrazhaya nezemnuyu strast' k
moemu byvshemu lyubovniku.
     Vid  u  menya  byl  sovershenno  sabrovskij. Mne  dazhe  opisyvat'  toshno,
chitatel',  posle pervoj chasti nashej dramy,  vo chto  ya tut  byla  odeta i kak
voobshche  vyglyadela na Rodine Iosifa Trahtenberga!..  I pohabnogo  Bethovena ya
okliknula takim go-losom, kakim izredka, raz v nochi,  pugaet dazhe pokojnikov
na piterskom kladbishche kakaya-to redkaya dikaya ptica --  krov'  v zhilah  stynet.
|to shkola hozyajki Betho-vena. Ona tak kazhdye pyat' minut na svoih neposlushnyh
detej pokrikivaet: "Daj! Bo rega!.. -- Prekrati. Idi syuda!.."
     Estestvenno,  obescheshchennyj  pan  prinyal  menya za  aborigenku,  sluchajno
okazav-shuyusya v olimovskom skvere so svoim seksual'no izvrashchennym psom, i tut
zhe  sdelal  to,  chto delayut  podobnye  oratory,  kogda perehodyat na  ivrit --
vyvernul  past' naiznanku, kak anakonda, i stal utrobnym golosom  tvorit'  i
vytvoryat' bin'yany -- spryazheniya glagolov.  Estestvenno, on  hotel vyrazit'  ne
stol'ko   vozmu-shchenie   neformal'noj   seksual'noj   orientaciej   sobach'ego
nasil'nika, skol'ko tem, chto geveret ne vmeshivalas'.
     "Da ne napryagajsya ty tak,  Feliks, -- govoryu. -- I ne beri v golovu. YA by
etogo kobelya  svoimi rukami pridushila, bud' na to moya volya. Takoj zhe blyadun,
kak i ego hozyain. No ya u nih oboih, uvy, vsego lish' sluzhanka."
     On  obaldel  snachala, chto  ot®yavlennaya  geveret tak  chisto  iz®yasnyaetsya
po-russki, no potom  priglyadelsya, sodrognulsya i vsplesnul rukami. Neschastnyj
Bethoven vos-prinyal  eto kak dolgozhdannoe otvetnoe chuvstvo i stal na  zadnie
lapy, demonst-riruya v vozduhe, k kakoj imenno blizosti on Feliksa prizyvaet.
I chto on nashel v etom dovol'no oblezlom tipe?
     Pridya v sebya, Feliks zayavil, chto delat' emu reshitel'no nechego, a potomu
on gotov provodit' menya do samoj villy. Vperedi menya on idti ne mog, ne znaya
dorogi, a ryadom opasalsya. V rezul'tate, Bethoven, pochti vsyu  dorogu, dazhe po
lestnicam  proshel zadom napered, podnimayas' na zadnie  lapy i  sodrogayas'  v
eroticheskih  konvul'siyah.  Kogda  ya  zaperla  kobelya  v  ego  komnate
(bol'shej,  chem  nasha  s mamoj  na  Drovyanoj ulice  severnoj stolicy  velikoj
derzhavy!), on stal tak vyt' i gryzt'  dver',  chto ya vpervye prosto ne znala,
kak ego uspokoit'...
     Nikogo doma ne bylo,  no ya znala, chto u hozyaina est'  tabletki, kotorye
on  kak-to  nazval  "anti-viagra"  i primenil,  kogda popalas' nesgovorchivaya
sekretarsha so svyazyami.
     Bethovena  obychno  poili  posle progulki  slivkami. Tuda  ya  i risknula
vsypat'  dve rastertye tabletki. Monstr  vylakal vse, kakoe-to vremya eshche lez
so svoim  yazykom i maslyanymi glazami k sidyashchemu  v kresle Feliksu,  no potom
stalo eshche huzhe.
     Kobel' vdrug ozverel i voznenavidel predmet svoego  nedavnego obozhaniya,
tochno  kak ego  hozyain tu sekretarshu posle "anti-viagry". SHerst' na zagrivke
Bethovena vstala  dybom, on  smotrel  na Feliksa  nalitymi  krov'yu  glazami,
neistovo  rychal i layal. U nego dazhe krasnaya  pena vystupila na morde. Takogo
za dobrym i balo-vannym psom  srodu ne  vodilos'. YA ne na shutku prepugalas':
sejchas vyzovut  skoruyu, voz'mut analiz  zheludochnogo  soka,  i  ya,  v  luchshem
sluchae, vylechu s dovol'-no pribyl'nogo rabochego mesta. Vechno etot Feliks mne
kar'eru lomaet!
     Prishlos' lechit' podobnoe podobnym.
     YA nalila  emu  eshche slivok  s  hozyajkinym  snotvornym. On  i  eto  shumno
vylakal, utrobno rycha i vrashchaya na Feliksa belkami, a potom otkinul svoi lapy
i  zahrapel, vzdragivaya  i  sovershaya nepristojnye dvizheniya  vo  sne.  CHto-to
vse-taki v moem Il'iche est', podumala ya... Besslovesnaya tvar' i to chuet!
     Kstati, o dekoraciyah etoj sceny. O, takih v  nashej s vami  drame eshche ne
bylo!  Kuda  do etoj  villy  domu  Feliksa  v Sevastopole! |to kak  esli  by
sravnit' nashu s mamoj komnatu s obitalishchem Dashkovskih. Vokrug nas byl raj. V
tri etazha. V cokol'nom -- garazh, trenazhernyj zal  i  sauna, na pervom -- salon
razmerom s  vo-lejbol'nuyu  ploshchadku  s  amerikanskoj  kuhnej. Za razdvizhnymi
steklyannymi dveryami-stenami  --  luzhajki,  na  kotoryh dinamiki stereosistemy
zamaskirovany pod obychnye kamni. Tut zhe i plavatel'nyj bassejn, gde ya kak-to
spasala  mikro-lyubovnicu  moego hozyaina. Ob etom sluchae nado upomyanut'  chut'
podrobnee, chtoby bylo yasno kto u nas derzhit Bethovena i |jnshtejna v kachestve
domashnih zhivot-nyh.
     Kak-to  v  razgar neperenosimoj  zhary  hozyajka  s  docher'mi  umotala  v
SHvejcariyu  na mesyac. Ne uspeli na  skorbnoj  rozhe  supruga vysohnut' slezy i
slyuni proshchaniya, kak on vyzvonil otkuda-to filippinku-massazhistku, zabralsya s
nej  v  bassejn i stal ee tam pri mne imet'. Ot ego  zhirnoj  volosatoj ploti
aziatka  somlela  pryamo  v  vode,  a  puzatyj  giperseksual,  tochno kak  ego
Bethoven, vse  ne mog  ostanovit'sya. V konce koncov,  mne zhe prishlos' za nej
nyryat'. Gigant nacional'nogo seksa v eto vremya bilsya  na beregu v  isterike,
chto-to  plaksivo krichal tonkim golosom i rval ostatki  kurchavyh volos vokrug
zagoreloj lysiny. Potom ya ej delala iskusstven-noe dyhanie, k schast'yu, ne do
poyavleniya  trupnyh  pyaten,  kak  rekomendovalos'  v  sovetskih  instrukciyah.
Neschastnoe bespoloe,  na moj vkus, zhelten'koe sushchestvo  razmerom s fallos ee
uhazhera, raskrylo, nakonec svoi kosye glazon'ki  i blago-darno  stalo chto-to
lepetat' mne na rodnom tihookeanskom narechii...
     No ya otvleklas' v opisanii raya na  zemle,  kotorym  obladayut v  Izraile
ochen' mnogie iz nastoyashchih evreev, umeyushchih delat' dela i delishki.
     Poka  ya  vozilas' s  seksual'no  ozabochennym  zverem,  Feliks  trevozhno
oglyadyvalsya,  sidya v  belom  plastikovom  kresle  i  otrazhayas'  v zerkal'noj
otkatnoj dveri. Mne eti vneshnie steny pervogo etazha villy myt' ne doveryali --
prihodila special'-naya brigada oknomoev...
     Vprochem,  eto  uzhe  ne  dekoracii,  a opisyvat'  kulisy  teatra  mirnyh
dejstvij  aborigenov  --  nikakogo  vremeni  ne  hvatit.  Tak  chto vernemsya k
dejstvuyushchim licam.
     "Ty davno zdes', Tajka?" -- sladko  sprosil  moj nezvanyj  gost'. "Okolo
desyati let. A ty?" "Okolo dvuh. My..." Gospodi, bednyaga, mirolyubivo podumala
ya,  sovsem  svezhen'kij  ole, samyj  tyazhelyj  period --  illyuzii  konchilis', a
vyzhivanie eshche vser'ez ne udalos'.
     Na pravah cheloveka, priblizhayushchegosya  k tyazhelomu sostoyaniyu vatika, ya tut
zhe  pokrovitel'stvenno  priglasila  ego  k nam  v  gosti. "S  Dinochkoj?..  --
ostorozhno sprosil on, dernuv sebya za odno uho, a potom, pomedliv, za vtoroe.
--  Ili  ty?.." "Estestvenno, s tvoej  sem'ej.  Davajte  v pyat' vechera  v etot
erev-shabat." YA napi-sala emu svoj adres, telefon i ob®yasnila, kak proehat'.
     "CHto ty,  Tanechka, proehat'... U nas  i deneg-to na eto  net. My peshkom
hodim. Produkty  pokupaem  tol'ko na rynke, a vse ravno vse s®edaet plata za
kvartiru...  A  raboty  mne v obozrimom budushchem dazhe i ne  predviditsya. Dina
okonchila medi-cinskij ul'pan, no mest dlya  vrachej net po vsej  strane. ZHivem
na posobie po prozhitochnomu minimumu i bedstvuem uzhasno."
     YA dazhe pogladila ego po ruke. My s Mishej ne gordilis' kak-to  na kazhdom
shagu s®edennoj zdes' porciej der'ma i ne radovalis' toj zhe trapeze ocherednyh
sois-katelej raya na zemle obetovannoj.
     "Kak  tvoi  deti?" -- sprosila  ya  ostorozhno. Do  menya dohodili  sluhi o
kakom-to  skandale,  svyazannom  s  sem'ej Dashkovskih.  On pomrachnel:  "Grisha
stol'ko  pere-zhil posle togo sluchaya (slovno  ya znala,  o chem  tam rech'!), no
huzhe   vseh  prishlos'   Dinochke,   ona..."  "Feliks,  milyj,   --  netaktichno
spohvatilas'  ya. -- Ne  sejchas.  Vstre-timsya u  nas,  rastormozimsya, vse drug
drugu rasskazhem,  idet? Vidish', kakoj tut front rabot?  A poka, do svidaniya.
Prosti menya..."
     On rasteryanno kivnul,  s®ezhilsya i stal pohozh so svoim nelepym galstukom
na izgnannogo iz domu v nepogodu porodistogo psa. "Konechno, konechno... YA vse
poni-mayu..." I poplelsya k vyhodu pod bogatyrskij hrap Bethovena, smenyayushchijsya
inog-da  shchenyachim  povizgivaniem.  Vdrug ya  vspomnila,  chto ne  sprosila  ego
koordinat.
     "Feliks, --  vyskochila ya na kryl'co. On obernulsya tak  rezko,  slovno  ya
vystrelila emu v spinu. Bezumnaya nadezhda osvetila  ego lico. -- Pogodi. Ty zhe
ne skazal, gde vy zhivete. Otkuda vy k nam v subbotu  budete... idti peshkom?"
"My?..  My na ulice Sirkin."  "A gde eto?"  "Na rynke." YA tut zhe predstavila
eti trushchoby sredi krys i  pleseni. "No ved' eto ochen' daleko ot nas. Feliks.
Ne hodite. My za  vami zaedem v chetyre tridcat'. Davaj  adres i telefon." On
zamyalsya i prinyalsya dergat' svoi ushi. "Ne nado k nam zahodit', --  tiho skazal
on.  YA  uzhe  stoyala ryadom i to edva uslyshala.  --  My sami k  vam  vyjdem  na
povorote s rynka na nashu ulicu, gde..." "YA predstavlyayu. Horosho. Do vstrechi."
     Mne vdrug stalo tak bol'no, chto ya neozhidanno krepko rascelovala  ego  v
obe shcheki, zarosshie sedoj shchetinoj,  zaplakala i ubezhala  na "svoyu"  villu. On
ostalsya stoyat', ne shevelyas', opustiv plechi i ruki.
     Gospodi, ya zhe  etu scenu uzhe videla! Nu konechno ya videla krupnym planom
edva uznavaemoe  zhutkoe morshchinistoe  lico moego  lyubimogo s zhalkoj ulybkoj i
zatravlennym vzorom --  na fone  rajskogo sverkayushchego  velikolepiya. Cyganka v
Sosnovoj Polyane! Imenno eto ona i pokazala mne togda!  I eshche on mne napomnil
personazha kartiny "Ubezhishche",  chto pryatalsya sredi  razvalin v vide spletennyh
nad nim kirpichnyh ruk...






     Feliks:
     Vzvolnovannyj priglasheniem  nas vseh na zvanyj  uzhin  k "miledi", ya shel
domoj   i   pytalsya   proanalizirovat'   prichiny   katastrofy   mikrochasticy
evropejskogo evrejstva -- nashej sem'i -- v konce dvadcatogo veka.
     Nash  klan ustoyal i ostalsya v Rossii,  vylupivshejsya iz ne  ostyvshego eshche
trupa  Soyuza  nerushimogo. Ostalsya ne  patriotizma radi, a  tokmo  iz straha.
Amerika vdrug opustila pered evreyami zheleznyj zanaves,  ostaviv somnitel'nyj
laz  s  uka-zatelem  "v  Izrail'",  a  ottuda  v  devyanostyh  ruhnula  takaya
informaciya,  chto vse gebeshnye profilaktory  vkupe s  fantazerom-Feliksom  iz
vahterskoj  i  avtorami antisemitskih  izdanij tol'ko  gusto  pokrasneli  ot
soznaniya svoej naivnosti.
     Pri vsem moem obostrennym chuvstve evrejskogo dostoinstva, ya by tak i ne
udostoilsya chesti  pozhit' sredi  svoih, esli by ne istoriya s synom Grishej. On
zanyalsya   bylo   legal'nym   banditizmom,   nazyvaemym   na   oblagorozhennoj
domo-roshchennymi demokratami Rodine biznesom.  A takaya naglaya samodeyatel'nost'
--  bez doperestroechnyh  partijnyh svyazej i opyta kooperativshika  -- vela ne  k
sume i v oligarhi, a pryamo v tyur'mu. Dedushka-advokat yasnee vseh osoznal, chto
eto takoe  v  nastupivshem bespredele, i uhitrilsya v  poslednij moment  pered
arestom pere-pravit' Grishu  cherez |stoniyu v Izrail'. Ottuda prishlo otchayannoe
pis'mo s  pros'boj  vernut'  ego obratno -- hot' na nary, no tut i u nas vseh
zashatalas' pochva  pod  nogami. Ot  instituta  ostalos'  ego  zhalkoe podobie,
zarplatu vydavali ot sluchaya  k  sluchayu. "Starikov"  sokrashchali,  stalo prosto
nechego  est'.  Kogda  bylo rasprodano vse nakoplennoe  v  period  proklyatogo
totalitarizma  imushchestvo,  zna-komoj  vam  sem'e  Dashkovskih-Bogun-Koganskih
ostavalos' tol'ko  opustit'  svoi gordye  evrejskie  golovy i poplestis'  na
prokorm k perezhivshim kommunizm sionistam...
     CHto  nas zhdalo na territorii pobeditelej, rasskazyvat' uzhe skuchno. Sami
znaete, kakovo tut tem, komu ne povezlo. Vozrast byl neattraktivnyj, yazyk na
udivlenie neizuchaemyj.  My  koe-kak ustroili svoyu zhizn' tol'ko  potomu,  chto
snyali  odnu  na  vseh  kommunal'nuyu  kvartiru  s bol'shim  hollom  i  vos'm'yu
komnatami.  I  iz  nee  ezheutrenne  otpravlyalis'  na poiski  raboty  ili  na
sluchajnye  zarabotki do teh por, poka ne  vyyasnilos', chto raboty zdes'  net,
nikakoj i nikomu iz nas, hotya chego tol'ko ni pereprobovali.
     YA bylo sunulsya v raznye firmy, no vezde  mne vezhlivo davali ponyat', chto
ya  starshe predel'nogo  vozrasta, ne vladeyu  v  dostatochnoj  mere  ivritom  i
anglitom,  imeyu ne tu professiyu  i  ne  dostoin voobshche rabotat' na nekotoryh
predpriyatiyah v techenie pyati let posle  okonchaniya raboty na zlejshego vraga...
V proolimovskih  strukturah  sostavlyali  kakie-to  bumagi, posle  kotoryh  ya
poluchal neponyatnye ko-rotkie otpiski na ivrite. Grisha ih tolkoval odnoznachno
--  ne aktual'no.  Mesyac  ya skolachival kakie-to  yashchiki pod palyashchim  sloncem  v
merzkom dvore na ne menee gnusnoj promyshlennoj ulice. Polgoda taskal vedra s
rastvorom na tretij etazh na strojke -- naperegonki s gorazdo bolee shustrymi i
zhilistymi palestincami i inostrannymi rabochimi. Esli  mne za  eto i platili,
to stol'ko, chto okazalos' vygodnee poluchat' mizernoe posobie i cely-mi dnyami
valyat' duraka.
     Po  special'nosti Diny  tut "rabotali"  po  naitiyu vse,  komu  ne len'.
Pervaya zhe popytka  osvoit' edinstvennyj  dostojnyj  byvshej sovetskoj zhenshchiny
rabochij instrument -- polovuyu tryapku  -- konchilas' dlya nee plachevno. Godyashchayasya
ej  v  doch-eri  hozyajka villy  slozhila v  meshok podarki, kotorye tol'ko  chto
privezla  dlya svoej rodni  iz N'yu-Jorka,  i sluchajno postavila ego  ryadom  s
takim zhe meshkom  s musorom. A pozhilaya blizorukaya sluzhanka pereputala meshki i
vykinula podarki. Totchas v policiyu bylo zayavleno,  chto "russkaya" eti podarki
ukrala.  Mne prish-los'  vzyat' ssudu, chtoby za  nih zaplatit'.  Dinu dovol'no
surovo predupredili -- tut tebe ne  Rossiya, "carih rabotat'", a ne  vorovat'!
Edinstvenno,  chto  my ponyali iz  strastnogo  monologa  ogromnogo  volosatogo
policejskogo v kipe, chto on lichno ne frajer.
     Ot  straha  i unizheniya  Dina  zabilas'  v sebya, ne smeyalas',  nichemu ne
radovalas',  tol'ko  vinovato  ulybalas',  esli  k  nej  vse   rezhe  i  rezhe
obrashchalis'.  "YA Zamza, --  robko shutila ona, starayas'  voobshche ne vyhodit'  iz
nashej  s nej komnaty. -- Os-tav'te menya v pokoe. Mne nikto ne nuzhen... YA budu
dognivat' odna..."
     |lla   popytalas'   zarabotat'   sostoyanie   distrib'yutorom   kakogo-to
chudo-produkta, no odna iz  ee klientok to  li  nepravil'no  "kushala",  to li
voobshche pridumala, chto  otravilas', no podala  na firmu v  sud. Supervajzery,
vtravivshie |llu v eto delo, totchas ee zhe podstavili i uvolili. Ubirat' chuzhie
kvartiry ona ne soglashalas'  iz principa. Vse prochee, chto ona pereprobovala,
davalo dohod eshche men'she edva razlichimogo  na  fone stremitel'no rastushchih cen
posobiya. Nakonec, |lla zayavila, chto  Izrail' srodni  proklyatoj "miledi" i ee
tak zhe nasil'no kormit tem zhe...
     Gena i  Valera  okonchili  kakie-to  besplatnye kursy i bez konca  vsluh
chitali drug drugu ob®yavleniya o sprose na svoyu novuyu professiyu. No kursy tozhe
otnyud' ne duraki  osnovali  -- po etoj special'nosti nikto nikogda i nigde ne
trebovalsya. Inache, kto by poshel na kursy platnye?
     My burno obsuzhdali  beskonechnye obmany i podstavki.  I prishli  k obshchemu
vy-vodu, chto aliya  -- chek  bez pokrytiya. A  potomu nado smirit'sya i  zhit'  na
posobie, tak kak  obratnoj dorogi  net. V Germaniyu ili  Kanadu,  v  nashem-to
vozraste, da eshche so starikami, no bez deneg i sovat'sya nechego, a zhit' kak-to
nado...
     Zarabatyval  sebe na  lichnye  radosti  tol'ko papa.  I  potomu on  stal
edinstvennym uvazhaemym chlenom nashego neputevogo soobshchestva. On bystro ponyal,
kakim kapi-talom yavlyaetsya  ego impozantnaya vneshnost', priglyadelsya k povadkam
mestnyh  ni-shchih,  perestal  brit'sya  i strich'sya, oblyuboval  sebe mesto okolo
Sionistskogo  fo-ruma,  poseshchaemogo veteranami, nacepil  svoi  ordena i stal
pridurivat'sya,  chto  on ne to gluhonemoj,  ne  to poloumnyj -- na  voprosy ne
otvechal,  tol'ko  zakatyval glaza  i brenchal  svoej  kruzhkoj.  Veterany  emu
osobenno ne  podavali  --  ne  s chego,  zato ego  ocenili pozhilye gverataim --
mestnye damy. Odna emu dazhe kak-to v  kruzhku otkrytyj chek na  tysyachu shekelej
sunula  so  svoim  telefonom,  no  papa  ostalsya  estetom  i  za  shekeli  ne
prodalsya... Tem bolee, chto ivritom ne ovladel i potomu pozvonit' ej ne mog v
principe. Tem bolee -- gluhonemoj. Dura kakaya-to...
     Zato v  shabat  on  neizmenno sobiral svoyu gustuyu seduyu grivu v kosichku,
rasche-syval  beluyu  okladistuyu  borodu,  oblachalsya  v  prilichnuyu  odezhdu bez
nagrad, du-shilsya horoshim odekolonom  i  s dostoinstvom  ischezal otnyud'  ne v
sinagogu. Mne on priznalsya, chto  stol'ko  potryasayushchih  blondinok, skol'ko ih
razvelos' v Izra-ile, on by vryad li  vstretil  dazhe i v SHvecii, ne  govorya o
Rossii. I -- nedorogo...
     Mama povozmushchalas',  no potom mahnula  rukoj. Ne  do togo.  Tut krutit'
dinamo  ne  tak prosto,  kak  v poru  finansovogo  mogushchestva nashej sem'i  v
Sevastopole, no  vozmozhno  -- pri deshevizne  i izobilii produktov.  A  bez ee
unikal'noj snorovki, kto by gotovil na takuyu sem'yu? Da i sil na revnost' uzhe
ne  bylo.  Tem bolee,  chto tol'ko ot papy  vsem nam,  i ej v pervuyu ochered',
perepadali inogda neplohie po-darki.
     Osobenno moshchnoe dinamo  u nas  krutili na Den'  Pobedy.  Papa priglashal
vetera-nov  morskoj pehoty so  vseh koncov Izrailya. I zastol'e nachinalos'  s
lyubimoj s  nekotoryh por papinoj pesni "Morskaya gvardiya idet uverenno..." Na
etih vstre-chah  on  mnogo  i  gromko  razgovarival,  kompensiruya  ezhednevnoe
proizvodstvennoe vozderzhanie.
     CHto  kasaetsya  menya,  to  chelovek  privykaet, v  konce koncov,  dazhe  k
pozhiznennomu zaklyucheniyu.  YA  smirilsya  s bezraboticej, starayas' najti  v nej
prelest'  svobody  i  nezavisimosti.  Stal  poseshchat'   nedorogie  i  darovye
koncerty,  vstupil  v  "russ-kuyu"  partiyu  i  dazhe  stal  ee  neoplachivaemym
aktivistom, hotya i ponimal, kto est' v nej hu... I chto drugih u ee  rulya net
i byt' ne mozhet.
     Tak chto ni o kakoj Rodine s  bol'shoj bukvy dlya lyudej nashego klana,  vsyu
zhizn' schitavshih  sebya chistokrovnymi evreyami bez primesej i svyato  hranivshih,
kak vy videli vyshe, etu chistotu, zdes' ne moglo byt' i rechi...
     Tol'ko ne ceplyajtes', pozhalujsta k slovam. Bozhe menya upasi  obobshchat'! YA
zhe  skazal  --   "dlya  nashego  klana",  to  est'   urodov  v  zdorovoj  sem'e
repatriantov,  a  ne  dlya  "vseh".  Ne verite  -- sprosite  hot'  u  kogo  iz
rukovoditelej moej "russkoj" partii...


     |lla:
     "|to  vse moya vina, -- vzvolnovannyj priglasheniem na  zvanyj uzhin k Tane
papa napryazhenno smotrel na serye  i  unylye betonnye  stroeniya za oknom. -- YA
sam  vsyu zhizn' po kaple vydavlival iz sebya "zhida" --  karikaturnogo evreya -- i
tebya vospi-tal  v  tom zhe duhe." "Kakaya zhe eto  vina,  papochka,  --  privychno
gladila ya ego po go-love,  sklonivshis' za ego kreslom u pis'mennogo stola, --
esli  v rezul'tate takogo  samovospitaniya  nikto  nikogda  ne mog nashu sem'yu
otlichit'  ot semej  tvoih  druz-ej,  proishodivshih  iz starinnyh  dvoryanskih
flotskih russkih familij?" "Ni-chego, devochka, krome  togo, chto  teper'  tebe
trudnee vpisat'sya v mir, gde v chesti sovsem  drugie cennosti!" "Da ne hochu ya
vpisyvat'sya  v  takoj  mir,  papa." "No inogo  mira  nam s nekotoryh  por ne
predostavleno, |lla. CHtoby byt' lyubym ari-stokratom,  malo imet' obrazovanie
i polozhenie. Nado byt'  geneticheski svyazan-nym s  toj zemlej, na kotoroj  ty
rodilsya  i zhivesh'. U  evreev takoj  zemli net, a potomu..." "Papa! Ty zhe sam
oprovergal  etot tezis istoriej  semejstva barona Petra  SHafirova  i  prochih
evreev  na  carskoj  sluzhbe.  I govoril,  chto chestnaya so-vetskaya  sluzhba eshche
pochetnee  i  perspektivnee,   ibo   Sovetskij  Soyuz  dolgovechnee  Rossijskoj
imperii."  "YA  oshibsya i ponyal eto, kogda menya poprosili  s  etoj  sluzhby  za
estestvennuyu  zashchitu  chesti  moej docheri..." "Papa,  ty nespravedliv.  Takaya
si-tuaciya  byla vozmozhna vsegda. Lyuboj popal by  v  opalu  za  presledovanie
favo-ritki samoderzhca." "A istoriya  s moim  vnukom?"  "Tut  nam s toboj  tem
bolee greh zhalovat'sya! Fima tak bystro  dosluzhilsya  do  kap-tri  i komandira
korablya,  chto  vse  udivlyalis'..."  "A   potom?"  "A   potom   zagnil   ves'
Tihookeanskij flot, ty zhe znaesh', s golovy..." "Vot tebe i dinastiya! YA uzh ne
govoryu  o tvoej sud'be  -- unika-l'nyj teoretik prochnosti  korablya godami  ne
poluchala  zarplaty,  vynuzhdena  byla  emigrirovat' i  zanimat'sya  v  Izraile
rasprostraneniem  chert  znaet   chego.   Dosta-tochno  posmotret'   na   tvoih
supervajzerov..." "Papochka,  sredi nih nemalo lyudej byvshego nashego kruga..."
"Ne oni li  tebya  edva  ne otpravili pod  sud? Ladno, sej-chas  menya  gorazdo
bol'she  interesuet  vstrecha,  na   kotoruyu  my   sobiraemsya.   Mozhet   byt',
vasha..."miledi" tebya snova voz'met k sebe na rabotu?"
     "|to  ty  tak  nad  nej  izdevaesh'sya?  Spasibo,  no  ya  ee   uzhe  pochti
prostila..."
     "|llochka,  --  vdrug  sil'no  zavolnovalsya  otstavnoj admiral,  kak  vse
muzhchiny, kto kogda-libo hot' kosvenno soprikasalsya s Tanej, -- ya vse pomnyu, ya
dazhe  sposoben  priznat',  chto  vel sebya togda ne sovsem adekvatno situacii,
peregnul palku radi lyubimoj  docheri, no sejchas nas tak gnut i lomayut, tak...
suyut vseh po ocheredi v unitaz nosom, chto ya gotov  pered  nej izvinit'sya radi
tvoej kar'ery, chtoby ty smogla..."
     "Papa, da ne v etom zhe delo! Ona tut nikto."
     "Prosti menya, -- eshche bol'she zavolnovalsya on, vstavaya. -- Ne hochesh' li  ty
skazat',  chto   takoj  unikal'nyj  specialist,  kak  tvoya  Smirnova,  doktor
tehnicheskih nauk,  fakticheskij  avtor  vseh vashih dissertacij...  priehav za
vosem' let do nas v Izrail'  s ee opytom i energiej..." "Komu tut kakoe delo
do  ch'ego-to  opyta,  zna-nij,  tem  bolee  energii,  kotoroj  pyshet  kazhdyj
falafel'shchik!" "Postoj, no ved' ona zhe... postradala imenno za sionizm?"
     "I gde vy tut videli sionistov, papa? -- sdelal Gena  oskal,  zamenyavshij
emu na istoricheskoj rodine ulybku. --  Da,  komu-to platyat  za  privlechenie v
Izrail' ev-reev  i te uveryayut lyudej, chto eto  i est'  sionizm.  Kogda  takim
sionistam  udalos'  privezti  syuda  million obezdolennyh  nelepymi reformami
lyudej,  drugie  inte-resanty  parallel'no  privezli  syuda  zhe  i  ottuda  zhe
polmilliona inostrannyh rabochih, chtoby u klientov sionistov ne bylo  rabochih
mest. V konce  koncov, v  alie stol'ko zhe rabotosposobnyh evreev,  skol'ko v
armii gastarbajterov. Esli by eta situaciya nam byla obrisovana zaranee, a ne
posle togo, kak my perevezli syuda nashih starikov vmeste s vashim admiral'skim
stolom i  imennymi  chasami, my  by  hotya  by poprobovali  stat'  normal'nymi
emigrantami  v  Germanii ili  Amerike, a ne "repatriantami", kotorym  nechego
delat' v Izraile."
     "Genochka, --  zaprichitala moya mama. --  My zhe tol'ko  vchera tut prinimali
|mma-nuila Solomonovicha iz Germanii! Tam eshche huzhe..." "Ne vazhno! Tam hot' ne
ras-prostranyayut  na evreev ponyatie repatriaciya. Esli  vsya eta fal'sh'  i est'
sio-nistskaya deyatel'nost', to nasha prekrasnaya Smirnova prosto ne vedala, chto
ona tvorila i  vytvoryala. Vot ee i vzyali za proyavlennyj geroizm v sluzhanki k
milli-oneru,  poka tomu ne vzbredet  v golovu zamenit'  "gryaznuyu russkuyu", v
kotoryh my vse tut hodim, na chistuyu i poslushnuyu filippinku. V ee sionistckom
rayu u Tani nemnogim bol'she  prav,  chem u tvoej, |lla, virtual'noj  gornichnoj
Tan'ki  v  bar-skom imenii svirepoj Saltychihi...  Tak chto, papa, "miledi" ne
mozhet prinyat' nikogo  na  rabotu  ne  potomu,  chto zataila  obidu,  a po toj
prichine, chto  na ville, gde ona pashet po vosem' chasov  v den', u  hozyajskogo
psa v sto raz bol'she prav, chem  u velikolepnoj, odarennoj  i predannoj  idee
sionizma "miledi"... My v evrejskoj strane, papa. Zdes' lichnost' ocenivaetsya
umeniem zhit' i  izmeryaetsya schetom v  banke. Esli by Tanya  chudom vyrvalas'  v
svoj Izrail'  posle pervoj ee profi-laktiki,  ej tochno ne svetila by kar'era
doktora nauk -- s lyubymi ee proektami i ideyami. Vprochem, ya vovse ne isklyuchayu,
chto ona skolotila  by sostoyanie svoej grud'yu i nogami, esli by  ej povezlo s
sutenerom. A uzh v nashem vozraste ona tut prigodna,  kak i my s |lloj, tol'ko
dlya pah hashpa."
     "Ne davi  menya svoim ivritom,  Genochka..."- rasteryanno morgal otstavnoj
admiral, kotoryj, po vsej veroyatnosti, ostro sozhalel sejchas, chto ego vovremya
ne  utopili v tom zhe Sredizemnom  more. "Dlya musornogo yashchika."  "A na chto zhe
godny togda ya i mama?" "O, u vas est'  ogromnye prava! Poka u nas sushchestvuet
religioznyj diktat, vas  pohoronyat besplatno. Vam garantirovano naveki takoe
zhe betonnoe velikolepie,  kakoe  okruzhaet  vas pri tak nazyvaemoj zhizni.  No
toropites', papa. K vlasti  vot-vot pridut svetskie sily. Hevrat kadish budet
nacionalizirovan ili privatizirovan. V lyubom sluchae nemedlenno nachnetsya  tot
zhe grabezh na klad-bishchah, chto i v Rossii..."
     Papa  ne  otryval  vzglyada  ot  seryh  stroenij za oknom.  K  oknu  byl
dejstvitel'no pridvinut admiral'skij eshche pis'mennyj stol s chasami-shturvalom,
podarennymi nekogda admiralom Gorshkovym kapitanu vtorogo ranga Koganskomu za
otlichie  v  protivostoyanii sionistskoj  agressii.  Te samye  chasy,  chto byli
prodolzheniem Nevy derzhavnogo techeniya za oknom nashej kvartiry na rodine...
     Slovno ochnuvshis',  papa  stal toroplivo odevat'sya v svoj  belyj kostyum.
Zachem-to dostal  iz  stola  i  stal  pristal'no  razglyadyvat' tu zlopoluchnuyu
fotografiyu, chto stoila emu kar'ery.
     "Ona uzhe  ne ta, papa,  --  vspyhnula vo mne kazalos' by davno istlevshaya
revnost', ot  kotoroj  menya  snova  poneslo.  -- Tebe by togda ne  dochku svoyu
isterichnuyu  ope-kat', a poznakomit'sya s "miledi".  Glyadish', i  na  povyshenie
poshel  by, a  ne naher...  I zaodno trahal by vdol' i poperek tu zhe damochku,
chto i tvoj boevoj drug... More vospominanij na starosti let!"
     "|lla!  -- kriknula mama  iz  holla, gde tak zhe tshchatel'no prihorashivalsya
dyadya Il'ya. -- CHto za yazyk vy  tut vse priobreli!" "Ty prava, mama, -- ne menee
tshchatel'no odevalsya  Gena. --  Stydis', |lla. Na dne  u  Gor'kogo vse  govoryat
vysokim stilem."
     "Tak my edem ili net?" -- kriknul polkovnik, ves' gorya ot gnusnogo v ego
vozraste vozbuzhdeniya.


     Feliks:
     |toj strasti  pape  hvatilo  tol'ko do pervogo  vzglyada  na sovremennuyu
Tanyu.  On  professional'no zakatil  glaza, toroplivo poceloval  ruchku byvshej
"miledi",  i  bol'she  v  nashej  drame  ne  poyavitsya.  U  nego  teper'  polno
potryasayushchih blondinok pomolozhe. I -- nedorogo.
     Ot poezdki na zvanyj uzhin, vprochem, ne otkazalsya, pervym polez v furgon
"Moshe Berger. Perevozki po vsej strane".
     V dovol'no prilichnoj kvartire Bergerov Misha uselsya s Dinoj na  divane i
deli-lsya opytom  svoej  integracii  v  izrail'skuyu  medicinu  s  posleduyushchej
spasitel'-noj  konversiej.  Dina  ot ego laskovogo  basa slovno  prosnulas'.
Podernutye  plen-koj  glaza  Zamzy  zasiyali  prezhnim  bleskom.  Ona  vnimala
bogatyryu s  nemym obo-zhaniem. Kogda ya ej chto-to skazal, moya vernaya zhena dazhe
ne uslyshala. Ne posmot-rel  na menya  i slovno zagipnotizirovannyj Tanin muzh.
Snova proishodilo nechto misticheskoe. Posle tret'ego bezotvetnogo obrashcheniya ya
robko vernulsya k Tane  na balkon,  tak kak vse ostal'nye kak-to razbilis' po
interesam, privychno hvastal-is' kto chem i rugali vse na svete.
     My zhe s Tanej nachali  s togo, chto  vspomnili cyganku i ee  prorochestva,
chto tak blestyashche sbylis' dlya menya.
     Samoj zhe "miledi" cyganka,  esli  vy pomnite, nichego  ne naprorochila, a
raz tak, to nichego dlya nee i ne sbylos'. Vse, chto bylo -- pozabyla. Vse,  chto
budet -- pozabudet. Kak pela Novella Matveeva v poru rascveta nashej lyubvi.
     "A voobshche-to  ona dura  i  sharlatanka, -- neozhidanno zayavila Tanya. -- "Ot
tvoej,  Tanya, lyubvi tol'ko  pepel ostanetsya." I  za chto tol'ko ty  ej treshku
zaplatil!.."
     "Kak eto? -- zadohnulsya  ya. -- Razve ne  tak?.." "Skazala  by tebe, da ty
sam  znaesh', chto vsegda v  etom otnoshenii byl polnym durakom! Kakoj zhe pepel
mozhet ostat'sya ot nastoyashchej lyubvi v zhivoj eshche dushe?"  "No... ty zhe ne hochesh'
skazat'..."  "Hochu, Felik.  Obizhalas', buzila, za  drugogo vyshla,  no vtajne
vsegda lyubila tol'ko tebya. I... teper' lyublyu bol'she vseh na svete!"
     Iz gostinoj donosilis'  na balkon vse bolee ozhivlennye golosa.  Obil'no
lilos' v  bokaly vino, a my s Tanej, estestvenno, nachali  celovat'sya, kak  v
dobrye starye  vremena,  s narastayushchej strast'yu.  Dlya nas ne  bylo bol'she ni
vozrasta,  ni  izme-nivshejsya  vneshnosti,  ni  nasil'stvennyh povorotov nashih
biografij.
     Prezhnyaya  ocharovatel'naya  i  edinstvenno  lyubimaya  Tajka,   na  kakie-to
tridcat' let u menya otnyataya, nakonec, vernulas' navsegda...
     "Al' tid'ag, Feliks, -- shepnula  mne v guby rodnym dyhaniem vozrozhdennaya
"miledi" na ivrite. -- Hakol' ih'ie beseder..."
     I eto  pravda. Kol' sbylos' davno zabytoe  prorochestvo o nashej  s Tanej
vstreche,  kol'  vernulos'  vdrug k  nam  oboim  davno  podavlennoe  chuvstvo,
nesmotrya  na  nash izmenivshijsya vneshnij oblik,  beskonechnyj zhiznennyj opyt  s
drugimi lyud'mi v semejnoj zhizni, to stoit li voobshche bespokoit'sya o chem-libo?
Vse zavisit  ot Predvechnogo! Inache otkuda  poyavilas' by  ta geveret so svoim
psom i  s chego by ona prevratilas' pryamo na glazah v moyu Tanyu? A raz tak, to
ostaetsya  tol'ko nade-yat'sya, chto  i vse  ostal'noe  budet beseder  gamur -- v
polnom poryadke. Dlya vseh nas -- na nashej vse-taki zemle...
     |to prozrenie tut  zhe obrelo vpolne  vesomuyu plot' v vide vspomnivshego,
nako-nec, o  zhene ogromnogo  Mishi Bergera,  poyavivshegosya v dveryah na balkon,
kak vse-gda zaslonyaya soboj  svet napodobie centuriona Muribellum'a. On obnyal
nas s Tanej za plechi, besceremonno razdvinuv, i nizkim basom nachal: "Dinochka
govorit,  chto  ty,  Feliks, na pochve hronicheskoj  bezraboticy  kompleksuesh'.
Durackimi  ana-lizami  zanimaesh'sya, s partiej kakoj-to snyuhalsya, verno?" "Do
etoj partii, -- privychno  vozmutilsya  ya, --  otnoshenie k  nashej obshchine..."  "K
kakoj eto vashej? -- naglo basil neozhidannyj opponent. -- K soyuzu bezrabotnyh?"
"K  nashej,  "russk-oj" obshchine! Tak  vot, kak tol'ko nashi voshli v knesset..."
"Ty stal poluchat' po-sobie na shekel' bol'she? Ili tebe dali rabotu?"
     "YA ni na chto ne zhaluyus', -- pytalsya ya vysvobodit'sya ot ego tyazheloj ruki.
--   V  konce koncov, nikto  menya  v Izrail' ne zval  i..." "Vot! --  zahohotal
gigant.  --  Per-vyj  priznak  depressii,  vedushchej k  absolyutnomu  idiotizmu.
CHelovek ezhednevno proiznosit slova "Izrail'" i "izrail'tyane". I prochij bred.
V  to vremya, kak v ivrite sushchestvuet tol'ko  dva  prilichnyh  slova: avoda  --
rabota  i  proizvod-noe ot nego  -- kesef  --  den'gi.  Vse ostal'noe -- chistaya
matershina.  Normal'nye  lyudi  neformal'nuyu  leksiku  v povsednevnoj zhizni ne
upotreblyayut." "YA  ne  poni-mayu..." -- vse  pytalsya ya vyrvat'sya,  poka Tanya  s
udovol'stviem smeyalas' po  tu  storonu cheloveka-gory,  milo  naklonyayas'  nad
perilami balkona, chtoby zaglyanut'  mne v glaza. "I ponimat' tut nechego. Est'
avoda i kesef -- est' chelovek. Net rabo-ty i deneg -- net cheloveka."
     "Voz'mi ego k sebe, Misha, -- tiho skazala "miledi".  --  Inache  on prosto
propadet." "Ty ponyal, Feliks? S segodnyashnego  dnya  ty moj  naparnik.  Budesh'
zanimat'sya  so  mnoj perevozkami."  "A  posobie?" "My  zhe  dogovorilis' --  v
prilichnom  obshchestve  ne  materit'sya. Posobie  -- necenzurnoe slovo.  Ego nado
zabyt'.  Aga.  Vot i  my,  -- vyhvatil on  iz  karmana  mobil'nik.  --  Ponyal.
Vyezzhaem. |to klient. Pust' os-tal'nye tut veselyatsya, a my s toboj perevezem
veshchichki s kvartiry  na kvartiru.  Zarabotaem kesef,  podelim  i  vernemsya  k
stolu.  Snimaj svoj galstuk, ostal'noe sojdet. I --  chtob nikakoj  mne bol'she
matershiny, adoni! Posobie... fi!"


     "Poka ya  zajmus' holodil'nikom,  ty vynosi kresla,  --  komandoval avtor
"metoda  Bergera",  primenyaemogo  vo  vseh  bol'nicah mira. --  Tol'ko  davaj
snachala vmeste smestim ego na lestnichnuyu  kletku." "Da on zhe tonnu  vesit, --
porazilsya  ya, tshchetno  upirayas' nogami v pol, chtoby sdvinut' s mesta ogromnyj
agregat.  -- Nado syuda domkrat, a to i  pod®emnyj kran..." "YA  za  chto zhe nam
togda budut platit' kesef?  -- smeyalsya  Misha, prilazhivaya na spinu prokladku i
manipuliruya kakimi-to  para-shyutnymi  stropami. -- Tolkaj, tolkaj. Da ne v pol
upirajsya -- v stenu. Otlichno.  Est'  eshche  sila  i  v tvoem  tele, oslablennym
politicheskimi  izvrashcheniyami. Tak,  syuda...  Eshche  chut'.  A vy  tut  mne  o...
domkratah kakih-to, kak budto ya sam... hudo-bedno..."
     Holodil'nik  slovno poplyl  v  vozduhe  po  edva vyderzhivayushchej  dvojnuyu
tyazhest'  lestnice.  Kogda  ya  vybezhal  s  pervym  kreslom,  Misha uzhe  krepil
ciklopicheskij yashchik v glubine svoego furgona.
     Davno  zabytaya radost' truda pronzila vse  moe sushchestvo. YA podprygnul i
pomchal-sya, kak nekogda po  gornym tropkam, stremitel'no  peremeshchayas' vverh i
vniz s chuzhoj mebel'yu. Esh  avoda -- esh  kesef -- esh haim, povtoryal ya, oblivayas'
schast-livym  potom.  V  grobu   ya  videl   vse  na  svete  soyuzy  izr...  ne
materit'sya!.. inzhenerov i uchenyh... Nachinalas' novaya zhizn'!..
     K nashemu  vozvrashcheniyu vesel'e  bylo  v  polnom  razgare. Gena,  vypuchiv
glaza, krichal komu-to, kak tugo v proklyatom Izraile etnicheskim russkim i kak
on, Gena, ih prekrasno ponimaet  i  podderzhivaet. Valera,  naprotiv, pytalsya
dokazat' ka-koj-to dame, chto evreyu po galahe ne sleduet...
     Vse byli pri dele. Tol'ko  my s Mishej, Dinoj i Tanej  sideli na balkone
na kovre, postaviv podnos s napitkami i zakuskami  v  centr  nashego kruga, i
izoshchrya-lis'  v  staryh  i  novyh  anekdotah, kak-to  nenavyazchivo  okazavshis'
poparno-pere-mennymi...
     Na  vzryvy  nashego  hohota  izredka robko  zaglyadyvala  moya  mama,  no,
naporovshis'  na  svetyashchiesya  v  temnote glaza horosho  znakomoj  ej  Tat'yany,
otstupala. Krome nee, vse byli sovershenno schastlivy.


     God spustya my  stoyali  vdvoem s Tanej, krepko prizhimayas'  drug  k drugu
plechami i oblokotivshis'  na bar'er, a v  sgushchayushchihsya sumerkah  slyshalsya  bas
Mishi  i scha-stlivyj  smeh  vozrozhdennoj Diny. Pod  nami  uhodila v  propast'
krepostnogo  za-shchitnogo  rva stena srednevekovogo Vyshegrada.  A dalee  siyala
po-evropejski  myag-kimi  vechernimi  ognyami  Zlata   Praga,  raskinuvshis'  do
gorizonta krasnymi chere-pichnymi  kryshami.  Nanizannoe na beschislennye chernye
shpili  zakatnoe nebo otrazhalos'  v izvivah  rozovoj Vltavy.  Potoki mashin na
ulicah kazalis' tihimi ruchejkami.
     Stoyala  vazhnaya  torzhestvennaya,  kak v  katolicheskom  hrame,  tishina. My
zapivali  cheshskoe pivo  zabytym rodnym  evropejskim vozduhom.  Tanya molchala.
Sklo-nivshis' k  ee  shcheke, ya  slushal,  kak  v poru nashej yunosti, nepovtorimye
rodnye  zvuki ee dyhaniya. Ne nado bylo nikakih slov. Moya  "miledi" vernulas'
ko mne -- vmeste s samoj zhizn'yu...

     POSLESLOVIE TANXI DASHKOVSKI

     Na  pravah  personazha,  nachavshego  vse  eto  pechatnoe  dejstvo,  schitayu
neob-hodimym  napomnit' neiskushennym chitatelyam, chto net vozrasta dushi. To zhe
schast'e,  chto perepolnyalo menya,  kogda Feliks  nenadolgo i chudom okazy-valsya
vse-taki so mnoj, ya ispytyvayu segodnya, kogda on vernulsya ko mne na-vsegda.
     Na etot  raz  pomeshat' nam  bylo nekomu.  Nashi  s Mishej deti  uzhe davno
vzro-slye  i  samostoyatel'nye,  zhivut  sebe  v  drugih  stranah,  so  svoimi
zabotami. S  ih  storony  ne bylo i teni udivleniya  ili protivodejstviya. Tem
bolee,  chto papa  s  mamoj posle  razvoda ostalis' iskrennimi  i  blizhajshimi
druz'yami, i nikto iz nas ni na chto ne pretenduet.
     Hirurg-psihiatr Berger bukval'no  na glazah vylechil  Feliksa  ot vsyakih
ego  kompleksov.  Byvshij  glashataj  istin  iz  olimovskogo skvera zamaterel,
okrep, osvoil primitivnyj slengovyj ivrit srodni  russkomu  matu, zavel svoe
delo i  prevratilsya  v normal'nogo izrail'skogo acmai --  mikroakulu biznesa.
Kogda ya  govoryu,  chto on  takim obrazom nakonec nashel  sebya na "istoricheskoj
rodine", on  predlagaet mne podnyat'sya s nim  v hamsin na  raskalennuyu kryshu,
kuda  on zataskivaet s zemli chasti bojlera. I  sravnit' eto s radost'yu truda
galer-nika.  No soglashaetsya,  chto  byt' bezrabotnym  eshche huzhe.  Esli vas eto
srav-nenie  nepriyatno zadelo, a Feliks k sebe na  kryshu ne  priglasil, dobro
po-zhalovat'   ko  mne  na  rabotu.  Tozhe  poluchite  shodnoe  i  nezabyvaemoe
vpe-chatlenie...
     Moj byt ot peremeny mest  slagaemyh ne ochen' izmenilsya. Dazhe na prirodu
ezdim s novym muzhem v pohozhem furgonchike.
     S uchetom gor'kogo opyta nashej molodosti i nashej s Feliksom iskalechennoj
zhizni  -- bez obshchih detej i beskonechnoj radosti lyubvi v  samye luchshie gody, ya
nastoyala na tom, chtoby  nemedlenno otselit'sya ot  vseh  Bogunov-Dashkovs-kih.
Zdes' dazhe v sosednij gorod ne kazhdyj mozhet  sebe pozvolit' priez-zhat'  chashche
raza  v  god bez ostroj na to  neobhodimosti. I samye goryachie  privyazannosti
dovol'no bystro ostyvayut do  sostoyaniya vechnoj merzloty. Tak chto ni  s kem iz
personazhej nashej dramy my s teh por  na odnom gektare  tak i ne vstretilis'.
Zato  s  Mishej  i  Dinoj  slozhilis'  samye  teplaya  otno-sheniya.  Drug  druga
priglashaem v gosti na vse prazdniki.
     Mne  zhe  realizaciya ponyatiya "MOJ  Feliks" stokrat dorozhe  vseh sobytij,
opisannyh v nashih monologah.
     CHto  zhe  kasaetsya  Diny,  to   i  ona  kak-to  priznalas',  chto  vsegda
chuvstvovala sebya na  obochine ogromnoj chuzhoj lyubvi, kakoj-to zapchast'yu. I chto
tol'ko  teper', na  zakate zhizni, ponyala, chto znachit ne prosto verno lyubit',
no i byt' edinstvennoj lyubimoj.
     Z A N A V E S

     A vot i ispolniteli  glavnyh  rolej  i massovka vyhodyat k rampe -- na
bis.

     My zhe sidim s vami v partere i smotrim na scenu.
     Dekoracii  --  pustynnaya  v  subbotu  hajfskaya  ulica-rynok  so  starymi
betonnymi stroeniyami.
     I  na ee  zaplevannye podmostki, pod  zvuki "|vejnu sholom alejhem" -- my
vam  prinesli mir, --  pervymi vyhodyat moi  geroi-lyubovniki. A  za  nimi  vse
prochie opisannye vyshe perso-nazhi. Prezhde vsego, konechno,  mishpaha  --  sem'ya,
mafiya.  Obezzublennaya  emigraciej,  absorbciej,  integraciej  --  v  laskovyh
ob®yat'yah svoej nacii, kak pokazano v zaklyuchitel'nom akte.
     |to menya ne ochen' udivilo. YA davno znala, chto vse tam budem.
     No  vot kogda ya  uvidela, chto iz  trushchobnyh  dvorov  etoj  ulicy-kloaki
vyhodyat i ulybayutsya mne Taras so svoej  Galej,  Tamara s Vodolazovym, nichut'
ne posta-revshie Valya  s  Lyusej, Kolya  v  naruchnikah i  Ol'ga  s  sumochkoj, v
kotoroj ugady-valsya uzhe ne opasnyj mne nozh, mne stalo ne po sebe.
     Strogo smotrela  mne  v glaza krasnaya Mashka s  bloknotom  v rukah.  Ona
kivala na menya Izol'dovne, kotoraya byla kakoj-to prozrachnoj, yavno uzhe  ne ot
sego mira. Kak i SHurik-dolbanutyj s provodom na shee. YA sdelala emu vozdushnyj
poceluj. No nichego  on mne ne  otvechal, tol'ko tiho kedami kachal... Tak i ne
prinyali bedo-lagu v sirijskie dobrovol'cy dlya osvobozhdeniya Golanskih vysot!
     Nu, vsem,  reshitel'no  vsem nashlos'  mesto  v  Izraile. Ne inache, chtoby
plodit'   no-vye   polchishcha:  von   skol'ko   prostorov  eshche  zavoevyvat'  da
okkupirovat'!  Poetomu sovsem  ne zrya  so mnoj  tut  dazhe  Andrej  Sergeevich
vezhlivo  rasklanivaetsya s bal-kona, derzha za spinoj chto-to ochen'  pohozhee na
knut... I ya sovsem ne uverena,  chto on  prostil  mne neizmennyj  vektor moej
seksual'noj orientacii.
     Ne  sovsem  vpisyvaetsya  v  pejzazh  Lesha  Gorobec  s  nekoshernym  zhivym
porosenkom  na  ogromnyh vytyanutyh rukah.  Poganoe zhivotnoe  suchit korotkimi
rozovymi   nozhkami  i  izdaet  na  ivrite  vostorzhennyj  vizg,  kotorym  tak
voshishchalis' moi vnuki, kogda vklyuchali mestnye yumoristicheskie programmy. Lesha
smotrit  na  zhizneradostnuyu tvar'  v opredelennom  zameshatel'stve  i  tol'ko
golovoj krutit so svoim neizmennym "idi ty!.."
     Gel'mut rasklanivat'sya ne vyshel. Tol'ko smushchenno delaet ruchkoj s ekrana
tele-vizora v sluchajno otkryvshemsya okne na pervom etazhe. U nego svoya Rodina.
Pri-merno takaya zhe gostepriimnaya.
     Za   kulisami   vahter   Egorych  hvastaetsya   sekretarshe  Antokol'skogo
eroticheskoj av-toruchkoj, a ta smushchenno posmeivaetsya i  grozit mne pal'cem. A
za  kiseej vtorogo plana  skol'zyat kakie-to  ispolniteli epizodicheskih rolej
okonchennoj dramy.


     Zato,  kak slavno, chto s  nizkih svetlyh oblakov  laskovo ulybayutsya moi
papa  s mamoj. Oni  tiho sidyat, kak  vsegda, obnyavshis',  a ryadom  -- roditeli
Mishi. CHut' povyshe laskovo smotryat na nas San-Dmich s Arinoj i Gavrilychem.
     V  dymke  nad  serymi  razvalyuhami  ugadyvaetsya  umirotvorennaya  ulybka
Margari-ty  Leopol'dovny. Tam zhe sidit i shcheritsya mne bezzubym  rtom  Savelij
Kuz'mich s Persikom na kolenyah. Kot shipit na veterana, kak kipyatok, i  igraet
lapami ego medalyami, sverkayushchimi na solnce nashej Rodiny.


     Poslednyuyu simvoliziroval  vybezhavshij  na scenu razmashistym  shagom Iosif
Aronovich Trahtenberg. On  derzhal pered soboj ruki tak, slovno gotov  byl nas
vseh obnyat', no v teni ego ob®yatij okazalsya pochemu-to  tol'ko  vatik Marik s
pri-lichnejshej v etih krayah familiej Al'tshuler.


     I,   nakonec,  gde-to  v  dal'nih  oblakah,   nad   morem,   vne  nashih
territorial'-nyh vod, proshla, slovno tancuya,  ta cyganka. Ona plavno mahnula
mne gibkoj rukoj i pobedno ulybnulas'.


     18.07.01.
     SHLOMO VULXF -- Dr. Solomon Zelmanov



Last-modified: Sun, 26 Aug 2001 10:59:09 GMT
Ocenite etot tekst: